౫. చున్దసుత్తవణ్ణనా
౭౫. పఞ్చమే మల్లేసూతి ఏవంనామకే జనపదే. మహతా భిక్ఖుసఙ్ఘేనాతి గుణమహత్తసఙ్ఖ్యామహత్తేహి మహతా. సో హి భిక్ఖుసఙ్ఘో సీలాదిగుణవిసేసయోగేనపి మహా తత్థ సబ్బపచ్ఛిమకస్స సోతాపన్నభావతో, సఙ్ఖ్యామహత్తేనపి మహా అపరిచ్ఛిన్నగణనత్తా. ఆయుసఙ్ఖారోస్సజ్జనతో పట్ఠాయ హి ఆగతాగతా భిక్ఖూ న పక్కమింసు. చున్దస్సాతి ఏవంనామకస్స. కమ్మారపుత్తస్సాతి సువణ్ణకారపుత్తస్స. సో కిర అడ్ఢో మహాకుటుమ్బికో భగవతో పఠమదస్సనేనేవ సోతాపన్నో హుత్వా అత్తనో అమ్బవనే సత్థువసనానుచ్ఛవికం గన్ధకుటిం, భిక్ఖుసఙ్ఘస్స చ రత్తిట్ఠానదివాట్ఠానఉపట్ఠానసాలాకుటిమణ్డపచఙ్కమనాదికే చ సమ్పాదేత్వా పాకారపరిక్ఖిత్తం ద్వారకోట్ఠకయుత్తం విహారం కత్వా బుద్ధప్పముఖస్స సఙ్ఘస్స నియ్యాదేసి. తం సన్ధాయ వుత్తం – ‘‘తత్ర సుదం భగవా పావాయం విహరతి చున్దస్స కమ్మారపుత్తస్స అమ్బవనే’’తి.
పటియాదాపేత్వాతి సమ్పాదేత్వా. ‘‘సూకరమద్దవన్తి సూకరస్స ముదుసినిద్ధం పవత్తమంస’’న్తి మహాఅట్ఠకథాయం వుత్తం. కేచి పన ‘‘సూకరమద్దవన్తి న సూకరమంసం, సూకరేహి మద్దితవంసకళీరో’’తి వదన్తి. అఞ్ఞే ‘‘సూకరేహి మద్దితప్పదేసే జాతం అహిఛత్తక’’న్తి. అపరే పన ‘‘సూకరమద్దవం నామ ఏకం రసాయన’’న్తి భణింసు. తఞ్హి చున్దో కమ్మారపుత్తో ‘‘అజ్జ భగవా పరినిబ్బాయిస్సతీ’’తి సుత్వా ‘‘అప్పేవ నామ నం పరిభుఞ్జిత్వా చిరతరం తిట్ఠేయ్యా’’తి సత్థు చిరజీవితుకమ్యతాయ అదాసీతి వదన్తి.
తేన మం పరివిసాతి తేన మమం భోజేహి. కస్మా భగవా ఏవమాహ? పరానుద్దయతాయ. తఞ్చ కారణం పాళియం వుత్తమేవ. తేన అభిహటభిక్ఖాయ పరేసం అపరిభోగారహతో చ తథా వత్తుం వట్టతీతి దస్సితం హోతి. తస్మిం కిర సూకరమద్దవే ద్విసహస్సదీపపరివారేసు చతూసు మహాదీపేసు దేవతా ఓజం పక్ఖిపింసు. తస్మా తం అఞ్ఞో కోచి సమ్మా జీరాపేతుం న సక్కోతి, తమత్థం పకాసేన్తో సత్థా పరూపవాదమోచనత్థం ‘‘నాహం తం, చున్ద, పస్సామీ’’తిఆదినా సీహనాదం నది. యే హి పరే ఉపవదేయ్యుం ‘‘అత్తనా పరిభుత్తావసేసం నేవ భిక్ఖూనం, న అఞ్ఞేసం మనుస్సానం అదాసి, ఆవాటే నిఖణాపేత్వా వినాసేసీ’’తి, ‘‘తేసం వచనోకాసో మా హోతూ’’తి పరూపవాదమోచనత్థం సీహనాదం నది.
తత్థ సదేవకేతిఆదీసు సహ దేవేహీతి సదేవకో, సహ మారేనాతి సమారకో, సహ బ్రహ్మునాతి సబ్రహ్మకో, సహ సమణబ్రాహ్మణేహీతి సస్సమణబ్రాహ్మణీ, పజాతత్తా పజా, సహ దేవమనుస్సేహీతి సదేవమనుస్సా. తస్మిం సదేవకే లోకే…పే… సదేవమనుస్సాయ. తత్థ సదేవకవచనేన పఞ్చకామావచరదేవగ్గహణం, సమారకవచనేన ఛట్ఠకామావచరదేవగ్గహణం, సబ్రహ్మకవచనేన బ్రహ్మకాయికాదిబ్రహ్మగ్గహణం, సస్సమణబ్రాహ్మణీవచనేన సాసనస్స పచ్చత్థికపచ్చామిత్తసమణబ్రాహ్మణగ్గహణం సమితపాపబాహితపాపసమణబ్రాహ్మణగ్గహణఞ్చ, పజావచనేన సత్తలోకగ్గహణం, సదేవమనుస్సవచనేన సమ్ముతిదేవఅవసేసమనుస్సగ్గహణం. ఏవమేత్థ తీహి పదేహి ఓకాసలోకవసేన, ద్వీహి పజావసేన సత్తలోకో గహితోతి వేదితబ్బో. అపరో నయో – సదేవకవచనేన అరూపావచరలోకో గహితో, సమారకవచనేన ఛకామావచరదేవలోకో, సబ్రహ్మకవచనేన రూపీ బ్రహ్మలోకో, సస్సమణబ్రాహ్మణవచనేన చతుపరిసవసేన సమ్ముతిదేవేహి సహ మనుస్సలోకో, అవసేససత్తలోకో వా గహితోతి వేదితబ్బో.
భుత్తావిస్సాతి భుత్తవతో. ఖరోతి ఫరుసో. ఆబాధోతి విసభాగరోగో. పబాళ్హాతి బలవతియో. మారణన్తికాతి మరణన్తా మరణసమీపపాపనసమత్థా. సతో సమ్పజానో అధివాసేసీతి సతిం ఉపట్ఠితం కత్వా ఞాణేన పరిచ్ఛిన్దిత్వా అధివాసేసి. అవిహఞ్ఞమానోతి వేదనానువత్తనవసేన అసల్లక్ఖితధమ్మో వియ అపరాపరం పరివత్తనం అకరోన్తో అపీళియమానో అదుక్ఖియమానో వియ అధివాసేసి. భగవతో హి వేళువగామకేయేవ తా వేదనా ఉప్పన్నా, సమాపత్తిబలేన పన విక్ఖమ్భితా యావ పరినిబ్బానదివసా న ఉప్పజ్జింసు దివసే దివసే సమాపత్తీహి పటిపణామనతో. తం దివసం పన పరినిబ్బాయితుకామో ‘‘కోటిసహస్సహత్థీనం బలం ధారేన్తానం వజిరసఙ్ఘాతసమానకాయానం అపరిమితకాలం ఉపచితపుఞ్ఞసమ్భారానమ్పి భవే సతి ఏవరూపా వేదనా పవత్తన్తి, కిమఙ్గం పన అఞ్ఞేస’’న్తి సత్తానం సంవేగజననత్థం సమాపత్తిం న సమాపజ్జి, తేన వేదనా ఖరా వత్తింసు. ఆయామాతి ఏహి యామ.
చున్దస్స భత్తం భుఞ్జిత్వాతిఆదికా అపరభాగే ధమ్మసఙ్గాహకేహి ఠపితా గాథా. తత్థ భుత్తస్స చ సూకరమద్దవేనాతి భుత్తస్స ఉదపాది, న పన భుత్తపచ్చయా. యది హి అభుత్తస్స ఉప్పజ్జిస్సా, అతిఖరో అభవిస్సా, సినిద్ధభోజనం పన భుత్తత్తా తనుకా వేదనా అహోసి, తేనేవ పదసా గన్తుం అసక్ఖి. ఏతేన య్వాయం ‘‘యస్స తం పరిభుత్తం సమ్మా పరిణామం గచ్ఛేయ్య అఞ్ఞత్ర తథాగతస్సా’’తి సీహనాదో నదితో, తస్స సాత్థకతా దస్సితా. బుద్ధానఞ్హి అట్ఠానే గజ్జితం నామ నత్థి. యస్మా తం పరిభుత్తం భగవతో న కిఞ్చి వికారం ఉప్పాదేసి, కమ్మేన పన లద్ధోకాసేన ఉప్పాదియమానం వికారం అప్పమత్తతాయ ఉపసమేన్తో సరీరే బలం ఉప్పాదేసి, యేన యథా వక్ఖమానం తివిధం పయోజనం సమ్పాదేసి, తస్మా సమ్మదేవ తం పరిణామం గతం, మారణన్తికత్తా పన వేదనానం అవిఞ్ఞాతం అపాకటం అహోసీతి. విరిచ్చమానోతి అభిణ్హం పవత్తలోహితవిరేచనోవ సమానో. అవోచాతి అత్తనా ఇచ్ఛితట్ఠానే పరినిబ్బానత్థాయ ఏవమాహ.
కస్మా పన భగవా ఏవం రోగే ఉప్పన్నే కుసినారం అగమాసి, కిం అఞ్ఞత్థ న సక్కా పరినిబ్బాయితున్తి? పరినిబ్బాయితుం నామ న కత్థచి న సక్కా, ఏవం పన చిన్తేసి – మయి కుసినారం గతే మహాసుదస్సనసుత్తదేసనాయ (దీ. ని. ౨.౨౪౧) అట్ఠుప్పత్తి భవిస్సతి, తాయ యా దేవలోకే అనుభవితబ్బసదిసా సమ్పత్తి మనుస్సలోకే మయా అనుభూతా, తం ద్వీహి భాణవారేహి పటిమణ్డేత్వా దేసేస్సామి, తం సుత్వా బహూ జనా కుసలం కత్తబ్బం మఞ్ఞిస్సన్తి. సుభద్దోపి కత్థ మం ఉపసఙ్కమిత్వా పఞ్హం పుచ్ఛిత్వా విస్సజ్జనపరియోసానే సరణేసు పతిట్ఠాయ పబ్బజిత్వా లద్ధూపసమ్పదో కమ్మట్ఠానం భావేత్వా మయి ధరన్తేయేవ అరహత్తం పత్వా పచ్ఛిమసావకో నామ భవిస్సతి. అఞ్ఞత్థ మయి పరినిబ్బుతే ధాతునిమిత్తం మహాకలహో భవిస్సతి, లోహితం నదీ వియ సన్దిస్సతి. కుసినారాయం పన పరినిబ్బుతే దోణబ్రాహ్మణో తం వివాదం వూపసమేత్వా ధాతుయో విభజిత్వా దస్సతీతి ఇమాని తీణి కారణాని పస్సన్తో భగవా మహతా ఉస్సాహేన కుసినారం అగమాసి.
ఇఙ్ఘాతి చోదనత్థే నిపాతో. కిలన్తోస్మీతి పరిస్సన్తో అస్మి. తేన యథావుత్తవేదనానం బలవభావం ఏవ దస్సేతి. భగవా హి అత్తనో ఆనుభావేన తదా పదసా అగమాసి, అఞ్ఞేసం పన యథా పదుద్ధారమ్పి కాతుం న సక్కా, తథా వేదనా తిఖిణా ఖరా కటుకా వత్తింసు. తేనేవాహ ‘‘నిసీదిస్సామీ’’తి.
ఇదానీతి అధునా. లుళితన్తి మద్దితం వియ ఆకులం. ఆవిలన్తి ఆలులం. అచ్ఛోదకాతి తనుపసన్నసలిలా. సాతోదకాతి మధురతోయా. సీతోదకాతి సీతలజలా. సేతోదకాతి నిక్కద్దమా. ఉదకఞ్హి సభావతో సేతవణ్ణం, భూమివసేన కద్దమావిలతాయ చ అఞ్ఞాదిసం హోతి, కకుధాపి నదీ విమలవాలికా సమోకిణ్ణా సేతవణ్ణా సన్దతి. తేన వుత్తం ‘‘సేతోదకా’’తి. సుపతిత్థాతి సున్దరతిత్థా. రమణీయాతి మనోహరభూమిభాగతాయ రమితబ్బా యథావుత్తఉదకసమ్పత్తియా చ మనోరమా.
కిలన్తోస్మి చున్దక, నిపజ్జిస్సామీతి తథాగతస్స హి –
‘‘కాళావకఞ్చ గఙ్గేయ్యం, పణ్డరం తమ్బపిఙ్గలం;
గన్ధమఙ్గలహేమఞ్చ, ఉపోసథఛద్దన్తిమే దసా’’తి. –
ఏవం వుత్తేసు దససు హత్థికులేసు కాళావకసఙ్ఖాతానం యం దసన్నం పకతిహత్థీనం బలం, తం ఏకస్స గఙ్గేయ్యస్సాతి ఏవం దసగుణితాయ గణనాయ పకతిహత్థీనం కోటిసహస్సబలప్పమాణం సరీరబలం. తం సబ్బమ్పి తస్మిం దివసే పచ్ఛాభత్తతో పట్ఠాయ చఙ్గవారే పక్ఖిత్తఉదకం వియ పరిక్ఖయం గతం. పావాయ తిగావుతే కుసినారా. ఏతస్మిం అన్తరే పఞ్చవీసతియా ఠానేసు నిసీదిత్వా మహన్తం ఉస్సాహం కత్వా ఆగచ్ఛన్తో సూరియత్థఙ్గమనవేలాయ భగవా కుసినారం పాపుణీతి ఏవం ‘‘రోగో నామ సబ్బం ఆరోగ్యం మద్దన్తో ఆగచ్ఛతీ’’తి ఇమమత్థం దస్సేన్తో సదేవకస్స లోకస్స సంవేగకరం వాచం భాసన్తో ‘‘కిలన్తోస్మి, చున్దక, నిపజ్జిస్సామీ’’తి ఆహ.
సీహసేయ్యన్తి ఏత్థ కామభోగీసేయ్యా పేతసేయ్యా తథాగతసేయ్యా సీహసేయ్యాతి చతస్సో సేయ్యా. తత్థ ‘‘యేభుయ్యేన, భిక్ఖవే, కామభోగీ వామేన పస్సేన సేయ్యం కప్పేన్తీ’’తి (అ. ని. ౪.౨౪౬) అయం కామభోగీసేయ్యా. ‘‘యేభుయ్యేన, భిక్ఖవే, పేతా ఉత్తానా సేన్తీ’’తి (అ. ని. ౪.౨౪౬) అయం పేతసేయ్యా. చతుత్థజ్ఝానం తథాగతసేయ్యా. ‘‘సీహో, భిక్ఖవే, మిగరాజా దక్ఖిణేన పస్సేన సేయ్యం కప్పేతీ’’తి (అ. ని. ౪.౨౪౬) అయం సీహసేయ్యా. అయఞ్హి తేజుస్సదఇరియాపథత్తా ఉత్తమసేయ్యా నామ. తేన వుత్తం – ‘‘దక్ఖిణేన పస్సేన సీహసేయ్యం కప్పేసీ’’తి. పాదే పాదన్తి దక్ఖిణపాదే వామపాదం. అచ్చాధాయాతి అతిఆధాయ, గోప్ఫకం అతిక్కమ్మ ఠపేత్వా. గోప్ఫకేన హి గోప్ఫకే, జాణునా జాణుమ్హి సఙ్ఘట్టియమానే అభిణ్హం వేదనా ఉప్పజ్జన్తి, సేయ్యా ఫాసుకా న హోతి. యథా పన న సఙ్ఘట్టేతి, ఏవం అతిక్కమ్మ ఠపితే వేదనా నుప్పజ్జన్తి, సేయ్యా ఫాసుకా హోతి. తస్మా ఏవం నిపజ్జి.
గన్త్వాన బుద్ధోతి ఇమా గాథా అపరభాగే ధమ్మసఙ్గాహకేహి ఠపితా. తత్థ నదికన్తి నదిం. అప్పటిమోధ లోకేతి అప్పటిమో ఇధ ఇమస్మిం సదేవకే లోకే. న్హత్వా చ పివిత్వా చుదతారీతి గత్తానం సీతికరణవసేన న్హత్వా చ పానీయం పివిత్వా చ నదితో ఉత్తరి. తదా కిర భగవతి న్హాయన్తే అన్తోనదియం మచ్ఛకచ్ఛపా, ఉదకం, ఉభోసు తీరేసు వనసణ్డో, సబ్బో చ సో భూమిభాగోతి సబ్బం సువణ్ణవణ్ణమేవ అహోసి. పురక్ఖతోతి గుణవిసిట్ఠసత్తుత్తమగరుభావతో సదేవకేన లోకేన పూజాసమ్మానవసేన పురక్ఖతో. భిక్ఖుగణస్స మజ్ఝేతి భిక్ఖుసఙ్ఘస్స మజ్ఝే. తదా భిక్ఖూ భగవతో వేదనానం అధిమత్తభావం విదిత్వా ఆసన్నా హుత్వా సమన్తతో పరివారేత్వావ గచ్ఛన్తి. సత్థాతి దిట్ఠధమ్మికసమ్పరాయికపరమత్థేహి సత్తానం అనుసాసనతో సత్థా. పవత్తా భగవా ఇధ ధమ్మేతి భాగ్యవన్తతాదీహి భగవా ఇధ సీలాదిసాసనధమ్మే పవత్తా, ధమ్మే వా చతురాసీతిధమ్మక్ఖన్ధసహస్సాని పవత్తా పవత్తేతా. అమ్బవనన్తి తస్సా ఏవ నదియా తీరే అమ్బవనం. ఆమన్తయి చున్దకన్తి తస్మిం కిర ఖణే ఆయస్మా ఆనన్దో ఉదకసాటికం పీళేన్తో ఓహీయి, చున్దకత్థేరో సమీపే అహోసి. తస్మా తం భగవా ఆమన్తయి. పముఖే నిసీదీతి వత్తసీసేన సత్థు పురతో నిసీది ‘‘కిం ను ఖో సత్థా ఆణాపేతీ’’తి. ఏత్తావతా ధమ్మభణ్డాగారికో అనుప్పత్తో. ఏవం అనుప్పత్తం అథ ఖో భగవా ఆయస్మన్తం ఆనన్దం ఆమన్తేసి.
ఉపదహేయ్యాతి ఉప్పాదేయ్య, విప్పటిసారస్స ఉప్పాదకో కోచి పురిసో సియా అపి భవేయ్య. అలాభాతి యే అఞ్ఞేసం దానం దదన్తానం దానానిసంససఙ్ఖాతా లాభా హోన్తి, తే అలాభా. దుల్లద్ధన్తి పుఞ్ఞవిసేసేన లద్ధమ్పి మనుస్సత్తం దుల్లద్ధం. యస్స తేతి యస్స తవ. ఉత్తణ్డులం వా అతికిలిన్నం వా కో తం జానాతి, కీదిసమ్పి పచ్ఛిమం పిణ్డపాతం భుఞ్జిత్వా తథాగతో పరినిబ్బుతో, అద్ధా తేన యం వా తం వా దిన్నం భవిస్సతీతి. లాభాతి దిట్ఠధమ్మికసమ్పరాయికా దానానిసంససఙ్ఖాతా లాభా. సులద్ధన్తి తుయ్హం మనుస్సత్తం సులద్ధం. సమ్ముఖాతి సమ్ముఖతో, న అనుస్సవేన న పరమ్పరాయాతి అత్థో. మేతన్తి మే ఏతం మయా ఏతం. ద్వేమేతి ద్వే ఇమే. సమసమఫలాతి సబ్బాకారేన సమానఫలా.
నను చ యం సుజాతాయ దిన్నం పిణ్డపాతం భుఞ్జిత్వా తథాగతో అభిసమ్బుద్ధో, తం కిలేసానం అప్పహీనకాలే దానం, ఇదం పన చున్దస్స దానం ఖీణాసవకాలే, కస్మా ఏతాని సమఫలానీతి? పరినిబ్బానసమతాయ సమాపత్తిసమతాయ అనుస్సరణసమతాయ చ. భగవా హి సుజాతాయ దిన్నం పిణ్డపాతం భుఞ్జిత్వా సఉపాదిసేసాయ నిబ్బానధాతుయా పరినిబ్బుతో, చున్దేన దిన్నం భుఞ్జిత్వా అనుపాదిసేసాయ నిబ్బానధాతుయా పరినిబ్బుతోతి ఏవం పరినిబ్బానసమతాయపి సమఫలాని. అభిసమ్బుజ్ఝనదివసే చ అగ్గమగ్గస్స హేతుభూతా చతువీసతికోటిసతసహస్ససఙ్ఖా సమాపత్తియో సమాపజ్జి, పరినిబ్బానదివసేపి సబ్బా తా సమాపజ్జి. ఏవం సమాపత్తిసమతాయపి సమఫలాని. వుత్తఞ్హేతం భగవతా –
‘‘యస్స చేతం పిణ్డపాతం పరిభుఞ్జిత్వా అనుత్తరం అప్పమాణం చేతోసమాధిం ఉపసమ్పజ్జ విహరతి, అప్పమాణో తస్స పుఞ్ఞాభిసన్దో కుసలాభిసన్దో’’తిఆది. –
సుజాతా చ అపరభాగే అస్సోసి ‘‘న కిర సా రుక్ఖదేవతా, బోధిసత్తో కిరేస, తం కిర పిణ్డపాతం పరిభుఞ్జిత్వా అనుత్తరం సమ్మాసమ్బోధిం అభిసమ్బుద్ధో, సత్తసత్తాహం కిరస్స తేన యాపనా అహోసీ’’తి. తస్సా ఇదం సుత్వా ‘‘లాభా వత మే’’తి అనుస్సరన్తియా బలవపీతిసోమనస్సం ఉదపాది. చున్దస్సపి అపరభాగే ‘‘అవసానపిణ్డపాతో కిర మయా దిన్నో, ధమ్మసీసం కిర మయా గహితం, మయ్హం కిర పిణ్డపాతం పరిభుఞ్జిత్వా సత్థా అత్తనా చిరకాలాభిపత్థితాయ అనుపాదిసేసాయ నిబ్బానధాతుయా పరినిబ్బుతో’’తి సుత్వా ‘‘లాభా వత మే’’తి అనుస్సరతో బలవపీతిసోమనస్సం ఉదపాది. ఏవం అనుస్సరణసమతాయపి సమఫలాని ద్వేపి పిణ్డపాతదానానీతి వేదితబ్బాని.
ఆయుసంవత్తనికన్తి దీఘాయుకసంవత్తనికం. ఉపచితన్తి పసుతం ఉప్పాదితం. యససంవత్తనికన్తి పరివారసంవత్తనికం. ఆధిపతేయ్యసంవత్తనికన్తి సేట్ఠభావసంవత్తనికం.
ఏతమత్థం విదిత్వాతి ఏతం దానస్స మహప్ఫలతఞ్చేవ సీలాదిగుణేహి అత్తనో చ అనుత్తరదక్ఖిణేయ్యభావం అనుపాదాపరినిబ్బానఞ్చాతి తివిధమ్పి అత్థం సబ్బాకారతో విదిత్వా తదత్థదీపనం ఇమం ఉదానం ఉదానేసి.
తత్థ దదతో పుఞ్ఞం పవడ్ఢతీతి దానం దేన్తస్స చిత్తసమ్పత్తియా చ దక్ఖిణేయ్యసమ్పత్తియా చ దానమయం పుఞ్ఞం ఉపచీయతి, మహప్ఫలతరఞ్చ మహానిసంసతరఞ్చ హోతీతి అత్థో. అథ వా దదతో పుఞ్ఞం పవడ్ఢతీతి దేయ్యధమ్మం పరిచ్చజన్తో పరిచ్చాగచేతనాయ బహులీకతాయ అనుక్కమేన సబ్బత్థ అనాపత్తిబహులో సువిసుద్ధసీలం రక్ఖిత్వా సమథవిపస్సనఞ్చ భావేతుం సక్కోతీతి తస్స దానాదివసేన తివిధమ్పి పుఞ్ఞం అభివడ్ఢతీతి ఏవమేత్థ అత్థో వేదితబ్బో. సంయమతోతి సీలసంయమేన సంయమన్తస్స, సంవరే ఠితస్సాతి అత్థో. వేరం న చీయతీతి పఞ్చవిధవేరం న పవడ్ఢతి, అదోసపధానత్తా వా అధిసీలస్స కాయవాచాచిత్తేహి సయంమన్తో సువిసుద్ధసీలో ఖన్తిబహులతాయ కేనచి వేరం న కరోతి, కుతో తస్స ఉపచయో. తస్మా తస్స సంయమతో సంయమన్తస్స, సంయమహేతు వా వేరం న చీయతి. కుసలో చ జహాతి పాపకన్తి కుసలో పన ఞాణసమ్పన్నో సువిసుద్ధసీలే పతిట్ఠితో అట్ఠతింసాయ ఆరమ్మణేసు అత్తనో అనురూపం కమ్మట్ఠానం గహేత్వా ఉపచారప్పనాభేదం ఝానం సమ్పాదేన్తో పాపకం లామకం కామచ్ఛన్దాదిఅకుసలం విక్ఖమ్భనవసేన జహాతి పరిచ్చజతి. సో తమేవ ఝానం పాదకం కత్వా సఙ్ఖారేసు ఖయవయం పట్ఠపేత్వా విపస్సనాయ కమ్మం కరోన్తో విపస్సనం ఉస్సుక్కాపేత్వా అరియమగ్గేన అనవసేసం పాపకం లామకం అకుసలం సముచ్ఛేదవసేన జహాతి. రాగదోసమోహక్ఖయా స నిబ్బుతోతి సో ఏవం పాపకం పజహిత్వా రాగాదీనం ఖయా అనవసేసకిలేసనిబ్బానేన, తతో పరం ఖన్ధనిబ్బానేన చ నిబ్బుతో హోతీతి ఏవం భగవా చున్దస్స చ దక్ఖిణసమ్పత్తిం, అత్తనో చ దక్ఖిణేయ్యసమ్పత్తిం నిస్సాయ పీతివేగవిస్సట్ఠం ఉదానం ఉదానేసి.
పఞ్చమసుత్తవణ్ణనా నిట్ఠితా.