౯. ఉదాయీసుత్తం

౨౯. అథ ఖో భగవా ఆయస్మన్తం ఉదాయిం ఆమన్తేసి – ‘‘కతి ను ఖో, ఉదాయి, అనుస్సతిట్ఠానానీ’’తి? ఏవం వుత్తే ఆయస్మా ఉదాయీ తుణ్హీ అహోసి. దుతియమ్పి ఖో భగవా ఆయస్మన్తం ఉదాయిం ఆమన్తేసి – ‘‘కతి ను ఖో, ఉదాయి, అనుస్సతిట్ఠానానీ’’తి? దుతియమ్పి ఖో ఆయస్మా ఉదాయీ తుణ్హీ అహోసి. తతియమ్పి ఖో భగవా ఆయస్మన్తం ఉదాయిం ఆమన్తేసి – ‘‘కతి ను ఖో, ఉదాయి, అనుస్సతిట్ఠానానీ’’తి? తతియమ్పి ఖో ఆయస్మా ఉదాయీ తుణ్హీ అహోసి.

అథ ఖో ఆయస్మా ఆనన్దో ఆయస్మన్తం ఉదాయిం ఏతదవోచ – ‘‘సత్థా తం, ఆవుసో ఉదాయి, ఆమన్తేసీ’’తి. ‘‘సుణోమహం, ఆవుసో ఆనన్ద, భగవతో. ఇధ, భన్తే, భిక్ఖు అనేకవిహితం పుబ్బేనివాసం అనుస్సరతి – సేయ్యథిదం ఏకమ్పి జాతిం ద్వేపి జాతియో…పే…. ఇతి సాకారం సఉద్దేసం అనేకవిహితం పుబ్బేనివాసం అనుస్సరతి. ఇదం, భన్తే, అనుస్సతిట్ఠాన’’న్తి.

అథ ఖో భగవా ఆయస్మన్తం ఆనన్దం ఆమన్తేసి – ‘‘అఞ్ఞాసిం ఖో అహం, ఆనన్ద – ‘నేవాయం ఉదాయీ మోఘపురిసో అధిచిత్తం అనుయుత్తో విహరతీ’తి. కతి ను ఖో, ఆనన్ద, అనుస్సతిట్ఠానానీ’’తి?

‘‘పఞ్చ, భన్తే, అనుస్సతిట్ఠానాని. కతమాని పఞ్చ? ఇధ, భన్తే, భిక్ఖు వివిచ్చేవ కామేహి…పే… తతియం ఝానం ఉపసమ్పజ్జ విహరతి. ఇదం, భన్తే, అనుస్సతిట్ఠానం ఏవం భావితం ఏవం బహులీకతం దిట్ఠధమ్మసుఖవిహారాయ సంవత్తతి.

‘‘పున చపరం, భన్తే, భిక్ఖు ఆలోకసఞ్ఞం మనసి కరోతి, దివా సఞ్ఞం అధిట్ఠాతి, యథా దివా తథా రత్తిం, యథా రత్తిం తథా దివా; ఇతి వివటేన చేతసా అపరియోనద్ధేన సప్పభాసం చిత్తం భావేతి. ఇదం, భన్తే, అనుస్సతిట్ఠానం ఏవం భావితం ఏవం బహులీకతం ఞాణదస్సనప్పటిలాభాయ సంవత్తతి.

‘‘పున చపరం, భన్తే, భిక్ఖు ఇమమేవ కాయం ఉద్ధం పాదతలా అధో కేసమత్థకా తచపరియన్తం పూరం నానప్పకారస్స అసుచినో పచ్చవేక్ఖతి – ‘అత్థి ఇమస్మిం కాయే కేసా లోమా నఖా దన్తా తచో మంసం న్హారు [నహారు (సీ. పీ.) దీ. ని. ౨.౩౭౭; మ. ని. ౧.౧౧౦] అట్ఠి అట్ఠిమిఞ్జం వక్కం హదయం యకనం కిలోమకం పిహకం పప్ఫాసం అన్తం అన్తగుణం ఉదరియం కరీసం పిత్తం సేమ్హం పుబ్బో లోహితం సేదో మేదో అస్సు వసా ఖేళో సిఙ్ఘాణికా లసికా ముత్త’న్తి. ఇదం, భన్తే, అనుస్సతిట్ఠానం ఏవం భావితం ఏవం బహులీకతం కామరాగప్పహానాయ సంవత్తతి.

‘‘పున చపరం, భన్తే, భిక్ఖు సేయ్యథాపి పస్సేయ్య సరీరం సీవథికాయ ఛడ్డితం [ఛడ్డితం (సీ. స్యా. పీ.)] ఏకాహమతం వా ద్వీహమతం వా తీహమతం వా ఉద్ధుమాతకం వినీలకం విపుబ్బకజాతం. సో ఇమమేవ కాయం ఏవం [ఏవన్తి ఇదం సతిపట్ఠానసుత్తాదీసు నత్థి] ఉపసంహరతి – ‘అయమ్పి ఖో కాయో ఏవంధమ్మో ఏవంభావీ ఏవంఅనతీతో’’’తి [ఏతం అనతీతోతి (సీ.)].

‘‘సేయ్యథాపి వా పన [సేయ్యథా వా పన (స్యా.)] పస్సేయ్య సరీరం సీవథికాయ ఛడ్డితం కాకేహి వా ఖజ్జమానం కులలేహి వా ఖజ్జమానం గిజ్ఝేహి వా ఖజ్జమానం సునఖేహి వా ఖజ్జమానం సిఙ్గాలేహి [సిగాలేహి (సీ.)] వా ఖజ్జమానం వివిధేహి వా పాణకజాతేహి ఖజ్జమానం. సో ఇమమేవ కాయం ఏవం ఉపసంహరతి – ‘అయమ్పి ఖో కాయో ఏవంధమ్మో ఏవంభావీ ఏవంఅనతీతో’’’తి.

‘‘సేయ్యథాపి వా పన పస్సేయ్య సరీరం సీవథికాయ ఛడ్డితం అట్ఠికసఙ్ఖలికం సమంసలోహితం న్హారుసమ్బన్ధం…పే… అట్ఠికసఙ్ఖలికం నిమ్మంసలోహితమక్ఖితం న్హారుసమ్బన్ధం… అట్ఠికసఙ్ఖలికం అపగతమంసలోహితం న్హారుసమ్బన్ధం. అట్ఠికాని అపగతసమ్బన్ధాని దిసావిదిసావిక్ఖిత్తాని [దిసావిదిసాసు విక్ఖిత్తాని (సీ.)], అఞ్ఞేన హత్థట్ఠికం అఞ్ఞేన పాదట్ఠికం అఞ్ఞేన జఙ్ఘట్ఠికం అఞ్ఞేన ఊరుట్ఠికం అఞ్ఞేన కటిట్ఠికం [కటట్ఠికం (సీ.)] అఞ్ఞేన [పిట్ఠికణ్డకం అఞ్ఞేన సీసకటాహం (సీ. పీ.), పిట్ఠికణ్డకట్ఠికం అఞ్ఞేన సీసకటాహం (స్యా. కం.)] ఫాసుకట్ఠికం అఞ్ఞేన పిట్ఠికణ్టకట్ఠికం అఞ్ఞేన ఖన్ధట్ఠికం అఞ్ఞేన గీవట్ఠికం అఞ్ఞేన హనుకట్ఠికం అఞ్ఞేన దన్తకట్ఠికం అఞ్ఞేన సీసకటాహం [పిట్ఠికణ్డకం అఞ్ఞేన సీసకటాహం (సీ. పీ.), పిట్ఠికణ్డకట్ఠికం అఞ్ఞేన సీసకటాహం (స్యా. కం.)], అట్ఠికాని సేతాని సఙ్ఖవణ్ణప్పటిభాగాని [సఙ్ఖవణ్ణూపనిభాని (సీ. స్యా. పీ.)] అట్ఠికాని పుఞ్జకితాని [పుఞ్జకతాని (పీ.)] తేరోవస్సికాని అట్ఠికాని పూతీని చుణ్ణకజాతాని. సో ఇమమేవ కాయం ఏవం ఉపసంహరతి – ‘అయమ్పి ఖో కాయో ఏవంధమ్మో ఏవంభావీ ఏవంఅనతీతో’తి. ఇదం, భన్తే, అనుస్సతిట్ఠానం ఏవం భావితం ఏవం బహులీకతం అస్మిమానసముగ్ఘాతాయ సంవత్తతి.

‘‘పున చపరం, భన్తే, భిక్ఖు సుఖస్స చ పహానా…పే… చతుత్థం ఝానం ఉపసమ్పజ్జ విహరతి. ఇదం, భన్తే, అనుస్సతిట్ఠానం ఏవం భావితం ఏవం బహులీకతం అనేకధాతుపటివేధాయ సంవత్తతి. ఇమాని ఖో, భన్తే, పఞ్చ అనుస్సతిట్ఠానానీ’’తి.

‘‘సాధు, సాధు, ఆనన్ద! తేన హి త్వం, ఆనన్ద, ఇదమ్పి ఛట్ఠం అనుస్సతిట్ఠానం ధారేహి. ఇధానన్ద, భిక్ఖు సతోవ అభిక్కమతి సతోవ పటిక్కమతి సతోవ తిట్ఠతి సతోవ నిసీదతి సతోవ సేయ్యం కప్పేతి సతోవ కమ్మం అధిట్ఠాతి. ఇదం, ఆనన్ద, అనుస్సతిట్ఠానం ఏవం భావితం ఏవం బహులీకతం సతిసమ్పజఞ్ఞాయ సంవత్తతీ’’తి. నవమం.