౮. దుతియసమయసుత్తం

౨౮. ఏకం సమయం సమ్బహులా థేరా భిక్ఖూ బారాణసియం విహరన్తి ఇసిపతనే మిగదాయే. అథ ఖో తేసం థేరానం భిక్ఖూనం పచ్ఛాభత్తం పిణ్డపాతపటిక్కన్తానం మణ్డలమాళే సన్నిసిన్నానం సన్నిపతితానం అయమన్తరాకథా ఉదపాది – ‘‘కో ను ఖో, ఆవుసో, సమయో మనోభావనీయస్స భిక్ఖునో దస్సనాయ ఉపసఙ్కమితు’’న్తి?

ఏవం వుత్తే అఞ్ఞతరో భిక్ఖు థేరే భిక్ఖూ ఏతదవోచ – ‘‘యస్మిం, ఆవుసో, సమయే మనోభావనీయో భిక్ఖు పచ్ఛాభత్తం పిణ్డపాతపటిక్కన్తో పాదే పక్ఖాలేత్వా నిసిన్నో హోతి పల్లఙ్కం ఆభుజిత్వా ఉజుం కాయం పణిధాయ పరిముఖం సతిం ఉపట్ఠపేత్వా, సో సమయో మనోభావనీయస్స భిక్ఖునో దస్సనాయ ఉపసఙ్కమితు’’న్తి.

ఏవం వుత్తే అఞ్ఞతరో భిక్ఖు తం భిక్ఖుం ఏతదవోచ – ‘‘న ఖో, ఆవుసో, సో సమయో మనోభావనీయస్స భిక్ఖునో దస్సనాయ ఉపసఙ్కమితుం. యస్మిం, ఆవుసో, సమయే మనోభావనీయో భిక్ఖు పచ్ఛాభత్తం పిణ్డపాతపటిక్కన్తో పాదే పక్ఖాలేత్వా నిసిన్నో హోతి పల్లఙ్కం ఆభుజిత్వా ఉజుం కాయం పణిధాయ పరిముఖం సతిం ఉపట్ఠపేత్వా, చారిత్తకిలమథోపిస్స తస్మిం సమయే అప్పటిప్పస్సద్ధో హోతి, భత్తకిలమథోపిస్స తస్మిం సమయే అప్పటిప్పస్సద్ధో హోతి. తస్మా సో అసమయో మనోభావనీయస్స భిక్ఖునో దస్సనాయ ఉపసఙ్కమితుం. యస్మిం, ఆవుసో, సమయే మనోభావనీయో భిక్ఖు సాయన్హసమయం పటిసల్లానా వుట్ఠితో విహారపచ్ఛాయాయం నిసిన్నో హోతి పల్లఙ్కం ఆభుజిత్వా ఉజుం కాయం పణిధాయ పరిముఖం సతిం ఉపట్ఠపేత్వా, సో సమయో మనోభావనీయస్స భిక్ఖునో దస్సనాయ ఉపసఙ్కమితు’’న్తి.

ఏవం వుత్తే అఞ్ఞతరో భిక్ఖు తం భిక్ఖుం ఏతదవోచ – ‘‘న ఖో, ఆవుసో, సో సమయో మనోభావనీయస్స భిక్ఖునో దస్సనాయ ఉపసఙ్కమితుం. యస్మిం, ఆవుసో, సమయే మనోభావనీయో భిక్ఖు సాయన్హసమయం పటిసల్లానా వుట్ఠితో విహారపచ్ఛాయాయం నిసిన్నో హోతి పల్లఙ్కం ఆభుజిత్వా ఉజుం కాయం పణిధాయ పరిముఖం సతిం ఉపట్ఠపేత్వా, యదేవస్స దివా సమాధినిమిత్తం మనసికతం హోతి తదేవస్స తస్మిం సమయే సముదాచరతి. తస్మా సో అసమయో మనోభావనీయస్స భిక్ఖునో దస్సనాయ ఉపసఙ్కమితుం. యస్మిం, ఆవుసో, సమయే మనోభావనీయో భిక్ఖు రత్తియా పచ్చూససమయం పచ్చుట్ఠాయ నిసిన్నో హోతి పల్లఙ్కం ఆభుజిత్వా ఉజుం కాయం పణిధాయ పరిముఖం సతిం ఉపట్ఠపేత్వా, సో సమయో మనోభావనీయస్స భిక్ఖునో దస్సనాయ ఉపసఙ్కమితు’’న్తి.

ఏవం వుత్తే అఞ్ఞతరో భిక్ఖు తం భిక్ఖుం ఏతదవోచ – ‘‘న ఖో, ఆవుసో, సో సమయో మనోభావనీయస్స భిక్ఖునో దస్సనాయ ఉపసఙ్కమితుం. యస్మిం, ఆవుసో, సమయే మనోభావనీయో భిక్ఖు రత్తియా పచ్చూససమయం పచ్చుట్ఠాయ నిసిన్నో హోతి పల్లఙ్కం ఆభుజిత్వా ఉజుం కాయం పణిధాయ పరిముఖం సతిం ఉపట్ఠపేత్వా, ఓజట్ఠాయిస్స తస్మిం సమయే కాయో హోతి ఫాసుస్స హోతి బుద్ధానం సాసనం మనసి కాతుం. తస్మా సో అసమయో మనోభావనీయస్స భిక్ఖునో దస్సనాయ ఉపసఙ్కమితు’’న్తి.

ఏవం వుత్తే ఆయస్మా మహాకచ్చానో థేరే భిక్ఖూ ఏతదవోచ – ‘‘సమ్ముఖా మేతం, ఆవుసో, భగవతో సుతం సమ్ముఖా పటిగ్గహితం – ‘ఛయిమే, భిక్ఖు, సమయా మనోభావనీయస్స భిక్ఖునో దస్సనాయ ఉపసఙ్కమితుం’’’.

‘‘కతమే ఛ? ఇధ, భిక్ఖు, యస్మిం సమయే భిక్ఖు కామరాగపరియుట్ఠితేన చేతసా విహరతి కామరాగపరేతేన, ఉప్పన్నస్స చ కామరాగస్స నిస్సరణం యథాభూతం నప్పజానాతి, తస్మిం సమయే మనోభావనీయో భిక్ఖు ఉపసఙ్కమిత్వా ఏవమస్స వచనీయో – ‘అహం ఖో, ఆవుసో, కామరాగపరియుట్ఠితేన చేతసా విహరామి కామరాగపరేతేన, ఉప్పన్నస్స చ కామరాగస్స నిస్సరణం యథాభూతం నప్పజానామి. సాధు వత మే ఆయస్మా కామరాగస్స పహానాయ ధమ్మం దేసేతూ’తి. తస్స మనోభావనీయో భిక్ఖు కామరాగస్స పహానాయ ధమ్మం దేసేతి. అయం, భిక్ఖు, పఠమో సమయో మనోభావనీయస్స భిక్ఖునో దస్సనాయ ఉపసఙ్కమితుం.

‘‘పున చపరం, భిక్ఖు, యస్మిం సమయే భిక్ఖు బ్యాపాదపరియుట్ఠితేన చేతసా విహరతి…పే… థినమిద్ధపరియుట్ఠితేన చేతసా విహరతి… ఉద్ధచ్చకుక్కుచ్చపరియుట్ఠితేన చేతసా విహరతి… విచికిచ్ఛాపరియుట్ఠితేన చేతసా విహరతి… యం నిమిత్తం ఆగమ్మ యం నిమిత్తం మనసికరోతో అనన్తరా ఆసవానం ఖయో హోతి, తం నిమిత్తం న జానాతి న పస్సతి, తస్మిం సమయే మనోభావనీయో భిక్ఖు ఉపసఙ్కమిత్వా ఏవమస్స వచనీయో – ‘అహం ఖో, ఆవుసో, యం నిమిత్తం ఆగమ్మ యం నిమిత్తం మనసికరోతో అనన్తరా ఆసవానం ఖయో హోతి తం నిమిత్తం న జానామి న పస్సామి. సాధు వత మే ఆయస్మా ఆసవానం ఖయాయ ధమ్మం దేసేతూ’తి. తస్స మనోభావనీయో భిక్ఖు ఆసవానం ఖయాయ ధమ్మం దేసేతి. అయం, భిక్ఖు, ఛట్ఠో సమయో మనోభావనీయస్స భిక్ఖునో దస్సనాయ ఉపసఙ్కమితుం.

‘‘సమ్ముఖా మేతం, ఆవుసో, భగవతో సుతం సమ్ముఖా పటిగ్గహితం – ‘ఇమే ఖో, భిక్ఖు, ఛ సమయా మనోభావనీయస్స భిక్ఖునో దస్సనాయ ఉపసఙ్కమితు’’’న్తి. అట్ఠమం.