౨౫. తాదత్థ్యే

తాదత్థ్యే చతుత్థీ సియా. తదత్థస్స భావే, తాదత్థ్యం, తస్మిం తదత్థభావే జోతనీయేవ చతుత్థీ సియా. తదత్థస్స భావోతి నిమిత్తనిమిత్తీసమ్బన్ధే ఛట్ఠీ, తస్మా ఛట్ఠాపవాదో+యం. సమేపి నిమిత్తనిమిత్తీనం సమ్బన్ధే నిమిత్తభూతయూపతోవ చతుత్థీ, నో నిమిత్తీభూతదారుతో. యూపాయ దారు, పాకాయ వజతి, బుద్ధస్సత్థాయ జీవితం పరిచ్చజామి, నేవ దవాయ, న మదాయ, ఊనస్స పారిపూరియా, అత్థాయ హితాయ సుఖాయ సంవత్తతి, లోకానుకమ్పాయ, ఫాసు విహారాయ.

ఇచ్చాయం కచ్చాయనే ఉపరి వక్ఖమానస్స చతుత్థీతి సాధితత్తా ఇధ ఛట్ఠీతి దీపనత్థం వుచ్చతే –

కస్స సాదు నరుచ్చతి, మా అయస్మన్తానమ్పి సఙ్ఘభేదో రుచ్చిత్థ, ఖమతి సఙ్ఘస్స, భత్త+మస్స నచ్ఛాదేతీతి ఛట్ఠీ సమ్బన్ధవచనిచ్ఛాయం, న చే+వం విరోధో సియా, సదిసరూపత్తా, ఏవంవిధేసు చ సమ్బన్ధస్స సద్దికానుమతత్తా. తథా హి భాగవుత్తియా ‘‘ఉపపదవిభత్తి ఛట్ఠియా+పవాదా’’తి వుత్తం, సద్దన్తరే విహితా విభత్తి ఉపపదవిభత్తి.

కస్స వా త్వం ధమ్మం రోచేసీతి అత్థమత్తే పఠమా, కస్స వా తుయ్హన్తి అవత్వా కస్స వా త్వం ధమ్మం రోచేసీతి అత్థమత్తే పఠమావసేన బ్యభిచారదస్సనా. ఏవ+మఞ్ఞాపి విఞ్ఞేయ్యా, పరతోపి యథాగమం.

రఞ్ఞో సతం ధారేతి రఞ్ఞో ఛత్తం ధారేతీతి సమ్బన్ధే ఛట్ఠీవ. సిలాఘ=కథనే, ఏవం రఞ్ఞో సిలాఘతే ఇచ్చాది, థుతిం కరోతీత్యత్థో. హను=అపనయనే, రఞ్ఞో హనుతే, వఞ్చేతీత్యత్థో. ఉపతిట్ఠేయ్య సక్యపుత్తానం వడ్ఢకీ, ఉపగచ్ఛేయ్యాత్యత్థో. సప=అక్కోసే, మయ్హం సపతే, సచ్చం కురుతేత్యత్థో. ధర=ధారణే, సువణ్ణం తే ధారయతే, ఇణం తే ధారయతి, అస్స రఞ్ఞో నాగం ధారయామ. పిహ=ఇచ్ఛాయం, దేవాపి తస్స పిహయన్తి తాదినో, తేసం పిహయన్తి సమ్బుద్ధానం సతీమతం, పిహయన్తి=పత్థేన్తి. తస్స కుజ్ఝ మహావీర, యది+హం తస్స పకుప్పేయ్యం, దుభయతి దిసానం మేఘో, యో మిత్తానం న దూభతి, యో అప్పదుట్ఠస్స నరస్స దుస్సతి. ఇస్స=ఇస్సాయం, తిత్థియా ఇస్సయన్తి సమణానం. ఉసూయ=దోసావికరణే, దుజ్జనా గుణవన్తానం ఉస్సూయన్తి, కా ఉసుయా విజానతం. ఇధ+సిధ+రాధ+సాధ=సంసిద్ధియం, ఆరాధో మే రఞ్ఞో, రఞ్ఞో భాగ్య+మారజ్ఝతి, క్యా+హం అయ్యానం అపరజ్ఝామి, ఆయస్మతో ఉపాలిత్థేరస్స ఉపసమ్పదాపేక్ఖో ఉపతిస్సో. భిక్ఖూ భగవతో పచ్చస్సోసుం, ఆసుణన్తి బుద్ధస్స భిక్ఖూ, తస్స భిక్ఖునో జనోఅనుగిణాతి, పతిగిణాతి, సాధుకారదానాదినా తం ఉస్సహతీత్యత్థో. ఆరోచయామి వో భిక్ఖవే, పటివేదయామి వో, ఆమన్తయామి తే మహారాజ, ధమ్మం తే దేసిస్సామి, దేసేతు భన్తే భగవా ధమ్మం భిక్ఖూనం, యథా నో భగవా బ్యాకరేయ్య, నిరుత్తిం తే పవక్ఖామి, అలం మే రజ్జం, అలం భిక్ఖు పత్తస్స, అలం మల్లో మల్లస్స, అరహతి మల్లో మల్లస్స, అలం తే ఇధ వాసేన, కిం మే ఏకేన తిణ్ణేనాతి సబ్బత్థ సమ్బన్ధే ఛట్ఠీ.

ఏవం ఆయు భోతో హోతు, చిరం జీవితం, భద్దం, కల్యాణం, అత్థం, పయోజనం, కుసలం, అనామయం, హితం, పత్థం, సుఖం, సాతం, భోతో హోతు, సాధు సమ్ముతి మే తస్స, పుత్తస్సా+వికరేయ్య గుయ్హ+మత్థం, తస్స మే సక్కో పాతురహోసి, తస్స పహిణేయ్య, భిక్ఖూనం దూతం పాహేసి, కప్పతి సమణానం ఆయోగో, ఏకస్స ద్విన్నం తిణ్ణం వా పహోతి, ఉపమం తే కరిస్సామి, అఞ్జలింతే పగ్గణ్హామి, తస్స ఫాసు, లోకస్స+త్థో, నమో తే పురిసాజఞ్ఞ, సోత్థి తస్స, సమత్థో మల్లో మల్లస్స, తస్స హితం, తస్స సుఖం, స్వాగతం తే మహారాజాతి సబ్బత్థ సమ్బన్ధే ఛట్ఠీ.