౬. మేఘఙ్గపఞ్హో

౬. ‘‘భన్తే నాగసేన, ‘మేఘస్స పఞ్చ అఙ్గాని గహేతబ్బానీ’తి యం వదేసి, కతమాని తాని పఞ్చ అఙ్గాని గహేతబ్బానీ’’తి? ‘‘యథా, మహారాజ, మేఘో ఉప్పన్నం రజోజల్లం వూపసమేతి, ఏవమేవ ఖో, మహారాజ, యోగినా యోగావచరేన ఉప్పన్నం కిలేసరజోజల్లం వూపసమేతబ్బం. ఇదం, మహారాజ, మేఘస్స పఠమం అఙ్గం గహేతబ్బం.

‘‘పున చపరం, మహారాజ, మేఘో పథవియా ఉణ్హం నిబ్బాపేతి, ఏవమేవ ఖో, మహారాజ, యోగినా యోగావచరేన మేత్తాభావనాయ సదేవకో లోకో నిబ్బాపేతబ్బో. ఇదం, మహారాజ, మేఘస్స దుతియం అఙ్గం గహేతబ్బం.

‘‘పున చపరం, మహారాజ, మేఘో సబ్బబీజాని విరుహాపేతి, ఏవమేవ ఖో, మహారాజ, యోగినా యోగావచరేన సబ్బసత్తానం సద్ధం ఉప్పాదేత్వా తం సద్ధాబీజం తీసు సమ్పత్తీసు రోపేతబ్బం, దిబ్బమానుసికాసు సుఖసమ్పత్తీసు యావపరమత్థనిబ్బానసుఖసమ్పత్తి. ఇదం, మహారాజ, మేఘస్స తతియం అఙ్గం గహేతబ్బం.

‘‘పున చపరం, మహారాజ, మేఘో ఉతుతో సముట్ఠహిత్వా ధరణితలరుహే తిణరుక్ఖలతాగుమ్బఓసధివనప్పతయో పరిరక్ఖతి, ఏవమేవ ఖో, మహారాజ, యోగినా యోగావచరేన యోనిసో మనసికారం నిబ్బత్తేత్వా తేన యోనిసో మనసికారేన సమణధమ్మో పరిరక్ఖితబ్బో, యోనిసో మనసికారమూలకా సబ్బే కుసలా ధమ్మా. ఇదం, మహారాజ, మేఘస్స చతుత్థం అఙ్గం గహేతబ్బం.

‘‘పున చపరం, మహారాజ, మేఘో వస్సమానో నదితళాకపోక్ఖరణియో కన్దరపదరసరసోబ్భఉదపానాని చ పరిపూరేతి ఉదకధారాహి, ఏవమేవ ఖో, మహారాజ, యోగినా యోగావచరేన ఆగమపరియత్తియా ధమ్మమేఘమభివస్సయిత్వా అధిగమకామానం మానసం పరిపూరయితబ్బం. ఇదం, మహారాజ, మేఘస్స పఞ్చమం అఙ్గం గహేతబ్బం. భాసితమ్పేతం, మహారాజ, థేరేన సారిపుత్తేన ధమ్మసేనాపతినా –

‘‘‘బోధనేయ్యం జనం దిస్వా, సతసహస్సేపి యోజనే;

ఖణేన ఉపగన్త్వాన, బోధేతి తం మహామునీ’’’తి.

మేఘఙ్గపఞ్హో ఛట్ఠో.