౬. ఏళకలోమసిక్ఖాపదవణ్ణనా

౫౭౧. తేన సమయేనాతి ఏళకలోమసిక్ఖాపదం. తత్థ ఉప్పణ్డేసున్తి ‘‘కిత్తకేన, భన్తే, కీతానీ’’తిఆదీని వదన్తా అవహసింసు. ఠితకోవ ఆసుమ్భీతి యథా మనుస్సా అరఞ్ఞతో మహన్తం దారుభారం ఆనేత్వా కిలన్తా ఠితకావ పాతేన్తి, ఏవం పాతేసీతి అత్థో.

౫౭౨. సహత్థాతి సహత్థేన, అత్తనా హరితబ్బానీతి వుత్తం హోతి. బహితియోజనం పాతేతీతి తియోజనతో బహి పాతేతి. అనన్తరాయేన పతనకే హత్థతో ముత్తమత్తే లోమగణనాయ నిస్సగ్గియపాచిత్తియాని. సచే బహితియోజనే రుక్ఖే వా థమ్భే వా పటిహఞ్ఞిత్వా పున అన్తో పతన్తి, అనాపత్తి. భూమియం పతిత్వా ఠత్వా ఠత్వా వట్టమానా ఏళకలోమభణ్డికా పున అన్తో పవిసతి, ఆపత్తియేవ. అన్తో ఠత్వా హత్థేన వా పాదేన వా యట్ఠియా వా వట్టేతి ఠత్వా వా అఠత్వా వా వట్టమానా భణ్డికా గచ్ఛతు, ఆపత్తియేవ. ‘‘అఞ్ఞో హరిస్సతీ’’తి ఠపేతి, తేన హరితేపి ఆపత్తియేవ. సుద్ధచిత్తేన ఠపితం వాతో వా అఞ్ఞో వా అత్తనో ధమ్మతాయ బహి పాతేతి, ఆపత్తియేవ. సఉస్సాహత్తా అచిత్తకత్తా చ సిక్ఖాపదస్స. కురున్దియాదీసు పన ‘‘ఏత్థ అనాపత్తీ’’తి వుత్తా, సా అనాపత్తి పాళియా న సమేతి. ఉభతోభణ్డికం ఏకాబద్ధం కత్వా ఏకం భణ్డికం అన్తోసీమాయ ఏకం బహిసీమాయ కరోన్తో ఠపేతి, రక్ఖతి తావ. ఏకాబద్ధే కాజేపి ఏసేవ నయో. యది పన అబన్ధిత్వా కాజకోటియం ఠపితమత్తమేవ హోతి, న రక్ఖతి. ఏకాబద్ధేపి పరివత్తేత్వా ఠపితే ఆపత్తియేవ.

అఞ్ఞస్స యానే వాతి ఏత్థ గచ్ఛన్తే యానే వా హత్థిపిట్ఠిఆదీసు వా సామికస్స అజానన్తస్సేవ హరిస్సతీతి ఠపేతి, తస్మిం తియోజనం అతిక్కన్తే ఆపత్తి. అగచ్ఛన్తేపి ఏసేవ నయో. సచే పన అగచ్ఛన్తే యానే వా హత్థిపిట్ఠియాదీసు వా ఠపేత్వా అభిరుహిత్వా సారేతి, హేట్ఠా వా గచ్ఛన్తో చోదేతి, పక్కోసన్తో వా అనుబన్ధాపేతి, ‘‘అఞ్ఞం హరాపేతీ’’తి వచనతో అనాపత్తి. కురున్దియాదీసు పన ‘‘ఆపత్తీ’’తి వుత్తం, తం ‘‘అఞ్ఞం హరాపేతీ’’తి ఇమినా న సమేతి. అదిన్నాదానే పన సుఙ్కఘాతే ఆపత్తి హోతి. యా హి తత్థ ఆపత్తి, సా ఇధ అనాపత్తి. యా ఇధ ఆపత్తి, సా తత్థ అనాపత్తి. తం ఠానం పత్వా అఞ్ఞవిహితో వా చోరాదీహి వా ఉపద్దుతో గచ్ఛతి, ఆపత్తియేవ. సబ్బత్థ లోమగణనాయ ఆపత్తిపరిచ్ఛేదో వేదితబ్బో.

౫౭౫. తియోజనం వాసాధిప్పాయో గన్త్వా తతో పరం హరతీతి యత్థ గతో, తత్థ ఉద్దేసపరిపుచ్ఛాదీనం వా పచ్చయాదీనం వా అలాభేన తతో పరం అఞ్ఞత్థ గచ్ఛతి, తతోపి అఞ్ఞత్థాతి ఏవం యోజనసతమ్పి హరన్తస్స అనాపత్తి. అచ్ఛిన్నం పటిలభిత్వాతి చోరా అచ్ఛిన్దిత్వా నిరత్థకభావం ఞత్వా పటిదేన్తి, తం హరన్తస్స అనాపత్తి. నిస్సట్ఠం పటిలభిత్వాతి వినయకమ్మకతం పటిలభిత్వాతి అత్థో.

కతభణ్డన్తి కతంభణ్డం కమ్బలకోజవసన్థతాదిం యం కిఞ్చి అన్తమసో సుత్తకేన బద్ధమత్తమ్పి. యో పన తనుకపత్తత్థవికన్తరే వా ఆయోగఅంసబద్ధకకాయబన్ధనాదీనం అన్తరేసు వా పిప్ఫలికాదీనం మలరక్ఖణత్థం సిపాటికాయ వా అన్తమసో వాతాబాధికో కణ్ణచ్ఛిద్దేపి లోమాని పక్ఖిపిత్వా గచ్ఛతి, ఆపత్తియేవ. సుత్తకేన పన బన్ధిత్వా పక్ఖిత్తం కతభణ్డట్ఠానే తిట్ఠతి, వేణిం కత్వా హరతి, ఇదం నిధానముఖం నామ, ఆపత్తియేవాతి. సేసం ఉత్తానత్థమేవ.

సముట్ఠానాదీసు ఇదం ఏళకలోమసముట్ఠానం నామ, కాయతో చ కాయచిత్తతో చ సముట్ఠాతి, కిరియం, నోసఞ్ఞావిమోక్ఖం, అచిత్తకం, పణ్ణత్తివజ్జం, కాయకమ్మం, తిచిత్తం, తివేదనన్తి.

ఏళకలోమసిక్ఖాపదవణ్ణనా నిట్ఠితా.