౪. ఫరుసవాచాభావపఞ్హో

౪. ‘‘భన్తే నాగసేన, భాసితమ్పేతం థేరేన సారిపుత్తేన ధమ్మసేనాపతినా ‘పరిసుద్ధవచీసమాచారో ఆవుసో తథాగతో, నత్థి తథాగతస్స వచీదుచ్చరితం, యం తథాగతో రక్ఖేయ్య ‘మా మే ఇదం పరో అఞ్ఞాసీ’తి. పున చ తథాగతో థేరస్స సుదిన్నస్స కలన్దపుత్తస్స అపరాధే పారాజికం పఞ్ఞపేన్తో ఫరుసాహి వాచాహి మోఘపురిసవాదేన సముదాచరి, తేన చ సో థేరో మోఘపురిసవాదేన మఙ్కుచిత్తవసేన రున్ధితత్తా విప్పటిసారీ నాసక్ఖి అరియమగ్గం పటివిజ్ఝితుం. యది, భన్తే నాగసేన, పరిసుద్ధవచీసమాచారో తథాగతో, నత్థి తథాగతస్స వచీదుచ్చరితం, తేన హి తథాగతేన థేరస్స సుదిన్నస్స కలన్దపుత్తస్స అపరాధే మోఘపురిసవాదేన సముదాచిణ్ణన్తి యం వచనం, తం మిచ్ఛా. యది భగవతా థేరస్స సుదిన్నస్స కలన్దపుత్తస్స అపరాధే మోఘపురిసవాదేన సముదాచిణ్ణం, తేన హి పరిసుద్ధవచీసమాచారో తథాగతో, నత్థి తథాగతస్స వచీదుచ్చరితన్తి తమ్పి వచనం మిచ్ఛా. అయమ్పి ఉభతో కోటికో పఞ్హో తవానుప్పత్తో, సో తయా నిబ్బాహితబ్బో’’తి.

‘‘భాసితమ్పేతం, మహారాజ, థేరేన సారిపుత్తేన ధమ్మసేనాపతినా ‘పరిసుద్ధవచీసమాచారో ఆవుసో తథాగతో, నత్థి తథాగతస్స వచీదుచ్చరితం, యం తథాగతో రక్ఖేయ్య ‘మా మే ఇదం పరో అఞ్ఞాసీ’తి. ఆయస్మతో చ సుదిన్నస్స కలన్దపుత్తస్స అపరాధే పారాజికం పఞ్ఞపేన్తేన భగవతా మోఘపురిసవాదేన సముదాచిణ్ణం, తఞ్చ పన అదుట్ఠచిత్తేన అసారమ్భేన యాథావలక్ఖణేన. కిఞ్చ తత్థ యాథావలక్ఖణం, యస్స, మహారాజ, పుగ్గలస్స ఇమస్మిం అత్తభావే చతుసచ్చాభిసమయో న హోతి, తస్స పురిసత్తనం మోఘం అఞ్ఞం కయిరమానం అఞ్ఞేన సమ్భవతి, తేన వుచ్చతి ‘మోఘపురిసో’తి. ఇతి, మహారాజ, భగవతా ఆయస్మతో సుదిన్నస్స కలన్దపుత్తస్స సతావవచనేన సముదాచిణ్ణం, నో అభూతవాదేనా’’తి.

‘‘సభావమ్పి, భన్తే నాగసేన, యో అక్కోసన్తో భణతి, తస్స మయం కహాపణం దణ్డం ధారేమ, అపరాధో యేవ సో వత్థుం నిస్సాయ విసుం వోహారం ఆచరన్తో అక్కోసతీ’’తి. ‘‘అత్థి పన, మహారాజ, సుతపుబ్బం తయా ఖలితస్స అభివాదనం వా పచ్చుట్ఠానం వా సక్కారం వా ఉపాయనానుప్పదానం వా’’తి? ‘‘న హి, భన్తే, యతో కుతోచి యత్థ కత్థచి ఖలితో, సో పరిభాసనారహో హోతి తజ్జనారహో, ఉత్తమఙ్గమ్పిస్స ఛిన్దన్తి హనన్తిపి బన్ధన్తిపి ఘాతేన్తిపి ఝాపేన్తిపీ’’తి [జాపేన్తిపీతి (సీ. పీ.)]. ‘‘తేన హి, మహారాజ, భగవతా కిరియా యేవ కతా, నో అకిరియా’’తి.

‘‘కిరియమ్పి, భన్తే నాగసేన, కురుమానేన పతిరూపేన కాతబ్బం అనుచ్ఛవికేన, సవనేనపి, భన్తే నాగసేన, తథాగతస్స సదేవకో లోకో ఓత్తప్పతి హిరియతి భియ్యో దస్సనేన తతుత్తరిం ఉపసఙ్కమనేన పయిరుపాసనేనా’’తి. ‘‘అపి ను ఖో, మహారాజ, తికిచ్ఛకో అభిసన్నే కాయే కుపితే దోసే సినేహనీయాని భేసజ్జాని దేతీ’’తి? ‘‘న హి, భన్తే, తిణ్హాని లేఖనీయాని భేసజ్జాని దేతీ’’తి. ‘‘ఏవమేవ ఖో, మహారాజ, తథాగతో సబ్బకిలేసబ్యాధివూపసమాయ అనుసిట్ఠిం దేతి, ఫరుసాపి, మహారాజ, తథాగతస్స వాచా సత్తే సినేహయతి, ముదుకే కరోతి. యథా, మహారాజ, ఉణ్హమ్పి ఉదకం యం కిఞ్చి సినేహనీయం సినేహయతి, ముదుకం కరోతి, ఏవమేవ ఖో, మహారాజ, ఫరుసాపి తథాగతస్స వాచా అత్థవతీ హోతి కరుణాసహగతా. యథా, మహారాజ, పితువచనం పుత్తానం అత్థవన్తం హోతి కరుణాసహగతం, ఏవమేవ ఖో, మహారాజ, ఫరుసాపి తథాగతస్స వాచా అత్థవతీ హోతి కరుణాసహగతా. ఫరుసాపి, మహారాజ, తథాగతస్స వాచా సత్తానం కిలేసప్పహానా [కిలేసప్పహానాయ (సీ.)] హోతి. యథా, మహారాజ, దుగ్గన్ధమ్పి గోముత్తం పీతం విరసమ్పి అగదం ఖాయితం సత్తానం బ్యాధిం హనతి, ఏవమేవ ఖో, మహారాజ, ఫరుసాపి తథాగతస్స వాచా అత్థవతీ కరుణాసహగతా. యథా, మహారాజ, మహన్తోపి తూలపుఞ్జో [తూలపిచు (సీ. స్యా.)] పరస్స కాయే నిపతిత్వా రుజం న కరోతి, ఏవమేవ ఖో, మహారాజ, ఫరుసాపి తథాగతస్స వాచా న కస్సచి దుక్ఖం ఉప్పాదేతీ’’తి. ‘‘సువినిచ్ఛితో, భన్తే నాగసేన, పఞ్హో బహూహి కారణేహి, సాధు, భన్తే నాగసేన, ఏవమేతం తథా సమ్పటిచ్ఛామీ’’తి.

ఫరుసవాచాభావపఞ్హో చతుత్థో.