౩. పహానసుత్తవణ్ణనా

౨౫౧. తతియే అచ్ఛేచ్ఛి తణ్హన్తి సబ్బమ్పి తణ్హం ఛిన్ది సముచ్ఛిన్ది. వివత్తయి సంయోజనన్తి దసవిధమ్పి సంయోజనం పరివత్తయి నిమ్మూలకమకాసి. సమ్మాతి హేతునా కారణేన. మానాభిసమయాతి మానస్స దస్సనాభిసమయా, పహానాభిసమయా చ. అరహత్తమగ్గో హి కిచ్చవసేన మానం సమ్పస్సతి, అయమస్స దస్సనాభిసమయో. తేన దిట్ఠో పన సో తావదేవ పహీయతి, దిట్ఠవిసేన దిట్ఠసత్తానం జీవితం వియ. అయమస్స పహానాభిసమయో.

అన్తమకాసి దుక్ఖస్సాతి ఏవం అరహత్తమగ్గేన మానస్స దిట్ఠత్తా చ పహీనత్తా చ యే ఇమే ‘‘కాయబన్ధనస్స అన్తో జీరతి (చూళవ. ౨౭౮) హరితన్తం వా’’తి (మ. ని. ౧.౩౦౪) ఏవం వుత్తఅన్తిమమరియాదన్తో చ, ‘‘అన్తమిదం, భిక్ఖవే, జీవికాన’’న్తి (ఇతివు. ౯౧; సం. ని. ౩.౮౦) ఏవం వుత్తలామకన్తో చ, ‘‘సక్కాయో ఏకో అన్తో’’తి (అ. ని. ౬.౬౧; చూళని. తిస్సమేత్తేయ్యమాణవపుచ్ఛానిద్దేస ౧౧) ఏవం వుత్తకోట్ఠాసన్తో చ, ‘‘ఏసేవన్తో దుక్ఖస్స సబ్బపచ్చయసఙ్ఖయా’’తి (సం ని. ౨.౫౧; ౨.౪.౭౧; ఉదా. ౭౧) ఏవం వుత్తకోటన్తో చాతి చత్తారో అన్తా, తేసు సబ్బస్సేవ వట్టదుక్ఖస్స అదుం చతుత్థకోటిసఙ్ఖాతం అన్తమకాసి, పరిచ్ఛేదం పరివటుమం అకాసి, అన్తిమసముస్సయమత్తావసేసం దుక్ఖమకాసీతి వుత్తం హోతి.

సమ్పజఞ్ఞం న రిఞ్చతీతి సమ్పజఞ్ఞం న జహతి. సఙ్ఖ్యం నోపేతీతి రత్తో దుట్ఠో మూళ్హోతి పఞ్ఞత్తిం న ఉపేతి, తం పఞ్ఞత్తిం పహాయ ఖీణాసవో నామ హోతీతి అత్థో. ఇమస్మిం సుత్తే ఆరమ్మణానుసయో కథితో.