4. பத³ட்டா²னஹாரஸம்பாதாதி³வண்ணனா

66. யஸ்மா வா ஸம்கிலேஸதோ ரக்கி²தசித்தஸ்ஸ தீணி ஸுசரிதானி பாரிபூரிம் க³ச்ச²ந்தி, தஸ்மா ரக்கி²தசித்தஸ்ஸாதி ஏத்த² யாயம் ரக்கி²தசித்ததா, ஸா காயஸுசரிதாதீ³னம் திண்ணம் ஸுசரிதானம் பத³ட்டா²னந்தி ஏவமேத்த² அத்தோ² வேதி³தப்³போ³. அத்தாதீ⁴னந்தி அத்தபராதீ⁴னம்.

ததோ ஏவாதி காரணக்³க³ஹணேன ப²லஸ்ஸ க³ஹிதத்தா ஏவ.

68. தத்த² இதிஸத்³தோ³தி ‘‘பரிபாலீயதீ’’தி இதிஸத்³தோ³.

73-4. பாளியம் பஞ்சிந்த்³ரியானி தீஹி க²ந்தே⁴ஹி ஸங்க³ஹிதானீதி ஏத்த² ஸத்³தா⁴வீரியஸதிந்த்³ரியேஹி பாதிமோக்கா²தி³ திவித⁴ம் ஸீலம் க³ஹிதம் ஸோதே⁴தப்³ப³த்தா. தேஸந்தி தேஹி ஸீலக்க²ந்தோ⁴ ஸங்க³ஹிதோ. ஸமாதி⁴பஞ்ஞிந்த்³ரியேஹி ஸமாதி⁴பஞ்ஞாக்க²ந்தா⁴ க³ஹிதாதி பாகடோயமத்தோ², ததா² ஸேஸம்பீதி ஆஹ ‘‘இதோ பரேஸு…பே… வுத்தனயமேவா’’தி.

76. ஹேதுஹேதுஸமுப்பன்னபச்சயபச்சயுப்பன்னஸங்கா²தஸ்ஸாதி ஏத்த² ஹேதுபச்சயவிபா⁴கோ³ ஹேட்டா² வுத்தோயேவ.

பத³ட்டா²னஹாரஸம்பாதாதி³வண்ணனா நிட்டி²தா.

மிஸ்ஸகஹாரஸம்பாதவண்ணனா

இதா³னி யஸ்மா ஸுத்தேஸு ஹாரானம் யோஜனானயத³ஸ்ஸனத்தா ஹாரஸம்பாததே³ஸனா ஹாரவிப⁴ங்க³தே³ஸனா விய ந ஹாரஸரூபமத்தத³ஸ்ஸனத்தா, தஸ்மா பேடகோபதே³ஸே ஆக³தனயானுஸாரேன அபரேஹி விபரியாயேஹி ஹாரஸம்பாதயோஜனாவிதி⁴ம் த³ஸ்ஸேந்தோ ‘‘அபிசா’’திஆதி³மாஹ. தத்த² விஜ்ஜாவிஜ்ஜாய குஸலாகுஸலசித்தப்பவத்தியா அலோபா⁴தோ³ஸலோப⁴தோ³ஸாபி பரம்பரபா⁴வேன பவத்தந்தி நிதா³னபா⁴வதோதி த³ஸ்ஸேந்தோ ‘‘ச² த⁴ம்மா…பே… மூலானீ’’தி ஆஹ. யதா² ச நிதா³னபா⁴வேன புப்³ப³ங்க³மதா, ஏவம் அத்தனோ வஸேவத்தனேனாபி புப்³ப³ங்க³மதா லப்³ப⁴தேவாதி வுத்தம் ‘‘ஸாதி⁴பதிகானம் அதி⁴பதி, ஸப்³ப³சித்துப்பாதா³னம் இந்த்³ரியானீ’’தி. அலோப⁴ஸ்ஸாதி அலோப⁴யுத்தஸ்ஸ சித்துப்பாத³ஸ்ஸ. நேக்க²ம்மச்ச²ந்தே³னாதி குஸலச்ச²ந்தே³ன. நேக்க²ம்மஸத்³தோ³ பப்³ப³ஜ்ஜாதீ³ஸு நிருள்ஹோ. வுத்தஞ்ஹி –

‘‘பப்³ப³ஜ்ஜா பட²மம் ஜா²னம், நிப்³பா³னஞ்ச விபஸ்ஸனா;

ஸப்³பே³பி குஸலா த⁴ம்மா, ‘நேக்க²ம்ம’ந்தி பவுச்சரே’’தி. (இதிவு. அட்ட². 109; தீ³. நி. டீ. 2.359; அ. நி. டீ. 2.2.66) –

தேஸு இத⁴ குஸலா த⁴ம்மா அதி⁴ப்பேதா. தேன வுத்தம் ‘‘குஸலச்ச²ந்தே³னா’’தி. நேக்க²ம்மச்ச²ந்தே³ன உபனிஸ்ஸயபூ⁴தேன, ந அதி⁴பதிபூ⁴தேன. இத³ம் வுத்தம் ஹோதி – அலோப⁴ப்பதா⁴னோ சே சித்துப்பாதோ³ ஹோதி, நேக்க²ம்மச்ச²ந்தே³ன உபனிஸ்ஸயபூ⁴தேன மனோ தஸ்ஸ புப்³ப³ங்க³மோ ஹோதி. ஸேஸபத³த்³வயேபி ஏஸேவ நயோ.

யத³க்³கே³ன தேஸம் த⁴ம்மானம் மனோ புப்³ப³ங்க³மம், தத³க்³கே³ன தேஸம் ஜேட்ட²ம், பதா⁴னஞ்சாதி வுத்தம் ‘‘மனோஸேட்டா²தி மனோ தேஸம் த⁴ம்மான’’ந்திஆதி³. மனோமயதா மனேன கதாதி³பா⁴வோ, ஸோ ச மனஸ்ஸ தேஸம் ஸஹஜாதாதி³னா பச்சயபா⁴வோ ஏவாதி வுத்தம் ‘‘மனோமயாதி…பே… பச்சயோ’’தி. தே பனாதி ஏத்த² பன-ஸத்³தோ³ விஸேஸத்த²தீ³பகோ, தேனேதம் த³ஸ்ஸேதி – யதி³பி தேஸம் த⁴ம்மானம் ச²ந்தா³த³யோபி பச்சயா ஏவ, இந்த்³ரியாதி³பச்சயேன பன ஸவிஸேஸம் பச்சயபூ⁴தஸ்ஸ மனஸ்ஸேவ வஸேனேவ வுத்தம் ‘‘மனோமயா’’தி. தத்த² ச²ந்த³ஸமுதா³னீதாதி யதா²வுத்தனேக்க²ம்மாதி³ச²ந்தே³ன ஸம்மா உத்³த⁴முத்³த⁴ம் நீதா, ததோ ஸமுதா³க³தாதி அத்தோ². ததோ ஏவ நேக்க²ம்மவிதக்காதி³தோ ஸமுப்பன்னத்தா அனாவிலஸங்கப்பஸமுட்டா²னா. தஜ்ஜாமனோவிஞ்ஞாணதா⁴துஸம்ப²ஸ்ஸேன ஸஹாதி⁴ட்டா²னதோ ப²ஸ்ஸஸமோதா⁴னா. ‘‘பு²ட்டோ², பி⁴க்க²வே, வேதே³தி, பு²ட்டோ² ஸஞ்ஜானாதி, பு²ட்டோ² சேதேதீ’’தி (ஸம். நி. 4.93) ஹி வுத்தம். இத³ம் மனோகம்மந்தி காயங்க³வாசங்க³சோபனம் அகத்வா ஸத்³தா⁴ஸமன்னாக³தேன பஸன்னேன மனஸா பவத்தம் இத³ம் குஸலம் மனோகம்மம். தம் பன அனபி⁴ஜ்ஜா²ஸஹக³தம், அப்³யாபாத³ஸஹக³தம், ஸம்மாதி³ட்டி²ஸஹக³தந்தி திவித⁴ம் ஹோதி.

பா⁴ஸதீதி அவிஸம்வாத³னாதி³னா வாசங்க³சோபனாவஸேன பவத்தேந்தியா வசீவிஞ்ஞத்தியா ஸாதே⁴தப்³ப³ம் ஸாதே⁴தீதி அத்தோ², தேன காயத்³வாரதோ பவத்தகுஸலவசீகம்மம்பி ஸங்க³ஹிதம் ஹோதி. ததா² ஹி வக்க²தி ‘‘வசீவிஞ்ஞத்திவிப்பா²ரதோ, ததா² ஸாதி³யனதோ ச பா⁴ஸதீ’’தி. ஸப்³ப³ம்பி வசீகம்மம் ஸச்சாதி³வஸேன சதுப்³பி³த⁴ம். கரோதீதி அத்தனோ, பரேஸஞ்ச ஹிதாஹிதானி காரணாகாரணேஹி காயங்க³சோபனாவஸேன பவத்தேந்தியா காயவிஞ்ஞத்தியா ஸாதே⁴தப்³ப³ம் ஸாதே⁴தீதி அத்தோ², தேன வசீத்³வாரதோ பவத்தகுஸலகாயகம்மம்பி ஸங்க³ஹிதம் ஹோதி. ததா² ச வக்க²தி ‘‘காயவிஞ்ஞத்திவிப்பா²ரதோ, ததா² ஸாதி³யனதோ ச கரோதீ’’தி (நேத்தி. அட்ட². 76 மிஸ்ஸகஹாரஸம்பாதவண்ணனா). கம்மபத²வஸேன க³ய்ஹமானே பாணாதிபாதாதி³வஸேன தம் திவித⁴ம் ஹோதி. தேனாஹ ‘‘இதி த³ஸகுஸலகம்மபதா²த³ஸ்ஸிதா’’தி. த³ஸபுஞ்ஞகிரியவத்து²வஸேனாபி கா³தா²ய அத்தோ² யுஜ்ஜதி. ததா² ஹி வக்க²தி ‘‘ஸோ பஸன்னசித்தோ’’திஆதி³. பா⁴ஸதி வா கரோதி வா கேவலம் மனஸா பவத்ததீதி அனியமத்தோ² வா-ஸத்³தோ³. ததா² சேவ ஸம்வண்ணிதம்.

த³ஸவித⁴ஸ்ஸ குஸலகம்மஸ்ஸாதி த³ஸவித⁴ஸ்ஸ குஸலகம்மபத²கம்மஸ்ஸ, வக்க²மானனயேன வா த³ஸபுஞ்ஞகிரியவத்து²ஸங்கா²தஸ்ஸ குஸலகம்மஸ்ஸ. நனு தத்த² தா³னாதி³மயம் திவித⁴மேவ புஞ்ஞகிரியவத்து² வுத்தந்தி? ஸச்சம், தம் பன இதரேஸம் தத³ந்தோக³த⁴த்தா.

‘‘ஸுக²மன்வேதீ’’தி ஸங்கே²பேன வுத்தம் ஸுகா²னுக³மம் வித்தா²ரேன த³ஸ்ஸேந்தோ ‘‘இத⁴ஸ்ஸு புரிஸோ’’திஆதி³மாஹ. தத்த² ஏவம் ஸந்தந்தி ஏவம் பூ⁴தம், அப்பஹீனானுஸயோ ஹுத்வா ஸுக²வேத³னீயப²ஸ்ஸஸம்பூ⁴தந்தி அத்தோ².

தத்த² ‘‘யம் மனோ’’திஆதி³னா கா³தா²த்த²வஸேன சதுஸச்சம் நித்³தா⁴ரேதி. ஆதி³தோ வவத்தா²பிதேஸு க²ந்தா⁴தீ³ஸு க²ந்த⁴முகே²ன ஸச்சானம் கதி²தத்தா ஸத்தானம் பி⁴ன்னருசிபா⁴வதோ நானானயேஹி விபஸ்ஸனாபூ⁴மிகோஸல்லத்த²ம், புப்³பா³பரஸம்ப³ந்த⁴த³ஸ்ஸனத்த²ஞ்ச ஏவம் வுத்தம் ‘‘ஏவம்…பே… நித்³தா⁴ரேதப்³பா³னீ’’தி. ஸச்சமுகே²ன அஸ்ஸாதா³தி³கே நித்³தா⁴ரேத்வா தே³ஸனாஹாரஸம்பாதம் யோஜேதும் ‘‘தத்த² ஸமுத³யேனா’’திஆதி³மாஹ, தம் வுத்தனயமேவ. யஞ்ஹேத்த² அஞ்ஞம்பி அத்த²தோ ந விப⁴த்தம், தம் ஹேட்டா² வுத்தனயத்தா, உத்தானத்த²த்தா சாதி வேதி³தப்³ப³ம்.

மனனலக்க²ணேதி மனனலக்க²ணஹேது. ‘‘மனனலக்க²ணேனா’’தி வா பாடோ². ஈஹாபா⁴வதோ ப்³யாபாராபா⁴வதோ. யேன பஸாதே³ன ஸமன்னாக³தத்தா மனோ ‘‘பஸன்னோ’’தி வுத்தோ, தஸ்ஸ பஸாத³ஸ்ஸ கிச்சம் மனே ஆரோபேத்வா ஆஹ ‘‘அகாலுஸியதோ, ஆரம்மணஸ்ஸ ஓகப்பனதோ ச பஸன்னேனா’’தி. ததா² ஸாதி³யனதோதி வாசாய வத்தப்³ப³ம் அவத்வாவ ப²ஸ்ஸஸாதி³யனதோ அனுஜானதோ. து³தியே ததா² ஸாதி³யனதோதி காயேன காதப்³ப³ம் யதா² கதம் ஹோதி, ததா² வாசாய ஸம்விதா⁴னதோ. ததா² பஸுதத்தாதி யதா² ஸுக²மன்வேதி, ததா² உபசிதத்தா ஏவாதி அத்தோ². ததோதி ததோ காரணா, மனஸா பஸன்னேன, பா⁴ஸனேன, கரணேன ச ஹேதுனாதி வுத்தம் ஹோதி. அனஞ்ஞத்தா²தி ஏதஸ்மிம் பன அத்தே². ததோதி ததோ ஏவ. யோ ஹி பஸன்னமனோ தேன யம் பா⁴ஸனம், கரணஞ்ச, ததோ ஏவ நம் ஸுக²மன்வேதீதி வுத்தம் ஹோதி. ஸாதபா⁴வதோதி ஸாதவேத³னாபா⁴வதோ. இட்ட²பா⁴வதோதி மனாபபா⁴வதோ. கம்மதோ விபாகுப்பத்திப²லதா³னஸமத்த²பா⁴வேன கம்மஸ்ஸ நிப்³ப³த்தத்தா விபாகஸ்ஸேவ அனிப்³ப³த்தத்தாதி ஆஹ ‘‘கதூ…பே… அன்வேதீதி வுத்த’’ந்தி காரணாயத்த வுத்திதோதி கதபா⁴வஹேதுகத்தா கம்மஸ்ஸாதி அதி⁴ப்பாயோ. அஸங்கந்திதோதி யஸ்மிம் ஸந்தானே கம்மம் நிப்³ப³த்தம், தத³ஞ்ஞஸந்தானா ஸங்கமனதோ.

ஆதி⁴பச்சயோக³தோதி ஸஹஜாதாதி⁴பதிவஸேன ஆதி⁴பச்சயுத்தத்தா. ஸஹஜாதத⁴ம்மானஞ்ஹி தம்ஸம்பயுத்தஸ்ஸ மனஸ்ஸ வஸேன புப்³ப³ங்க³மதா இதா⁴தி⁴ப்பேதா. ததோ ஏவாதி ஆதி⁴பச்சயோக³தோ ஏவ. மனஸ்ஸாதி உபயோக³த்தே² ஸாமிவசனம். தேஸம் த⁴ம்மானந்தி ஸம்ப³ந்தோ⁴. குஸலபா⁴வோ யுஜ்ஜதி பஸாத³ஸ்ஸ யோனிஸோமனஸிகாரஹேதுகத்தா. நனு விப⁴ஜ்ஜப்³யாகரணேஸு தேஸம் ஸாவகானம் ஸத்³தா⁴ உப்பஜ்ஜதீதி? நாயம் ஸத்³தா⁴, ததா³காரா பன அகுஸலா த⁴ம்மா ததா² வுச்சந்தீதி வேதி³தப்³ப³ம். ததா² ஹி வக்க²தி ‘‘நாயம் பஸாதோ³’’திஆதி³ (நேத்தி. அட்ட². 76 மிஸ்ஸகஹாரஸம்பாதவண்ணனா). ஸுக²ம் அன்வேதீதி யுஜ்ஜதி கம்மஸ்ஸ ப²லதா³னே ஸமத்த²பா⁴வதோ. யதா² ஹி கதம் கம்மம் ப²லதா³னஸமத்த²ம் ஹோதி, ததா² கதம் உபசிதந்தி வுச்சதீதி.

மனோபவிசாரா இத⁴ நேக்க²ம்மஸிதா ஸோமனஸ்ஸூபவிசாரா, உபேக்கூ²பவிசாரா ச வேதி³தப்³பா³ குஸலாதி⁴காரத்தா. தே பன யஸ்மா சித்தம் நிஸ்ஸாயேவ பவத்தந்தி, நானிஸ்ஸாய, தஸ்மா வுத்தம் ‘‘மனோ மனோபவிசாரானம் பத³ட்டா²ன’’ந்தி. குஸலபக்க²ஸ்ஸ பத³ட்டா²னந்தி ஏத்த² குஸலோ தாவ ப²ஸ்ஸோ குஸலஸ்ஸ வேத³னாக்க²ந்த⁴ஸ்ஸ ஸஞ்ஞாக்க²ந்த⁴ஸ்ஸ ஸங்கா²ரக்க²ந்த⁴ஸ்ஸ ஸஹஜாதாதி³னா பச்சயோ ஹோதி. ‘‘பு²ட்டோ², பி⁴க்க²வே, வேதே³தி, பு²ட்டோ² ஸஞ்ஜானாதி, பு²ட்டோ² சேதேதீ’’தி (ஸம். நி. 4.93) வுத்தம். ஏவம் வேத³னாதீ³னம்பி வேதி³தப்³ப³ம். ஸத்³தா⁴தீ³னம்பி பச்சயபா⁴வே வத்தப்³ப³மேவ நத்தி². ஸப்³ப³ஸ்ஸாதி சதுபூ⁴மகஸ்ஸ. காமாவசரா ஹி குஸலா த⁴ம்மா யதா²ரஹம் சதுபூ⁴மகஸ்ஸாபி குஸலஸ்ஸ பச்சயா ஹோந்தி, ஏவம் இதரபூ⁴மகாபி.

‘‘பஸன்னேன மனஸா பா⁴ஸதீ’’தி வுத்தத்தா விஸேஸதோ ஸம்மாவாசாபச்சயம் பா⁴ஸனம் இதா⁴தி⁴ப்பேதந்தி வுத்தம் ‘‘பா⁴ஸதீதி ஸம்மாவாசா’’தி. தத்தா²யமதி⁴ப்பாயோ ‘‘பா⁴ஸதீதி யமித³ம் பத³ம், இமினா ஸம்மாவாசா க³ஹிதா ஹோதீ’’தி. கரோதீதி ஸம்மாகம்மந்தோதி ஏத்தா²பி ஏஸேவ நயோ. ஸுபரிஸுத்³தே⁴ காயவசீகம்மே டி²தஸ்ஸ ஆஜீவபாரிஸுத்³தி⁴, ந இதரஸ்ஸாதி வுத்தம் ‘‘தே ஸம்மாஆஜீவஸ்ஸ பத³ட்டா²ன’’ந்தி. தத்த² தேதி ஸம்மாவாசாகம்மந்தா. யஸ்மா பன ஆஜீவட்ட²மகே ஸீலே பதிட்டி²தஸ்ஸ உப்பன்னானுப்பன்னானம் அகுஸலத⁴ம்மானம் பஹானானுப்பாத³னானி, அனுப்பன்னுப்பன்னானம் குஸலத⁴ம்மானம் உப்பாத³னபாரிபூரியா ச ஸம்ப⁴வந்தி, ததா² ஸம்மாவாயாமே டி²தஸ்ஸேவ காயாதீ³ஸு ஸுப⁴ஸஞ்ஞாதி³வித்³த⁴ம்ஸினீ ஸம்மாஸதி ஸம்ப⁴வதி, தஸ்மா வுத்தம் ‘‘ஸம்மாஆஜீவோ…பே…பத³ட்டா²ன’’ந்தி. ஜேட்ட²கஸீலம் பாதிமோக்க²ஸம்வரோ, ஸத்³தா⁴ஸாத⁴னோ ச ஸோதி ஆஹ ‘‘தம் ஸீலஸ்ஸ பத³ட்டா²ன’’ந்தி.

தேஸந்தி காயவசீகம்மானம். கம்மபச்சயதாயாதி குஸலகம்மஹேதுகதாய.

பத³த்தோ² ச வுத்தனயேனாதி ‘‘மனனதோ ஆரம்மணவிஜானனதோ’’திஆதி³னா.

அயம் ஆவட்டோதி அயம் ஸபா⁴க³விஸபா⁴க³த⁴ம்மாவட்டனவஸேன ஆவட்டோ. ஏத்த² ஹி குஸலமூலஸம்மத்தமக்³கா³தி³னித்³தா⁴ரணா ஸபா⁴க³த⁴ம்மாவட்டனா. அவிஜ்ஜாப⁴வதண்ஹானம் நித்³தா⁴ரணா விஸபா⁴க³த⁴ம்மாவட்டனா.

விப⁴த்திஹாரே பத³ட்டா²னபூ⁴மிவிபா⁴கா³ வுத்தனயா, ஸுவிஞ்ஞேய்யா சாதி த⁴ம்மவிபா⁴க³மேவ த³ஸ்ஸேந்தோ ‘‘நயித³’’ந்திஆதி³மாஹ. தத்த² ‘‘நயித³ம் யதா²ருதவஸேன க³ஹேதப்³ப³’’ந்தி ஸுத்தஸ்ஸ நேய்யத்த²தம் வத்வா ‘‘யோஹீ’’திஆதி³னா தம் விவரதி. ‘‘து³க்க²மேவ அன்வேதீ’’தி கஸ்மா வுத்தம், நனு யத்த² கத்த²சி ஹிதேஸிதா குஸலமேவாதி? நயித³மீதி³ஸம் ஸந்தா⁴ய வுத்தம், அத⁴ம்மம் பன த⁴ம்மோதி, த⁴ம்மஞ்ச பன அத⁴ம்மோதி தீ³பனேன லோகஸ்ஸ ஸப்³பா³னத்த²பீ³ஜபூ⁴தேஸு ஸகலஹிதஸுகு²பாயபடிக்கே²பகேஸு தித்த²கரேஸு அஸந்தகு³ணஸம்பா⁴வனவஸேன பவத்தமிச்சா²தி⁴மோக்க²ம் ஸந்தா⁴ய வுத்தம். யோ ஹி லோகே அப்பமத்தகம்பி புஞ்ஞம் காதுகாமம் பாபிகம் தி³ட்டி²ம் நிஸ்ஸாய படிபா³ஹதி, ஸோபி கா³ரய்ஹோ, கிமங்க³ம் பன அரியவினயே ஸம்மாபடிபத்திம் படிபா³ஹந்தேஸூதி து³க்க²ப²லாவ தத்த² ஸம்பா⁴வனாபஸம்ஸா பயிருபாஸனா. ததா² ஹி வுத்தம் – ‘‘ந கோ² அஹம், மோக⁴புரிஸ, அரஹத்தஸ்ஸ மச்ச²ராயாமி, அபிச துய்ஹேவேதம் பாபகம் தி³ட்டி²க³தம்…பே… தீ³க⁴ரத்தம் அஹிதாய து³க்கா²ய ஸம்வத்ததீ’’தி (தீ³. நி. 3.7), ‘‘யோ நிந்தி³யம் பஸம்ஸதி (ஸு. நி. 663; ஸம். நி. 1.180, 181; அ. நி. 4.3; நேத்தி. 92), ஸப்³ப³ஸ்ஸாபி அனத்த²ஸ்ஸ மூலம் பா³லூபஸேவனா’’தி ச.

இத³ஞ்ஹி ஸுத்தந்தி ‘‘மனோபுப்³ப³ங்க³மா…பே…பத³’’ந்தி (த⁴. ப. 1, 2) பட²மம் கா³த²ம் ஸந்தா⁴ய வத³தி. ஏதஸ்ஸாதி ஸம்வண்ணியமானஸுத்தஸ்ஸ.

கிச்சபஞ்ஞத்தீதி அதி⁴பதிபச்சயஸங்கா²தஸ்ஸ கிச்சஸ்ஸ பஞ்ஞாபனம். பதா⁴னபஞ்ஞத்தீதி பதா⁴னபா⁴வஸ்ஸ பஞ்ஞாபனா. ஸஹஜாதபஞ்ஞத்தீதி தேஸம் த⁴ம்மானம் மனஸா ஸஹபா⁴வபஞ்ஞாபனா.

மஹாபூ⁴தாதீதி இதிஸத்³தோ³ ஆதி³அத்தோ², தேன மஹாபூ⁴தாவினாபா⁴வீ ஸப்³போ³ ரூபத⁴ம்மோ ஸங்க³ய்ஹதி.

‘‘மனோபுப்³ப³ங்க³மா’’தி ஸமாஸபதே³ ‘‘மனோ’’தி பத³ம் தத³வயவமத்தந்தி ஆஹ ‘‘நேவ பத³ஸுத்³தீ⁴’’தி. தேனேவாஹ ‘‘மனோபுப்³ப³ங்க³மாதி பத³ஸுத்³தீ⁴’’தி. ‘‘சா²யாவ அனபாயினீ’’தி இத³ம் ஸுகா²னுக³மஸ்ஸ உதா³ஹரணமத்தம், ந யதா²தி⁴ப்பேதத்த²பரிஸமாபனம். ‘‘ஸுக²மன்வேதீ’’தி பன யதா²தி⁴ப்பேதத்த²பரிஸமாபனந்தி வுத்தம் ‘‘பத³ஸுத்³தி⁴ சேவ ஆரம்ப⁴ஸுத்³தி⁴ சா’’தி.

ஏகத்ததாதி மனோபுப்³ப³ங்க³மாதி³ஸாமஞ்ஞம் ஸந்தா⁴ய வத³தி. ஏவம் ஸேஸேஸுபி. வேமத்ததா ‘‘மனோபுப்³ப³ங்க³மா’’திஆதி³னா ஸாமஞ்ஞதோ வுத்தத⁴ம்மே பஸாதோ³ தா⁴ரணாய நிவத்தேத்வா பஸன்னஸங்கா²தே விஸேஸே அவட்டா²பனதோ. ஸேஸேஸுபி ஏஸேவ நயோ. பஸாதோ³ ஸினேஹஸபா⁴வோ, அஸ்ஸத்³தி⁴யம் விய லூக²ஸபா⁴வம் தோ³ஸம் வினோதே³தீதி ஆஹ ‘‘ப்³யாபாத³விக்க²ம்ப⁴னதோ’’தி. ப³ஹித்³தா⁴தி ஸத்³தே⁴ய்யவத்து²ம் ஸந்தா⁴யாஹ. ஓகப்பனதோதி ஆரம்மணம் அனுபவிஸித்வா அனுபக்க²ந்தி³த்வா ஸத்³த³ஹனதோ.

தே³ய்யத⁴ம்மாத³யோதி ஏத்த² ஆதி³ஸத்³தே³ன ஸம்வேக³ஹிரோத்தப்பகஸிணமண்ட³லாத³யோ ஸங்க³ய்ஹந்தி. இட்டா²ரம்மணாத³யோதி ஆதி³ஸத்³தே³ன இட்ட²மஜ்ஜ²த்தாரம்மணா, த்³வாரத⁴ம்மா, மனஸிகாரோதி ஏவமாதீ³னம் ஸங்க³ஹோ த³ட்ட²ப்³போ³. ததா² ப²ஸ்ஸோதி யதா² வேத³னாதீ³னம் இட்டா²ரம்மணாத³யோ பச்சயோ, ஏவம் ப²ஸ்ஸோபீதி பச்சயதாஸாமஞ்ஞமேவ உபஸம்ஹரதி ததா²-ஸத்³தோ³. வேத³னாதீ³னந்தி ஹி வேத³னாத³யோ தயோ க²ந்தா⁴ க³ஹிதா. விஞ்ஞாணஸ்ஸ வேத³னாத³யோதி நாமரூபம் ஸந்தா⁴ய வத³தி.

‘‘ஸீலமயஸ்ஸ அதோ³ஸோ பத³ட்டா²ன’’ந்தி வுத்தம் க²ந்திபதா⁴னத்தா ஸீலஸ்ஸ. அதி⁴ட்டா²தீதி அனுயுஞ்ஜதி உப்பாதே³தி. ஸோதி ஏவம் குஸலசித்தம் பா⁴வேந்தோ. ‘‘அனுப்பன்னான’’ந்திஆதி³னா பா⁴வனாபஹானஸமாரோபனானி த³ஸ்ஸேந்தோ நிப்³பே³த⁴பா⁴கி³யவஸேன கா³தா²ய அத்த²ம் விசினித்வா ஸமாரோபேதி, ஏவம்பி ஸக்கா யோஜேதுந்தி வாஸனாபா⁴கி³யவஸேன பத³ட்டா²னனித்³தே³ஸே உதா³ஹரீயதி.

ஏவம் ‘‘மனோபுப்³ப³ங்க³மா த⁴ம்மா’’தி கா³தா²ய வஸேன ஹாரஸம்பாதயோஜனாவிதி⁴ம் த³ஸ்ஸேத்வா இதா³னி கா³தா²ந்தரேன த³ஸ்ஸேதும் ‘‘ததா² த³த³தோ புஞ்ஞ’’ந்திஆதி³மாஹ. தத்த² பா⁴வனாமயந்தி பஞ்ஞாபா⁴வனாமயம்.

‘‘அலோபோ⁴ குஸலமூல’’ந்திஆதி³ தா³னாதீ³னம் அலோபா⁴தி³பதா⁴னத்தா வுத்தம், ஸப்³ப³த்த² ச ‘‘வுத்த’’ந்தி பத³ம் ஆனேத்வா யோஜேதப்³ப³ம். தேஸந்தி ராகா³தீ³னம். நிஸ்ஸரணந்தி ச பரினிப்³பா³னமேவ ஸந்தா⁴ய வத³தி.

பரிச்சாக³ஸீலோ அலோப⁴ஜ்ஜா²ஸயோ காமேஸு ஆதீ³னவத³ஸ்ஸாவீ ஸம்மதே³வ ஸீலம் பரிபூரேதீதி ஆஹ ‘‘த³த³தோ…பே… பத³ட்டா²ன’’ந்தி. இத⁴ ஓளாரிகா நாம கிலேஸா வீதிக்கமாவத்தா²னம், தப்பஹானம் தத³ங்க³ப்பஹானேன வேதி³தப்³ப³ம். மஜ்ஜி²மானந்தி பரியுட்டா²னாவத்தா²னம். ஸுகு²மானந்தி அனுஸயாவத்தா²னம். கதாவீபூ⁴மி ந்தி கீ²ணாஸவபூ⁴மிம்.

த³த³தோதி மக்³க³ஸஹக³தேன அலோபே⁴ன ஸதே³வகஸ்ஸ லோகஸ்ஸ அப⁴யதா³னம் த³த³தோ. புஞ்ஞந்தி லோகுத்தரகுஸலம். ஸம்யமதோதி மக்³க³பரியாபன்னேஹி ஸம்மாவாசாகம்மந்தாஜீவேஹி தி³ட்டே²கட்டா²தி³ஸம்கிலேஸதோ மக்³க³ஸம்யமேன ஸம்யமந்தஸ்ஸ. வேரந்தி பாணாதிபாதாதி³பாபம். குஸலோதி மக்³க³ஸம்மாதி³ட்டி²யா குஸலோ விசக்க²ணோ. ஜஹாதி பாபகந்தி தேஹி தேஹி மக்³கே³ஹி தம் தம் பஹாதப்³ப³ம் பாபத⁴ம்மம் ஓதி⁴ஸோ ஜஹாதி ஸமுச்சி²ந்த³தி. தேனாஹ ‘‘மக்³கோ³ வுத்தோ’’தி.

‘‘த³த³தோ’’திஆதி³னா புப்³பே³ அவிபா⁴கே³ன குஸலமூலானி உத்³த⁴டானீதி இதா³னி விபா⁴கே³ன தானி உத்³த⁴ரந்தோ ‘‘லோகியகுஸலமூல’’ந்திஆதி³மாஹ.

புது²ஜ்ஜனபூ⁴மி ஸேக்க²பூ⁴மி த³ஸ்ஸிதா பஹானஸ்ஸ விப்பகதபா⁴வதீ³பனதோ. அஸேக்க²பூ⁴மி த³ஸ்ஸிதா அனுபாதா³பரினிப்³பா³னதீ³பனதோ.

ஸக்³க³கா³மினீ படிபதா³ புப்³ப³பா⁴க³ப்படிபத்தி.

புஞ்ஞே கதி²தே புஞ்ஞப²லம்பி கதி²தமேவ ஹோதீதி வுத்தம் ‘‘த³த³தோ…பே… தே³ஸனமாஹா’’தி. ஸச்சகம்மட்டா²னேன வினா ஸம்கிலேஸப்பஹானம் நத்தீ²தி த³ஸ்ஸேந்தோ ஆஹ ‘‘குஸலோ…பே… தே³ஸனமாஹா’’தி.

வேரஸத்³தோ³ அதி³ன்னாதா³னாதி³பாபத⁴ம்மேஸுபி நிருள்ஹோதி வுத்தம் ‘‘ஏவம் ஸப்³பா³னிபி ஸிக்கா²பதா³னி வித்தா²ரேதப்³பா³னீ’’தி. த்³வேபி விமுத்தியோ ஸேக்கா²ஸேக்க²விமுத்தியோ, ஸஉபாதி³ஸேஸஅனுபாதி³ஸேஸவிமுத்தியோ ச. ததா² ஹி வக்க²தி ‘‘நிப்³பு³தோதி த்³வே நிப்³பா³னதா⁴துயோ’’திஆதி³ (நேத்தி. அட்ட². 76).

காரணூபசாரேன, காரணக்³க³ஹணேன வா ப²லம் க³ஹிதந்தி ஆஹ ‘‘த்³வே ஸுக³தியோ’’திஆதி³. வட்டவிவட்டஸம்பத்தியோ இமிஸ்ஸா தே³ஸனாய ப²லம், தஸ்ஸ தா³னம் ஸீலம் பா⁴வனா உபாயோ, ‘‘ஸம்பத்தித்³வயம் இச்ச²ந்தேன தா³னாதீ³ஸு அப்பமத்தேன ப⁴விதப்³ப³’’ந்தி அயமேத்த² ப⁴க³வதோ ஆணத்தீதி இமமத்த²ம் ஸந்தா⁴யாஹ ‘‘ப²லாதீ³னி யதா²ரஹம் வேதி³தப்³பா³னீ’’தி.

விசயோதி விசயஹாரஸம்பாதோ, ஸோ வுச்சதீதி அத்தோ². ஏஸ நயோ இதோ பரேஸுபி. ‘‘திவித⁴ம்பி தா³னமய’’ந்திஆதி³னா பத³த்த²விசயம் த³ஸ்ஸேதி, தேன அஸ்ஸாதா³த³யோ, இதரே ச விசயஹாரபத³த்தா² அத்த²தோ விசிதா ஏவ ஹோந்தீதி. ரூபாதி³ஆரம்மணஸ்ஸ பரிச்சாகோ³ வுத்தோதி ஸம்ப³ந்தோ⁴. ஸப்³போ³தி ஸகலோ அனவஸேஸதோ கிச்சஸ்ஸ வுத்தத்தா.

தா³னாபி⁴ரதஸ்ஸ சாகா³தி⁴ட்டா²னம் பாரிபூரிம் க³ச்ச²தீதி வுத்தம் ‘‘த³த³தோ…பே… பத³ட்டா²ன’’ந்தி. விரதிஸச்சே, வசீஸச்சே ச திட்ட²தோ ஸச்சாதி⁴ட்டா²னம் பாரிபூரிம் க³ச்ச²தீதி வுத்தம் ‘‘ஸம்யம…பே… பத³ட்டா²ன’’ந்தி. கோஸல்லயோக³தோ ச பாபப்பஹானதோ ச பஞ்ஞாபாரிபூரிம் க³ச்ச²தீதி வுத்தம் ‘‘குஸலோ…பே… பத³ட்டா²ன’’ந்தி. அனவஸேஸராகா³தீ³ஸு பஹீனேஸு உபஸமோ உபட்டி²தோ நாம ஹோதீதி வுத்தம் ‘‘ராக³…பே… பத³ட்டா²ன’’ந்தி.

குஸலோதி புக்³க³லாதி⁴ட்டா²னேன கோஸல்லஸம்மாதி³ட்டி² வுத்தாதி ஆஹ ‘‘குஸலோ…பே… மக்³க³ங்கா³தி³பா⁴வேன ஏகலக்க²ணத்தா’’தி. ஆதி³ஸத்³தே³ன போ³தி⁴பக்கி²யபா⁴வாதி³ம் ஸங்க³ண்ஹாதி. கே²பேதப்³ப³பா⁴வேனாதி பஹாதப்³ப³பா⁴வேன.

அவேரதந்தி அஸபத்ததம். குஸலத⁴ம்மேஹீதி அனவஜ்ஜத⁴ம்மேஹி, ப²லனிப்³பா³னேஹீதி அதி⁴ப்பாயோ. தா³னஸ்ஸ மஹப்ப²லதா, ஸீலாதி³கு³ணேஹி ஸத்து² அனுத்தரத³க்கி²ணேய்யபா⁴வோ, அனுபாதா³பரினிப்³பா³னந்தி இமேஸம் பச்சவேக்க²ணா இமஸ்ஸ தா³னஸ்ஸ நிதா³னந்தி அயமத்தோ² பாளியம் நிருள்ஹோவ. நிப்³ப³சனனிதா³னஸந்த⁴யோ ஸுவிஞ்ஞேய்யாவாதி ஆஹ ‘‘நிப்³ப³சனனிதா³னஸந்த⁴யோ வத்தப்³பா³’’தி.

படிபக்க²னித்³தே³ஸேன ஸமுத³யோதி தே³ஸனத்த²ம் படிபக்க²னித்³தே³ஸனேன நித்³தா⁴ரிதோ அயம் மச்ச²ரியாதி³ஸம்கிலேஸபக்கி²கோ ஸமுத³யோ. அலோபே⁴ன…பே… தா³னாதீ³ஹீதி யேஹி அலோபா⁴தீ³ஹி தா³னாத³யோ த⁴ம்மா ஸம்ப⁴வந்தி, தானி தா³னாதி³க்³க³ஹணேனேவ க³ஹிதானீதி குஸலமூலானி நித்³தா⁴ரேதி ‘‘இமானி தீணி குஸலானீ’’தி. தேஸந்தி குஸலமூலானம்.

ப⁴யஹேது தே³தி பண்ணாகாராதி³வஸேன. ராக³ஹேது தே³தி ஸபா⁴க³வத்து²ஸ்ஸ. ஆமிஸகிஞ்சிக்க²ஹேது தே³தி லஞ்ஜாதி³வஸேன. அனுகம்பந்தோ வா கருணாகே²த்தே. அபசயமானோ கு³ணகே²த்தே, உபகாரகே²த்தே வா. ப⁴யூபரதோதி ப⁴யேன ஓரதோ. தேன ததா²ரூபேன ஸம்யமேன வேரம் ந சியதேவ. ஏவம் ஸப்³ப³ஸ்ஸ அகுஸலஸ்ஸ பாபகோ விபாகோதி யோஜனா.

‘‘த³த³தோ’’திஆதி³னா யதா² தா³னபடிக்கே²பேன பரிவத்தனம் த³ஸ்ஸிதம், ஏவம் பஹானபடிக்கே²பேனபி பரிவத்தனம் த³ஸ்ஸேதப்³ப³ந்தி வுத்தம் ‘‘அகுஸலோ பன ந ஜஹாதீ’’தி.

கம்மப²லம் ஸத்³த³ஹந்தோ தா³னகிரியாயம் பத³ஹந்தோ யேன விதி⁴னா தா³னம் தா³தப்³ப³ம், தத்த² ஸதிம் உபட்ட²பேந்தோ சித்தம் ஸமாத³ஹந்தோ ஸம்மாதி³ட்டி²ம் புரக்க²ரோந்தோ தா³னே ஸம்மாபடிபன்னோ ஹோதீதி ஆஹ ‘‘தா³னம் நாம…பே… ஹோதீ’’தி.

பா⁴வனாபஹானஸமாரோபனானி பாளியம் ஸரூபதோ விஞ்ஞாயந்தீதி பத³ட்டா²னவேவசனஸமாரோபனானி த³ஸ்ஸேதும் ‘‘தம் ஸீலஸ்ஸ பத³ட்டா²ன’’ந்திஆதி³ வுத்தம், தம் ஸுவிஞ்ஞேய்யம். அஞ்ஞஞ்ச யதே³த்த² அத்த²தோ ந விப⁴த்தம், தம் வுத்தனயத்தா, உத்தானத்த²த்தா சாதி வேதி³தப்³ப³ம்.

ஹாரஸம்பாதவாரவண்ணனா நிட்டி²தா.