3. யுத்திஹாரவிப⁴ங்கோ³

18. தத்த² கதமோ யுத்திஹாரோ? ‘‘ஸப்³பே³ஸம் ஹாரான’’ந்தி, அயம் யுத்திஹாரோ. கிம் யோஜயதி [யோஜேதி (ஸீ.)]? சத்தாரோ மஹாபதே³ஸா பு³த்³தா⁴பதே³ஸோ ஸங்கா⁴பதே³ஸோ ஸம்ப³ஹுலத்தே²ராபதே³ஸோ [ஸம்பஹுல… (க.)] ஏகத்தே²ராபதே³ஸோ. இமே சத்தாரோ மஹாபதே³ஸா, தானி பத³ப்³யஞ்ஜனானி ஸுத்தே ஓதாரயிதப்³பா³னி, வினயே ஸந்த³ஸ்ஸயிதப்³பா³னி, த⁴ம்மதாயம் உபனிக்கி²பிதப்³பா³னி.

கதமஸ்மிம் ஸுத்தே ஓதாரயிதப்³பா³னி? சதூஸு அரியஸச்சேஸு. கதமஸ்மிம் வினயே ஸந்த³ஸ்ஸயிதப்³பா³னி? ராக³வினயே தோ³ஸவினயே மோஹவினயே. கதமிஸ்ஸம் [கதமியம் (ஸீ.)] த⁴ம்மதாயம் உபனிக்கி²பிதப்³பா³னி? படிச்சஸமுப்பாதே³. யதி³ சதூஸு அரியஸச்சேஸு அவதரதி, கிலேஸவினயே ஸந்தி³ஸ்ஸதி, த⁴ம்மதஞ்ச ந விலோமேதி, ஏவம் ஆஸவே ந ஜனேதி. சதூஹி மஹாபதே³ஸேஹி யம் யம் யுஜ்ஜதி, யேன யேன யுஜ்ஜதி, யதா² யதா² யுஜ்ஜதி, தம் தம் க³ஹேதப்³ப³ம்.

19. பஞ்ஹம் புச்சி²தேன கதி பதா³னி பஞ்ஹேதி பத³ஸோ பரியோகா³ஹிதப்³ப³ம் விசேதப்³ப³ம்? யதி³ ஸப்³பா³னி பதா³னி ஏகம் அத்த²ம் அபி⁴வத³ந்தி, ஏகோ பஞ்ஹோ. அத² சத்தாரி பதா³னி ஏகம் அத்த²ம் அபி⁴வத³ந்தி, ஏகோ பஞ்ஹோ. அத² தீணி பதா³னி ஏகம் அத்த²ம் அபி⁴வத³ந்தி, ஏகோ பஞ்ஹோ. அத² த்³வே பதா³னி ஏகம் அத்த²ம் அபி⁴வத³ந்தி, ஏகோ பஞ்ஹோ. அத² ஏகம் பத³ம் ஏகம் அத்த²ம் அபி⁴வத³தி, ஏகோ பஞ்ஹோ. தம் உபபரிக்க²மானேன அஞ்ஞாதப்³ப³ம் கிம் இமே த⁴ம்மா நானத்தா² நானாப்³யஞ்ஜனா, உதா³ஹு இமேஸம் த⁴ம்மானம் ஏகோ அத்தோ² ப்³யஞ்ஜனமேவ நானந்தி. யதா² கிம் ப⁴வே? யதா² ஸா தே³வதா ப⁴க³வந்தம் பஞ்ஹம் புச்ச²தி.

‘‘கேனஸ்ஸுப்³பா⁴ஹதோ [பஸ்ஸ ஸ. நி. 1.66] லோகோ, கேனஸ்ஸு பரிவாரிதோ;

கேன ஸல்லேன ஓதிண்ணோ, கிஸ்ஸ தூ⁴பாயிதோ ஸதா³’’தி.

இமானி சத்தாரி பதா³னி புச்சி²தானி. தே தயோ பஞ்ஹா கத²ம் ஞாயதி? ப⁴க³வா ஹி தே³வதாய விஸஜ்ஜேதி.

‘‘மச்சுனாப்³பா⁴ஹதோ [மச்சுனப்³பா⁴ஹதோ (க.) தே²ரகா³. 448; ஸம். நி. 1.66 பஸ்ஸிதப்³ப³ம்] லோகோ, ஜராய பரிவாரிதோ;

தண்ஹாஸல்லேன ஓதிண்ணோ, இச்சா²தூ⁴பாயிதோ ஸதா³’’தி.

20. தத்த² ஜரா ச மரணஞ்ச இமானி த்³வே ஸங்க²தஸ்ஸ ஸங்க²தலக்க²ணானி. ஜராயம் டி²தஸ்ஸ அஞ்ஞத²த்தம், மரணம் வயோ. தத்த² ஜராய ச மரணஸ்ஸ ச அத்த²தோ நானத்தம். கேன காரணேன, க³ப்³ப⁴க³தாபி ஹி மீயந்தி, ந ச தே ஜிண்ணா ப⁴வந்தி. அத்தி² ச தே³வானம் மரணம், ந ச தேஸம் ஸரீரானி ஜீரந்தி. ஸக்கதேவ ஜராய படிகம்மம் காதும், ந பன ஸக்கதே மரணஸ்ஸ படிகம்மம் காதும் அஞ்ஞத்ரேவ இத்³தி⁴மந்தானம் இத்³தி⁴விஸயா. யம் பனாஹ தண்ஹாஸல்லேன ஓதிண்ணோதி தி³ஸ்ஸந்தி வீதராகா³ ஜீரந்தாபி மீயந்தாபி. யதி³ ச யதா² ஜராமரணம், ஏவம் தண்ஹாபி ஸியா. ஏவம் ஸந்தே ஸப்³பே³ யோப்³ப³னட்டா²பி விக³ததண்ஹா ஸியும். யதா² ச தண்ஹா து³க்க²ஸ்ஸ ஸமுத³யோ, ஏவம் ஜராமரணம்பி ஸியா து³க்க²ஸ்ஸ ஸமுத³யோ, ந ச ஸியா தண்ஹா து³க்க²ஸ்ஸ ஸமுத³யோ, ந ஹி ஜராமரணம் து³க்க²ஸ்ஸ ஸமுத³யோ, தண்ஹா து³க்க²ஸ்ஸ ஸமுத³யோ. யதா² ச தண்ஹா மக்³க³வஜ்ஜா², ஏவம் ஜராமரணம்பி ஸியா மக்³க³வஜ்ஜ²ம். இமாய யுத்தியா அஞ்ஞமஞ்ஞேஹி காரணேஹி க³வேஸிதப்³ப³ம். யதி³ ச ஸந்தி³ஸ்ஸதி யுத்திஸமாரூள்ஹம் அத்த²தோ ச அஞ்ஞத்தம், ப்³யஞ்ஜனதோபி க³வேஸிதப்³ப³ம்.

ஸல்லோதி வா தூ⁴பாயனந்தி வா இமேஸம் த⁴ம்மானம் அத்த²தோ ஏகத்தம். ந ஹி யுஜ்ஜதி இச்சா²ய ச தண்ஹாய ச அத்த²தோ அஞ்ஞத்தம். தண்ஹாய அதி⁴ப்பாயே அபரிபூரமானே நவஸு ஆகா⁴தவத்தூ²ஸு கோதோ⁴ ச உபனாஹோ ச உப்பஜ்ஜதி. இமாய யுத்தியா ஜராய ச மரணஸ்ஸ ச தண்ஹாய ச அத்த²தோ அஞ்ஞத்தம்.

யம் பனித³ம் ப⁴க³வதா த்³வீஹி நாமேஹி அபி⁴லபிதம் இச்சா²திபி தண்ஹாதிபி, இத³ம் ப⁴க³வதா பா³ஹிரானம் வத்தூ²னம் ஆரம்மணவஸேன த்³வீஹி நாமேஹி அபி⁴லபிதம் இச்சா²திபி தண்ஹாதிபி, ஸப்³பா³ ஹி தண்ஹா அஜ்ஜோ²ஸானலக்க²ணேன ஏகலக்க²ணா. யதா² ஸப்³போ³ அக்³கி³ உண்ஹத்தலக்க²ணேன ஏகலக்க²ணோ, அபி ச உபாதா³னவஸேன அஞ்ஞமஞ்ஞானி நாமானி லப⁴தி, கட்ட²க்³கீ³திபி திணக்³கீ³திபி ஸகலிகக்³கீ³திபி கோ³மயக்³கீ³திபி து²ஸக்³கீ³திபி ஸங்காரக்³கீ³திபி, ஸப்³போ³ ஹி அக்³கி³ உண்ஹத்தலக்க²ணோவ. ஏவம் ஸப்³பா³ தண்ஹா அஜ்ஜோ²ஸானலக்க²ணேன ஏகலக்க²ணா, அபி து ஆரம்மணஉபாதா³னவஸேன அஞ்ஞமஞ்ஞேஹி நாமேஹி அபி⁴லபிதா இச்சா²இதிபி தண்ஹாஇதிபி ஸல்லோஇதிபி தூ⁴பாயனாஇதிபி ஸரிதாஇதிபி விஸத்திகாஇதிபி ஸினேஹோஇதிபி கிலமதோ²இதிபி லதாஇதிபி மஞ்ஞனாஇதிபி ப³ந்தோ⁴இதிபி ஆஸாஇதிபி பிபாஸாஇதிபி அபி⁴னந்த³னாஇதிபி, இதி ஸப்³பா³ தண்ஹா அஜ்ஜோ²ஸானலக்க²ணேன ஏகலக்க²ணா. யதா² ச வேவசனே வுத்தா.

‘‘ஆஸா ச பிஹா அபி⁴னந்த³னா ச, அனேகதா⁴தூஸு ஸரா பதிட்டி²தா;

அஞ்ஞாணமூலப்பப⁴வா பஜப்பிதா, ஸப்³பா³ மயா ப்³யந்திகதா ஸமூலகா’’தி [ஸமூலிகா (ஸீ.)].

தண்ஹாயேதம் வேவசனம். யதா²ஹ ப⁴க³வா – ரூபே திஸ்ஸ அவிக³தராக³ஸ்ஸ அவிக³தச்ச²ந்த³ஸ்ஸ அவிக³தபேமஸ்ஸ அவிக³தபிபாஸஸ்ஸ அவிக³தபரிளாஹஸ்ஸ. ஏவம் வேத³னாய ஸஞ்ஞாய ஸங்கா²ரேஸு விஞ்ஞாணே அவிக³தராக³ஸ்ஸ அவிக³தச்ச²ந்த³ஸ்ஸ அவிக³தபேமஸ்ஸ அவிக³தபிபாஸஸ்ஸ அவிக³தபரிளாஹஸ்ஸ ஸப்³ப³ம் ஸுத்தம் வித்தா²ரேதப்³ப³ம். தண்ஹாயேதம் வேவசனம். ஏவம் யுஜ்ஜதி.

21. ஸப்³போ³ து³க்கூ²பசாரோ காமதண்ஹாஸங்கா²ரமூலகோ, ந பன யுஜ்ஜதி ஸப்³போ³ நிப்³பி³தூ³பசாரோ காமதண்ஹாபரிக்கா²ரமூலகோ. இமாய யுத்தியா அஞ்ஞமஞ்ஞேஹி காரணேஹி க³வேஸிதப்³ப³ம்.

யதா² ஹி [யதா²ஹ (ஸீ.)] ப⁴க³வா ராக³சரிதஸ்ஸ புக்³க³லஸ்ஸ அஸுப⁴ம் தே³ஸயதி, தோ³ஸசரிதஸ்ஸ ப⁴க³வா புக்³க³லஸ்ஸ மேத்தம் தே³ஸயதி. மோஹசரிதஸ்ஸ ப⁴க³வா புக்³க³லஸ்ஸ படிச்சஸமுப்பாத³ம் தே³ஸயதி. யதி³ ஹி ப⁴க³வா ராக³சரிதஸ்ஸ புக்³க³லஸ்ஸ மேத்தம் சேதோவிமுத்திம் தே³ஸேய்ய. ஸுக²ம் வா படிபத³ம் த³ந்தா⁴பி⁴ஞ்ஞம் ஸுக²ம் வா படிபத³ம் கி²ப்பாபி⁴ஞ்ஞம் விபஸ்ஸனாபுப்³ப³ங்க³மம் வா பஹானம் தே³ஸேய்ய, ந யுஜ்ஜதி தே³ஸனா. ஏவம் யம் கிஞ்சி ராக³ஸ்ஸ அனுலோமப்பஹானம் தோ³ஸஸ்ஸ அனுலோமப்பஹானம் மோஹஸ்ஸ அனுலோமப்பஹானம். ஸப்³ப³ம் தம் விசயேன ஹாரேன விசினித்வா யுத்திஹாரேன யோஜேதப்³ப³ம். யாவதிகா ஞாணஸ்ஸ பூ⁴மி.

மேத்தாவிஹாரிஸ்ஸ ஸதோ ப்³யாபாதோ³ சித்தம் பரியாதா³ய ட²ஸ்ஸதீதி ந யுஜ்ஜதி தே³ஸனா, ப்³யாபாதோ³ பஹானம் அப்³ப⁴த்த²ம் க³ச்ச²தீதி யுஜ்ஜதி தே³ஸனா. கருணாவிஹாரிஸ்ஸ ஸதோ விஹேஸா சித்தம் பரியாதா³ய ட²ஸ்ஸதீதி ந யுஜ்ஜதி தே³ஸனா, விஹேஸா பஹானம் அப்³ப⁴த்த²ம் க³ச்ச²தீதி யுஜ்ஜதி தே³ஸனா. முதி³தா விஹாரிஸ்ஸ ஸதோ அரதி சித்தம் பரியாதா³ய ட²ஸ்ஸதீதி ந யுஜ்ஜதி தே³ஸனா, அரதி பஹானம் அப்³ப⁴த்த²ம் க³ச்ச²தீதி யுஜ்ஜதி தே³ஸனா. உபேக்கா²விஹாரிஸ்ஸ ஸதோ ராகோ³ சித்தம் பரியாதா³ய ட²ஸ்ஸதீதி ந யுஜ்ஜதி தே³ஸனா, ராகோ³ பஹானம் அப்³ப⁴த்த²ம் க³ச்ச²தீதி யுஜ்ஜதி தே³ஸனா. அனிமித்தவிஹாரிஸ்ஸ ஸதோ நிமித்தானுஸாரீ தேன தேனேவ விஞ்ஞாணம் பவத்ததீதி ந யுஜ்ஜதி தே³ஸனா, நிமித்தம் பஹானம் அப்³ப⁴த்த²ம் க³ச்ச²தீதி யுஜ்ஜதி தே³ஸனா. அஸ்மீதி விக³தம் அயமஹமஸ்மீதி ந ஸமனுபஸ்ஸாமி. அத² ச பன மே கிஸ்மீதி கத²ஸ்மீதி விசிகிச்சா² கத²ம்கதா²ஸல்லம் சித்தம் பரியாதா³ய ட²ஸ்ஸதீதி ந யுஜ்ஜதி தே³ஸனா, விசிகிச்சா² கத²ம்கதா²ஸல்லம் பஹானம் அப்³ப⁴த்த²ம் க³ச்ச²தீதி யுஜ்ஜதி தே³ஸனா.

யதா² வா பன பட²மம் ஜா²னம் ஸமாபன்னஸ்ஸ ஸதோ காமராக³ப்³யாபாதா³ விஸேஸாய ஸம்வத்தந்தீதி ந யுஜ்ஜதி தே³ஸனா, ஹானாய ஸம்வத்தந்தீதி யுஜ்ஜதி தே³ஸனா. விதக்கஸஹக³தா வா ஸஞ்ஞாமனஸிகாரா ஹானாய ஸம்வத்தந்தீதி ந யுஜ்ஜதி தே³ஸனா, விஸேஸாய ஸம்வத்தந்தீதி யுஜ்ஜதி தே³ஸனா. து³தியம் ஜா²னம் ஸமாபன்னஸ்ஸ ஸதோ விதக்கவிசாரஸஹக³தா ஸஞ்ஞாமனஸிகாரா விஸேஸாய ஸம்வத்தந்தீதி ந யுஜ்ஜதி தே³ஸனா, ஹானாய ஸம்வத்தந்தீதி யுஜ்ஜதி தே³ஸனா. உபேக்கா²ஸுக²ஸஹக³தா வா ஸஞ்ஞாமனஸிகாரா ஹானாய ஸம்வத்தந்தீதி ந யுஜ்ஜதி தே³ஸனா, விஸேஸாய ஸம்வத்தந்தீதி யுஜ்ஜதி தே³ஸனா. ததியம் ஜா²னம் ஸமாபன்னஸ்ஸ ஸதோ பீதிஸுக²ஸஹக³தா ஸஞ்ஞாமனஸிகாரா விஸேஸாய ஸம்வத்தந்தீதி ந யுஜ்ஜதி தே³ஸனா, ஹானாய ஸம்வத்தந்தீதி யுஜ்ஜதி தே³ஸனா, உபேக்கா²ஸதிபாரிஸுத்³தி⁴ஸஹக³தா வா ஸஞ்ஞாமனஸிகாரா ஹானாய ஸம்வத்தந்தீதி ந யுஜ்ஜதி தே³ஸனா, விஸேஸாய ஸம்வத்தந்தீதி யுஜ்ஜதி தே³ஸனா. சதுத்த²ம் ஜா²னம் ஸமாபன்னஸ்ஸ ஸதோ உபேக்கா²ஸஹக³தா ஸஞ்ஞாமனஸிகாரா விஸேஸாய ஸம்வத்தந்தீதி ந யுஜ்ஜதி தே³ஸனா, ஹானாய ஸம்வத்தந்தீதி யுஜ்ஜதி தே³ஸனா. ஆகாஸானஞ்சாயதனஸஹக³தா வா ஸஞ்ஞாமனஸிகாரா ஹானாய ஸம்வத்தந்தீதி ந யுஜ்ஜதி தே³ஸனா, விஸேஸாய ஸம்வத்தந்தீதி யுஜ்ஜதி தே³ஸனா.

ஆகாஸானஞ்சாயதனம் ஸமாபன்னஸ்ஸ ஸதோ ரூபஸஹக³தா ஸஞ்ஞாமனஸிகாரா விஸேஸாய ஸம்வத்தந்தீதி ந யுஜ்ஜதி தே³ஸனா, ஹானாய ஸம்வத்தந்தீதி யுஜ்ஜதி தே³ஸனா. விஞ்ஞாணஞ்சாயதனஸஹக³தா வா ஸஞ்ஞாமனஸிகாரா ஹானாய ஸம்வத்தந்தீதி ந யுஜ்ஜதி தே³ஸனா, விஸேஸாய ஸம்வத்தந்தீதி யுஜ்ஜதி தே³ஸனா. விஞ்ஞாணஞ்சாயதனம் ஸமாபன்னஸ்ஸ ஸதோ ஆகாஸானஞ்சாயதனஸஹக³தா ஸஞ்ஞாமனஸிகாரா விஸேஸாய ஸம்வத்தந்தீதி ந யுஜ்ஜதி தே³ஸனா, ஹானாய ஸம்வத்தந்தீதி யுஜ்ஜதி தே³ஸனா. ஆகிஞ்சஞ்ஞாயதனஸஹக³தா வா ஸஞ்ஞாமனஸிகாரா ஹானாய ஸம்வத்தந்தீதி ந யுஜ்ஜதி தே³ஸனா, விஸேஸாய ஸம்வத்தந்தீதி யுஜ்ஜதி தே³ஸனா.

ஆகிஞ்சஞ்ஞாயதனம் ஸமாபன்னஸ்ஸ ஸதோ விஞ்ஞாணஞ்சாயதனஸஹக³தா ஸஞ்ஞாமனஸிகாரா விஸேஸாய ஸம்வத்தந்தீதி ந யுஜ்ஜதி தே³ஸனா, ஹானாய ஸம்வத்தந்தீதி யுஜ்ஜதி தே³ஸனா. நேவஸஞ்ஞானாஸஞ்ஞாயதனஸஹக³தா வா ஸஞ்ஞாமனஸிகாரா ஹானாய ஸம்வத்தந்தீதி ந யுஜ்ஜதி தே³ஸனா, விஸேஸாய ஸம்வத்தந்தீதி யுஜ்ஜதி தே³ஸனா. நேவஸஞ்ஞானாஸஞ்ஞாயதனம் ஸமாபன்னஸ்ஸ ஸதோ ஸஞ்ஞூபசாரா விஸேஸாய ஸம்வத்தந்தீதி ந யுஜ்ஜதி தே³ஸனா, ஹானாய ஸம்வத்தந்தீதி யுஜ்ஜதி தே³ஸனா. ஸஞ்ஞாவேத³யிதனிரோத⁴ஸஹக³தா வா ஸஞ்ஞாமனஸிகாரா ஹானாய ஸம்வத்தந்தீதி ந யுஜ்ஜதி தே³ஸனா, விஸேஸாய ஸம்வத்தந்தீதி யுஜ்ஜதி தே³ஸனா. கல்லதாபரிசிதம் சித்தம் ந ச அபி⁴னீஹாரம் க²மதீதி ந யுஜ்ஜதி தே³ஸனா, கல்லதாபரிசிதம் சித்தம் அத² ச அபி⁴னீஹாரம் க²மதீதி யுஜ்ஜதி தே³ஸனா.

ஏவம் ஸப்³பே³ நவஸுத்தந்தா யதா²த⁴ம்மம் யதா²வினயம் யதா²ஸத்து²ஸாஸனம் ஸப்³ப³தோ விசயேன ஹாரேன விசினித்வா யுத்திஹாரேன யோஜேதப்³பா³தி. தேனாஹ ஆயஸ்மா மஹாகச்சாயனோ ‘‘ஸப்³பே³ஸம் ஹாரானம் யா பூ⁴மி யோ ச கோ³சரோ தேஸ’’ந்தி.

நியுத்தோ யுத்தி ஹாரோ.