౬. కటువియసుత్తం

౧౨౯. ఏకం సమయం భగవా బారాణసియం విహరతి ఇసిపతనే మిగదాయే. అథ ఖో భగవా పుబ్బణ్హసమయం నివాసేత్వా పత్తచీవరమాదాయ బారాణసిం పిణ్డాయ పావిసి. అద్దసా ఖో భగవా గోయోగపిలక్ఖస్మిం [గోయోగమిలక్ఖస్మిం (స్యా. కం. క.)] పిణ్డాయ చరమానో [చరమానం (క.)] అఞ్ఞతరం భిక్ఖుం రిత్తస్సాదం బాహిరస్సాదం ముట్ఠస్సతిం అసమ్పజానం అసమాహితం విబ్భన్తచిత్తం పాకతిన్ద్రియం. దిస్వా తం భిక్ఖుం ఏతదవోచ –

‘‘మా ఖో త్వం, భిక్ఖు, అత్తానం కటువియమకాసి. తం వత భిక్ఖు కటువియకతం అత్తానం ఆమగన్ధేన [ఆమగన్ధే (సీ. స్యా. కం. పీ.)] అవస్సుతం మక్ఖికా నానుపతిస్సన్తి నాన్వాస్సవిస్సన్తీతి [నానుబన్ధిస్సన్తి (క.)], నేతం ఠానం విజ్జతీ’’తి. అథ ఖో సో భిక్ఖు భగవతా ఇమినా ఓవాదేన ఓవదితో సంవేగమాపాది. అథ ఖో భగవా బారాణసియం పిణ్డాయ చరిత్వా పచ్ఛాభత్తం పిణ్డపాతపటిక్కన్తో భిక్ఖూ ఆమన్తేసి –

‘‘ఇధాహం, భిక్ఖవే, పుబ్బణ్హసమయం నివాసేత్వా పత్తచీవరమాదాయ బారాణసిం పిణ్డాయ పావిసిం. అద్దసం ఖో అహం, భిక్ఖవే, గోయోగపిలక్ఖస్మిం పిణ్డాయ చరమానో అఞ్ఞతరం భిక్ఖుం రిత్తస్సాదం బాహిరస్సాదం ముట్ఠస్సతిం అసమ్పజానం అసమాహితం విబ్భన్తచిత్తం పాకతిన్ద్రియం. దిస్వా తం భిక్ఖుం ఏతదవోచం –

‘‘‘మా ఖో త్వం, భిక్ఖు, అత్తానం కటువియమకాసి. తం వత భిక్ఖు కటువియకతం అత్తానం ఆమగన్ధేన అవస్సుతం మక్ఖికా నానుపతిస్సన్తి నాన్వాస్సవిస్సన్తీతి, నేతం ఠానం విజ్జతీ’తి. అథ ఖో, భిక్ఖవే, సో భిక్ఖు మయా ఇమినా ఓవాదేన ఓవదితో సంవేగమాపాదీ’’తి. ఏవం వుత్తే అఞ్ఞతరో భిక్ఖు భగవన్తం ఏతదవోచ – ‘‘కిం ను ఖో, భన్తే, కటువియం? కో ఆమగన్ధో? కా మక్ఖికా’’తి?

‘‘అభిజ్ఝా ఖో, భిక్ఖు, కటువియం; బ్యాపాదో ఆమగన్ధో; పాపకా అకుసలా వితక్కా మక్ఖికా. తం వత, భిక్ఖు, కటువియకతం అత్తానం ఆమగన్ధేన అవస్సుతం మక్ఖికా నానుపతిస్సన్తి నాన్వాస్సవిస్సన్తీతి, నేతం ఠానం విజ్జతీ’’తి.

‘‘అగుత్తం చక్ఖుసోతస్మిం, ఇన్ద్రియేసు అసంవుతం;

మక్ఖికానుపతిస్సన్తి, సఙ్కప్పా రాగనిస్సితా.

‘‘కటువియకతో భిక్ఖు, ఆమగన్ధే అవస్సుతో;

ఆరకా హోతి నిబ్బానా, విఘాతస్సేవ భాగవా.

‘‘గామే వా యది వారఞ్ఞే, అలద్ధా సమథమత్తనో [సమమత్తనో (సీ. స్యా. కం.), సమ్మమత్తనో (పీ.)];

పరేతి [చరేతి (స్యా. క.)] బాలో దుమ్మేధో, మక్ఖికాహి పురక్ఖతో.

‘‘యే చ సీలేన సమ్పన్నా, పఞ్ఞాయూపసమేరతా;

ఉపసన్తా సుఖం సేన్తి, నాసయిత్వాన మక్ఖికా’’తి. ఛట్ఠం;