౮. సంయోగసుత్తం

౫౧. ‘‘సంయోగవిసంయోగం వో, భిక్ఖవే, ధమ్మపరియాయం దేసేస్సామి. తం సుణాథ…పే… కతమో చ సో, భిక్ఖవే, సంయోగో విసంయోగో ధమ్మపరియాయో?

‘‘ఇత్థీ, భిక్ఖవే, అజ్ఝత్తం ఇత్థిన్ద్రియం మనసి కరోతి – ఇత్థికుత్తం ఇత్థాకప్పం ఇత్థివిధం ఇత్థిచ్ఛన్దం ఇత్థిస్సరం ఇత్థాలఙ్కారం. సా తత్థ రజ్జతి తత్రాభిరమతి. సా తత్థ రత్తా తత్రాభిరతా బహిద్ధా పురిసిన్ద్రియం మనసి కరోతి – పురిసకుత్తం పురిసాకప్పం పురిసవిధం పురిసచ్ఛన్దం పురిసస్సరం పురిసాలఙ్కారం. సా తత్థ రజ్జతి తత్రాభిరమతి. సా తత్థ రత్తా తత్రాభిరతా బహిద్ధా సంయోగం ఆకఙ్ఖతి. యఞ్చస్సా సంయోగపచ్చయా ఉప్పజ్జతి సుఖం సోమనస్సం తఞ్చ ఆకఙ్ఖతి. ఇత్థత్తే, భిక్ఖవే, అభిరతా సత్తా పురిసేసు సంయోగం గతా. ఏవం ఖో, భిక్ఖవే, ఇత్థీ ఇత్థత్తం నాతివత్తతి.

‘‘పురిసో, భిక్ఖవే, అజ్ఝత్తం పురిసిన్ద్రియం మనసి కరోతి – పురిసకుత్తం పురిసాకప్పం పురిసవిధం పురిసచ్ఛన్దం పురిసస్సరం పురిసాలఙ్కారం. సో తత్థ రజ్జతి తత్రాభిరమతి. సో తత్థ రత్తో తత్రాభిరతో బహిద్ధా ఇత్థిన్ద్రియం మనసి కరోతి – ఇత్థికుత్తం ఇత్థాకప్పం ఇత్థివిధం ఇత్థిచ్ఛన్దం ఇత్థిస్సరం ఇత్థాలఙ్కారం. సో తత్థ రజ్జతి తత్రాభిరమతి. సో తత్థ రత్తో తత్రాభిరతో బహిద్ధా సంయోగం ఆకఙ్ఖతి. యఞ్చస్స సంయోగపచ్చయా ఉప్పజ్జతి సుఖం సోమనస్సం తఞ్చ ఆకఙ్ఖతి. పురిసత్తే, భిక్ఖవే, అభిరతా సత్తా ఇత్థీసు సంయోగం గతా. ఏవం ఖో, భిక్ఖవే, పురిసో పురిసత్తం నాతివత్తతి. ఏవం ఖో, భిక్ఖవే, సంయోగో హోతి.

‘‘కథఞ్చ, భిక్ఖవే, విసంయోగో హోతి? ఇత్థీ, భిక్ఖవే, అజ్ఝత్తం ఇత్థిన్ద్రియం న మనసి కరోతి – ఇత్థికుత్తం ఇత్థాకప్పం ఇత్థివిధం ఇత్థిచ్ఛన్దం ఇత్థిస్సరం ఇత్థాలఙ్కారం. సా తత్థ న రజ్జతి, సా తత్ర నాభిరమతి. సా తత్థ అరత్తా తత్ర అనభిరతా బహిద్ధా పురిసిన్ద్రియం న మనసి కరోతి – పురిసకుత్తం పురిసాకప్పం పురిసవిధం పురిసచ్ఛన్దం పురిసస్సరం పురిసాలఙ్కారం. సా తత్థ న రజ్జతి, తత్ర నాభిరమతి. సా తత్థ అరత్తా తత్ర అనభిరతా బహిద్ధా సంయోగం నాకఙ్ఖతి. యఞ్చస్సా సంయోగపచ్చయా ఉప్పజ్జతి సుఖం సోమనస్సం తఞ్చ నాకఙ్ఖతి. ఇత్థత్తే, భిక్ఖవే, అనభిరతా సత్తా పురిసేసు విసంయోగం గతా. ఏవం ఖో, భిక్ఖవే, ఇత్థీ ఇత్థత్తం అతివత్తతి.

‘‘పురిసో, భిక్ఖవే, అజ్ఝత్తం పురిసిన్ద్రియం న మనసి కరోతి – పురిసకుత్తం పురిసాకప్పం పురిసవిధం పురిసచ్ఛన్దం పురిసస్సరం పురిసాలఙ్కారం. సో తత్థ న రజ్జతి, సో తత్ర నాభిరమతి. సో తత్థ అరత్తో తత్ర అనభిరతో బహిద్ధా ఇత్థిన్ద్రియం న మనసి కరోతి – ఇత్థికుత్తం ఇత్థాకప్పం ఇత్థివిధం ఇత్థిచ్ఛన్దం ఇత్థిస్సరం ఇత్థాలఙ్కారం. సో తత్థ న రజ్జతి, తత్ర నాభిరమతి. సో తత్థ అరత్తో తత్ర అనభిరతో బహిద్ధా సంయోగం నాకఙ్ఖతి. యఞ్చస్స సంయోగపచ్చయా ఉప్పజ్జతి సుఖం సోమనస్సం తఞ్చ నాకఙ్ఖతి. పురిసత్తే, భిక్ఖవే, అనభిరతా సత్తా ఇత్థీసు విసంయోగం గతా. ఏవం ఖో, భిక్ఖవే, పురిసో పురిసత్తం అతివత్తతి. ఏవం ఖో, భిక్ఖవే, విసంయోగో హోతి. అయం ఖో, భిక్ఖవే, సంయోగో విసంయోగో ధమ్మపరియాయో’’తి. అట్ఠమం.