2. பூ⁴தகா³மவக்³கோ³

1. பூ⁴தகா³மஸிக்கா²பத³வண்ணனா

89. து³தியவக்³க³ஸ்ஸ பட²மே நிக்³க³ஹேதும் அஸக்கோந்தோதி ஸாக²ட்ட²கவிமானே ஸாகா²ய சி²ஜ்ஜமானாய சி²ஜ்ஜந்தே தத்த² அசே²த³னத்தா²ய தே³வதாய உபனீதம் புத்தம் தி³ஸ்வாபி குடா²ரினிக்கே²பவேக³ம் நிவத்தேதும் அஸக்கோந்தோதி அத்தோ². ருக்க²த⁴ம்மேதி ருக்க²ஸ்ஸ பவத்தியம். ருக்கா²னம் விய சே²த³னாதீ³ஸு அகுப்பனஞ்ஹி ருக்க²த⁴ம்மோ நாம.

உப்பதிதந்தி உப்பன்னம். ப⁴ந்தந்தி தா⁴வந்தம். வாரயேதி நிக்³க³ண்ஹேய்ய. இதரோதி உப்பன்னம் கோத⁴ம் அனிக்³க³ண்ஹந்தோ ராஜஉபராஜாதீ³னம் ரஸ்மிமத்தக்³கா³ஹகஜனோ விய ந உத்தமஸாரதீ²தி அத்தோ². விஸடம் ஸப்பவிஸந்தி ஸரீரே தா³டா²வணானுஸாரேன வித்தி²ண்ணம் ப்³யாபேத்வா டி²தம் கண்ஹஸப்பவிஸம் விய. ஜஹாதி ஓரபாரந்தி பஞ்சோரம்பா⁴கி³யஸஞ்ஞோஜனானி ததியமக்³கே³ன ஜஹாதி. ‘‘ஓரபார’’ந்தி ஹி ஓரிமதீரம் வுச்சதி. அத² வா ஸோதி ததியமக்³கே³ன கோத⁴ம் வினேத்வா டி²தோ பி⁴க்கு² அரஹத்தமக்³கே³ன ஓரபாரம் ஜஹாதீதி அத்தோ². தத்த² ஓரம் நாம ஸகத்தபா⁴வோ, அஜ்ஜ²த்திகானி வா ஆயதனானி. பாரம் நாம பரஅத்தபா⁴வோ, பா³ஹிரானி வா ஆயதனானி. தது³ப⁴யே பன ச²ந்த³ராக³ம் ஜஹந்தோ ‘‘ஜஹாதி ஓரிமபார’’ந்தி வுச்சதி.

90. ப⁴வந்தீதி வட்³ட⁴ந்தி. அஹுவுந்தீதி ப³பூ⁴வு. தேனாஹ ‘‘ஜாதா வட்³டி⁴தா’’தி. பூ⁴தானம் கா³மோதி மஹாபூ⁴தானம் ஹரிததிணாதி³பா⁴வேன ஸமக்³கா³னம் ஸமூஹோ. தப்³பி³னிமுத்தஸ்ஸ கா³மஸ்ஸ அபா⁴வம் த³ஸ்ஸேதும் ‘‘பூ⁴தா ஏவ வா கா³மோ’’தி வுத்தம். பாதப்³ய-ஸத்³த³ஸ்ஸ பா பானேதி தா⁴த்வத்த²ம் ஸந்தா⁴யாஹ ‘‘பரிபு⁴ஞ்ஜிதப்³ப³தா’’தி. ஸா ச பாதப்³யதா சே²த³னாதி³ ஏவ ஹோதீதி ஆஹ ‘‘தஸ்ஸா…பே… பூ⁴தகா³மஸ்ஸ ஜாதா சே²த³னாதி³பச்சயா’’தி.

91. ஜாத-ஸத்³தோ³ ஏத்த² விஜாதபரியாயோதி ‘‘புத்தம் விஜாதா இத்தீ²’’திஆதீ³ஸு விய பஸூதவசனோதி ஆஹ ‘‘பஸூதானீ’’தி, நிப்³ப³த்தபண்ணமூலானீதி அத்தோ².

தானி த³ஸ்ஸேந்தோதி தானி பீ³ஜானி த³ஸ்ஸேந்தோ. காரியத³ஸ்ஸனமுகே²னேவ காரணஞ்ச க³ஹிதந்தி ஆஹ ‘‘பீ³ஜதோ நிப்³ப³த்தேன பீ³ஜம் த³ஸ்ஸித’’ந்தி.

92. ‘‘பீ³ஜதோ ஸம்பூ⁴தோ பூ⁴தகா³மோ பீ³ஜ’’ந்தி இமினா உத்தரபத³லோபேன ‘‘பது³மக³ச்ச²தோ நிப்³ப³த்தம் புப்ப²ம் பது³ம’’ந்திஆதீ³ஸு வியாயம் வோஹாரோதி த³ஸ்ஸேதி. யம் பீ³ஜம் பூ⁴தகா³மோ நாம ஹோதீதி நிப்³ப³த்தபண்ணமூலம் ஸந்தா⁴ய வத³தி. யதா²ருதந்தி யதா²பாட²ம்.

‘‘ஸஞ்சிச்சா’’தி வுத்தத்தா ஸரீரே லக்³க³பா⁴வம் ஞத்வாபி உட்ட²ஹதி, ‘‘தம் உத்³த⁴ரிஸ்ஸாமீ’’திஸஞ்ஞாய அபா⁴வதோ வட்டதி. அனந்தக-க்³க³ஹணேன ஸாஸபமத்திகா க³ஹிதா, நாமஞ்ஹேதம் தஸ்ஸா ஸேவாலஜாதியா. மூலபண்ணானம் அபா⁴வேன ‘‘அஸம்புண்ணபூ⁴தகா³மோ நாமா’’தி வுத்தம். ஸோ பீ³ஜகா³மேன ஸங்க³ஹிதோதி. அவட்³ட⁴மானேபி பூ⁴தகா³மமூலகத்தா வுத்தம் ‘‘அமூலகபூ⁴தகா³மே ஸங்க³ஹம் க³ச்ச²தீ’’தி. நாளிகேரஸ்ஸ ஆவேணிகம் கத்வா வத³தி.

ஸேலேய்யகம் நாம ஸிலாய ஸம்பூ⁴தா ஏகா க³ந்த⁴ஜாதி. புப்பி²தகாலதோ பட்டா²யாதி விகஸிதகாலதோ பபு⁴தி. ச²த்தகம் க³ண்ஹந்தோதி விகஸிதம் க³ண்ஹந்தோ. மகுளம் பன ருக்க²த்தசம் அகோபேந்தேனபி க³ஹேதும் ந வட்டதி, பு²ல்லம் வட்டதி. ஹத்த²குக்குச்சேனாதி ஹத்த²சாபல்லேன.

‘‘பானீயம் ந வாஸேதப்³ப³’’ந்தி இத³ம் அத்தனோ பிவனபானீயம் ஸந்தா⁴ய வுத்தம், அஞ்ஞேஸம் பன வட்டதி அனுக்³க³ஹிதத்தா. தேனாஹ ‘‘அத்தனா கா²தி³துகாமேனா’’தி. யேஸம் ருக்கா²னம் ஸாகா² ருஹதீதி மூலம் அனோதாரேத்வா பண்ணமத்தனிக்³க³மனமத்தேனபி வட்³ட⁴தி. தத்த² கப்பியம்பி அகரோந்தோ சி²ன்னனாளிகேரவேளுத³ண்டா³த³யோ கோபேதும் வட்டதி.

‘‘சங்கமிதட்டா²னம் த³ஸ்ஸேஸ்ஸாமீ’’தி வுத்தத்தா கேவலம் சங்கமனாதி⁴ப்பாயேன வா மக்³க³க³மனாதி⁴ப்பாயேன வா அக்கமந்தஸ்ஸ, திணானம் உபரி நிஸீத³னாதி⁴ப்பாயேன நிஸீத³ந்தஸ்ஸ ச தோ³ஸோ நத்தி².

ஸமணகப்பேஹீதி ஸமணானம் கப்பியவோஹாரேஹி, அபீ³ஜனிப்³ப³ட்டபீ³ஜானிபி கப்பியபா⁴வதோ ‘‘ஸமணகப்பானீ’’தி வுத்தானி. அபீ³ஜம் நாம தருணஅம்ப³ப²லாதீ³னி. நிப்³ப³ட்டேதப்³ப³ம் வியோஜேதப்³ப³ம் பீ³ஜம் யஸ்மிம், தம் பனஸாதி³ நிப்³ப³ட்டபீ³ஜம் நாம. கப்பியந்தி வத்வாவாதி புப்³ப³காலகிரியாவஸேன வுத்தேபி வசனக்க²ணேவ அக்³கி³ஸத்தா²தி³னா பீ³ஜகா³மே வணம் காதப்³ப³ந்தி வசனதோ பன புப்³பே³ காதும் ந வட்டதி, தஞ்ச த்³விதா⁴ அகத்வா சே²த³னபே⁴த³னமேவ த³ஸ்ஸேதப்³ப³ம். கரோந்தேன ச பி⁴க்கு²னா ‘‘கப்பியம் கரோஹீ’’தி யாய காயசி பா⁴ஸாய வுத்தேயேவ காதப்³ப³ம். பீ³ஜகா³மபரிமோசனத்த²ம் புன கப்பியம் காரேதப்³ப³ந்தி காராபனஸ்ஸ பட²மமேவ அதி⁴கதத்தா. ‘‘கடாஹேபி காதும் வட்டதீ’’தி வுத்தத்தா கடாஹதோ நீஹதாய மிஞ்ஜாய வா பீ³ஜே வா யத்த² கத்த²சி விஜ்ஜி²தும் வட்டதி ஏவ. பூ⁴தகா³மோ, பூ⁴தகா³மஸஞ்ஞிதா, விகோபனம் வா விகோபாபனம் வாதி இமானேத்த² தீணி அங்கா³னி.

பூ⁴தகா³மஸிக்கா²பத³வண்ணனா நிட்டி²தா.

2. அஞ்ஞவாத³கஸிக்கா²பத³வண்ணனா

94. து³தியே அஞ்ஞம் வசனந்தி யம் தோ³ஸவிபா⁴வனத்த²ம் பரேஹி வுத்தவசனம் தம் தஸ்ஸ அனனுச்ச²விகேன அஞ்ஞேன வசனேன படிசரதி.

98. யதே³தம் அஞ்ஞேனஞ்ஞம் படிசரணவஸேன பவத்தவசனம், ததே³வ புச்சி²தமத்த²ம் ட²பேத்வா அஞ்ஞம் வத³தி பகாஸேதீதி அஞ்ஞவாத³கந்தி ஆஹ ‘‘அஞ்ஞேனஞ்ஞம் படிசரணஸ்ஸேதம் நாம’’ந்தி. துண்ஹீபூ⁴தஸ்ஸேதம் நாமந்தி துண்ஹீபா⁴வஸ்ஸேதம் நாமம், அயமேவ வா பாடோ². அஞ்ஞவாத³கம் ஆரோபேதுந்தி அஞ்ஞவாதே³ ஆரோபேதும். விஹேஸகந்தி விஹேஸகத்தம்.

99. பாளியம் ந உக்³கா⁴டேதுகாமோதி படிச்சா²தே³துகாமோ.

100. அனாரோபிதே அஞ்ஞவாத³கேதி வுத்தது³க்கடம் பாளியம் ஆக³தஅஞ்ஞேனஞ்ஞபடிசரணவஸேன யுஜ்ஜதி, அட்ட²கதா²யம் ஆக³தனயேன பன முஸாவாதே³ன அஞ்ஞேனஞ்ஞம் படிசரந்தஸ்ஸ பாசித்தியேன ஸத்³தி⁴ம் து³க்கடம், ஆரோபிதே இமினாவ பாசித்தியம். கேசி பன ‘‘முஸாவாத³பாசித்தியேன ஸத்³தி⁴ம் பாசித்தியத்³வய’’ந்தி வத³ந்தி, வீமம்ஸிதப்³ப³ம். ஆதி³கம்மிகஸ்ஸபி முஸாவாதே³ இமினாவ அனாபத்தீதி த³ட்ட²ப்³ப³ம். த⁴ம்மகம்மேன ஆரோபிததா, ஆபத்தியா வா வத்து²னா வா அனுயுஞ்ஜியமானதா, சா²தே³துகாமதாய அஞ்ஞேனஞ்ஞம் படிசரணம், துண்ஹீபா⁴வோ சாதி இமானேத்த² தீணி அங்கா³னி.

அஞ்ஞவாத³கஸிக்கா²பத³வண்ணனா நிட்டி²தா.

3. உஜ்ஜா²பனகஸிக்கா²பத³வண்ணனா

103. ததியே சிந்தாயனத்த²ஸ்ஸ ஜே²-தா⁴துஸ்ஸ அனேகத்த²தாய ஓலோகனத்த²ஸம்ப⁴வதோ வுத்தம் ‘‘ஓலோகாபேந்தீ’’தி. ச²ந்தா³யாதி லிங்க³விபல்லாஸோதி ஆஹ ‘‘ச²ந்தே³னா’’தி.

105. பி⁴க்கு²ம் லாமகதோ சிந்தாபனத்த²ம் அஞ்ஞேஸம் தம் அவண்ணகத²னம் உஜ்ஜா²பனம் நாம. அஞ்ஞேஸம் பன அவத்வா அஞ்ஞமஞ்ஞம் ஸமுல்லபனவஸேன பி⁴க்கு²னோ தோ³ஸப்பகாஸனம் கி²ய்யனம் நாமாதி அயமேதேஸம் பே⁴தோ³.

106. அஞ்ஞம் அனுபஸம்பன்னம் உஜ்ஜா²பேதீதி அஞ்ஞேன அனுபஸம்பன்னேன உஜ்ஜா²பேதி. தஸ்ஸ வா தம் ஸந்திகேதி தஸ்ஸ அனுபஸம்பன்னஸ்ஸ ஸந்திகே தம் ஸங்கே⁴ன ஸம்மதம் உபஸம்பன்னம் கி²ய்யதி. இதா⁴பி முஸாவாதே³ன உஜ்ஜா²பனாதீ³னம் ஸம்ப⁴வதோ து³க்கடட்டா²னானி ச ஆதி³கம்மிகஸ்ஸ அனாபத்தி ச இமினா ஏவ ஸிக்கா²பதே³ன வுத்தாதி வேதி³தப்³ப³ம் ஸப்³ப³த்த² முஸாவாத³பாசித்தியஸ்ஸ அனிவத்திதோ. த⁴ம்மகம்மேன ஸம்மததா, உபஸம்பன்னதா, அக³திக³மனாபா⁴வோ, தஸ்ஸ அவண்ணகாமதா, யஸ்ஸ ஸந்திகே வத³தி. தஸ்ஸ உபஸம்பன்னதா, உஜ்ஜா²பனம் வா கி²ய்யனம் வாதி இமானேத்த² ச² அங்கா³னி.

உஜ்ஜா²பனகஸிக்கா²பத³வண்ணனா நிட்டி²தா.

4. பட²மஸேனாஸனஸிக்கா²பத³வண்ணனா

110. சதுத்தே² அபஞ்ஞாதேதி அப்பஸித்³தே⁴. இமம் பன அட்ட² மாஸே மண்ட³பாதீ³ஸு ட²பனஸங்கா²தம் அத்த²விஸேஸம் க³ஹேத்வா ப⁴க³வதா பட²மமேவ ஸிக்கா²பத³ம் பஞ்ஞத்தந்தி அதி⁴ப்பாயம் ‘‘அனுஜானாமி, பி⁴க்க²வே, அட்ட²மாஸே’’திஆதி³வசனேன அனுபஞ்ஞத்திஸதி³ஸேன பகாஸேத்வா விஸும் அனுபஞ்ஞத்தி ந வுத்தா. பரிவாரே பனேதம் அனுஜானனவசனம் அனுபஞ்ஞத்திட்டா²னந்தி ‘‘ஏகா அனுபஞ்ஞத்தீ’’தி (பரி. 65-67) வுத்தம்.

நவவாயிமோதி அது⁴னா ஸுத்தேன வீதகச்சே²ன பலிவேடி²தமஞ்சோ. ஓனத்³தோ⁴தி கப்பியசம்மேன ஓனத்³தோ⁴. தே ஹி வஸ்ஸேன ஸீக⁴ம் ந நஸ்ஸந்தி. ‘‘உக்கட்ட²அப்³போ⁴காஸிகோ’’தி இத³ம் தஸ்ஸ ஸுக²படிபத்தித³ஸ்ஸனமத்தம், உக்கட்ட²ஸ்ஸாபி பன சீவரகுடி வட்டதேவ. காயானுக³திகத்தாதி பி⁴க்கு²னோ தத்தே²வ நிஸீத³னபா⁴வம் தீ³பேதி, தேன ச வஸ்ஸப⁴யேன ஸயம் அஞ்ஞத்த² க³ச்ச²ந்தஸ்ஸ ஆபத்தீதி த³ஸ்ஸேதி. அப்³போ⁴காஸிகானம் தேமனத்தா²ய நியமேத்வா தா³யகேஹி தி³ன்னம்பி அத்தானம் ரக்க²ந்தேன ரக்கி²தப்³ப³மேவ.

‘‘வலாஹகானம் அனுட்டி²தபா⁴வம் ஸல்லக்கே²த்வா’’தி இமினா கி³ம்ஹானேபி மேகே⁴ உட்டி²தே அப்³போ⁴காஸே நிக்கி²பிதும் ந வட்டதீதி தீ³பேதி. தத்ர தத்ராதி சேதியங்க³ணாதி³கே தஸ்மிம் தஸ்மிம் அப்³போ⁴காஸே நியமேத்வா நிக்கி²த்தா. மஜ்ஜ²தோ பட்டா²ய பாத³ட்டா²னாபி⁴முகா²தி யத்த² ஸமந்ததோ ஸம்மஜ்ஜித்வா அங்க³ணமஜ்ஜே² ஸப்³ப³தா³ கசவரஸ்ஸ ஸங்கட்³ட⁴னேன மஜ்ஜே² வாலிகா ஸஞ்சிதா ஹோதி. தத்த² கத்தப்³ப³விதி⁴த³ஸ்ஸனத்த²ம் வுத்தம். உச்சவத்து²பாத³ட்டா²னாபி⁴முக²ம் வா வாலிகா ஹரிதப்³பா³. யத்த² வா பன கோணேஸு வாலிகா ஸஞ்சிதா, தத்த² ததோ பட்டா²ய அபரதி³ஸாபி⁴முகா² ஹரிதப்³பா³தி கேசி அத்த²ம் வத³ந்தி. கேசி பன ‘‘ஸம்மட்ட²ட்டா²னஸ்ஸ பத³வளஞ்ஜேன அவிகோபனத்தா²ய ஸயம் அஸம்மட்ட²ட்டா²னே ட²த்வா அத்தனோ பாதா³பி⁴முக²ம் வாலிகா ஹரிதப்³பா³தி வுத்த’’ந்தி வத³ந்தி, தத்த² ‘‘மஜ்ஜ²தோ பட்டா²யா’’தி வசனஸ்ஸ பயோஜனம் ந தி³ஸ்ஸதி.

111. வங்கபாத³தாமத்தேன குளீரபாத³கஸ்ஸ ஸேஸேஹி விஸேஸோ, ந அடனீஸு பாத³ப்பவேஸனவிஸேஸேனாதி த³ஸ்ஸேதும் ‘‘யோ வா பன கோசீ’’திஆதி³ வுத்தம். தஸ்ஸாதி உபஸம்பன்னஸ்ஸேவ.

நிஸீதி³த்வா…பே… பாசித்தியந்தி ஏத்த² மேகு⁴ட்டா²னாபா⁴வம் ஞத்வா ‘‘பச்சா² ஆக³ந்த்வா உத்³த⁴ரிஸ்ஸாமீ’’தி ஆபோ⁴கே³ன க³ச்ச²ந்தஸ்ஸ அனாபத்தி, தேன புனாக³ந்தப்³ப³மேவ. கப்பம் லபி⁴த்வாதி ‘‘க³ச்ச², மா இத⁴ திட்டா²’’தி வுத்தவசனம் லபி⁴த்வா.

ஆவாஸிகானம்யேவ பலிபோ³தோ⁴தி ஆக³ந்துகேஸு கிஞ்சி அவத்வா நிஸீதி³த்வா ‘‘ஆவாஸிகா ஏவ உத்³த⁴ரிஸ்ஸந்தீ’’தி க³தேஸுபி ஆவாஸிகானமேவ பலிபோ³தோ⁴. மஹாபச்சரிவாதே³ பன ‘‘இத³ம் அம்ஹாக’’ந்தி அவத்வாபி நிஸின்னானமேவாதி அதி⁴ப்பாயோ. ‘‘ஸந்த²ரித்வா வா ஸந்த²ராபேத்வா வா’’தி வுத்தத்தா அனாணத்தியா பஞ்ஞாபிதத்தாபி து³க்கடே காரணம் வுத்தம். உஸ்ஸாரகோதி ஸரபா⁴ணகோ. ஸோ ஹி உத்³த⁴ம் உத்³த⁴ம் பாளிபாட²ம் ஸாரேதி பவத்தேதீதி உஸ்ஸாரகோதி வுச்சதி.

112. வண்ணானுரக்க²ணத்த²ம் கதாதி படக²ண்டா³தீ³ஹி ஸிப்³பி³த்வா கதா. பூ⁴மியம் அத்த²ரிதப்³பா³தி சிமிலிகாய ஸதி தஸ்ஸா உபரி, அஸதி ஸுத்³த⁴பூ⁴மியம் அத்த²ரிதப்³பா³. ‘‘ஸீஹசம்மாதீ³னம் பரிஹரணேயேவ படிக்கே²போ’’தி இமினா மஞ்சபீடா²தீ³ஸு அத்த²ரித்வா புன ஸம்ஹரித்வா ட²பனாதி³வஸேன அத்தனோ அத்தா²ய பரிஹரணமேவ ந வட்டதி, பூ⁴மத்த²ரணாதி³வஸேன பரிபோ⁴கோ³ பன அத்தனோ பரிஹரணம் ந ஹோதீதி த³ஸ்ஸேதி. க²ந்த⁴கே ஹி ‘‘அந்தோபி மஞ்சே பஞ்ஞத்தானி ஹோந்தி, ப³ஹிபி மஞ்சே பஞ்ஞத்தானி ஹோந்தீ’’தி ஏவம் அத்தனோ அத்தனோ அத்தா²ய மஞ்சாதீ³ஸு பஞ்ஞபேத்வா பரிஹரணவத்து²ஸ்மிம் –

‘‘ந, பி⁴க்க²வே, மஹாசம்மானி தா⁴ரேதப்³பா³னி ஸீஹசம்மம் ப்³யக்³க⁴சம்மம் தீ³பிசம்மம். யோ தா⁴ரேய்ய, ஆபத்தி து³க்கடஸ்ஸா’’தி (மஹாவ. 255) –

படிக்கே²போ கதோ. தஸ்மா வுத்தனயேனேவேத்த² அதி⁴ப்பாயோ த³ட்ட²ப்³போ³. தா³ருமயபீட²ந்தி ப²லகமயபீட²மேவ. பாத³கத²லிகந்தி அதோ⁴தபாத³ம் யஸ்மிம் க⁴ம்ஸந்தா தோ⁴வந்தி, தம் தா³ருப²லகாதி³.

113. ‘‘ஆக³ந்த்வா உத்³த⁴ரிஸ்ஸாமீதி க³ச்ச²தீ’’தி வுத்தத்தா அஞ்ஞேனபி காரணேன அனோதாபேந்தஸ்ஸபி ஆக³மனே ஸாபேக்க²ஸ்ஸ அனாபத்தி. தேனேவ மாதிகாட்ட²கதா²யம் ‘‘மஞ்சாதீ³னம் ஸங்கி⁴கதா, வுத்தலக்க²ணே தே³ஸே ஸந்த²ரணம் வா ஸந்த²ராபனம் வா, அபலிபு³த்³த⁴தா, ஆபதா³ய அபா⁴வோ, நிரபேக்க²தா, லேட்³டு³பாதாதிக்கமோ’’தி (கங்கா². அட்ட². பட²மஸேனாஸனஸிக்கா²பத³வண்ணனா) ஏவமேத்த² நிரபேக்க²தாய ஸத்³தி⁴ம் ச² அங்கா³னி வுத்தானி.

பட²மஸேனாஸனஸிக்கா²பத³வண்ணனா நிட்டி²தா.

5. து³தியஸேனாஸனஸிக்கா²பத³வண்ணனா

116. பஞ்சமே பாவாரோ கோஜவோதி பச்சத்த²ரணத்தா²யேவ ட²பிதா உக்³க³தலோமா அத்த²ரணவிஸேஸா. ஏத்தகமேவ வுத்தந்தி அட்ட²கதா²ஸு வுத்தம். ஸேனாஸனதோதி ஸப்³ப³பச்சி²மஸேனாஸனதோ.

117. குருந்த³ட்ட²கதா²யம் வுத்தமேவத்த²ம் ஸவிஸேஸம் கத்வா த³ஸ்ஸேதும் ‘‘கிஞ்சாபி வுத்தோ’’திஆதி³ ஆரத்³த⁴ம். வத்தப்³ப³ம் நத்தீ²தி ருக்க²மூலஸ்ஸ பாகடத்தா வுத்தம். பலுஜ்ஜதீதி வினஸ்ஸதி.

118. யேன மஞ்சம் வா பீட²ம் வா வீனந்தி, தம் மஞ்சபீட²கவானம். ஸிலுச்சயலேணந்தி பப்³ப³தகு³ஹா. ‘‘ஆபுச்ச²னம் பன வத்த’’ந்தி இமினா ஆபத்தி நத்தீ²தி த³ஸ்ஸேதி. வுத்தலக்க²ணஸேய்யா, தஸ்ஸா ஸங்கி⁴கதா, வுத்தலக்க²ணே விஹாரே ஸந்த²ரணம் வா ஸந்த²ராபனம் வா, அபலிபு³த்³த⁴தா, ஆபதா³ய அபா⁴வோ, அனபேக்க²ஸ்ஸ தி³ஸாபக்கமனம், உபசாரஸீமாதிக்கமோதி இமானேத்த² ஸத்த அங்கா³னி.

து³தியஸேனாஸனஸிக்கா²பத³வண்ணனா நிட்டி²தா.

6. அனுபக²ஜ்ஜஸிக்கா²பத³வண்ணனா

119. ச²ட்டே² அனுபவிஸித்வாதி ஸமீபம் பவிஸித்வா.

122. உபசாரம் ட²பேத்வாதி தி³யட்³ட⁴ஹத்தூ²பசாரம் ட²பேத்வா. ஸங்கி⁴கவிஹாரதா, அனுட்டா²பனீயபா⁴வஜானனம், ஸம்பா³தே⁴துகாமதா, உபசாரே நிஸீத³னம் வா நிபஜ்ஜனம் வாதி இமானேத்த² சத்தாரி அங்கா³னி.

அனுபக²ஜ்ஜஸிக்கா²பத³வண்ணனா நிட்டி²தா.

7. நிக்கட்³ட⁴னஸிக்கா²பத³வண்ணனா

126. ஸத்தமே கோட்ட²கானீதி த்³வாரகோட்ட²கானி.

128. ‘‘ஸகலஸங்கா⁴ராமதோ நிக்கட்³டி⁴தும் ந வட்டதீ’’தி இத³ம் அனனுரூபதோ வுத்தம். பாபக³ரஹிதாய ஹி அகுபிதசித்தேன நிக்கட்³டா⁴பேந்தஸ்ஸ இமினா ஸிக்கா²பதே³ன ஆபத்தி நத்தி² ‘‘குபிதோ அனத்தமனோ’’தி வுத்தத்தா. அஞ்ஞாபேக்கா² ஆபத்தி ந தி³ஸ்ஸதி. பாளியம் ‘‘அலஜ்ஜிம் நிக்கட்³ட⁴தீ’’திஆதீ³ஸு சித்தஸ்ஸ லஹுபரிவத்திதாய அந்தரந்தரா கோபே உப்பன்னேபி அனாபத்தி அலஜ்ஜிதாதி³பச்சயேனேவ நிக்கட்³ட⁴னஸ்ஸ ஆரத்³த⁴த்தா. ஸங்கி⁴கவிஹாரோ, உபஸம்பன்னஸ்ஸ ப⁴ண்ட³னகாரகபா⁴வாதி³வினிமுத்ததா, கோபேன நிக்கட்³ட⁴னம் வா நிக்கட்³டா⁴பனம் வாதி இமானேத்த² தீணி அங்கா³னி.

நிக்கட்³ட⁴னஸிக்கா²பத³வண்ணனா நிட்டி²தா.

8. வேஹாஸகுடிஸிக்கா²பத³வண்ணனா

129. அட்ட²மம் உத்தானமேவ. ஸங்கி⁴கோ விஹாரோ, அஸீஸக⁴ட்டவேஹாஸகுடி, ஹேட்டா²பரிபோ⁴க³தா, அபடாணிதி³ன்னே ஆஹச்சபாத³கே நிஸீத³னம் வா நிபஜ்ஜனம் வாதி இமானேத்த² சத்தாரி அங்கா³னி.

வேஹாஸகுடிஸிக்கா²பத³வண்ணனா நிட்டி²தா.

9. மஹல்லகவிஹாரஸிக்கா²பத³வண்ணனா

135. நவமே ‘‘மஹல்லகோ நாம விஹாரோ ஸஸ்ஸாமிகோ’’தி வுத்தத்தா ஸஞ்ஞாசிகாய குடியா அனாபத்தீதி வத³ந்தி. யஸ்ஸாதி விஹாரஸ்ஸ. ஸா அபரிபூரூபசாராபி ஹோதீதி விவரியமானம் கவாடம் யம் பி⁴த்திம் ஆஹனதி, ஸா ஸாமந்தா கவாடவித்தா²ரப்பமாணா உபசாரரஹிதாபி ஹோதீதி அத்தோ². ஆலோகம் வாதபானம் ஸந்தே⁴தி க⁴டயதீதி ஆலோகஸந்தீ⁴தி கவாடம் வுச்சதி. த்³வாரவாதபானூபசாரதோ அஞ்ஞத்த² புனப்புனம் லிம்பனாதி³ம் கரோந்தஸ்ஸ பிண்ட³க³ணனாய பாசித்தியம்.

கேசி பன ‘‘பாளியம் பாசித்தியஸ்ஸ அவுத்தத்தா து³க்கட’’ந்தி வத³ந்தி. அதி⁴ட்டா²தப்³ப³ந்தி ஸம்விதா⁴தப்³ப³ம். ஹரிதே டி²தோ அதி⁴ட்டா²தி. ஆபத்தி து³க்கடஸ்ஸாதி ஹரிதயுத்தே கே²த்தே ட²த்வா சா²தே³ந்தஸ்ஸ து³க்கடந்தி அத்தோ². கேசி பன ‘‘தாதி³ஸே கே²த்தே விஹாரம் கரோந்தஸ்ஸ து³க்கட’’ந்தி வத³ந்தி, தம் பாளியா ந ஸமேதி.

136. உஜுகமேவ சா²த³னந்தி சா²த³னமுக²வட்டிதோ பட்டா²ய யாவ பிட்டி²வம்ஸகூடாகா³ரகண்ணிகாதி³, தாவ இட்ட²காதீ³ஹி உஜுகம் சா²த³னம். இமினா பன யேன ஸப்³ப³ஸ்மிம் விஹாரே ஏகவாரம் சா²தி³தே தம் சா²த³னம் ஏகமக்³க³ந்தி க³ஹேத்வா பாளியம் ‘‘த்³வே மக்³கே³’’திஆதி³ வுத்தம். பரியாயேன சா²த³னம்பி இமினாவ நயேன யோஜேதப்³ப³ந்தி வத³ந்தி, தம் ‘‘புனப்புனம் சா²தா³பேஸீ’’தி இமாய பாளியா ச ‘‘ஸப்³ப³ம்பி சேதம் ச²த³னம் ச²த³னூபரி வேதி³தப்³ப³’’ந்தி இமினா அட்ட²கதா²வசனேன ச ஸமேதி.

பாளியம் ‘‘மக்³கே³ன சா²தே³ந்தஸ்ஸ பரியாயேன சா²தே³ந்தஸ்ஸா’’தி இத³ஞ்ச இட்ட²காதீ³ஹி, திணபண்ணேஹி ச சா²த³னப்பகாரபே⁴த³த³ஸ்ஸனத்த²ம் வுத்தம். கேசி பன ‘‘பந்தியா சா²தி³தஸ்ஸ ச²த³னஸ்ஸ உபரி ச²த³னமுக²வட்டிதோ பட்டா²ய உத்³த⁴ம் உஜுகமேவ ஏகவாரம் சா²த³னம் ஏகமக்³க³ந்தி க³ஹேத்வா ‘த்³வே மக்³கே³’திஆதி³ வுத்தம், ந பன ஸகலவிஹாரசா²த³னம். ஏஸ நயோ பரியாயேன சா²த³னேபீ’’தி வத³ந்தி, தம் பாளிஅட்ட²கதா²ஹி ந ஸமேதி.

ததியாய மக்³க³ந்தி ஏத்த² ததியாயாதி உபயோக³த்தே² ஸம்பதா³னவசனம், ததியம் மக்³க³ந்தி அத்தோ². அயமேவ வா பாடோ². திணபண்ணேஹி லப்³ப⁴தீதி திணபண்ணேஹி சா²தே³த்வா உபரி உல்லித்தாவலித்தகரணம் ஸந்தா⁴ய வுத்தம். கேவலம் திணகுடியா ஹி அனாபத்தி வுத்தா. திண்ணம் மக்³கா³னந்தி மக்³க³வஸேன சா²தி³தானம் திண்ணம் ச²த³னானம். திண்ணம் பரியாயானந்தி ஏத்தா²பி ஏஸேவ நயோ. மஹல்லகவிஹாரதா, அத்தனோ வாஸாகா³ரதா, உத்தரி அதி⁴ட்டா²னந்தி இமானேத்த² தீணி அங்கா³னி.

மஹல்லகவிஹாரஸிக்கா²பத³வண்ணனா நிட்டி²தா.

10. ஸப்பாணகஸிக்கா²பத³வண்ணனா

140. த³ஸமே மாதிகாயம் ஸப்பாணகஉத³கம் திணேன வா மத்திகாய வா ஸிஞ்சேய்ய, ச²ட்³டே³ய்யாதி அத்தோ². அத² வா உத³கம் க³ஹேத்வா ப³ஹி ஸிஞ்சேய்ய, தஸ்மிஞ்ச உத³கே திணம் வா மத்திகம் வா ஆஹரித்வா பக்கி²பேய்யாதி அஜ்ஜா²ஹரித்வா அத்தோ² வேதி³தப்³போ³. தேனாஹ ‘‘ஸகடபா⁴ரமத்தஞ்சேபீ’’திஆதி³. இத³ந்தி திணமத்திகபக்கி²பனவிதா⁴னம். வுத்தந்தி மாதிகாயம் ‘‘திணம் வா மத்திகம் வா’’தி ஏவம் வுத்தம், அட்ட²கதா²ஸு வா வுத்தம்.

இத³ஞ்ச ஸிக்கா²பத³ம் பா³ஹிரபரிபோ⁴க³ம் ஸந்தா⁴ய வத்து²வஸேன வுத்தம் அப்³ப⁴ந்தரபரிபோ⁴க³ஸ்ஸ விஸும் வக்க²மானத்தா. தது³ப⁴யம்பி ‘‘ஸப்பாணக’’ந்தி கத்வா வத⁴கசித்தம் வினாவ ஸிஞ்சனே பஞ்ஞத்தத்தா ‘‘பண்ணத்திவஜ்ஜ’’ந்தி வுத்தம். வத⁴கசித்தே பன ஸதி ஸிக்கா²பத³ந்தரேனேவ பாசித்தியம், ந இமினாதி த³ட்ட²ப்³ப³ம். உத³கஸ்ஸ ஸப்பாணகதா, ‘‘ஸிஞ்சனேன பாணகா மரிஸ்ஸந்தீ’’தி ஜானனம், தாதி³ஸமேவ ச உத³கம் வினா வத⁴கசேதனாய கேனசிதே³வ கரணீயேன திணாதீ³னம் ஸிஞ்சனந்தி இமானேத்த² சத்தாரி அங்கா³னி.

ஸப்பாணகஸிக்கா²பத³வண்ணனா நிட்டி²தா.

நிட்டி²தோ ஸேனாஸனவக்³கோ³ து³தியோ.

‘‘பூ⁴தகா³மவக்³கோ³’’திபி ஏதஸ்ஸேவ நாமம்.