பட²மகா³தா²ஸங்க³ணிகம்
ஸத்தனக³ரேஸு பஞ்ஞத்தஸிக்கா²பத³வண்ணனா
335. ஏகம்ஸந்தி ஏத்த² பு⁴ம்மத்தே² உபயோக³வசனந்தி ஆஹ ‘‘ஏகஸ்மிம் அம்ஸே’’தி. த³ஸனக²ஸமோதா⁴னஸமுஜ்ஜலந்தி த³ஸன்னம் நகா²னம் ஸமூஹேன ஸுட்டு² உஜ்ஜலம். ஏத்த² ‘‘ஸமுஜ்ஜல’’ந்தி இமினா அஞ்ஜலிந்தி பத³ஸ்ஸ ஆத³ரேன, அபி⁴முக²ம் வா ஜலதி தி³ப்³ப³தீதி அஞ்ஜலீதி அத்த²ம் த³ஸ்ஸேதி. ஆஸீஸமானரூபோவாதி ஏத்த² ஆஸீஸமானரூபோ ஏவாதி அத்த²ம் படிக்கி²பந்தோ ஆஹ ‘‘பச்சாஸீஸமானரூபோ வியா’’தி. ஏத்த² ‘‘வியா’’தி இமினா ‘‘ஆஸீஸமானோ இவா’’தி பத³விபா⁴க³ம் கத்வா இவஸத்³தோ³ உபமத்த²ஜோதகோதி த³ஸ்ஸேதி. கிஸ்ஸாதி ஏத்த² கரணத்தே² ச²ட்டீ²விப⁴த்தி ஹோதீதி ஆஹ ‘‘கேன காரணேனா’’தி. இதா⁴தி மம நிஸின்னட்டா²னம். ‘‘ஆக³தோ’’தி இமினா இத⁴மாக³தோதி ஏத்த² மகாரோ பத³ஸந்தி⁴கரமத்தோதி த³ஸ்ஸேதி. அஸ்ஸாதி உபாலிஸ்ஸ விஸ்ஸஜ்ஜேஸீதி ஸம்ப³ந்தோ⁴. ஸப்³ப³த்தா²தி ஸப்³பே³ஸு பஞ்ஹேஸு. இதீதி ஏவம்.
தத்தா²தி விஸ்ஸஜ்ஜனே. ப⁴த்³த³கோ தே உம்மங்கோ³தி ஏத்த² உம்மங்க³ஸத்³தோ³ பஞ்ஹவாசகோதி ஆஹ ‘‘ப⁴த்³த³கா தே பஞ்ஹா’’தி. தத்த² தேதி தவ. கஸ்மா பஞ்ஹா ‘‘உம்மங்கோ³’’தி வுச்சதீதி ஆஹ ‘‘பஞ்சா ஹீ’’திஆதி³. ஹி யஸ்மா உம்மங்கோ³தி வுச்சதி, தஸ்மா பஞ்ஹா உம்மங்கோ³ நாமாதி யோஜனா. ‘‘உம்முஜ்ஜித்வா டி²தத்தா’’தி இமினா உம்முஜ்ஜதீதி உம்மங்கோ³தி வசனத்த²ம் த³ஸ்ஸேதி. முஜதா⁴து உகாரஸ்ஸ அகாரோ, அவிஜ்ஜந்த⁴காரஸங்கா²தா உத³கதோ உம்முஜ்ஜதீதி அத்தோ². ‘‘தக்³கா⁴’’தி நிபாதஸ்ஸ தஸ்மா காரணாதி அத்த²ம் த³ஸ்ஸேந்தோ ஆஹ ‘‘யஸ்மா’’திஆதி³. ‘‘ஸம்படிச்ச²னத்தே²’’தி இமினா தக்³க⁴ஸத்³தோ³ ஸாது⁴அத்தோ²தி த³ஸ்ஸேதி, தக்³க⁴ ஸாதூ⁴தி அத்தோ². தீணியேவாதி ‘‘ஸமாத³ஹித்வா விஸிப்³பே³ந்தீ’’தி ஏகம், ‘‘ஸாமிஸேனா’’தி ஏகம், ‘‘ஸஸித்த²க’’ந்தி ஏகந்தி இமானி தீணியேவ.
சதுவிபத்திவண்ணனா
336. யம் தம் புச்சி²ம்ஹாதி ஏத்த² நிக்³க³ஹிததோ பரம் அகாரலோபோதி ஆஹ ‘‘யம் தம் அபுச்சி²ம்ஹா’’தி. தத்த² யந்தி பஞ்ஹம். தந்தி துவம். ‘‘த்வ’’ந்திபி பாடோ², அயமேவத்தோ². தம் ததே³வாதி தம் தம் ஏவ பஞ்ஹம். அஞ்ஞதா²தி அஞ்ஞம் ஆகாரம்.
யே து³ட்டு²ல்லா ஸா ஸீலவிபத்தீதி ஏத்த² நனு ஸீலவிபத்திம் புச்ச²ந்தோ பஞ்ஹோ நத்தி², கஸ்மா பன ‘‘ஸா ஸீலவிபத்தீ’’தி விஸ்ஸஜ்ஜனம் வுத்தந்தி ஆஹ ‘‘கிஞ்சாபீ’’திஆதி³. ஏதந்தி ‘‘யே து³ட்டு²ல்லா ஸா ஸீலவிபத்தீ’’தி வசனம். தமேவத்த²ம் வித்தா²ரேந்தோ ஆஹ ‘‘சதூஸு ஹீ’’திஆதி³. வத்வாதி ஸம்கே²பேன வத்வா.
திஸ்ஸன்னம் விபத்தீனந்தி ஸீலவிபத்திதோ அவஸேஸானம் திஸ்ஸன்னம் விபத்தீனம். தத்தா²தி ‘‘து²ல்லச்சய’’ந்திஆதி³வசனே.
‘‘அப்³பா⁴சிக்க²ந்தீ’’தி பத³ஸ்ஸ கத்தாரம் த³ஸ்ஸேந்தோ ஆஹ ‘‘வத³ந்தா’’தி. ‘‘ததா²ஹ’’ந்திஆதி³னா வத³னாகாரம் த³ஸ்ஸேதி.
‘‘அயம் ச²ஹீ’’தி இமினா அயம் ஸாதி ஏத்த² ஸாஸத்³தோ³ பதா³லங்காரோதி த³ஸ்ஸேதி. ஏத்தாவதாதி ஏத்தகேன ‘‘து²ல்லச்சய’’ந்திஆதி³வசனமத்தேன. விஸ்ஸஜ்ஜிதம் ஹோதீதி ஸம்ப³ந்தோ⁴.
சே²த³னகாதி³வண்ணனா
337. கதி சே²த³னகானீதிஆதி³புச்சா²னம் அனுஸந்தி⁴புச்சா²பா⁴வம் த³ஸ்ஸேந்தோ ஆஹ ‘‘யஸ்மா பனா’’திஆதி³. புச்சா² ஹி அனுஸந்தி⁴அனனுஸந்தி⁴வஸேன து³விதா⁴. தத்த² விஸ்ஸஜ்ஜனேன அனுஸந்தி⁴வஸேன புச்சா² அனுஸந்தி⁴புச்சா² நாம, விஸ்ஸஜ்ஜனமனபேக்கி²த்வா யதா²காமபுச்சா² அனனுஸந்தி⁴புச்சா² நாம. தாஸம் வித்தா²ரோ நேத்திஅட்ட²கதா²தீ³ஸு க³ஹேதப்³போ³. இதா⁴பி ‘‘ஏகாத³ஸ யாவததியகா’’தி விஸ்ஸஜ்ஜனேன அனுஸந்தா⁴னத்தா அனுஸந்தி⁴புச்சா² நாம. யஸ்மா பன விஸ்ஸஜ்ஜிதோதி ஸம்ப³ந்தோ⁴. ஸங்கா²வஸேனாதி ஏகாத³ஸா’’தி ஸங்கா²ய ஸத்தியா, ஆயத்தேன வா. ஸங்கா²னுஸந்தி⁴வஸேனேவாதி ‘‘கதீ’’தி ஸங்கா²ய அனுஸந்தி⁴வஸேன ஏவ. தேஸந்தி பஞ்ஹானம். தத்தா²தி ‘‘ச² சே²த³னகானீ’’திஆதி³பாடே². இத³மேவாதி இத³ம் ஏவ வசனம். அபுப்³ப³ந்தி புப்³பே³ ந வுத்தம், அபோராணம் நவந்தி அத்தோ². யம் பனேதந்தி யம் பன ஏதம் வசனம். ‘‘ஸோளஸா’’தி இமினா ஸோத³ஸாதி ஏத்த² த³காரஸ்ஸ ளகாரம் கத்வா ‘‘ஸோளஸா’’தி பாடோ²பி யுஜ்ஜதீதி த³ஸ்ஸேதி. ஜானந்தி பஞ்ஞத்தாதி ஏத்த² ‘‘ஏவம் வத்வா’’தி பாட²ஸேஸம் அஜ்ஜா²ஹரித்வா யோஜேதப்³ப³பா⁴வம் த³ஸ்ஸேந்தோ ஆஹ ‘‘ஜான’’ந்தி ஏவம் வத்வா பஞ்ஞத்தா’’தி. தேதி ‘‘ஜான’’ந்தி பஞ்ஞத்தா ஸிக்கா²பதா³தி அத்தோ². ஏவந்தி வக்க²மானனயேன. பவிஸேய்யாதீதி ஏத்த² இதிஸத்³தோ³ பரிஸமானத்தோ². இதி வேதி³தப்³போ³தி யோஜனா.
அஸாதா⁴ரணாதி³வண்ணனா
338. புரிம பஞ்ஹந்தி ‘‘கதி சே²த³னகானீ’’திஆதி³பஞ்ஹானம் புரே வுத்தம் பஞ்ஹம். தத்தா²தி ‘‘வீஸம் த்³வே ஸதானீ’’திஆதி³பாடே². ‘‘த்³வேஅனியதேஹீ’’தி பத³ஸ்ஸ அஸமாஹாரதி³கு³வாக்யம் த³ஸ்ஸேந்தோ ஆஹ ‘‘த்³வீஹி அனியதேஹீ’’தி. ‘‘ஸத்³தி⁴’’ந்தி இமினா ஸஹாதி³யோகே³ கரணவசனந்தி த³ஸ்ஸேதி.
கா³தா²யம் ‘‘தோ⁴வனஞ்ச ஸிக்கா²பத³’’ந்திஆதி³னா யோஜனா காதப்³பா³. த்³வே லோமாதி த்³வே ஏளகலோமஸிக்கா²பதா³னி.
‘‘ஸகலோ’’திஆதி³காய அட்³ட⁴தேய்யகா³தா²ய யோஜனா ஸுவிஞ்ஞேய்யாவ.
ஸங்க⁴ம்ஹா த³ஸ நிஸ்ஸரேதி ஏத்த² ‘‘ஸங்க⁴ம்ஹா நிஸ்ஸாரீயதீ’’தி (பாசி. 680, 730) ஏவம் வுத்தா த³ஸாதி யோஜனானயம் த³ஸ்ஸேந்தோ ஆஹ ‘‘ஸங்க⁴ம்ஹா நிஸ்ஸாரீயதீ’’திஆதி³. தத்தா²தி பி⁴க்கு²னிவிப⁴ங்கே³. ததா²தி யதா² கு²த்³த³கா, ததா²தி அத்தோ². இதீதி ஏவம்.
தேஸந்தி பாராஜிகானம். கண்ஹஸப்பாத³யோ து³ராஸதா³ விய து³ராஸதா³ ஹோந்தீதி யோஜனா. ‘‘து³ரூபக³மனாதி இமினா ஸத³தா⁴துயா க³த்யத்த²ம் த³ஸ்ஸேதி. து³ராஸஜ்ஜனாதி து³க்கே²ன ஆஸஜ்ஜிதப்³பா³, ஆஸஜ்ஜிதும் ந ஸுகராதி அத்தோ². ஸமூபமாதி ஸமஉபமா. ஸமூபமாகாரம் த³ஸ்ஸேந்தோ ஆஹ ‘‘யதா²’’திஆதி³.
ஸாதா⁴ரணந்தி அட்ட²ஹி பாராஜிகேஹி ஸாதா⁴ரணம். ஏகேகஸ்ஸ பாராஜிகஸ்ஸாதி ஸம்ப³ந்தோ⁴. அவிரூள்ஹீ ப⁴வந்தி தேதி ஏத்த² உபமானோபமேய்யானம் பாகடபா⁴வம் கத்வா யோஜனானயம் த³ஸ்ஸேந்தோ ஆஹ ‘‘யதா² ஏதே’’திஆதி³. அவிரூள்ஹித⁴ம்மாதி அவிரூள்ஹீஸபா⁴வா. பகதிஸீலபா⁴வேனாதி பகதியா ஸீலவந்தபா⁴வேன, ‘‘பகதிஸீலாபா⁴வேனா’’திபி பாடோ², பகதிஸீலஸ்ஸ அபா⁴வேன, அபா⁴வஹேதூதி அத்தோ². ஏத்தாவதாதி ஏத்தகேன ‘‘அட்டே²வ பாராஜிகா’’திஆதி³வசனமத்தேன, த³ஸ்ஸிதம் ஹோதீதி ஸம்ப³ந்தோ⁴. விப⁴த்தியோதி பாராஜிகாதி³வஸேன விப⁴ஜிதப்³பா³தி விப⁴த்தியோதி. தத்தா²தி ‘‘தேவீஸதி ஸங்கா⁴தி³ஸேஸா’’திஆதி³பாடே². ஸப்³ப³ஸங்கா³ஹிகவசனந்தி ஸப்³பே³ஸம் திண்ணம் ஸமதா²னம், ஸப்³பா³ஸம் வா ஆபத்தீனம் ஸமதா²னம் ஸங்கா³ஹிகவசனம். ‘‘த்³வீஹி ஸமதே²ஹீ’’தி ஸம்முகா²வினயேன ச படிஞ்ஞாதகரணேன சாதி த்³வீஹி ஸமதே²ஹி.
ஏதந்தி ‘‘த்³வே உபோஸதா² த்³வே பவாரணா’’தி வசனம். விப⁴ஜனாநீதி விப⁴ஜிதப்³பா³னம் விப⁴ஜனகிரியாய அவினாபா⁴வதோ பா⁴வவஸேன வுத்தம், தஸ்மா விப⁴ஜிதப்³பா³தி விப⁴த்தியோதி வசனத்தோ² காதப்³போ³. அபராபி இமா விப⁴த்தியோ ஹோந்தீதி யோஜனா. ஹேட்டா² வுத்தஸ்ஸ ‘‘விப⁴த்திமத்தத³ஸ்ஸனேனேவ சேதம் வுத்தம், ந ஸமதே²ஹி வூபஸமனவஸேனா’’தி வசனஸ்ஸ அத்த²னயதோ அஞ்ஞம் அத்த²னயம் த³ஸ்ஸேந்தோ ஆஹ ‘‘அத²வா’’திஆதி³, ‘‘இமாபி விப⁴த்தியோ’’தி பத³ம் ‘‘நிஸ்ஸாயா’’தி பதே³ அவுத்தகம்மம். நிஸ்ஸாய ஆபஜ்ஜந்தீதி ஸம்ப³ந்தோ⁴. தாதி ஆபத்தியோ. வுத்தப்பகாரேஹேவாதி தீஹி ஸமதே²ஹீதி வுத்தபகாரேஹேவ. தம்மூலிகானந்தி தே ஏவ உபோஸதா²த³யோ மூலமேதாஸந்தி தம்மூலிகா, தாஸம். இமினா காரியூபசாரேன வுத்தனயம் த³ஸ்ஸேதி. தா விப⁴த்தியோதி உபோஸதா²தி³விப⁴த்தியோ.
பாராஜிகாதி³ஆபத்திவண்ணனா
339. ஏவம் விஸ்ஸஜ்ஜேத்வாதி ஸம்ப³ந்தோ⁴. யதி³த³ம் ஆபத்திபாராஜிகம் நாமாதி யோஜனா. ஆபத்திபாராஜிகந்தி ஆபத்திஸங்கா²தம் பாராஜிகம். ‘‘பராஜயமாபன்னோ’’தி இமினா ஸாஸனதோ புக்³க³லம் பராஜேதீதி பாராஜிகந்தி வசனத்த²ம் த³ஸ்ஸேதி. ண்யபச்சயோ ஹேதுகத்வத்த²வாசகோ, யகாரஸ்ஸ ககாரோ. சுதோதி சவகோ. பரத்³தோ⁴தி விரத்³தோ⁴. ப⁴ட்டோ²தி பதிதோ. நிரங்கதோதி ஸங்க⁴ம்ஹா அபஸாரிதோ. அனீஹதே தஸ்மிம் புக்³க³லேதி தஸ்மிம் புக்³க³லே ஸங்க⁴ம்ஹா நீஹரித்வா ந ஹரிதே, அனபனீதேதி அத்தோ². ‘‘உபோஸத²பவாரணாதி³பே⁴தோ³’’தி இமினா ஸம்வாஸஸரூபம் த³ஸ்ஸேதி. ப்³யஞ்ஜனே ஆத³ரமகத்வா ‘‘ஏதம் ஆபத்தீ’’தி வுத்தம். அயம் ஹீதி அயம் ஏவம் வக்க²மானோ. ஏத்தா²தி கா³தா²யம். தேன தஸ்மாதி ஏத்த² ‘‘தஸ்மா’’தி பதே³ன ‘‘தேனா’’தி பத³ஸ்ஸ காரணத்த²ம் த³ஸ்ஸேதி.
ஏத்தா²தி து³தியகா³தா²யம். ஆதி³ம்ஹி சேவ இச்சி²தப்³போ³தி ஸம்ப³ந்தோ⁴. ஹீதி ஸச்சம். ஏத்தா²தி பரிவாஸதா³னாதீ³ஸு சதூஸு கம்மேஸு. ‘‘ஸங்கோ⁴’’திஆதி³வசனத்தோ² திபத³பி⁴ன்னாதி⁴கரணபா³ஹிரத்த²ஸமாஸோ ஹோதி, சேவஸத்³த³சஸத்³தே³ஹி ஆதி³ஸேஸபதா³னம் உப⁴யபத³த்த²பதா⁴னபா⁴வம் த³ஸ்ஸேதி, ‘‘இச்சி²தப்³போ³’’தி பத³ம் காரகானம் கிரியாபேக்க²த்தா கிரியத்தா²ய பக்கி²த்தம். அஸ்ஸாதி ஆபத்தியா, இமினா அஞ்ஞபத³ம் த³ஸ்ஸேதி. இச்சி²தப்³ப³த்தே² அபச்சயம் கத்வா தத்³தி⁴தந்திபி வத³ந்தி. லஹுகனயோ பனேஸ. அயம் பனேத்த² க³ருகனயோ – ஆதி³ ச ஸேஸோ ச ஆதி³ஸேஸா, ஸங்கோ⁴ ஆதி³ஸேஸேஸு அஸ்ஸா இச்சி²தப்³போ³தி ஸங்கா⁴தி³ஸேஸோதி.
அனேகம்ஸிகதம் பத³ந்தி ஏத்த² பத³ந்தி ஸிக்கா²பத³ம். அனேகம்ஸேன கதம் அனேகம்ஸிகதந்தி த³ஸ்ஸேந்தோ ஆஹ ‘‘யஸ்மா இத³ம் ஸிக்கா²பத³ம் அனேகம்ஸேன கத’’ந்தி. யஸ்மா கதம், தஸ்மா அனியதோதி பவுச்சதீதி யோஜனா. தத்தா²தி அனியதே. யத்தா²தி ஸிக்கா²பதே³. ஸோபீதி ஸிக்கா²பத³த⁴ம்மோபி.
அச்சயேஸூதி தோ³ஸேஸு. தே ஹி நித்³தோ³ஸம் அதிக்கம்ம அயந்தி க³ச்ச²ந்தி பவத்தந்தீதி அச்சயாதி வுச்சந்தி. தேனாதி அச்சயேன. தூ²லோதி ஓளாரிகோ. ‘‘தூ²லத்தா’’தி இமினா ‘‘தேனேத’’ந்தி ஏத்த² தேனஸத்³த³ஸ்ஸ காரணத்த²ம் த³ஸ்ஸேதி. அச்சயஸ்ஸ தூ²லத்தாதி ஸம்ப³ந்தோ⁴. ஏதந்தி ஆபத்தித⁴ம்மம். இமாய கா³தா²ய அஞ்ஞேஸம் லஹுகாபத்தீனம் தூ²லோ அச்சயோ து²ல்லச்சயோதி வசனத்த²ம் த³ஸ்ஸேதி. த்³வேபா⁴வே ஸதி ஸம்யோக³பரத்தா ரஸ்ஸோ ஹோதீதி த³ட்ட²ப்³ப³ம்.
‘‘நிஸ்ஸஜ்ஜித்வா தே³ஸேதப்³ப³தோ’’தி இமினா நிஸ்ஸஜ்ஜனம் நிஸ்ஸக்³கோ³, ஆபத்திதே³ஸனதோ புப்³ப³பா⁴கே³ கத்தப்³ப³ஸ்ஸ வினயகம்மஸ்ஸேதமதி⁴வசனம், ஸோ ஏதஸ்ஸத்தீ²தி நிஸ்ஸக்³கி³யந்தி வசனத்த²ம் த³ஸ்ஸேதி.
குஸலத⁴ம்மஸத்³தே³ன குஸலசித்தமேவ க³ஹேதப்³ப³ந்தி ஆஹ ‘‘குஸலத⁴ம்மஸங்கா²தம் குஸலசித்த’’ந்தி. ‘‘குஸலசித்தம் பாதேதீ’’தி இமினா சித்தம் பாதேதீதி பாசித்தியந்தி வசனத்த²ம் த³ஸ்ஸேதி. ஏத்த² ‘‘சித்தபாதிய’’ந்தி வத்தப்³பே³ பத³விபரியாயம் கத்வா, தகாரஸ்ஸ ச லோபம் கத்வா ‘‘பாசித்திய’’ந்தி வுத்தம். அசிந்தேய்யோ ஹி பாளினயோ. ண்யபச்சயோ ஹேதுகத்வத்த²வாசகோ. நனு ‘‘பாதேதி குஸலம் த⁴ம்ம’’ந்தி இமினாவ ‘‘பாசித்திய’’ந்தி பத³ஸ்ஸ நிப்³ப³சனம் ஸித்³த⁴ம், கஸ்மா பன ‘‘அபரஜ்ஜ²தி சித்தஸம்மோஹனட்டா²ன’’ந்தி வுத்தந்தி ஆஹ ‘‘யம் பனா’’திஆதி³. யஸ்மா ஹோதீதி ஸம்ப³ந்தோ⁴.
பாடிதே³ஸனீயாஸு நிப்³ப³சனமேவ அத³ஸ்ஸேத்வா கஸ்மா ‘‘பி⁴க்கு² அஞ்ஞாதகோ ஸந்தோ’’திஆதி³ வுத்தந்தி ஆஹ ‘‘வுத்தகா³ரய்ஹபா⁴வகாரணத³ஸ்ஸனத்த²மேவா’’தி. ‘‘படிதே³ஸேதப்³ப³தோ’’தி இமினா அஞ்ஞாபத்திதே³ஸனானயதோ ‘‘கா³ரய்ஹ’’ந்திஆதி³னா படி விஸும் வத்வா தே³ஸேதப்³பா³தி பாடிதே³ஸனீயாதி நிப்³ப³சனம் த³ஸ்ஸேதி.
து³க்கடந்தி ஏத்த² து³ஸத்³தோ³ து³ட்டு²அத்தோ² ச விரூபத்தோ² ச ஹோதீதி த³ஸ்ஸேந்தோ ஆஹ ‘‘து³ட்டு² கதம், விரூபம் வா கத’’ந்தி. தந்தி கம்மம். தம் பனேதந்தி து³க்கடம், க²லிதந்தி ஸம்ப³ந்தோ⁴. அஸ்ஸாதி து³க்கடஸ்ஸ. தஸ்ஸத்தோ² ஏவம் வேதி³தப்³போ³தி யோஜனா. ஹீதி வித்தா²ரோ. யம் பாபந்தி யோஜனா. யதீ³தி அத². யதி³ஸத்³தோ³ ஹி அத²பரியாயோ. இத³ம்பீதி இத³ம்பி கம்மம், பாபந்தி ஸம்ப³ந்தோ⁴.
‘‘லபித’’ந்தி இமினா து³ராப⁴ட்ட²ந்தி ஏத்த² பா⁴ஸதா⁴துயா கத²னத்த²ம் த³ஸ்ஸேதி. யந்தி வசனம். கிஞ்ச பி⁴ய்யோதி ததோ அதிரேகம் கதே²தப்³ப³வசனம் கிஞ்சாதி அத்தோ². ஸம்கிலிட்ட²ஞ்ச யம் பத³ந்தி ஏத்த² சகாரோ பிஸத்³த³த்தோ² ‘‘பத³’’ந்தி ஏத்த² யோஜேதப்³போ³, யம்ஸத்³தோ³ காரணத்தோ²தி ஆஹ ‘‘ஸம்கிலிட்ட²ம் யஸ்மா தம்பி பத³’’ந்தி. தம்பி பத³ந்தி தம்பி வசனம். பத³ஸத்³தோ³ ஹி வசனவாசகோ. தம்பி வசனம் யஸ்மா ஸம்கிலிட்ட²ம் ஹோதீதி யோஜனா. கத²ம் ஸம்கிலிட்ட²ம் ஹோதீதி யோஜனா. ‘‘யஸ்மா’’தி பதே³ன யம்ஸத்³தோ³ காரணத்தோ²தி த³ஸ்ஸேதி. நந்தி பத³ம். ‘‘ஏதம் இதி வுச்சதீ’’தி ஸம்வண்ணேதப்³ப³பத³ம். ‘‘து³ப்³பா⁴ஸிதந்தி ஏதம் வுச்சதீ’’தி ஸம்வண்ணனாபத³ம். ஏதந்தி ஏதம் பத³ம், ஏதம் வசனந்தி அத்தோ².
ஏத்தா²தி ஸேகி²யகா³தா²ய. இத³ந்தி ஆபத்தீனம் நிப்³ப³சனதீ³பகம் வசனம், வுத்தந்தி ஸம்ப³ந்தோ⁴. கஸ்ஸ தீ³பனத்த²ம் வுத்தந்தி ஆஹ ‘‘ஸங்க³ஹிதஸ்ஸ அத்த²ஸ்ஸ தீ³பனத்த²’’ந்தி.
தத்தா²தி ‘‘ச²ன்னமதிவஸ்ஸதீ’’திஆதி³வசனே. கே³ஹந்தி பகதிகே³ஹம். இத³ம் பன கே³ஹந்தி யோஜனா. வித்தா²ரேந்தோ ஆஹ ‘‘மூலாபத்திஞ்ஹீ’’திஆதி³. ‘‘அவிவட’’ந்தி வத்வா தஸ்ஸத்த²ம் த³ஸ்ஸேதும் வுத்தம் ‘‘ஸுச்ச²ன்ன’’ந்தி. விவடந்தி அச்ச²ன்னம். நாதிவஸ்ஸனபா⁴வம் வித்தா²ரேந்தோ ஆஹ ‘‘மூலாபத்திஞ்ஹீ’’திஆதி³. விவரந்தோ பி⁴க்கு² நாபஜ்ஜதீதி ஸம்ப³ந்தோ⁴. ஸுத்³த⁴ந்தேதி ஸுத்³த⁴கோட்டா²ஸே. ‘‘தஸ்மா’’தி ச ‘‘தேனா’’தி ச யேபு⁴ய்யேன அத்த²தோ ஏகம், தஸ்மா வுத்தம் ‘‘தேன காரணேனா’’தி. ஏவஞ்சேதம் விவடந்தி ஏவம் ஏதம் ச²ன்னம் சே விவடந்தி யோஜனா.
பரிபாதியமானானந்தி அபி⁴பூ⁴யமானானம். ‘‘ருக்கா²தி³க³ஹனம் அரஞ்ஞ’’ந்தி இமினா பவனந்தி பத³ஸ்ஸ அரஞ்ஞபரியாயதம் த³ஸ்ஸேதி. க³திஸத்³த³ஸ்ஸ ப⁴வபே⁴தா³தி³அத்த²ம் படிக்கி²பித்வா படிஸ்ஸரணத்தே² ஹோதீதி த³ஸ்ஸேந்தோ ஆஹ ‘‘படிஸ்ஸரணம் ஹோதீ’’தி. தந்தி பவனம். தேதி மிகா³. ‘‘அஸ்ஸஸந்தீ’’தி பதே³ன ‘‘பஸ்ஸஸந்தீ’’தி அத்தோ²பி க³ஹேதப்³போ³ அவினாபா⁴வதோ, ஆனாபானம் கரோந்தீதி அத்தோ². ஆகாஸோதி அஜடாகாஸோ. பக்கீ²னந்தி விஹங்க³மானம். ‘‘ஸப்³பே³ஸம் ஸங்க²தத⁴ம்மான’’ந்தி இமினா த⁴ம்மானந்தி ஏத்த² ஸங்க²தத⁴ம்மோயேவ க³ஹேதப்³போ³தி த³ஸ்ஸேதி. ‘‘வினாஸோவா’’தி இமினா விப⁴வஸத்³தோ³ வினாஸவாசகோதி த³ஸ்ஸேதி. தேஸந்தி ஸப்³பே³ஸம்பி ஸங்க²தத⁴ம்மானம். க³தீதி பதிட்டா². கஸ்மா விப⁴வோ த⁴ம்மானம் க³தி ஹோதீதி ஆஹ ‘‘ந ஹீ’’திஆதி³. ஹீதி யஸ்மா. தேதி ஸப்³பே³பி ஸங்க²தத⁴ம்மா. வினாஸந்தி விப⁴வம். ஸுசிரம்பீதி அஸீதிவஸ்ஸாதி³காலம்பி. நிப்³பா³னம் அரஹதோ க³தீதி ஸம்வண்ணேதப்³ப³பத³ம். ‘‘கீ²ணாஸவஸ்ஸா’’தி இமினா அரஹதோதி பத³ஸ்ஸ அத்த²ம் த³ஸ்ஸேதி. ‘‘அனுபாதி³ஸேஸனிப்³பா³னதா⁴தூ’’தி இமினா ‘‘நிப்³பா³ன’’ந்தி பத³ஸ்ஸ இத⁴ அதி⁴ப்பேதனிப்³பா³னம் த³ஸ்ஸேதி. கா³தா²ய தே தே அத்தா² ஸம்க³ஹேத்வா க³ணியந்தி ஏத்தா²தி கா³தா²ஸங்க³ணிகம்.
இதி பட²மகா³தா²ஸங்க³ணிகவண்ணனாய யோஜனா ஸமத்தா.