౪. దుట్ఠుల్లసిక్ఖాపదవణ్ణనా

౩౯౯. చతుత్థే – దుట్ఠుల్లా నామ ఆపత్తీతి ఏత్థ చత్తారి పారాజికాని అత్థుద్ధారవసేన దస్సితాని, సఙ్ఘాదిసేసాపత్తి పన అధిప్పేతా, తం ఛాదేన్తస్స పాచిత్తియం. ధురం నిక్ఖిత్తమత్తేతి ధురే నిక్ఖిత్తమత్తే. సచేపి ధురం నిక్ఖిపిత్వా పచ్ఛా ఆరోచేతి, న రక్ఖతి; ధురం నిక్ఖిత్తమత్తేయేవ పాచిత్తియన్తి వుత్తం హోతి. సచే పన ఏవం ధురం నిక్ఖిపిత్వా పటిచ్ఛాదనత్థమేవ అఞ్ఞస్స ఆరోచేతి, సోపి అఞ్ఞస్సాతి ఏతేనుపాయేన సమణసతమ్పి సమణసహస్సమ్పి ఆపత్తిం ఆపజ్జతియేవ తావ, యావ కోటి న ఛిజ్జతి. కదా పన కోటి ఛిజ్జతీతి? మహాసుమత్థేరో తావ వదతి – ‘‘ఆపత్తిం ఆపన్నో ఏకస్స ఆరోచేతి, సో పటినివత్తిత్వా తస్సేవ ఆరోచేతి; ఏవం కోటి ఛిజ్జతీ’’తి. మహాపదుమత్థేరో పనాహ – ‘‘అయఞ్హి వత్థుపుగ్గలోయేవ. ఆపత్తిం ఆపన్నో పన ఏకస్స భిక్ఖునో ఆరోచేతి, అయం అఞ్ఞస్స ఆరోచేతి, సో పటినివత్తిత్వా యేనస్స ఆరోచితం, తస్సేవ ఆరోచేతి; ఏవం తతియేన పుగ్గలేన దుతియస్స ఆరోచితే కోటి ఛిన్నా హోతీ’’తి.

౪౦౦. అదుట్ఠుల్లం ఆపత్తిన్తి అవసేసే పఞ్చాపత్తిక్ఖన్ధే. అనుపసమ్పన్నస్స దుట్ఠుల్లం వా అదుట్ఠుల్లం వా అజ్ఝాచారన్తి ఏత్థ అనుపసమ్పన్నస్స సుక్కవిస్సట్ఠి చ కాయసంసగ్గో చాతి అయం దుట్ఠుల్లఅజ్ఝాచారో నామ. సేసమేత్థ ఉత్తానమేవాతి. ధురనిక్ఖేపసముట్ఠానం – కాయవాచాచిత్తతో సముట్ఠాతి, అకిరియం, సఞ్ఞావిమోక్ఖం, సచిత్తకం, లోకవజ్జం, కాయకమ్మం, వచీకమ్మం, అకుసలచిత్తం, దుక్ఖవేదనన్తి.

దుట్ఠుల్లసిక్ఖాపదం చతుత్థం.