౩. ఉపక్కిలేసఞాణనిద్దేసో

పఠమచ్ఛక్కం

౧౫౪. ఇమేహి చ పన నీవరణేహి విసుద్ధచిత్తస్స సోళసవత్థుకం ఆనాపానస్సతిసమాధిం భావయతో ఖణికసమోధానా కతమే అట్ఠారస ఉపక్కిలేసా ఉప్పజ్జన్తి? అస్సాసాదిమజ్ఝపరియోసానం సతియా అనుగచ్ఛతో అజ్ఝత్తవిక్ఖేపగతం చిత్తం సమాధిస్స పరిపన్థో. పస్సాసాదిమజ్ఝపరియోసానం సతియా అనుగచ్ఛతో బహిద్ధావిక్ఖేపగతం చిత్తం సమాధిస్స పరిపన్థో. అస్సాసపటికఙ్ఖనా నికన్తి తణ్హాచరియా సమాధిస్స పరిపన్థో. పస్సాసపటికఙ్ఖనా నికన్తి తణ్హాచరియా సమాధిస్స పరిపన్థో. అస్సాసేనాభితున్నస్స పస్సాసపటిలాభే ముచ్ఛనా సమాధిస్స పరిపన్థో. పస్సాసేనాభితున్నస్స అస్సాసపటిలాభే ముచ్ఛనా సమాధిస్స పరిపన్థో.

అనుగచ్ఛనా చ అస్సాసం, పస్సాసం అనుగచ్ఛనా;

సతి అజ్ఝత్తవిక్ఖేపా, కఙ్ఖనా బహిద్ధావిక్ఖేపపత్థనా [విక్ఖేపపన్థనా (స్యా.)].

అస్సాసేనాభితున్నస్స, పస్సాసపటిలాభే ముచ్ఛనా;

పస్సాసేనాభితున్నస్స, అస్సాసపటిలాభే ముచ్ఛనా.

ఛ ఏతే ఉపక్కిలేసా, ఆనాపానస్సతిసమాధిస్స;

యేహి విక్ఖిప్పమానస్స [వికమ్పమానస్స (స్యా.)], నో చ చిత్తం విముచ్చతి;

విమోక్ఖం అప్పజానన్తా, తే హోన్తి పరపత్తియాతి.

దుతియచ్ఛక్కం

౧౫౫. నిమిత్తం ఆవజ్జతో అస్సాసే చిత్తం వికమ్పతి – సమాధిస్స పరిపన్థో. అస్సాసం ఆవజ్జతో నిమిత్తే చిత్తం వికమ్పతి – సమాధిస్స పరిపన్థో. నిమిత్తం ఆవజ్జతో పస్సాసే చిత్తం వికమ్పతి – సమాధిస్స పరిపన్థో. పస్సాసం ఆవజ్జతో నిమిత్తే చిత్తం వికమ్పతి – సమాధిస్స పరిపన్థో. అస్సాసం ఆవజ్జతో పస్సాసే చిత్తం వికమ్పతి – సమాధిస్స పరిపన్థో. పస్సాసం ఆవజ్జతో అస్సాసే చిత్తం వికమ్పతి – సమాధిస్స పరిపన్థో.

నిమిత్తం ఆవజ్జమానస్స, అస్సాసే విక్ఖిపతే మనో;

అస్సాసం ఆవజ్జమానస్స, నిమిత్తే చిత్తం వికమ్పతి.

నిమిత్తం ఆవజ్జమానస్స, పస్సాసే విక్ఖిపతే మనో;

పస్సాసం ఆవజ్జమానస్స, నిమిత్తే చిత్తం వికమ్పతి.

అస్సాసం ఆవజ్జమానస్స, పస్సాసే విక్ఖిపతే మనో;

పస్సాసం ఆవజ్జమానస్స, అస్సాసే చిత్తం వికమ్పతి.

ఛ ఏతే ఉపక్కిలేసా, ఆనాపానస్సతిసమాధిస్స;

యేహి విక్ఖిప్పమానస్స, నో చ చిత్తం విముచ్చతి;

విమోక్ఖం అప్పజానన్తా, తే హోన్తి పరపత్తియాతి.

తతియచ్ఛక్కం

౧౫౬. అతీతానుధావనం చిత్తం విక్ఖేపానుపతితం – సమాధిస్స పరిపన్థో. అనాగతపటికఙ్ఖనం చిత్తం వికమ్పితం – సమాధిస్స పరిపన్థో. లీనం చిత్తం కోసజ్జానుపతితం – సమాధిస్స పరిపన్థో. అతిపగ్గహితం చిత్తం ఉద్ధచ్చానుపతితం – సమాధిస్స పరిపన్థో. అభినతం చిత్తం రాగానుపతితం – సమాధిస్స పరిపన్థో. అపనతం చిత్తం బ్యాపాదానుపతితం – సమాధిస్స పరిపన్థో.

అతీతానుధావనం చిత్తం, అనాగతపటికఙ్ఖనం లీనం;

అతిపగ్గహితం అభినతం, అపనతం చిత్తం న సమాధియతి.

ఛ ఏతే ఉపక్కిలేసా, ఆనాపానస్సతిసమాధిస్స;

యేహి ఉపక్కిలిట్ఠసఙ్కప్పో, అధిచిత్తం నప్పజానాతీతి.

౧౫౭. అస్సాసాదిమజ్ఝపరియోసానం సతియా అనుగచ్ఛతో అజ్ఝత్తం విక్ఖేపగతేన చిత్తేన కాయోపి చిత్తమ్పి సారద్ధా చ హోన్తి ఇఞ్జితా చ ఫన్దితా చ. పస్సాసాదిమజ్ఝపరియోసానం సతియా అనుగచ్ఛతో బహిద్ధావిక్ఖేపగతేన చిత్తేన కాయోపి చిత్తమ్పి సారద్ధా చ హోన్తి ఇఞ్జితా చ ఫన్దితా చ. అస్సాసపటికఙ్ఖనాయ నికన్తియా తణ్హాచరియాయ కాయోపి చిత్తమ్పి సారద్ధా చ హోన్తి ఇఞ్జితా చ ఫన్దితా చ. పస్సాసపటికఙ్ఖనాయ నికన్తియా తణ్హాచరియాయ కాయోపి చిత్తమ్పి సారద్ధా చ హోన్తి ఇఞ్జితా చ ఫన్దితా చ. అస్సాసేనాభితున్నస్స పస్సాసపటిలాభే ముచ్ఛితత్తా కాయోపి చిత్తమ్పి సారద్ధా చ హోన్తి ఇఞ్జితా చ ఫన్దితా చ. పస్సాసేనాభితున్నస్స అస్సాసపటిలాభే ముచ్ఛితత్తా కాయోపి చిత్తమ్పి సారద్ధా చ హోన్తి ఇఞ్జితా చ ఫన్దితా చ. నిమిత్తం ఆవజ్జతో అస్సాసే చిత్తం వికమ్పితత్తా కాయోపి చిత్తమ్పి సారద్ధా చ హోన్తి ఇఞ్జితా చ ఫన్దితా చ. అస్సాసం ఆవజ్జతో నిమిత్తే చిత్తం వికమ్పితత్తా కాయోపి చిత్తమ్పి సారద్ధా చ హోన్తి ఇఞ్జితా చ ఫన్దితా చ. నిమిత్తం ఆవజ్జతో పస్సాసే చిత్తం వికమ్పితత్తా కాయోపి చిత్తమ్పి సారద్ధా చ హోన్తి ఇఞ్జితా చ ఫన్దితా చ. పస్సాసం ఆవజ్జతో నిమిత్తే చిత్తం వికమ్పితత్తా కాయోపి చిత్తమ్పి సారద్ధా చ హోన్తి ఇఞ్జితా చ ఫన్దితా చ. అస్సాసం ఆవజ్జతో పస్సాసే చిత్తం వికమ్పితత్తా కాయోపి చిత్తమ్పి సారద్ధా చ హోన్తి ఇఞ్జితా చ ఫన్దితా చ. పస్సాసం ఆవజ్జతో అస్సాసే చిత్తం వికమ్పితత్తా కాయోపి చిత్తమ్పి సారద్ధా చ హోన్తి ఇఞ్జితా చ ఫన్దితా చ. అతీతానుధావనేన చిత్తేన విక్ఖేపానుపతితేన కాయోపి చిత్తమ్పి సారద్ధా చ హోన్తి ఇఞ్జితా చ ఫన్దితా చ. అనాగతపటికఙ్ఖనేన చిత్తేన వికమ్పితేన కాయోపి చిత్తమ్పి సారద్ధా చ హోన్తి ఇఞ్జితా చ ఫన్దితా చ. లీనేన చిత్తేన కోసజ్జానుపతితేన కాయోపి చిత్తమ్పి సారద్ధా చ హోన్తి ఇఞ్జితా చ ఫన్దితా చ. అతిపగ్గహితేన చిత్తేన ఉద్ధచ్చానుపతితేన కాయోపి చిత్తమ్పి సారద్ధా చ హోన్తి ఇఞ్జితా చ ఫన్దితా చ. అభినతేన చిత్తేన రాగానుపతితేన కాయోపి చిత్తమ్పి సారద్ధా చ హోన్తి ఇఞ్జితా చ ఫన్దితా చ. అపనతేన చిత్తేన బ్యాపాదానుపతితేన కాయోపి చిత్తమ్పి సారద్ధా చ హోన్తి ఇఞ్జితా చ ఫన్దితా చ.

ఆనాపానస్సతి యస్స, పరిపుణ్ణా అభావితా;

కాయోపి ఇఞ్జితో హోతి, చిత్తమ్పి హోతి ఇఞ్జితం;

కాయోపి ఫన్దితో హోతి, చిత్తమ్పి హోతి ఫన్దితం.

ఆనాపానస్సతి యస్స, పరిపుణ్ణా సుభావితా;

కాయోపి అనిఞ్జితో హోతి, చిత్తమ్పి హోతి అనిఞ్జితం;

కాయోపి అఫన్దితో హోతి, చిత్తమ్పి హోతి అఫన్దితన్తి.

ఇమేహి చ పన నీవరణేహి విసుద్ధచిత్తస్స సోళసవత్థుకం ఆనాపానస్సతిసమాధిం భావయతో ఖణికసమోధానా ఇమే అట్ఠారస ఉపక్కిలేసా ఉప్పజ్జన్తి.

ఉపక్కిలేసఞాణనిద్దేసో తతియో.