౬. నేరయికగ్గిఉణ్హభావపఞ్హో

౬. రాజా ఆహ ‘‘భన్తే నాగసేన, తుమ్హే భణథ ‘పాకతికఅగ్గితో నేరయికో అగ్గి మహాభితాపతరో హోతి, ఖుద్దకోపి పాసాణో పాకతికే అగ్గిమ్హి పక్ఖిత్తో దివసమ్పి పచ్చమానో [ధమమానో (సీ. పీ.)] న విలయం గచ్ఛతి, కూటాగారమత్తోపి పాసాణో నేరయికగ్గిమ్హి పక్ఖిత్తో ఖణేన విలయం గచ్ఛతీ’తి, ఏతం వచనం న సద్దహామి, ఏవఞ్చ పన వదేథ ‘యే చ తత్థ ఉప్పన్నా సత్తా, తే అనేకానిపి వస్ససహస్సాని నిరయే పచ్చమానా న విలయం గచ్ఛన్తీ’తి, తమ్పి వచనం న సద్దహామీ’’తి.

థేరో ఆహ ‘‘తం కిం మఞ్ఞసి, మహారాజ, యా తా సన్తి మకరినియోపి సుసుమారినియోపి కచ్ఛపినియోపి మోరినియోపి కపోతినియోపి, కింను తా కక్ఖళాని పాసాణాని సక్ఖరాయో చ ఖాదన్తీ’’తి? ‘‘ఆమ, భన్తే, ఖాదన్తీ’’తి. ‘‘కిం పన తాని తాసం కుచ్ఛియం కోట్ఠబ్భన్తరగతాని విలయం గచ్ఛన్తీ’’తి? ‘‘ఆమ, భన్తే, విలయం గచ్ఛన్తీ’’తి. ‘‘యో పన తాసం కుచ్ఛియం గబ్భో, సోపి విలయం గచ్ఛతీ’’తి? ‘‘న హి భన్తే’’తి. ‘‘కేన కారణేనా’’తి? ‘‘మఞ్ఞామి, భన్తే, కమ్మాధికతేన న విలయం గచ్ఛతీ’’తి. ‘‘ఏవమేవ ఖో, మహారాజ, కమ్మాధికతేన నేరయికా సత్తా అనేకానిపి వస్ససహస్సాని నిరయే పచ్చమానా న విలయం గచ్ఛన్తి. భాసితమ్పేతం, మహారాజ, భగవతా – ‘సో న తావ కాలం కరోతి, యావ న తం పాపకమ్మం బ్యన్తీహోతీ’’’తి.

‘‘భియ్యో ఓపమ్మం కరోహీ’’తి. ‘‘తం కిం మఞ్ఞసి, మహారాజ, యా తా సన్తి సీహినియోపి బ్యగ్ఘినియోపి దీపినియోపి కుక్కురినియోపి, కింను తా కక్ఖళాని అట్ఠికాని మంసాని ఖాదన్తీతి? ‘‘ఆమ, భన్తే, ఖాదన్తీ’’తి. ‘‘కిం పన తాని తాసం కుచ్ఛియం కోట్ఠబ్భన్తరగతాని విలయం గచ్ఛన్తీ’’తి? ‘‘ఆమ, భన్తే, విలయం గచ్ఛన్తీ’’తి. ‘‘యో పన తాసం కుచ్ఛియం గబ్భో, సోపి విలయం గచ్ఛతీ’’తి? ‘‘న హి భన్తే’’తి. ‘‘కేన కారణేనా’’తి? ‘‘మఞ్ఞామి, భన్తే, కమ్మాధికతేన న విలయం గచ్ఛతీ’’తి. ‘‘ఏవమేవ ఖో, మహారాజ, కమ్మాధికతేన నేరయికా సత్తా అనేకానిపి వస్ససహస్సాని నిరయే పచ్చమానా న విలయం గచ్ఛన్తీ’’తి.

‘‘భియ్యో ఓపమ్మం కరోహీ’’తి. ‘‘తం కిం మఞ్ఞసి, మహారాజ, యా తా సన్తి యోనకసుఖుమాలినియోపి ఖత్తియసుఖుమాలినియోపి బ్రాహ్మణసుఖుమాలినియోపి గహపతిసుఖుమాలినియోపి, కింను తా కక్ఖళాని ఖజ్జకాని మంసాని ఖాదన్తీ’’తి? ‘‘ఆమ, భన్తే, ఖాదన్తీ’’తి. ‘‘కిం పన తాని తాసం కుచ్ఛియం కోట్ఠబ్భన్తరగతాని విలయం గచ్ఛన్తీ’’తి? ‘‘ఆమ, భన్తే, విలయం గచ్ఛన్తీ’’తి. ‘‘యో పన తాసం కుచ్ఛియం గబ్భో సోపి విలయం గచ్ఛతీ’’తి? ‘‘న హి భన్తే’’తి. ‘‘కేన కారణేనా’’తి. ‘‘మఞ్ఞామి, భన్తే, కమ్మాధికతేన న విలయం గచ్ఛతీ’’తి. ‘‘ఏవమేవ ఖో, మహారాజ, కమ్మాధికతేన నేరయికా సత్తా అనేకానిపి వస్ససహస్సాని నిరయే పచ్చమానా న విలయం గచ్ఛన్తి. భాసితమ్పేతం, మహారాజ, భగవతా – ‘‘సో న తావ కాలం కరోతి, యావ న తం పాపకమ్మం బ్యన్తీహోతీ’’తి.

‘‘కల్లోసి, భన్తే నాగసేనా’’తి.

నేరయికగ్గిఉణ్హభావపఞ్హో ఛట్ఠో.