౧౨. నిబ్బానసన్నిహితపఞ్హో

౧౨. ‘‘భన్తే నాగసేన, అత్థి సో పదేసో పురత్థిమాయ వా దిసాయ దక్ఖిణాయ వా దిసాయ పచ్ఛిమాయ వా దిసాయ ఉత్తరాయ వా దిసాయ ఉద్ధం వా అధో వా తిరియం వా, యత్థ నిబ్బానం సన్నిహిత’’న్తి? ‘‘నత్థి, మహారాజ, సో పదేసో పురత్థిమాయ వా దిసాయ దక్ఖిణాయ వా దిసాయ పచ్ఛిమాయ వా దిసాయ ఉత్తరాయ వా దిసాయ ఉద్ధం వా అధో వా తిరియం వా, యత్థ నిబ్బానం సన్నిహిత’’న్తి.

‘‘యది, భన్తే నాగసేన, నత్థి నిబ్బానస్స సన్నిహితోకాసో, తేన హి నత్థి నిబ్బానం? యేసఞ్చ తం నిబ్బానం సచ్ఛికతం, తేసమ్పి సచ్ఛికిరియా మిచ్ఛా, కారణం తత్థ వక్ఖామి, యథా, భన్తే నాగసేన, మహియా ధఞ్ఞుట్ఠానం ఖేత్తం అత్థి, గన్ధుట్ఠానం పుప్ఫం అత్థి, పుప్ఫుట్ఠానం గుమ్బో అత్థి, ఫలుట్ఠానం రుక్ఖో అత్థి, రతనుట్ఠానం ఆకరో అత్థి, తత్థ యో కోచి యం యం ఇచ్ఛతి, సో తత్థ గన్త్వా తం తం హరతి, ఏవమేవ ఖో, భన్తే నాగసేన, యది నిబ్బానం అత్థి, తస్స నిబ్బానస్స ఉట్ఠానోకాసోపి ఇచ్ఛితబ్బో, యస్మా చ ఖో, భన్తే నాగసేన, నిబ్బానస్స ఉట్ఠానోకాసో నత్థి, తస్మా నత్థి నిబ్బానన్తి బ్రూమి, యేసఞ్చ నిబ్బానం సచ్ఛికతం, తేసమ్పి సచ్ఛికిరియా మిచ్ఛా’’తి.

‘‘నత్థి, మహారాజ, నిబ్బానస్స సన్నిహితోకాసో, అత్థి చేతం నిబ్బానం, సమ్మాపటిపన్నో యోనిసో మనసికారేన నిబ్బానం సచ్ఛికరోతి. యథా పన, మహారాజ, అత్థి అగ్గి నామ, నత్థి తస్స సన్నిహితోకాసో, ద్వే కట్ఠాని సఙ్ఘట్టేన్తో అగ్గిం అధిగచ్ఛతి. ఏవమేవ ఖో, మహారాజ, అత్థి నిబ్బానం, నత్థి తస్స సన్నిహితోకాసో, సమ్మాపటిపన్నో యోనిసో మనసికారేన నిబ్బానం సచ్ఛికరోతి.

‘‘యథా వా పన, మహారాజ, అత్థి సత్త రతనాని నామ. సేయ్యథిదం, చక్కరతనం హత్థిరతనం అస్సరతనం మణిరతనం ఇత్థిరతనం గహపతిరతనం పరిణాయకరతనం. న చ తేసం రతనానం సన్నిహితోకాసో అత్థి, ఖత్తియస్స పన సమ్మాపటిపన్నస్స పటిపత్తిబలేన తాని రతనాని ఉపగచ్ఛన్తి. ఏవమేవ ఖో, మహారాజ, అత్థి నిబ్బానం, నత్థి తస్స సన్నిహితోకాసో, సమ్మాపటిపన్నో యోనిసో మనసికారేన నిబ్బానం సచ్ఛికరోతీ’’తి.

‘‘భన్తే నాగసేన, నిబ్బానస్స సన్నిహితోకాసో మా హోతు, అత్థి పన తం ఠానం, యత్థ ఠితో సమ్మాపటిపన్నో నిబ్బానం సచ్ఛికరోతీ’’తి? ‘‘ఆమ, మహారాజ, అత్థి తం ఠానం, యత్థ ఠితో సమ్మాపటిపన్నో నిబ్బానం సచ్ఛికరోతీ’’తి.

‘‘కతమం పన, భన్తే, తం ఠానం, యత్థ ఠితో సమ్మాపటిపన్నో నిబ్బానం సచ్ఛికరోతీ’’తి? ‘‘సీలం, మహారాజ, ఠానం, సీలే పతిట్ఠితో యోనిసో మనసికరోన్తో సక్కయవనేపి చీనవిలాతేపి అలసన్దేపి నిగుమ్బేపి [నికుమ్బేపి (సీ. స్యా. పీ.)] కాసికోసలేపి కస్మీరేపి గన్ధారేపి నగముద్ధనిపి బ్రహ్మలోకేపి యత్థ కత్థచిపి ఠితో సమ్మాపటిపన్నో నిబ్బానం సచ్ఛికరోతి. యథా, మహారాజ, యో కోచి చక్ఖుమా పురిసో సకయవనేపి చీనవిలాతేపి అలసన్దేపి నిగుమ్బేపి కాసికోసలేపి కస్మీరేపి గన్ధారేపి నగముద్ధనిపి బ్రహ్మలోకేపి యత్థ కత్థచిపి ఠితో ఆకాసం పస్సతి, ఏవమేవ ఖో, మహారాజ, సీలే పతిట్ఠితో యోనిసో మనసికరోన్తో సకయవనేపి…పే… యత్థ కత్థచిపి ఠితో సమ్మాపటిపన్నో నిబ్బానం సచ్ఛికరోతి.

‘‘యథా వా పన, మహారాజ, సకయవనేపి…పే… యత్థ కత్థచిపి ఠితస్స పుబ్బదిసా అత్థి, ఏవమేవ ఖో, మహారాజ, సీలే పతిట్ఠితస్స యోనిసో మనసికరోన్తస్స సక్కయవనేపి…పే… యత్థ కత్థచిపి ఠితస్స సమ్మాపటిపన్నస్స అత్థి నిబ్బానసచ్ఛికిరియా’’తి. ‘‘సాధు, భన్తే నాగసేన, దేసితం తయా నిబ్బానం, దేసితా నిబ్బానసచ్ఛికిరియా, పరిక్ఖతా సీలగుణా, దస్సితా సమ్మాపటిపత్తి, ఉస్సాపితో ధమ్మద్ధజో, సణ్ఠపితా ధమ్మనేత్తి, అవఞ్ఝో సుప్పయుత్తానం సమ్మాపయోగో, ఏవమేతం గణివరపవర తథా సమ్పటిచ్ఛామీ’’తి.

నిబ్బానసన్నిహితపఞ్హో ద్వాదసమో.

వేస్సన్తరవగ్గో తతియో.

ఇమస్మిం వగ్గే ద్వాదస పఞ్హా.