౩. అస్సలాయనసుత్తవణ్ణనా

౪౦౧. ఏవం మే సుతన్తి అస్సలాయనసుత్తం. తత్థ నానావేరజ్జకానన్తి అఙ్గమగధాదీహి నానప్పకారేహి వేరజ్జేహి ఆగతానం, తేసు వా రట్ఠేసు జాతసంవడ్ఢానన్తిపి అత్థో. కేనచిదేవాతి యఞ్ఞుపాసనాదినా అనియమితకిచ్చేన. చాతువణ్ణిన్తి చతువణ్ణసాధారణం. మయం పన న్హానసుద్ధియా భావనాసుద్ధియాపి బ్రాహ్మణావ సుజ్ఝన్తీతి వదామ, అయుత్తమ్పి సమణో గోతమో కరోతీతి మఞ్ఞమానా ఏవం చిన్తయింసు. వుత్తసిరోతి వాపితసిరో.

ధమ్మవాదీతి సభావవాదీ. దుప్పటిమన్తియాతి అమ్హాదిసేహి అధమ్మవాదీహి దుక్ఖేన పటిమన్తితబ్బా హోన్తి. ధమ్మవాదినో నామ పరాజయో న సక్కా కాతున్తి దస్సేతి. పరిబ్బాజకన్తి పబ్బజ్జావిధానం, తయో వేదే ఉగ్గహేత్వా సబ్బపచ్ఛా పబ్బజన్తా యేహి మన్తేహి పబ్బజన్తి, పబ్బజితా చ యే మన్తే పరిహరన్తి, యం వా ఆచారం ఆచరన్తి, తం సబ్బం భోతా చరితం సిక్ఖితం. తస్మా తుయ్హం పరాజయో నత్థి, జయోవ భవిస్సతీతి మఞ్ఞన్తా ఏవమాహంసు.

౪౦౨. దిస్సన్తి ఖో పనాతిఆది తేసం లద్ధిభిన్దనత్థం వుత్తం. తత్థ బ్రాహ్మణియోతి బ్రాహ్మణానం పుత్తపటిలాభత్థాయ ఆవాహవివాహవసేన కులా ఆనీతా బ్రాహ్మణియో దిస్సన్తి. తా ఖో పనేతా అపరేన సమయేన ఉతునియోపి హోన్తి, సఞ్జాతపుప్ఫాతి అత్థో. గబ్భినియోతి సఞ్జాతగబ్భా. విజాయమానాతి పుత్తధీతరో జనయమానా. పాయమానాతి దారకే థఞ్ఞం పాయన్తియో. యోనిజావ సమానాతి బ్రాహ్మణీనం పస్సావమగ్గేన జాతా సమానా. ఏవమాహంసూతి ఏవం వదన్తి. కథం? బ్రాహ్మణోవ సేట్ఠో వణ్ణో…పే… బ్రహ్మదాయాదాతి. యది పన నేసం సచ్చవచనం సియా, బ్రాహ్మణీనం కుచ్ఛి మహాబ్రహ్మునో ఉరో భవేయ్య, బ్రాహ్మణీనం పస్సావమగ్గో మహాబ్రహ్మునో ముఖం భవేయ్య, ఏత్తావతా ‘‘మయం మహాబ్రహ్మునో ఉరే వసిత్వా ముఖతో నిక్ఖన్తా’’తి వత్తుం మా లభన్తూతి అయం ముఖతో జాతచ్ఛేదకవాదో వుత్తో.

౪౦౩. అయ్యో హుత్వా దాసో హోతి, దాసో హుత్వా అయ్యో హోతీతి బ్రాహ్మణో సభరియో వణిజ్జం పయోజేన్తో యోనకరట్ఠం వా కమ్బోజరట్ఠం వా గన్త్వా కాలం కరోతి, తస్స గేహే వయప్పత్తే పుత్తే అసతి బ్రాహ్మణీ దాసేన వా కమ్మకరేన వా సద్ధిం సంవాసం కప్పేతి. ఏకస్మిం దారకే జాతే సో పురిసో దాసోవ హోతి, తస్స జాతదారకో పన దాయజ్జసామికో హోతి. మాతితో సుద్ధో పితితో అసుద్ధో సో వణిజ్జం పయోజేన్తో మజ్ఝిమపదేసం గన్త్వా బ్రాహ్మణదారికం గహేత్వా తస్సా కుచ్ఛిస్మిం పుత్తం పటిలభతి, సోపి మాతితోవ సుద్ధో హోతి పితితో అసుద్ధో. ఏవం బ్రాహ్మణసమయస్మిఞ్ఞేవ జాతిసమ్భేదో హోతీతి దస్సనత్థమేతం వుత్తం. కిం బలం, కో అస్సాసోతి యత్థ తుమ్హే దాసా హోన్తా సబ్బేవ దాసా హోథ, అయ్యా హోన్తా సబ్బేవ అయ్యా హోథ, ఏత్థ వో కో థామో, కో అవస్సయో, యం బ్రాహ్మణోవ సేట్ఠో వణ్ణోతి వదథాతి దీపేతి.

౪౦౪. ఖత్తియోవ ను ఖోతిఆదయో సుత్తచ్ఛేదకవాదా నామ హోన్తి.

౪౦౮. ఇదాని చాతువణ్ణిసుద్ధిం దస్సేన్తో ఇధ రాజాతిఆదిమాహ. సాపానదోణియాతి సునఖానం పివనదోణియా. అగ్గికరణీయన్తి సీతవినోదనఅన్ధకారవిధమనభత్తపచనాది అగ్గికిచ్చం. ఏత్థ అస్సలాయనాతి ఏత్థ సబ్బస్మిం అగ్గికిచ్చం కరోన్తే.

౪౦౯. ఇదాని యదేతం బ్రాహ్మణా చాతువణ్ణిసుద్ధీతి వదన్తి, ఏత్థ చాతువణ్ణాతి నియమో నత్థి. పఞ్చమో హి పాదసికవణ్ణోపి అత్థీతి సంఖిత్తేన తేసం వాదే దోసదస్సనత్థం ఇధ ఖత్తియకుమారోతిఆదిమాహ. తత్ర అముత్ర చ పనేసానన్తి అముస్మిఞ్చ పన పురిమనయే ఏతేసం మాణవకానం కిఞ్చి నానాకరణం న పస్సామీతి వదతి. నానాకరణం పన తేసమ్పి అత్థియేవ. ఖత్తియకుమారస్స హి బ్రాహ్మణకఞ్ఞాయ ఉప్పన్నో ఖత్తియపాదసికో నామ, ఇతరో బ్రాహ్మణపాదసికో నామ, ఏతే హీనజాతిమాణవకా.

ఏవం పఞ్చమస్స వణ్ణస్స అత్థితాయ చాతువణ్ణిసుద్ధీతి ఏతేసం వాదే దోసం దస్సేత్వా ఇదాని పున చాతువణ్ణిసుద్ధియం ఓవదన్తో తం కిం మఞ్ఞసీతిఆదిమాహ. తత్థ సద్ధేతి మతకభత్తే. థాలిపాకేతి పణ్ణాకారభత్తే. యఞ్ఞేతి యఞ్ఞభత్తే. పాహునేతి ఆగన్తుకానం కతభత్తే. కిం హీతి కిం మహప్ఫలం భవిస్సతి, నో భవిస్సతీతి దీపేతి.

౪౧౦. భూతపుబ్బన్తి అస్సలాయన పుబ్బే మయి జాతియా హీనతరే తుమ్హే సేట్ఠతరా సమానాపి మయా జాతివాదే పఞ్హం పుట్ఠా సమ్పాదేతుం న సక్ఖిత్థ, ఇదాని తుమ్హే హీనతరా హుత్వా మయా సేట్ఠతరేన బుద్ధానం సకే జాతివాదపఞ్హం పుట్ఠా కిం సమ్పాదేస్సథ? న ఏత్థ చిన్తా కాతబ్బాతి మాణవం ఉపత్థమ్భేన్తో ఇమం దేసనం ఆరభి. తత్థ అసితోతి కాళకో. దేవలోతి తస్స నామం, అయమేవ భగవా తేన సమయేన. పటలియోతి గణఙ్గణుపాహనా. పత్థణ్డిలేతి పణ్ణసాలపరివేణే. కో ను ఖోతి కహం ను ఖో. గామణ్డలరూపో వియాతి గామదారకరూపో వియ. సో ఖ్వాహం, భో, హోమీతి సో అహం, భో, అసితదేవలో హోమీతి వదతి. తదా కిర మహాసత్తో కోణ్డదమకో హుత్వా విచరతి. అభివాదేతుం ఉపక్కమింసూతి వన్దితుం ఉపక్కమం అకంసు. తతో పట్ఠాయ చ వస్ససతికతాపసోపి తదహుజాతం బ్రాహ్మణకుమారం అవన్దన్తో కోణ్డితో హోతి.

౪౧౧. జనికా మాతాతి యాయ తుమ్హే జనితా, సా వో జనికా మాతా. జనికామాతూతి జనికాయ మాతు. యో జనకోతి యో జనకో పితా. ‘‘యో జనికో పితాతేవ’’ వా పాఠో.

అసితేనాతి పఞ్చాభిఞ్ఞేన అసితేన దేవలేన ఇసినా ఇమం గన్ధబ్బపఞ్హం పుట్ఠా న సమ్పాయిస్సన్తి. యేసన్తి యేసం సత్తన్నం ఇసీనం. న పుణ్ణో దబ్బిగాహోతి తేసం సత్తన్నం ఇసీనం దబ్బిం గహేత్వా పణ్ణం పచిత్వా దాయకో పుణ్ణో నామ ఏకో అహోసి, సో దబ్బిగహణసిప్పం జానాతి. త్వం సాచరియకో తేసం పుణ్ణోపి న హోతి, తేన ఞాతం దబ్బిగహణసిప్పమత్తమ్పి న జానాసీతి. సేసం సబ్బత్థ ఉత్తానమేవాతి.

అయం పన అస్సలాయనో సద్ధో అహోసి పసన్నో, అత్తనో అన్తోనివేసనేయేవ చేతియం కారేసి. యావజ్జదివసా అస్సలాయనవంసే జాతా నివేసనం కారేత్వా అన్తోనివేసనే చేతియం కరోన్తేవాతి.

పపఞ్చసూదనియా మజ్ఝిమనికాయట్ఠకథాయ

అస్సలాయనసుత్తవణ్ణనా నిట్ఠితా.