౧౦. నిస్సారణీయసుత్తవణ్ణనా

౨౦౦. దసమే నిస్సారణీయాతి నిస్సటా విసఞ్ఞుత్తా. ధాతుయోతి అత్తసుఞ్ఞసభావా. కామం మనసికరోతోతి కామం మనసికరోన్తస్స, అసుభజ్ఝానతో వుట్ఠాయ అగదం గహేత్వా విసం వీమంసన్తో వియ వీమంసనత్థం కామాభిముఖం చిత్తం పేసేన్తస్సాతి అత్థో. న పక్ఖన్దతీతి నప్పవిసతి. నప్పసీదతీతి పసాదం నాపజ్జతి. న సన్తిట్ఠతీతి నప్పతిట్ఠహతి. న విముచ్చతీతి న అధిముచ్చతి. యథా పన కుక్కుటపత్తం వా న్హారుదద్దులం వా అగ్గిమ్హి పక్ఖిత్తం పటిలీయతి పతికుటతి పతివట్టతి న సంపసారీయతి, ఏవం పటిలీయతి న సంపసారీయతి. నేక్ఖమ్మం ఖో పనాతి ఇధ నేక్ఖమ్మం నామ అసుభేసు పఠమజ్ఝానం, తదస్స మనసికరోతో చిత్తం పక్ఖన్దతి. తస్స తం చిత్తన్తి తస్స తం అసుభజ్ఝానచిత్తం. సుగతన్తి గోచరే గతత్తా సుట్ఠు గతం. సుభావితన్తి అహానభాగియత్తా సుట్ఠు భావితం. సువుట్ఠితన్తి కామతో వుట్ఠితం. సువిముత్తన్తి కామేహి సుట్ఠు విముత్తం. కామపచ్చయా ఆసవా నామ కామహేతుకా చత్తారో ఆసవా. విఘాతాతి దుక్ఖా. పరిళాహాతి కామరాగపరిళాహా. న సో తం వేదనం వేదియతీతి సో తం కామవేదనం విఘాతపరిళాహవేదనఞ్చ న వేదియతి. ఇదమక్ఖాతం కామానం నిస్సరణన్తి ఇదం అసుభజ్ఝానం కామేహి నిస్సటత్తా కామానం నిస్సరణన్తి అక్ఖాతం. యో పన తం ఝానం పాదకం కత్వా సఙ్ఖారే సమ్మసన్తో తతియమగ్గం పత్వా అనాగామిఫలేన నిబ్బానం దిస్వా ‘‘పున కామా నామ నత్థీ’’తి జానాతి. తస్స చిత్తం అచ్చన్తనిస్సరణమేవ. సేసపదేసుపి ఏసేవ నయో.

అయం పన విసేసో – దుతియవారే మేత్తాఝానాని బ్యాపాదస్స నిస్సరణం నామ. తతియవారే కరుణాఝానాని విహింసాయ నిస్సరణం నామ. చతుత్థవారే అరూపజ్ఝానాని రూపానం నిస్సరణం నామ. అచ్చన్తనిస్సరణఞ్చేత్థ అరహత్తఫలం యోజేతబ్బం. పఞ్చమవారే సక్కాయం మనసికరోతోతి సుద్ధసఙ్ఖారే పరిగ్గణ్హిత్వా అరహత్తం పత్తస్స సుక్ఖవిపస్సకస్స ఫలసమాపత్తితో వుట్ఠాయ వీమంసనత్థం పఞ్చుపాదానక్ఖన్ధాభిముఖం చిత్తం పేసేన్తస్స. ఇదమక్ఖాతం సక్కాయస్స నిస్సరణన్తి ఇదం అరహత్తమగ్గేన చ ఫలేన చ నిబ్బానం దిస్వా ఠితస్స భిక్ఖునో ‘‘పున సక్కాయో నత్థీ’’తి ఉప్పన్నం అరహత్తఫలసమాపత్తిచిత్తం సక్కాయస్స నిస్సరణన్తి అక్ఖాతం. ఇదాని ఏవం సక్కాయనిస్సరణం నిరోధం పత్వా ఠితస్స ఖీణాసవస్స వణ్ణం కథేన్తో తస్స కామనన్దీపి నానుసేతీతిఆదిమాహ. తత్థ నానుసేతీతి న నిబ్బత్తతి. అననుసయాతి అనిబ్బత్తియా. సేసమేత్థ ఉత్తానత్థమేవాతి.

బ్రాహ్మణవగ్గో పఞ్చమో.