౧౦. నిస్సారణీయసుత్తం

౨౦౦. ‘‘పఞ్చిమా, భిక్ఖవే, నిస్సారణీయా [నిస్సరణీయా (పీ.), నిస్సరణియా (దీ. ని. ౩.౩౨౧)] ధాతుయో. కతమా పఞ్చ? ఇధ, భిక్ఖవే, భిక్ఖునో కామం [కామే (స్యా. కం.) దీ. ని. ౩.౩౨౧] మనసికరోతో కామేసు చిత్తం న పక్ఖన్దతి నప్పసీదతి న సన్తిట్ఠతి న విముచ్చతి. నేక్ఖమ్మం ఖో పనస్స మనసికరోతో నేక్ఖమ్మే చిత్తం పక్ఖన్దతి పసీదతి సన్తిట్ఠతి విముచ్చతి. తస్స తం చిత్తం సుగతం [సుకతం (పీ. క.)] సుభావితం సువుట్ఠితం సువిముత్తం సువిసంయుత్తం [విసంయుత్తం (కత్థచి, దీ. ని. ౩.౩౨౧)] కామేహి; యే చ కామపచ్చయా ఉప్పజ్జన్తి ఆసవా విఘాతపరిళాహా, ముత్తో సో తేహి, న సో తం వేదనం వేదియతి. ఇదమక్ఖాతం కామానం నిస్సరణం.

‘‘పున చపరం, భిక్ఖవే, భిక్ఖునో బ్యాపాదం మనసికరోతో బ్యాపాదే చిత్తం న పక్ఖన్దతి నప్పసీదతి న సన్తిట్ఠతి న విముచ్చతి. అబ్యాపాదం ఖో పనస్స మనసికరోతో అబ్యాపాదే చిత్తం పక్ఖన్దతి పసీదతి సన్తిట్ఠతి విముచ్చతి. తస్స తం చిత్తం సుగతం సుభావితం సువుట్ఠితం సువిముత్తం సువిసంయుత్తం బ్యాపాదేన; యే చ బ్యాపాదపచ్చయా ఉప్పజ్జన్తి ఆసవా విఘాతపరిళాహా, ముత్తో సో తేహి, న సో తం వేదనం వేదియతి. ఇదమక్ఖాతం బ్యాపాదస్స నిస్సరణం.

‘‘పున చపరం, భిక్ఖవే, భిక్ఖునో విహేసం మనసికరోతో విహేసాయ చిత్తం న పక్ఖన్దతి నప్పసీదతి న సన్తిట్ఠతి న విముచ్చతి. అవిహేసం ఖో పనస్స మనసికరోతో అవిహేసాయ చిత్తం పక్ఖన్దతి పసీదతి సన్తిట్ఠతి విముచ్చతి. తస్స తం చిత్తం సుగతం సుభావితం సువుట్ఠితం సువిముత్తం సువిసంయుత్తం విహేసాయ; యే చ విహేసాపచ్చయా ఉప్పజ్జన్తి ఆసవా విఘాతపరిళాహా, ముత్తో సో తేహి, న సో తం వేదనం వేదియతి. ఇదమక్ఖాతం విహేసాయ నిస్సరణం.

‘‘పున చపరం, భిక్ఖవే, భిక్ఖునో రూపం మనసికరోతో రూపే చిత్తం న పక్ఖన్దతి నప్పసీదతి న సన్తిట్ఠతి న విముచ్చతి. అరూపం ఖో పనస్స మనసికరోతో అరూపే చిత్తం పక్ఖన్దతి పసీదతి సన్తిట్ఠతి విముచ్చతి. తస్స తం చిత్తం సుగతం సుభావితం సువుట్ఠితం సువిముత్తం సువిసంయుత్తం రూపేహి; యే చ రూపపచ్చయా ఉప్పజ్జన్తి ఆసవా విఘాతపరిళాహా, ముత్తో సో తేహి, న సో తం వేదనం వేదియతి. ఇదమక్ఖాతం రూపానం నిస్సరణం.

‘‘పున చపరం, భిక్ఖవే, భిక్ఖునో సక్కాయం మనసికరోతో సక్కాయే చిత్తం న పక్ఖన్దతి నప్పసీదతి న సన్తిట్ఠతి న విముచ్చతి. సక్కాయనిరోధం ఖో పనస్స మనసికరోతో సక్కాయనిరోధే చిత్తం పక్ఖన్దతి పసీదతి సన్తిట్ఠతి విముచ్చతి. తస్స తం చిత్తం సుగతం సుభావితం సువుట్ఠితం సువిముత్తం సువిసంయుత్తం సక్కాయేన; యే చ సక్కాయపచ్చయా ఉప్పజ్జన్తి ఆసవా విఘాతపరిళాహా, ముత్తో సో తేహి, న సో తం వేదనం వేదియతి. ఇదమక్ఖాతం సక్కాయస్స నిస్సరణం.

‘‘తస్స కామనన్దీపి నానుసేతి, బ్యాపాదనన్దీపి నానుసేతి, విహేసానన్దీపి నానుసేతి, రూపనన్దీపి నానుసేతి, సక్కాయనన్దీపి నానుసేతి (సో) [( ) కత్థచి నత్థి] కామనన్దియాపి అననుసయా, బ్యాపాదనన్దియాపి అననుసయా, విహేసానన్దియాపి అననుసయా, రూపనన్దియాపి అననుసయా, సక్కాయనన్దియాపి అననుసయా. అయం వుచ్చతి, భిక్ఖవే, భిక్ఖు నిరనుసయో, అచ్ఛేచ్ఛి [అచ్ఛేజ్జి (స్యా. కం. క.)] తణ్హం, వివత్తయి [వావత్తయి (సీ.)] సంయోజనం, సమ్మా మానాభిసమయా అన్తమకాసి దుక్ఖస్స. ఇమా ఖో, భిక్ఖవే, పఞ్చ నిస్సారణీయా ధాతుయో’’తి. దసమం.

బ్రాహ్మణవగ్గో పఞ్చమో.