2. ஊனபஞ்சப³ந்த⁴னஸிக்கா²பத³வண்ணனா

609. தேன ஸமயேனாதி ஊனபஞ்சப³ந்த⁴னஸிக்கா²பத³ம். தத்த² ந யாபேதீதி ஸோ கிர யதி³ அரியஸாவகோ நாப⁴விஸ்ஸா, அஞ்ஞத²த்தம்பி அக³மிஸ்ஸா, ஏவம் தேஹி உப்³பா³ள்ஹோ, ஸோதாபன்னத்தா பன கேவலம் ஸரீரேனேவ ந யாபேதி, தேன வுத்தம் – ‘‘அத்தனாபி ந யாபேதி, புத்ததா³ராபிஸ்ஸ கிலமந்தீ’’தி.

612-3. ஊனபஞ்சப³ந்த⁴னேனாதி ஏத்த² ஊனானி பஞ்ச ப³ந்த⁴னானி அஸ்ஸாதி ஊனபஞ்சப³ந்த⁴னோ, நாஸ்ஸ பஞ்ச ப³ந்த⁴னானி பூரேந்தீதி அத்தோ², தேன ஊனபஞ்சப³ந்த⁴னேன. இத்த²ம்பூ⁴தஸ்ஸ லக்க²ணே கரணவசனம். தத்த² யஸ்மா அப³ந்த⁴னஸ்ஸாபி பஞ்ச ப³ந்த⁴னானி ந பூரேந்தி, ஸப்³ப³ஸோ நத்தி²தாய, தஸ்மா பத³பா⁴ஜனே ‘‘அப³ந்த⁴னோ வா’’திஆதி³ வுத்தம். ‘‘ஊனபஞ்சப³ந்த⁴னேனா’’தி ச வுத்தத்தா யஸ்ஸ பஞ்சப³ந்த⁴னோ பத்தோ ஹோதி, தஸ்ஸ ஸோ அபத்தோ, தஸ்மா அஞ்ஞம் விஞ்ஞாபேதும் வட்டதி. ப³ந்த⁴னஞ்ச நாமேதம் யஸ்மா ப³ந்த⁴னோகாஸே ஸதி ஹோதி, அஸதி ந ஹோதி, தஸ்மா தஸ்ஸ லக்க²ணம் த³ஸ்ஸேதும் ‘‘அப³ந்த⁴னோகாஸோ நாமா’’திஆதி³ வுத்தம்.

த்³வங்கு³லா ராஜி ந ஹோதீதி முக²வட்டிதோ ஹேட்டா² த்³வங்கு³லப்பமாணா ஏகாபி ராஜி ந ஹோதி. யஸ்ஸ த்³வங்கு³லா ராஜி ஹோதீதி யஸ்ஸ பன தாதி³ஸா ஏகா ராஜி ஹோதி, ஸோ தஸ்ஸா ராஜியா ஹேட்டி²மபரியந்தே பத்தவேத⁴கேன விஜ்ஜி²த்வா பசித்வா ஸுத்தரஜ்ஜுக-மகசிரஜ்ஜுகாதீ³ஹி வா திபுஸுத்தகேன வா ப³ந்தி⁴தப்³போ³, தம் ப³ந்த⁴னம் ஆமிஸஸ்ஸ அலக்³க³னத்த²ம் திபுபட்டகேன வா கேனசி ப³த்³த⁴ஸிலேஸேன வா படிச்சா²தே³தப்³ப³ம். ஸோ ச பத்தோ அதி⁴ட்ட²ஹித்வா பரிபு⁴ஞ்ஜிதப்³போ³, ஸுகு²மம் வா சி²த்³த³ம் கத்வா ப³ந்தி⁴தப்³போ³. ஸுத்³தே⁴ஹி பன மது⁴ஸித்த²கலாகா²ஸஜ்ஜுலஸாதீ³ஹி ப³ந்தி⁴தும் ந வட்டதி. பா²ணிதம் ஜா²பேத்வா பாஸாணசுண்ணேன ப³ந்தி⁴தும் வட்டதி. முக²வட்டிஸமீபே பன பத்தவேத⁴கேன விஜ்ஜி²யமானோ கபாலஸ்ஸ ப³ஹலத்தா பி⁴ஜ்ஜதி, தஸ்மா ஹேட்டா² விஜ்ஜி²தப்³போ³. யஸ்ஸ பன த்³வே ராஜியோ ஏகாயேவ வா சதுரங்கு³லா, தஸ்ஸ த்³வே ப³ந்த⁴னானி தா³தப்³பா³னி. யஸ்ஸ திஸ்ஸோ ஏகாயேவ வா ச²ளங்கு³லா, தஸ்ஸ தீணி. யஸ்ஸ சதஸ்ஸோ ஏகாயேவ வா அட்ட²ங்கு³லா, தஸ்ஸ சத்தாரி. யஸ்ஸ பஞ்ச ஏகாயேவ வா த³ஸங்கு³லா, ஸோ ப³த்³தோ⁴பி அப³த்³தோ⁴பி அபத்தோயேவ, அஞ்ஞோ விஞ்ஞாபேதப்³போ³. ஏஸ தாவ மத்திகாபத்தே வினிச்ச²யோ.

அயோபத்தே பன ஸசேபி பஞ்ச வா அதிரேகானி வா சி²த்³தா³னி ஹோந்தி, தானி சே அயசுண்ணேன வா ஆணியா வா லோஹமண்ட³லகேன வா ப³த்³தா⁴னி மட்டா²னி ஹோந்தி, ஸ்வேவ பத்தோ பரிபு⁴ஞ்ஜிதப்³போ³, ந அஞ்ஞோ விஞ்ஞாபேதப்³போ³. அத² பன ஏகம்பி சி²த்³த³ம் மஹந்தம் ஹோதி, லோஹமண்ட³லகேன ப³த்³த⁴ம்பி மட்ட²ம் ந ஹோதி, பத்தே ஆமிஸம் லக்³க³தி, அகப்பியோ ஹோதி, அயம் அபத்தோ. அஞ்ஞோ விஞ்ஞாபேதப்³போ³.

615. தே²ரோ வத்தப்³போ³தி பத்தே ஆனிஸம்ஸம் த³ஸ்ஸேத்வா ‘‘அயம், ப⁴ந்தே, பத்தோ பமாணயுத்தோ ஸுந்த³ரோ தே²ரானுரூபோ, தம் க³ண்ஹதா²’’தி வத்தப்³போ³. யோ ந க³ண்ஹேய்யாதி அனுகம்பாய ந க³ண்ஹந்தஸ்ஸ து³க்கடம். யோ பன ஸந்துட்டி²யா ‘‘கிம் மே அஞ்ஞேன பத்தேனா’’தி ந க³ண்ஹாதி, தஸ்ஸ அனாபத்தி. பத்தபரியந்தோதி ஏவம் பரிவத்தேத்வா பரியந்தே டி²தபத்தோ.

ந அதே³ஸேதி மஞ்சபீட²ச²த்தனாக³த³ந்தகாதி³கே அதே³ஸே, ந நிக்கி²பிதப்³போ³. யத்த² புரிமம் ஸுந்த³ரம் பத்தம் ட²பேதி, தத்தே²வ ட²பேதப்³போ³. பத்தஸ்ஸ ஹி நிக்கி²பனதே³ஸோ ‘‘அனுஜானாமி, பி⁴க்க²வே, ஆதா⁴ரக’’ந்திஆதி³னா நயேன க²ந்த⁴கே வுத்தோயேவ.

ந அபோ⁴கே³னாதி யாகு³ரந்த⁴னரஜனபசனாதி³னா அபரிபோ⁴கே³ன ந பரிபு⁴ஞ்ஜிதப்³போ³. அந்தராமக்³கே³ பன ப்³யாதி⁴ம்ஹி உப்பன்னே அஞ்ஞஸ்மிம் பா⁴ஜனே அஸதி மத்திகாய லிம்பேத்வா யாகு³ம் வா பசிதும் உத³கம் வா தாபேதும் வட்டதி.

ந விஸ்ஸஜ்ஜேதப்³போ³தி அஞ்ஞஸ்ஸ ந தா³தப்³போ³. ஸசே பன ஸத்³தி⁴விஹாரிகோ வா அந்தேவாஸிகோ வா அஞ்ஞம் வரபத்தம் ட²பேத்வா ‘‘அயம் மய்ஹம் ஸாருப்போ, அயம் தே²ரஸ்ஸா’’தி க³ண்ஹாதி, வட்டதி. அஞ்ஞோ வா தம் க³ஹேத்வா அத்தனோ பத்தம் தே³தி, வட்டதி. ‘‘மய்ஹமேவ பத்தம் ஆஹரா’’தி வத்தப்³ப³கிச்சம் நத்தி².

617. பவாரிதானந்தி ஏத்த² ஸங்க⁴வஸேன பவாரிதட்டா²னே பஞ்சப³ந்த⁴னேனேவ வட்டதி. புக்³க³லவஸேன பவாரிதட்டா²னே ஊனபஞ்சப³ந்த⁴னேனாபி வட்டதீதி குருந்தி³யம் வுத்தம். ஸேஸமேத்த² உத்தானத்த²மேவ.

ச²ஸமுட்டா²னம், கிரியம், நோஸஞ்ஞாவிமோக்க²ம், அசித்தகம், பண்ணத்திவஜ்ஜம், காயகம்மவசீகம்மம், திசித்தம், திவேத³னந்தி.

ஊனபஞ்சப³ந்த⁴னஸிக்கா²பத³வண்ணனா நிட்டி²தா.