౩౧. సీవలిత్థేరవత్థు

యో ఇమన్తి ఇమం ధమ్మదేసనం సత్థా కుణ్డకోలియం నిస్సాయ కుణ్డధానవనే విహరన్తో సీవలిత్థేరం ఆరబ్భ కథేసి.

ఏకస్మిఞ్హి సమయే సుప్పవాసా నామ కోలియధీతా సత్తవస్సాని గబ్భం ధారేత్వా సత్తాహం మూళ్హగబ్భా దుక్ఖాహి తిబ్బాహి కటుకాహి వేదనాహి ఫుట్ఠా ‘‘సమ్మాసమ్బుద్ధో వత సో భగవా, యో ఇమస్స ఏవరూపస్స దుక్ఖస్స పహానాయ ధమ్మం దేసేతి. సుప్పటిపన్నో వత తస్స భగవతో సావకసఙ్ఘో, యో ఇమస్స ఏవరూపస్స దుక్ఖస్స పహానాయ పటిపన్నో. సుసుఖం వత తం నిబ్బానం, యథిదం ఏవరూపం దుక్ఖం న సంవిజ్జతీ’’తి (ఉదా. ౧౮) ఇమేహి తీహి వితక్కేహి తం దుక్ఖం అధివాసేన్తీ సామికం సత్థు సన్తికం పేసేత్వా తేన తస్సా వచనేన సత్థు వన్దనాయ ఆరోచితాయ ‘‘సుఖినీ హోతు సుప్పవాసా కోలియధీతా, అరోగా అరోగం పుత్తం విజాయతూ’’తి సత్థారా వుత్తక్ఖణేయేవ సుఖినీ అరోగా అరోగం పుత్తం విజాయిత్వా బుద్ధప్పముఖం భిక్ఖుసఙ్ఘం నిమన్తేత్వా సత్తాహం మహాదానం అదాసి. పుత్తోపిస్సా జాతదివసతో పట్ఠాయ ధమ్మకరణం ఆదాయ సఙ్ఘస్స ఉదకం పరిస్సావేసి. సో అపరభాగే నిక్ఖమిత్వా పబ్బజితో అరహత్తం పాపుణి.

అథేకదివసం భిక్ఖూ ధమ్మసభాయం కథం సముట్ఠాపేసుం ‘‘పస్సథావుసో, ఏవరూపో నామ అరహత్తస్స ఉపనిస్సయసమ్పన్నో భిక్ఖు ఏత్తకం కాలం మాతుకుచ్ఛిస్మిం దుక్ఖం అనుభోసి, కిమఙ్గం పన అఞ్ఞే, బహుం వత ఇమినా దుక్ఖం నిత్థిణ్ణ’’న్తి. సత్థా ఆగన్త్వా ‘‘కాయ నుత్థ, భిక్ఖవే, ఏతరహి కథాయ సన్నిసిన్నా’’తి పుచ్ఛిత్వా ‘‘ఇమాయ నామా’’తి వుత్తే ‘‘ఆమ, భిక్ఖవే, మమ పుత్తో ఏత్తకా దుక్ఖా ముచ్చిత్వా ఇదాని నిబ్బానం సచ్ఛికత్వా విహరతీ’’తి వత్వా ఇమం గాథమాహ –

౪౧౪. ‘‘యోమం పలిపథం దుగ్గం, సంసారం మోహమచ్చగా;

తిణ్ణో పారఙ్గతో ఝాయీ, అనేజో అకథంకథీ;

అనుపాదాయ నిబ్బుతో, తమహం బ్రూమి బ్రాహ్మణ’’న్తి.

తస్సత్థో – యో భిక్ఖు ఇమం రాగపలిపథఞ్చేవ కిలేసదుగ్గఞ్చ సంసారవట్టఞ్చ చతున్నం అరియసచ్చానం అప్పటివిజ్ఝనకమోహఞ్చ అతీతో, చత్తారో ఓఘే తిణ్ణో హుత్వా పారం అనుప్పత్తో, దువిధేన ఝానేన ఝాయీ, తణ్హాయ అభావేన అనేజో, కథంకథాయ అభావేన అకథంకథీ, ఉపాదానానం అభావేన అనుపాదియిత్వా కిలేసనిబ్బానేన నిబ్బుతో, తమహం బ్రాహ్మణం వదామీతి అత్థో.

దేసనావసానే బహూ సోతాపత్తిఫలాదీని పాపుణింసూతి.

సీవలిత్థేరవత్థు ఏకతింసతిమం.