౬. తణ్హుప్పాదసుత్తవణ్ణనా
౧౦౫. ఛట్ఠే తణ్హుప్పాదాతి ఏత్థ ఉప్పజ్జతి ఏతేసూతి ఉప్పాదా. కా ఉప్పజ్జతి? తణ్హా. తణ్హాయ ఉప్పాదా తణ్హుప్పాదా, తణ్హావత్థూని తణ్హాకారణానీతి అత్థో. యత్థాతి యేసు నిమిత్తభూతేసు. ఉప్పజ్జమానాతి ఉప్పజ్జనసీలా. చీవరహేతూతి ‘‘కత్థ మనాపం చీవరం లభిస్సామీ’’తి చీవరకారణా ఉప్పజ్జతి. సేసపదేసుపి ఏసేవ నయో. ఇతిభవాభవహేతూతి ఏత్థ పన ఇతీతి నిదస్సనత్థే నిపాతో. యథా చీవరాదిహేతు, ఏవం భవాభవహేతుపీతి అత్థో. భవాభవాతి చేత్థ పణీతప్పణీతాని సప్పినవనీతాదీని అధిప్పేతాని భవతి ఆరోగ్యం ఏతేనాతి కత్వా. ‘‘సమ్పత్తిభవేసు పణీతప్పణీతతరో భవాభవో’’తిపి వదన్తి. భవోతి వా సమ్పత్తి, అభవోతి విపత్తి. భవోతి వుడ్ఢి, అభవోతి హాని. తం నిమిత్తఞ్చ తణ్హా ఉప్పజ్జతీతి వుత్తం ‘‘భవాభవహేతు వా’’తి.
గాథా హేట్ఠా వుత్తత్థా ఏవ. అపిచ తణ్హాదుతియోతి తణ్హాసహాయో. అయఞ్హి సత్తో అనమతగ్గే సంసారవట్టే సంసరన్తో న ఏకకోవ సంసరతి, తణ్హం పన దుతియికం సహాయికం లభిత్వావ సంసరతి. తథా హి తం పపాతపాతం అచిన్తేత్వా మధుగణ్హనకలుద్దకం వియ అనేకాదీనవాకులేసుపి భవేసు ఆనిసంసమేవ దస్సేన్తీ అనత్థజాలే సా పరిబ్భమాపేతి. ఏతమాదీనవం ఞత్వాతి ఏతం అతీతానాగతపచ్చుప్పన్నేసు ఖన్ధేసు ఇత్థభావఞ్ఞథాభావసఞ్ఞితం ఆదీనవం జానిత్వా. తణ్హం దుక్ఖస్స సమ్భవన్తి ‘‘తణ్హా చాయం వట్టదుక్ఖస్స సమ్భవో పభవో కారణ’’న్తి జానిత్వా. ఏత్తావతా చ ఏకస్స భిక్ఖునో విపస్సనం వడ్ఢేత్వా అరహత్తుప్పత్తి దస్సితా. ఇదాని తం ఖీణాసవం థోమేన్తో ‘‘వీతతణ్హో’’తిఆదిమాహ. యం పనేత్థ అవుత్తం, తం హేట్ఠా వుత్తనయమేవ.
ఛట్ఠసుత్తవణ్ణనా నిట్ఠితా.