கதி²னபே⁴த³ம்

கதி²னஅத்த²தாதி³வண்ணனா

403. கதி²னே க²ந்த⁴கேதி கதி²னக்க²ந்த⁴கே. புப்³பே³தி கதி²னக்க²ந்த⁴கே.

404. பயோக³ஸ்ஸாதி ஏத்த² பயோகோ³ நாம கோதி ஆஹ ‘‘சீவரதோ⁴வனாதி³னோ’’திஆதி³. ஏத்த² ஆதி³ஸத்³தே³ன விசாரணசே²த³னப³த்³த⁴னஸிப்³ப³னரஜனகப்பபி³ந்து³ஆதி³யனானி ச² புப்³ப³கரணானி ஸங்க³ண்ஹாதி. உத³காஹரணாதி³கோ யோ பயோகோ³ கரீயதீதி யோஜனா. அனந்தரோ நாம அதீதானந்தரஅனாக³தானந்தரவஸேன து³விதோ⁴, இத⁴ அனாக³தானந்தரோயேவ அதி⁴ப்பேதோதி ஆஹ ‘‘அனாக³தவஸேனா’’தி. உத³காஹரணாதி³பயோகே³ ஹி உப்பன்னே பச்சா² தோ⁴வனாதி³புப்³ப³கரணஸ்ஸ உப்பத்திதோ தப்பயோக³ஸ்ஸ அனாக³தவஸேனேவ பச்சயோ. ஸமனந்தரபச்சயேனாதி ஏத்த² ஸம்ஸத்³தோ³ ஸுட்டு²அத்தோ²தி ஆஹ ‘‘ஸுட்டு² அனந்தரபச்சயேனா’’தி. ‘‘ஆஸன்னதர’’ந்தி இமினா ஸுட்டு²பா⁴வம் த³ஸ்ஸேதி. ‘‘பயோக³ஸ்ஸா’’தி பத³ம் ‘‘ஆதா⁴ரபா⁴வ’’ந்தி பதே³ ஸாமீ, ‘‘பச்சயா ஹோந்தீ’’தி பதே³ ஸம்பதா³னம். ‘‘நிஸ்ஸய’’ந்தி பத³ம் ‘‘ஆதா⁴ரபா⁴வ’’ந்தி பதே³ன ஸம்வண்ணேதி. ‘‘உபேதேனா’’தி இமினா உபஸத்³த³ஸ்ஸ உபக³மனத்த²ம் த³ஸ்ஸேதி, ப³லவத்த²ம் படிக்கி²பதி. பட²மந்தி பயோக³தோ, பயோக³ஸ்ஸ வா தாவ. இமினா புரேஜாதபச்சயேனாதி ஏத்த² புரேஸத்³தோ³ பட²மத்தோ²தி த³ஸ்ஸேதி. பச்சா²தி பயோக³தோ, பயோக³ஸ்ஸ வா பரம். அபுப்³ப³ம் அசரிமந்தி ஏகபஹாரேன. இமினா ஸஹஜாதஸத்³த³ஸ்ஸ அத்த²ம் த³ஸ்ஸேதி.

ஏவம் புச்சி²த்வாதி ஸம்ப³ந்தோ⁴. யந்தி த⁴ம்மஜாதம். இதா³னி ஆஹாதி ஸம்ப³ந்தோ⁴. யஸ்ஸாதி பயோகா³தி³கஸ்ஸ. ததே³வாதி த⁴ம்மஜாதமேவ. தஸ்ஸாதி ‘‘புப்³ப³கரணம் பயோக³ஸ்ஸா’’திஆதி³வசனஸ்ஸ அத்தோ² ஏவம் வேதி³தப்³போ³தி யோஜனா. ‘‘பயோக³ஸ்ஸ கதமே த⁴ம்மா’’திஆதி³ யம் வசனம் வுத்தம், தத்த² விஸ்ஸஜ்ஜனம் மயா வுச்சதேதி யோஜனா. இமினா பாளியம் அஜ்ஜா²ஹரித்வா யோஜேதப்³ப³பா⁴வம் த³ஸ்ஸேதி. சதூஹி பச்சயேஹி பச்சயாகாரம் வித்தா²ரேந்தோ ஆஹ ‘‘பயோக³ஸ்ஸ ஹீ’’திஆதி³. பயோக³ஸ்ஸ புப்³ப³கரணம் பச்சயோ ஹோதீதி ஸம்ப³ந்தோ⁴. உத்³தி³ட்ட²த⁴ம்மேஸூதி ‘‘அனந்தரபச்சயேன பச்சயோ’’திஆதி³னா உத்³தி³ட்டே²ஸு த⁴ம்மேஸு புரேஜாதபச்சயோ பனேஸாதி ஸம்ப³ந்தோ⁴. அத² வா உத்³தி³ட்ட²த⁴ம்மேஸூதி புப்³ப³கரணவஸேன உத்³தி³ட்டே²ஸு தோ⁴வனாதி³த⁴ம்மேஸு ஏகத⁴ம்மம்பீதி ஸம்ப³ந்தோ⁴. ந லப⁴தீதி உத³காஹரணாதி³பயோக³ஸ்ஸ புப்³பே³ ந லப⁴தி. அயந்தி உத³காஹரணாதி³பயோகோ³. பச்சா²ஜாதபச்சயம் பன லப⁴தீதி உத³காஹரணாதி³பயோகோ³ பச்சா²ஜாதபச்சயம் லப⁴தி. கஸ்மா லப⁴தீதி ஆஹ ‘‘பச்சா² உப்பஜ்ஜனகஸ்ஸ ஹீ’’திஆதி³. பச்சா²தி பயோக³ஸ்ஸ, பயோக³தோ வா பரம். ஹி யஸ்மா கயிரதி, தஸ்மா லப⁴தீதி யோஜனா. ஸஹஜாதபச்சயம் பன ந லப⁴தீதி ஸம்ப³ந்தோ⁴. மாதிகாபலிபோ³தா⁴னிஸம்ஸஸங்கா²தேதி அட்ட²மாதிகாத்³வேபலிபோ³த⁴பஞ்சானிஸம்ஸஸங்கா²தே. அஞ்ஞோதி பன்னரஸஹி த⁴ம்மேஹி அஞ்ஞோ. பயோகா³தீ³ஸூதிஆதி³ஸத்³தே³ன புப்³ப³கரணபச்சுத்³தா⁴ரஅதி⁴ட்டா²னானி ஸங்க³ண்ஹாதி. ஏதேனுபாயேனாதி ஏதேன யதா²வுத்தஉபாயேன.

புப்³ப³கரணனிதா³னாதி³விபா⁴க³வண்ணனா

406-7. த்³விக்க²த்தும் புச்சி²தத்தா ‘‘புச்சா²த்³வய’’ந்தி வுத்தம். ஹேதுபச்சயானம் ஸரூபம் த³ஸ்ஸேந்தோ ஆஹ ‘‘ச² சீவரானீ’’தி. கஸ்மா வேதி³தப்³பா³னீதி ஆஹ ‘‘புப்³ப³பயோகா³தீ³னஞ்ஹீ’’திஆதி³. ஹீதி யஸ்மா. தானியேவாதி ச² சீவரானி ஏவ. ஏவஸத்³தோ³ பச்சா²பி யோஜேதப்³போ³, தானி ஏவாதி அத்தோ². ஹீதி ஸச்சம், புப்³ப³கரணாதீ³னி ந அத்தீ²தி யோஜனா.

408. ‘‘இமாய ஸங்கா⁴டியா’’திஆதி³னா வசீபே⁴தா³காரம் த³ஸ்ஸேதி. கதி²னத்தா²ரகேன யஸ்மா பச்சுத்³தா⁴ரோ ச அதி⁴ட்டா²னஞ்ச கரீயதி, தஸ்மா கிரியாதி வுச்சதி. தேன வுத்தம் ‘‘பச்சுத்³தா⁴ரோ சேவ அதி⁴ட்டா²னஞ்சா’’தி.

411. வத்து²விபன்னாதீ³னம் ஸரூபம் த³ஸ்ஸேந்தோ ஆஹ ‘‘அகப்பியது³ஸ்ஸம் ஹோதீ’’திஆதி³. வினாஸம், விகாரம் வா பஜ்ஜதீதி விபன்னம், வத்து²மேவ விபன்னம் வத்து²விபன்னம்.

கதி²னாதி³ஜானிதப்³ப³விபா⁴க³வண்ணனா

412. தேஸஞ்ஞேவ த⁴ம்மானந்தி ஏத்த² த⁴ம்மானம் ஸரூபம் த³ஸ்ஸேந்தோ ஆஹ ‘‘யேஸு ரூபாதி³த⁴ம்மேஸூ’’தி. தத்த² ரூபாதி³த⁴ம்மேஸூதி வண்ணக³ந்தா⁴தீ³ஸு ஸுத்³த⁴ட்ட²கரூபகலாபத⁴ம்மேஸு. ஸதீதி ஸந்தேஸு. தேஸந்தி ரூபாதீ³னம் த⁴ம்மானம். ‘‘ஸமோதா⁴ன’’ந்தி இமினா ஸங்க³ஹோதி பத³ஸ்ஸ அத்த²ம் த³ஸ்ஸேதி. ‘‘மிஸ்ஸீபா⁴வோ’’தி இமினா ஸமவாயோதி பத³ஸ்ஸ அத்த²ம் த³ஸ்ஸேதி. அவயவத⁴ம்மானம் ஸம் ஏகபா⁴வஸ்ஸ க³ஹணம் ஸங்க³ஹோ. அவயவத⁴ம்மானம் ஸமம் அயனம் பவத்தனம் ஸமவாயோ. ப³ஹூஸு த⁴ம்மேஸூதி ப³ஹூஸு பரமத்த²பஞ்ஞத்தித⁴ம்மேஸு. நாமமத்தந்தி நாமபஞ்ஞத்திமத்தம். புப்³பே³தி கதி²னக்க²ந்த⁴கே.

‘‘காரணேஹீ’’தி இமினா ஆகாரஸத்³தோ³ காரணத்தோ²தி த³ஸ்ஸேதி. யந்தி வசனம்.

416. உப்பஜ்ஜந்தீதி கதி²னுத்³தா⁴ரா உப்பஜ்ஜந்தி. கிந்தி கிம் அத்த²ஜாதம். ஸப்³பே³பி கதி²னுத்³தா⁴ராதி ஸம்ப³ந்தோ⁴. ஹீதி ஸச்சம், யஸ்மா வா. ஏத்தா²தி கதி²னுத்³தா⁴ரேஸு. புரிமா த்³வேதி அந்தருப்³பா⁴ரஸஹுப்³பா⁴ரவஸேன புரிமா த்³வே. ஏதேஸஞ்சாதி புரிமானம் த்³வின்னஞ்ச. இதரேதி அவஸேஸா கதி²னுத்³தா⁴ரா. தேஸுபீதி இதரேஸு கதி²னுத்³தா⁴ரேஸு. ஸப்³ப³த்தா²தி ஸப்³ப³ஸ்மிம் கதி²னவினிச்ச²யே.

இதி ஸமந்தபாஸாதி³காய வினயஸம்வண்ணனாய

பஞ்ஞத்திவக்³க³வண்ணனாய

யோஜனா ஸமத்தா.