౪. చతుత్థపారాజికసిక్ఖాపదవణ్ణనా

౬౭౫. చతుత్థే – అవస్సుతాతి లోకస్సాదమిత్తసన్థవవసేన కాయసంసగ్గరాగేన అవస్సుతా. దుతియపదేపి ఏసేవ నయో. పురిసపుగ్గలస్స హత్థగ్గహణం వాతిఆదీసు పన యం పురిసపుగ్గలేన హత్థే గహణం కతం, తం పురిసపుగ్గలస్స హత్థగ్గహణన్తి వుత్తం. ఏసేవ నయో సఙ్ఘాటికణ్ణగ్గహణేపి. హత్థగ్గహణన్తి ఏత్థ చ హత్థగ్గహణఞ్చ అఞ్ఞమ్పి అపారాజికక్ఖేత్తే గహణఞ్చ ఏకజ్ఝం కత్వా హత్థగ్గహణన్తి వుత్తన్తి వేదితబ్బం. తేనేవస్స పదభాజనే ‘‘హత్థగ్గహణం వా సాదియేయ్యాతి హత్థో నామ కప్పరం ఉపాదాయ యావ అగ్గనఖా, ఏతస్స అసద్ధమ్మస్స పటిసేవనత్థాయ ఉబ్భక్ఖకం అధోజాణుమణ్డలం గహణం సాదియతి, ఆపత్తి థుల్లచ్చయస్సా’’తి వుత్తం. ఏత్థ చ అసద్ధమ్మోతి కాయసంసగ్గో వేదితబ్బో, న మేథునధమ్మో. న హి మేథునస్స సామన్తా థుల్లచ్చయం హోతి. ‘‘విఞ్ఞూ పటిబలో కాయసంసగ్గం సమాపజ్జితున్తి వచనమ్పి చేత్థ సాధకం.

‘‘తిస్సిత్థియో మేథునం తం న సేవే,

తయో పురిసే తయో చ అనరియపణ్డకే;

న చాచరే మేథునం బ్యఞ్జనస్మిం,

ఛేజ్జా సియా మేథునధమ్మపచ్చయా;

పఞ్హా మేసా కుసలేహి చిన్తితా’’తి. (పరి. ౪౮౧);

ఇమాయ పరివారే వుత్తాయ సేదమోచకగాథాయ విరుజ్ఝతీతి చే? న; మేథునధమ్మస్స పుబ్బభాగత్తా. పరివారేయేవ హి ‘‘మేథునధమ్మస్స పుబ్బభాగో జానితబ్బో’’తి ‘‘వణ్ణావణ్ణో కాయసంసగ్గో దుట్ఠుల్లవాచా అత్తకామపారిచరియాగమనుప్పాదన’’న్తి ఏవం సుక్కవిస్సట్ఠిఆదీని పఞ్చ సిక్ఖాపదాని మేథునధమ్మస్స పుబ్బభాగోతి వుత్తాని. తస్మా కాయసంసగ్గో మేథునధమ్మస్స పుబ్బభాగత్తా పచ్చయో హోతి. ఇతి ఛేజ్జా సియా మేథునధమ్మపచ్చయాతి ఏత్థ ఇమినా పరియాయేన అత్థో వేదితబ్బో. ఏతేనుపాయేన సబ్బపదేసు వినిచ్ఛయో వేదితబ్బో. అపిచ ‘‘సఙ్కేతం వా గచ్ఛేయ్యా’’తి ఏతస్స పదభాజనే ‘‘ఇత్థన్నామం ఆగచ్ఛా’’తి. ఏవంనామకం ఠానం ఆగచ్ఛాతి అత్థో.

౬౭౬. అట్ఠమం వత్థుం పరిపూరేన్తీ అస్సమణీ హోతీతి అనులోమతో వా పటిలోమతో వా ఏకన్తరికాయ వా యేన తేన నయేన అట్ఠమం వత్థుం పరిపూరేన్తీయేవ అస్సమణీ హోతి. యా పన ఏకం వా వత్థుం సత్త వా వత్థూని సతక్ఖత్తుమ్పి పూరేతి, నేవ అస్సమణీ హోతి. ఆపన్నా ఆపత్తియో దేసేత్వా ముచ్చతి. అపిచేత్థ గణనూపికా ఆపత్తి వేదితబ్బా. వుత్తఞ్హేతం ‘‘అత్థాపత్తి దేసితా గణనూపికా, అత్థాపత్తి దేసితా న గణనూపికా’’తి. తత్రాయం వినిచ్ఛయో – ఇదాని నాపజ్జిస్సామీతి ధురనిక్ఖేపం కత్వా దేసితా గణనూపికా దేసితగణనం ఉపేతి పారాజికస్స అఙ్గం న హోతి. తస్మా యా ఏకం ఆపన్నా ధురనిక్ఖేపం కత్వా దేసేత్వా పున కిలేసవసేన ఆపజ్జతి, పున దేసేతి, ఏవం అట్ఠ వత్థూని పూరేన్తీపి పారాజికా న హోతి. యా పన ఆపజ్జిత్వా పునపి అఞ్ఞం వత్థుం ఆపజ్జిస్సామీతి సఉస్సాహావ దేసేతి, తస్సా సా ఆపత్తి నగణనూపికా, దేసితాపి అదేసితా హోతి, దేసితగణనం న గచ్ఛతి, పారాజికస్సేవ అఙ్గం హోతి. అట్ఠమే వత్థుమ్హి పరిపుణ్ణమత్తే పారాజికా హోతి. సేసం ఉత్తానమేవాతి.

ధురనిక్ఖేపసముట్ఠానం – కాయవాచాచిత్తతో సముట్ఠాతి, కిరియం, సఞ్ఞావిమోక్ఖం, సచిత్తకం, లోకవజ్జం, కాయకమ్మం, వచీకమ్మం, అకుసలచిత్తం, ద్వివేదనన్తి.

చతుత్థపారాజికం.

ఉద్దిట్ఠా ఖో అయ్యాయో అట్ఠ పారాజికా ధమ్మాతి భిక్ఖూ ఆరబ్భ పఞ్ఞత్తా సాధారణా చత్తారో ఇమే చ చత్తారోతి ఏవం పాతిమోక్ఖుద్దేసమగ్గేన ఉద్దిట్ఠా ఖో అయ్యాయో అట్ఠ పారాజికా ధమ్మాతి ఏవమేత్థ అత్థో దట్ఠబ్బో. సేసం మహావిభఙ్గే వుత్తనయమేవాతి.

సమన్తపాసాదికాయ వినయసంవణ్ణనాయ భిక్ఖునీవిభఙ్గే

పారాజికకణ్డవణ్ణనా నిట్ఠితా.

పారాజికకణ్డం నిట్ఠితం.