6. குடிகாரஸிக்கா²பத³வண்ணனா

342. தேன ஸமயேனாதி குடிகாரஸிக்கா²பத³ம். தத்த² ஆளவகாதி ஆளவிரட்டே² ஜாதா தா³ரகா ஆளவகா நாம, தே பப்³ப³ஜிதகாலேபி ‘‘ஆளவகா’’த்வேவ பஞ்ஞாயிம்ஸு. தே ஸந்தா⁴ய வுத்தம் ‘‘ஆளவகா பி⁴க்கூ²’’தி. ஸஞ்ஞாசிகாயோதி ஸயம் யாசித்வா க³ஹிதூபகரணாயோ. காராபேந்தீதி கரோந்திபி காராபேந்திபி, தே கிர ஸாஸனே விபஸ்ஸனாது⁴ரஞ்ச க³ந்த²து⁴ரஞ்சாதி த்³வேபி து⁴ரானி ச²ட்³டே³த்வா நவகம்மமேவ து⁴ரம் கத்வா பக்³க³ண்ஹிம்ஸு. அஸ்ஸாமிகாயோதி அனிஸ்ஸராயோ, காரேதா தா³யகேன விரஹிதாயோதி அத்தோ². அத்துத்³தே³ஸிகாயோதி அத்தானம் உத்³தி³ஸ்ஸ அத்தனோ அத்தா²ய ஆரத்³தா⁴யோதி அத்தோ². அப்பமாணிகாயோதி ‘‘ஏத்தகேன நிட்ட²ம் க³ச்சி²ஸ்ஸந்தீ’’தி ஏவம் அபரிச்சி²ன்னப்பமாணாயோ, வுத்³தி⁴ப்பமாணாயோ வா மஹந்தப்பமாணாயோதி அத்தோ².

யாசனா ஏவ ப³ஹுலா ஏதேஸம் மந்த³ம் அஞ்ஞம் கம்மந்தி யாசனப³ஹுலா. ஏவம் விஞ்ஞத்திப³ஹுலா வேதி³தப்³பா³. அத்த²தோ பனேத்த² நானாகரணம் நத்தி², அனேகக்க²த்தும் ‘‘புரிஸம் தே³த², புரிஸத்த²கரம் தே³தா²’’தி யாசந்தானமேதம் அதி⁴வசனம். தத்த² மூலச்சே²ஜ்ஜாய புரிஸம் யாசிதும் ந வட்டதி, ஸஹாயத்தா²ய கம்மகரணத்தா²ய ‘‘புரிஸம் தே³தா²’’தி யாசிதும் வட்டதி. புரிஸத்த²கரந்தி புரிஸேன காதப்³ப³ம் ஹத்த²கம்மம் வுச்சதி, தம் யாசிதும் வட்டதி. ஹத்த²கம்மம் நாம கிஞ்சி வத்து² ந ஹோதி, தஸ்மா ட²பேத்வா மிக³லுத்³த³கமச்ச²ப³ந்த⁴காதீ³னம் ஸககம்மம் அவஸேஸம் ஸப்³ப³ம் கப்பியம். ‘‘கிம், ப⁴ந்தே, ஆக³தத்த² கேன கம்ம’’ந்தி புச்சி²தே வா அபுச்சி²தே வா யாசிதும் வட்டதி, விஞ்ஞத்திபச்சயா தோ³ஸோ நத்தி². தஸ்மா மிக³லுத்³த³காத³யோ ஸககம்மம் ந யாசிதப்³பா³, ‘‘ஹத்த²கம்மம் தே³தா²’’தி அனியமேத்வாபி ந யாசிதப்³பா³; ஏவம் யாசிதா ஹி தே ‘‘ஸாது⁴, ப⁴ந்தே’’தி பி⁴க்கூ² உய்யோஜேத்வா மிகே³பி மாரேத்வா ஆஹரேய்யும். நியமேத்வா பன ‘‘விஹாரே கிஞ்சி கத்தப்³ப³ம் அத்தி², தத்த² ஹத்த²கம்மம் தே³தா²’’தி யாசிதப்³பா³. பா²லனங்க³லாதீ³னி உபகரணானி க³ஹேத்வா கஸிதும் வா வபிதும் வா லாயிதும் வா க³ச்ச²ந்தம் ஸகிச்சபஸுதம்பி கஸ்ஸகம் வா அஞ்ஞம் வா கிஞ்சி ஹத்த²கம்மம் யாசிதும் வட்டதேவ. யோ பன விகா⁴ஸாதோ³ வா அஞ்ஞோ வா கோசி நிக்கம்மோ நிரத்த²ககத²ம் கதே²ந்தோ நித்³தா³யந்தோ வா விஹரதி, ஏவரூபம் அயாசித்வாபி ‘‘ஏஹி ரே இத³ம் வா இத³ம் வா கரோஹீ’’தி யதி³ச்ச²கம் காராபேதும் வட்டதி.

ஹத்த²கம்மஸ்ஸ பன ஸப்³ப³கப்பியபா⁴வதீ³பனத்த²ம் இமம் நயம் கதே²ந்தி. ஸசே ஹி பி⁴க்கு² பாஸாத³ம் காரேதுகாமோ ஹோதி, த²ம்ப⁴த்தா²ய பாஸாணகோட்டகானம் க⁴ரம் க³ந்த்வா வத்தப்³ப³ம் ‘‘ஹத்த²கம்மம் லத்³து⁴ம் வட்டதி உபாஸகா’’தி. கிம் காதப்³ப³ம், ப⁴ந்தே,தி? பாஸாணத்த²ம்பா⁴ உத்³த⁴ரித்வா தா³தப்³பா³தி. ஸசே தே உத்³த⁴ரித்வா வா தே³ந்தி, உத்³த⁴ரித்வா நிக்கி²த்தே அத்தனோ த²ம்பே⁴ வா தே³ந்தி, வட்டதி. அதா²பி வத³ந்தி – ‘‘அம்ஹாகம், ப⁴ந்தே, ஹத்த²கம்மம் காதும் க²ணோ நத்தி², அஞ்ஞம் உத்³த⁴ராபேத², தஸ்ஸ மூலம் த³ஸ்ஸாமா’’தி உத்³த⁴ராபேத்வா ‘‘பாஸாணத்த²ம்பே⁴ உத்³த⁴டமனுஸ்ஸானம் மூலம் தே³தா²’’தி வத்தும் வட்டதி. ஏதேனேவுபாயேன பாஸாத³தா³ரூனம் அத்தா²ய வட்³ட⁴கீனம் ஸந்திகம் இட்ட²கத்தா²ய இட்ட²கவட்³ட⁴கீனம் ச²த³னத்தா²ய கே³ஹச்சா²த³கானம் சித்தகம்மத்தா²ய சித்தகாரானந்தி யேன யேன அத்தோ² ஹோதி, தஸ்ஸ தஸ்ஸ அத்தா²ய தேஸம் தேஸம் ஸிப்பகாரகானம் ஸந்திகம் க³ந்த்வா ஹத்த²கம்மம் யாசிதும் வட்டதி. ஹத்த²கம்மயாசனவஸேன ச மூலச்சே²ஜ்ஜாய வா ப⁴த்தவேதனானுப்பதா³னேன வா லத்³த⁴ம்பி ஸப்³ப³ம் க³ஹேதும் வட்டதி. அரஞ்ஞதோ ஆஹராபேந்தேன ச ஸப்³ப³ம் அனஜ்ஜா²வுத்த²கம் ஆஹராபேதப்³ப³ம்.

ந கேவலஞ்ச பாஸாத³ம் காரேதுகாமேன மஞ்சபீட²பத்தபரிஸ்ஸாவனத⁴மகரகசீவராதீ³னி காராபேதுகாமேனாபி தா³ருலோஹஸுத்தாதீ³னி லபி⁴த்வா தே தே ஸிப்பகாரகே உபஸங்கமித்வா வுத்தனயேனேவ ஹத்த²கம்மம் யாசிதப்³ப³ம். ஹத்த²கம்மயாசனவஸேன ச மூலச்சே²ஜ்ஜாய வா ப⁴த்தவேதனானுப்பதா³னேன வா லத்³த⁴ம்பி ஸப்³ப³ம் க³ஹேதப்³ப³ம். ஸசே பன காதும் ந இச்ச²ந்தி, ப⁴த்தவேதனம் பச்சாஸீஸந்தி, அகப்பியகஹாபணாதி³ ந தா³தப்³ப³ம். பி⁴க்கா²சாரவத்தேன தண்டு³லாதீ³னி பரியேஸித்வா தா³தும் வட்டதி.

ஹத்த²கம்மவஸேன பத்தம் காரேத்வா ததே²வ பாசேத்வா நவபக்கஸ்ஸ பத்தஸ்ஸ புஞ்ச²னதேலத்தா²ய அந்தோகா³மம் பவிட்டே²ன ‘‘பி⁴க்கா²ய ஆக³தோ’’தி ஸல்லக்கே²த்வா யாகு³யா வா ப⁴த்தே வா ஆனீதே ஹத்தே²ன பத்தோ பிதா⁴தப்³போ³. ஸசே உபாஸிகா ‘‘கிம், ப⁴ந்தே’’தி புச்ச²தி, ‘‘நவபக்கோ பத்தோ புஞ்ச²னதேலேன அத்தோ²’’தி வத்தப்³ப³ம். ஸசே ஸா ‘‘தே³ஹி, ப⁴ந்தே’’தி பத்தம் க³ஹேத்வா தேலேன புஞ்சி²த்வா யாகு³யா வா ப⁴த்தஸ்ஸ வா பூரேத்வா தே³தி, விஞ்ஞத்தி நாம ந ஹோதி, க³ஹேதும் வட்டதீதி.

பி⁴க்கூ² பகே³வ பிண்டா³ய சரித்வா ஆஸனஸாலம் க³ந்த்வா ஆஸனம் அபஸ்ஸந்தா திட்ட²ந்தி. தத்ர சே உபாஸகா பி⁴க்கூ² டி²தே தி³ஸ்வா ஸயமேவ ஆஸனானி ஆஹராபேந்தி, நிஸீதி³த்வா க³ச்ச²ந்தேஹி ஆபுச்சி²த்வா க³ந்தப்³ப³ம். அனாபுச்சா² க³தானம்பி நட்ட²ம் கீ³வா ந ஹோதி, ஆபுச்சி²த்வா க³மனம் பன வத்தம். ஸசே பி⁴க்கூ²ஹி ‘‘ஆஸனானி ஆஹரதா²’’தி வுத்தேஹி ஆஹடானி ஹோந்தி, ஆபுச்சி²த்வாவ க³ந்தப்³ப³ம். அனாபுச்சா² க³தானம் வத்தபே⁴தோ³ ச நட்ட²ஞ்ச கீ³வாதி. அத்த²ரணகோஜவாதீ³ஸுபி ஏஸேவ நயோ.

மக்கி²காயோ ப³ஹுகா ஹோந்தி, ‘‘மக்கி²காபீ³ஜனிம் ஆஹரதா²’’தி வத்தப்³ப³ம். புசிமந்த³ஸாகா²தீ³னி ஆஹரந்தி, கப்பியம் காராபேத்வா படிக்³க³ஹேதப்³பா³னி. ஆஸனஸாலாய உத³கபா⁴ஜனம் ரித்தம் ஹோதி, ‘‘த⁴மகரணம் க³ண்ஹா’’தி ந வத்தப்³ப³ம். த⁴மகரகஞ்ஹி ரித்தபா⁴ஜனே பக்கி²பந்தோ பி⁴ந்தே³ய்ய ‘‘நதி³ம் வா தளாகம் வா க³ந்த்வா பன உத³கம் ஆஹரா’’தி வத்தும் வட்டதி. ‘‘கே³ஹதோ ஆஹரா’’தி நேவ வத்தும் வட்டதி, ந ஆஹடம் பரிபு⁴ஞ்ஜிதப்³ப³ம். ஆஸனஸாலாயம் வா அரஞ்ஞகே வா ப⁴த்தகிச்சம் கரோந்தேஹி தத்த²ஜாதகம் அனஜ்ஜா²வுத்த²கம் யம்கிஞ்சி உத்தரிப⁴ங்கா³ரஹம் பத்தம் வா ப²லம் வா ஸசே கிஞ்சி கம்மம் கரோந்தம் ஆஹராபேதி, ஹத்த²கம்மவஸேன ஆஹராபேத்வா பரிபு⁴ஞ்ஜிதும் வட்டதி. அலஜ்ஜீஹி பன பி⁴க்கூ²ஹி வா ஸாமணேரேஹி வா ஹத்த²கம்மம் ந காரேதப்³ப³ம். அயம் தாவ புரிஸத்த²கரே நயோ.

கோ³ணம் பன அஞ்ஞாதகஅப்பவாரிதட்டா²னதோ ஆஹராபேதும் ந வட்டதி, ஆஹராபேந்தஸ்ஸ து³க்கடம். ஞாதிபவாரிதட்டா²னதோபி மூலச்சே²ஜ்ஜாய யாசிதும் ந வட்டதி, தாவகாலிகனயேன ஸப்³ப³த்த² வட்டதி. ஏவம் ஆஹராபிதஞ்ச கோ³ணம் ரக்கி²த்வா ஜக்³கி³த்வா ஸாமிகா படிச்சா²பேதப்³பா³. ஸசஸ்ஸ பாதோ³ வா ஸிங்க³ம் வா பி⁴ஜ்ஜதி வா நஸ்ஸதி வா ஸாமிகா சே ஸம்படிச்ச²ந்தி, இச்சேதம் குஸலம். நோ சே ஸம்படிச்ச²ந்தி, கீ³வா ஹோதி. ஸசே ‘‘தும்ஹாகம்யேவ தே³மா’’தி வத³ந்தி ந ஸம்படிச்சி²தப்³ப³ம். ‘‘விஹாரஸ்ஸ தே³மா’’தி வுத்தே பன ‘‘ஆராமிகானம் ஆசிக்க²த² ஜக்³க³னத்தா²யா’’தி வத்தப்³ப³ம்.

‘‘ஸகடம் தே³தா²’’திபி அஞ்ஞாதகஅப்பவாரிதே வத்தும் ந வட்டதி, விஞ்ஞத்திஏவ ஹோதி து³க்கடம் ஆபஜ்ஜதி. ஞாதிபவாரிதட்டா²னே பன வட்டதி, தாவகாலிகம் வட்டதி கம்மம் கத்வா புன தா³தப்³ப³ம். ஸசே நேமியாதீ³னி பி⁴ஜ்ஜந்தி பாகதிகானி கத்வா தா³தப்³ப³ம். நட்டே² கீ³வா ஹோதி. ‘‘தும்ஹாகமேவ தே³மா’’தி வுத்தே தா³ருப⁴ண்ட³ம் நாம ஸம்படிச்சி²தும் வட்டதி. ஏஸ நயோ வாஸிப²ரஸுகுடா²ரீகுதா³லனிகா²த³னேஸு. வல்லிஆதீ³ஸு ச பரபரிக்³க³ஹிதேஸு. க³ருப⁴ண்ட³ப்பஹோனகேஸுயேவ ச வல்லிஆதீ³ஸு விஞ்ஞத்தி ஹோதி, ந ததோ ஓரம்.

அனஜ்ஜா²வுத்த²கம் பன யம்கிஞ்சி ஆஹராபேதும் வட்டதி. ரக்கி²தகோ³பிதட்டா²னேயேவ ஹி விஞ்ஞத்தி நாம வுச்சதி. ஸா த்³வீஸு பச்சயேஸு ஸப்³பே³ன ஸப்³ப³ம் ந வட்டதி, ஸேனாஸனபச்சயே பன ‘‘ஆஹர தே³ஹீ’’தி விஞ்ஞத்திமத்தமேவ ந வட்டதி, பரிகதோ²பா⁴ஸனிமித்தகம்மானி வட்டந்தி. தத்த² உபோஸதா²கா³ரம் வா போ⁴ஜனஸாலம் வா அஞ்ஞம் வா யம்கிஞ்சி ஸேனாஸனம் இச்ச²தோ ‘‘இமஸ்மிம் வத ஓகாஸே ஏவரூபம் ஸேனாஸனம் காதும் வட்டதீ’’தி வா ‘‘யுத்த’’ந்தி வா ‘‘அனுரூப’’ந்தி வாதிஆதி³னா நயேன வசனம் பரிகதா² நாம. ‘‘உபாஸகா தும்ஹே குஹிம் வஸதா²’’தி? ‘‘பாஸாதே³, ப⁴ந்தே’’தி. ‘‘கிம் பி⁴க்கூ²னம் பன உபாஸகா பாஸாதோ³ ந வட்டதீ’’தி ஏவமாதி³வசனம் ஓபா⁴ஸோ நாம. மனுஸ்ஸே தி³ஸ்வா ரஜ்ஜும் பஸாரேதி, கீ²லே ஆகோடாபேதி. ‘‘கிம் இத³ம், ப⁴ந்தே’’தி வுத்தே ‘‘இத⁴ ஆவாஸம் கரிஸ்ஸாமா’’தி ஏவமாதி³கரணம் பன நிமித்தகம்மம் நாம. கி³லானபச்சயே பன விஞ்ஞத்திபி வட்டதி, பகே³வ பரிகதா²தீ³னி.

மனுஸ்ஸா உபத்³து³தா யாசனாய உபத்³து³தா விஞ்ஞத்தியாதி தேஸம் பி⁴க்கூ²னம் தாய யாசனாய ச விஞ்ஞத்தியா ச பீளிதா. உப்³பி³ஜ்ஜந்திபீதி ‘‘கிம் நு ஆஹராபேஸ்ஸந்தீ’’தி உப்³பே³க³ம் இஞ்ஜனம் சலனம் படிலப⁴ந்தி. உத்தஸந்திபீதி அஹிம் விய தி³ஸ்வா ஸஹஸா தஸித்வா உக்கமந்தி. பலாயந்திபீதி தூ³ரதோவ யேன வா தேன வா பலாயந்தி. அஞ்ஞேனபி க³ச்ச²ந்தீதி யம் மக்³க³ம் படிபன்னா தம் பஹாய நிவத்தித்வா வாமம் வா த³க்கி²ணம் வா க³ஹேத்வா க³ச்ச²ந்தி, த்³வாரம்பி த²கேந்தி.

344. பூ⁴தபுப்³ப³ம் பி⁴க்க²வேதி இதி ப⁴க³வா தே பி⁴க்கூ² க³ரஹித்வா தத³னுரூபஞ்ச த⁴ம்மிம் கத²ம் கத்வா புனபி விஞ்ஞத்தியா தோ³ஸம் பாகடம் குருமானோ இமினா ‘‘பூ⁴தபுப்³ப³ம் பி⁴க்க²வே’’திஆதி³னா நயேன தீணி வத்தூ²னி த³ஸ்ஸேஸி. தத்த² மணிகண்டோ²தி ஸோ கிர நாக³ராஜா ஸப்³ப³காமத³த³ம் மஹக்³க⁴ம் மணிம் கண்டே² பிலந்தி⁴த்வா சரதி, தஸ்மா ‘‘மணிகண்டோ²’’ த்வேவ பஞ்ஞாயித்த². உபரிமுத்³த⁴னி மஹந்தம் ப²ணம் கரித்வா அட்டா²ஸீதி ஸோ கிர தேஸம் த்³வின்னம் இஸீனம் கனிட்டோ² இஸி மேத்தாவிஹாரீ அஹோஸி, தஸ்மா நாக³ராஜா நதி³தோ உத்தரித்வா தே³வவண்ணம் நிம்மினித்வா தஸ்ஸ ஸந்திகே நிஸீதி³த்வா ஸம்மோத³னீயம் கத²ம் கத்வா தம் தே³வவண்ணம் பஹாய ஸகவண்ணமேவ உபக³ந்த்வா தம் இஸிம் பரிக்கி²பித்வா பஸன்னாகாரம் கரோந்தோ உபரிமுத்³த⁴னி மஹந்தம் ப²ணம் கரித்வா ச²த்தம் விய தா⁴ரயமானோ முஹுத்தம் ட²த்வா பக்கமதி, தேன வுத்தம் ‘‘உபரிமுத்³த⁴னி மஹந்தம் ப²ணம் கரித்வா அட்டா²ஸீ’’தி. மணிமஸ்ஸ கண்டே² பிலந்த⁴னந்தி மணிம் அஸ்ஸ கண்டே² பிலந்தி⁴தம், ஆமுக்கந்தி அத்தோ². ஏகமந்தம் அட்டா²ஸீதி தேன தே³வவண்ணேன ஆக³ந்த்வா தாபஸேன ஸத்³தி⁴ம் ஸம்மோத³மானோ ஏகஸ்மிம் பதே³ஸே அட்டா²ஸி.

மமன்னபானந்தி மம அன்னஞ்ச பானஞ்ச. விபுலந்தி ப³ஹுலம். உளாரந்தி பணீதம். அதியாசகோஸீதி அதிவிய யாசகோ, அஸி புனப்புனம் யாசஸீதி வுத்தம் ஹோதி. ஸுஸூதி தருணோ, தா²மஸம்பன்னோ யோப்³ப³னப்பத்தபுரிஸோ. ஸக்க²ரா வுச்சதி காளஸிலா, தத்த² தோ⁴தோ அஸி ‘‘ஸக்க²ரதோ⁴தோ நாமா’’தி வுச்சதி, ஸக்க²ரதோ⁴தோ பாணிம்ஹி அஸ்ஸாதி ஸக்க²ரதோ⁴தபாணி, பாஸாணே தோ⁴தனிஸிதக²க்³க³ஹத்தோ²தி அத்தோ². யதா² ஸோ அஸிஹத்தோ² புரிஸோ தாஸேய்ய, ஏவம் தாஸேஸி மம் ஸேலம் யாசமானோ, மணிம் யாசந்தோதி அத்தோ².

ந தம் யாசேதி தம் ந யாசேய்ய. கதரம்? யஸ்ஸ பியம் ஜிகீ³ஸேதி யம் அஸ்ஸ ஸத்தஸ்ஸ பியந்தி ஜானேய்ய.

கிமங்க³ம் பன மனுஸ்ஸபூ⁴தானந்தி மனுஸ்ஸபூ⁴தானம் அமனாபாதி கிமேவேத்த² வத்தப்³ப³ம்.

345. ஸகுணஸங்க⁴ஸ்ஸ ஸத்³தே³ன உப்³பா³ள்ஹோதி ஸோ கிர ஸகுணஸங்கோ⁴ பட²மயாமஞ்ச பச்சி²மயாமஞ்ச நிரந்தரம் ஸத்³த³மேவ கரோதி, ஸோ பி⁴க்கு² தேன ஸத்³தே³ன பீளிதோ ஹுத்வா ப⁴க³வதோ ஸந்திகம் அக³மாஸி. தேனாஹ – ‘‘யேனாஹம் தேனுபஸங்கமீ’’தி.

குதோ ச த்வம் பி⁴க்கு² ஆக³ச்ச²ஸீதி ஏத்த² நிஸின்னோ ஸோ பி⁴க்கு² ந ஆக³ச்ச²தி வத்தமானஸமீபே பன ஏவம் வத்தும் லப்³ப⁴தி. தேனாஹ – ‘‘குதோ ச த்வம் பி⁴க்கு² ஆக³ச்ச²ஸீ’’தி, குதோ ஆக³தோஸீதி அத்தோ². ததோ அஹம் ப⁴க³வா ஆக³ச்சா²மீதி ஏத்தா²பி ஸோ ஏவ நயோ. உப்³பா³ள்ஹோதி பீளிதோ, உக்கண்டா²பிதோ ஹுத்வாதி அத்தோ².

ஸோ ஸகுணஸங்கோ⁴ ‘‘பி⁴க்கு² பத்தம் யாசதீ’’தி ஏத்த² ந தே ஸகுணா பி⁴க்கு²னோ வசனம் ஜானந்தி, ப⁴க³வா பன அத்தனோ ஆனுபா⁴வேன யதா² ஜானந்தி ததா² அகாஸி.

346. அபாஹம் தே ந ஜானாமீதி அபி அஹம் தே ஜனே ‘‘கே வா இமே, கஸ்ஸ வா இமே’’தி ந ஜானாமி. ஸங்க³ம்ம யாசந்தீதி ஸமாக³ந்த்வா வக்³க³வக்³கா³ ஹுத்வா யாசந்தி. யாசகோ அப்பியோ ஹோதீதி யோ யாசதி ஸோ அப்பியோ ஹோதி. யாசம் அத³த³மப்பியோதி யாசந்தி யாசிதம் வுச்சதி, யாசிதமத்த²ம் அத³த³ந்தோபி அப்பியோ ஹோதி. அத² வா யாசந்தி யாசந்தஸ்ஸ, அத³த³மப்பியோதி அதே³ந்தோ அப்பியோ ஹோதி. மா மே விதே³ஸ்ஸனா அஹூதி மா மே அப்பியபா⁴வோ அஹு, அஹம் வா தவ, த்வம் வா மம விதே³ஸ்ஸோ அப்பியோ மா அஹோஸீதி அத்தோ².

347. து³ஸ்ஸம்ஹரானீதி கஸிகோ³ரக்கா²தீ³ஹி உபாயேஹி து³க்கே²ன ஸம்ஹரணீயானி.

348-9. ஸஞ்ஞாசிகாய பன பி⁴க்கு²னாதி ஏத்த² ஸஞ்ஞாசிகா நாம ஸயம் பவத்திதயாசனா வுச்சதி, தஸ்மா ‘‘ஸஞ்ஞாசிகாயா’’தி அத்தனோ யாசனாயாதி வுத்தம் ஹோதி, ஸயம் யாசிதகேஹி உபகரணேஹீதி அத்தோ². யஸ்மா பன ஸா ஸயம்யாசிதகேஹி கயிரமானா ஸயம் யாசித்வா கயிரமானா ஹோதி, தஸ்மா தம் அத்த²பரியாயம் த³ஸ்ஸேதும் ‘‘ஸயம் யாசித்வா புரிஸம்பீ’’தி ஏவமஸ்ஸ பத³பா⁴ஜனம் வுத்தம்.

உல்லித்தாதி அந்தோலித்தா. அவலித்தாதி ப³ஹிலித்தா. உல்லித்தாவலித்தாதி அந்தரபா³ஹிரலித்தாதி வுத்தம் ஹோதி.

காரயமானேனாதி இமஸ்ஸ பத³பா⁴ஜனே ‘‘காராபேந்தேனா’’தி ஏத்தகமேவ வத்தப்³ப³ம் ஸியா, ஏவஞ்ஹி ப்³யஞ்ஜனம் ஸமேதி. யஸ்மா பன ஸஞ்ஞாசிகாய குடிம் கரோந்தேனாபி இத⁴ வுத்தனயேனேவ படிபஜ்ஜிதப்³ப³ம், தஸ்மா கரோந்தோ வா ஹோது காராபேந்தோ வா உபோ⁴பேதே ‘‘காரயமானேனா’’தி இமினாவ பதே³ன ஸங்க³ஹிதாதி ஏதமத்த²ம் த³ஸ்ஸேதும் ‘‘கரோந்தோ வா காராபேந்தோ வா’’தி வுத்தம். யதி³ பன கரோந்தேன வா காராபேந்தேன வாதி வதே³ய்ய, ப்³யஞ்ஜனம் விலோமிதம் ப⁴வேய்ய, ந ஹி காராபேந்தோ கரோந்தோ நாம ஹோதி, தஸ்மா அத்த²மத்தமேவேத்த² த³ஸ்ஸிதந்தி வேதி³தப்³ப³ம்.

அத்துத்³தே³ஸந்தி ‘‘மய்ஹம் ஏஸா’’தி ஏவம் அத்தா உத்³தே³ஸோ அஸ்ஸாதி அத்துத்³தே³ஸா, தம் அத்துத்³தே³ஸம். யஸ்மா பன யஸ்ஸா அத்தா உத்³தே³ஸோ ஸா அத்தனோ அத்தா²ய ஹோதி, தஸ்மா அத்த²பரியாயம் த³ஸ்ஸேந்தோ ‘‘அத்துத்³தே³ஸந்தி அத்தனோ அத்தா²யா’’தி ஆஹ. பமாணிகா காரேதப்³பா³தி பமாணயுத்தா காரேதப்³பா³. தத்ரித³ம் பமாணந்தி தஸ்ஸா குடியா இத³ம் பமாணம். ஸுக³தவித³த்தி²யாதி ஸுக³தவித³த்தி² நாம இதா³னி மஜ்ஜி²மஸ்ஸ புரிஸஸ்ஸ திஸ்ஸோ வித³த்தி²யோ வட்³ட⁴கீஹத்தே²ன தி³யட்³டோ⁴ ஹத்தோ² ஹோதி. பா³ஹிரிமேன மானேனாதி குடியா ப³ஹிகுட்டமானேன த்³வாத³ஸ வித³த்தி²யோ, மினந்தேன பன ஸப்³ப³பட²மம் தி³ன்னோ மஹாமத்திகபரியந்தோ ந க³ஹேதப்³போ³. து²ஸபிண்ட³பரியந்தேன மினிதப்³ப³ம். து²ஸபிண்ட³ஸ்ஸஉபரி ஸேதகம்மம் அப்³போ³ஹாரிகம். ஸசே து²ஸபிண்டே³ன அனத்தி²கோ மஹாமத்திகாய ஏவ நிட்டா²பேதி, மஹாமத்திகாவ பரிச்சே²தோ³.

திரியந்தி வித்தா²ரதோ. ஸத்தாதி ஸத்த ஸுக³தவித³த்தி²யோ. அந்தராதி இமஸ்ஸ பன அயம் நித்³தே³ஸோ, ‘‘அப்³ப⁴ந்தரிமேன மானேனா’’தி, குட்டஸ்ஸ ப³ஹி அந்தம் அக்³க³ஹேத்வா அப்³ப⁴ந்தரிமேன அந்தேன மினியமானே திரியம் ஸத்த ஸுக³தவித³த்தி²யோ பமாணந்தி வுத்தம் ஹோதி.

யோ பன லேஸம் ஓட்³டே³ந்தோ யதா²வுத்தப்பமாணமேவ கரிஸ்ஸாமீதி தீ³க⁴தோ ஏகாத³ஸ வித³த்தி²யோ திரியம் அட்ட² வித³த்தி²யோ, தீ³க⁴தோ வா தேரஸ வித³த்தி²யோ திரியம் ச² வித³த்தி²யோ கரேய்ய, ந வட்டதி. ஏகதோபா⁴கே³ன அதிக்கந்தம்பி ஹி பமாணம் அதிக்கந்தமேவ ஹோதி. திட்ட²து வித³த்தி², கேஸக்³க³மத்தம்பி தீ³க⁴தோ வா ஹாபேத்வா திரியம் திரியதோ வா ஹாபேத்வா தீ³க⁴ம் வட்³டே⁴தும் ந வட்டதி, கோ பன வாதோ³ உப⁴தோ வட்³ட⁴னே? வுத்தஞ்ஹேதம் – ‘‘ஆயாமதோ வா வித்தா²ரதோ வா அந்தமஸோ கேஸக்³க³மத்தம்பி அதிக்கமித்வா கரோதி வா காராபேதி வா பயோகே³ து³க்கட’’ந்திஆதி³ (பாரா. 353). யதா²வுத்தப்பமாணா ஏவ பன வட்டதி. யா பன தீ³க⁴தோ ஸட்டி²ஹத்தா²பி ஹோதி திரியம் திஹத்தா² வா ஊனகசதுஹத்தா² வா யத்த² பமாணயுத்தோ மஞ்சோ இதோ சிதோ ச ந பரிவத்ததி, அயம் குடீதி ஸங்க்²யம் ந க³ச்ச²தி, தஸ்மா அயம்பி வட்டதி. மஹாபச்சரியம் பன பச்சி²மகோடியா சதுஹத்த²வித்தா²ரா வுத்தா, ததோ ஹேட்டா² அகுடி. பமாணிகாபி பன அதே³ஸிதவத்து²கா வா ஸாரம்பா⁴ வா அபரிக்கமனா வா ந வட்டதி. பமாணிகா தே³ஸிதவத்து²கா அனாரம்பா⁴ ஸபரிக்கமனாவ வட்டதி. பமாணதோ ஊனதரம்பி சதுஹத்த²ம் பஞ்சஹத்த²ம்பி கரோந்தேன தே³ஸிதவத்து²காவ காரேதப்³பா³. பமாணாதிக்கந்தஞ்ச பன கரோந்தோ லேபபரியோஸானே க³ருகம் ஆபத்திம் ஆபஜ்ஜதி.

தத்த² லேபோ ச அலேபோ ச லேபோகாஸோ ச அலேபோகாஸோ ச வேதி³தப்³போ³. ஸேய்யதி²த³ம் – லேபோதி த்³வே லேபா – மத்திகாலேபோ ச ஸுதா⁴லேபோ ச. ட²பேத்வா பன இமே த்³வே லேபே அவஸேஸோ ப⁴ஸ்மகோ³மயாதி³பே⁴தோ³ லேபோ, அலேபோ. ஸசேபி கலலலேபோ ஹோதி, அலபோ ஏவ. லேபோகாஸோதி பி⁴த்தியோ சேவ ச²த³னஞ்ச, ட²பேத்வா பன பி⁴த்திச்ச²த³னே அவஸேஸோ த²ம்ப⁴துலாபிட்ட²ஸங்கா⁴டவாதபானதூ⁴மச்சி²த்³தா³தி³ அலேபாரஹோ ஓகாஸோ ஸப்³போ³பி அலேபோகாஸோதி வேதி³தப்³போ³.

பி⁴க்கூ² அபி⁴னேதப்³பா³ வத்து²தே³ஸனாயாதி யஸ்மிம் டா²னே குடிம் காரேதுகாமோ ஹோதி, தத்த² வத்து²தே³ஸனத்தா²ய பி⁴க்கூ² நேதப்³பா³. தேன குடிகாரகேனாதிஆதி³ பன யேன விதி⁴னா தே பி⁴க்கூ² அபி⁴னேதப்³பா³, தஸ்ஸ த³ஸ்ஸனத்த²ம் வுத்தம். தத்த² குடிவத்து²ம் ஸோதே⁴த்வாதி ந விஸமம் அரஞ்ஞம் பி⁴க்கூ² க³ஹேத்வா க³ந்தப்³ப³ம், குடிவத்து²ம் பன பட²மமேவ ஸோதே⁴த்வா ஸமதலம் ஸீமமண்ட³லஸதி³ஸம் கத்வா பச்சா² ஸங்க⁴ம் உபஸங்கமித்வா யாசித்வா நேதப்³பா³தி த³ஸ்ஸேதி. ஏவமஸ்ஸ வசனீயோதி ஸங்கோ⁴ ஏவம் வத்தப்³போ³ அஸ்ஸ. பரதோ பன ‘‘து³தியம்பி யாசிதப்³பா³’’தி பி⁴க்கூ² ஸந்தா⁴ய ப³ஹுவசனம் வுத்தம். நோ சே ஸப்³போ³ ஸங்கோ⁴ உஸ்ஸஹதீதி ஸசே ஸப்³போ³ ஸங்கோ⁴ ந இச்ச²தி, ஸஜ்ஜா²யமனஸிகாராதீ³ஸு உய்யுத்தா தே தே பி⁴க்கூ² ஹோந்தி. ஸாரம்ப⁴ம் அனாரம்ப⁴ந்தி ஸஉபத்³த³வம் அனுபத்³த³வம். ஸபரிக்கமனம் அபரிக்கமனந்தி ஸஉபசாரம் அனுபசாரம்.

பத்தகல்லந்தி பத்தோ காலோ இமஸ்ஸ ஓலோகனஸ்ஸாதி பத்தகாலம், பத்தகாலமேவ பத்தகல்லம். இத³ஞ்ச வத்து²ம்ஓலோகனத்தா²ய ஸம்முதிகம்மம் அனுஸாவனானயேன ஓலோகேத்வாபி காதும் வட்டதி. பரதோ பன வத்து²தே³ஸனாகம்மம் யதா²வுத்தாய ஏவ ஞத்தியா ச அனுஸாவனாய ச காதப்³ப³ம், ஓலோகேத்வா காதும் ந வட்டதி.

353. கிபில்லிகானந்தி ரத்தகாளபிங்க³லாதி³பே⁴தா³னம் யாஸம் காஸஞ்சி கிபில்லிகானம். கிபீல்லகானந்திபி பாடோ². ஆஸயோதி நிப³த்³த⁴வஸனட்டா²னம், யதா² ச கிபில்லிகானம் ஏவம் உபசிகாதீ³னம்பி நிப³த்³த⁴வஸனட்டா²னம்யேவ ஆஸயோ வேதி³தப்³போ³. யத்த² பன தே கோ³சரத்தா²ய ஆக³ந்த்வா க³ச்ச²ந்தி, ஸப்³பே³ஸம்பி தாதி³ஸோ ஸஞ்சரணப்பதே³ஸோ அவாரிதோ, தஸ்மா தத்த² அபனேத்வா ஸோதே⁴த்வா காதும் வட்டதி. இமானி தாவ ச² டா²னானிஸத்தானுத்³த³யாய படிக்கி²த்தானி.

ஹத்தீ²னம் வாதி ஹத்தீ²னம் பன நிப³த்³த⁴வஸனட்டா²னம்பி நிப³த்³த⁴கோ³சரட்டா²னம்பி ந வட்டதி, ஸீஹாதீ³னம் ஆஸயோ ச கோ³சராய பக்கமந்தானம் நிப³த்³த⁴க³மனமக்³கோ³ ச ந வட்டதி. ஏதேஸம் கோ³சரபூ⁴மி ந க³ஹிதா. யேஸம் கேஸஞ்சீதி அஞ்ஞேஸம்பி வாளானம் திரச்சா²னக³தானம். இமானி ஸத்த டா²னானி ஸப்படிப⁴யானி பி⁴க்கூ²னம் ஆரோக்³யத்தா²ய படிக்கி²த்தானி. ஸேஸானி நானாஉபத்³த³வேஹி ஸஉபத்³த³வானி. தத்த² புப்³ப³ண்ணனிஸ்ஸிதந்தி புப்³ப³ண்ணம் நிஸ்ஸிதம் ஸத்தன்னம் த⁴ஞ்ஞானம் விருஹனககே²த்தஸாமந்தா டி²தம். ஏஸேவ நயோ அபரண்ணனிஸ்ஸிதாதீ³ஸுபி. ஏத்த² பன அப்³பா⁴கா⁴தந்தி காரணாக⁴ரம் வேரிக⁴ரம், சோரானம் மாரணத்தா²ய கதந்தி குருந்தி³ஆதீ³ஸு.

ஆகா⁴தனந்தி த⁴ம்மக³ந்தி⁴கா வுச்சதி. ஸுஸானந்தி மஹாஸுஸானம். ஸம்ஸரணந்தி அனிப்³பி³ஜ்ஜ²க³மனீயோ க³தபச்சாக³தமக்³கோ³ வுச்சதி. ஸேஸம் உத்தானமேவ.

ந ஸக்கா ஹோதி யதா²யுத்தேன ஸகடேனாதி த்³வீஹி ப³லிப³த்³தே³ஹி யுத்தேன ஸகடேன ஏகம் சக்கம் நிப்³போ³த³கபதனட்டா²னே ஏகம் ப³ஹி கத்வா ஆவிஜ்ஜிதும் ந ஸக்கா ஹோதி. குருந்தி³யம் பன ‘‘சதூஹி யுத்தேனா’’தி வுத்தம். ஸமந்தா நிஸ்ஸேணியா அனுபரிக³ந்துந்தி நிஸ்ஸேணியம் ட²த்வா கே³ஹம் சா²தே³ந்தேஹி ந ஸக்கா ஹோதி ஸமந்தா நிஸ்ஸேணியா ஆவிஜ்ஜிதும். இதி ஏவரூபே ஸாரம்பே⁴ ச அபரிக்கமனே ச டா²னே ந காரேதப்³பா³. அனாரம்பே⁴ பன ஸபரிக்கமனே காரேதப்³பா³, தம் வுத்தபடிபக்க²னயேன பாளியம் ஆக³தமேவ.

புன ஸஞ்ஞாசிகா நாமாதி ஏவமாதி³ ‘‘ஸாரம்பே⁴ சே பி⁴க்கு² வத்து²ஸ்மிம் அபரிக்கமனே ஸஞ்ஞாசிகாய குடிம் காரேய்யா’’தி ஏவம் வுத்தஸம்யாசிகாதீ³னம் அத்த²ப்பகாஸனத்த²ம் வுத்தம்.

பயோகே³ து³க்கடந்தி ஏவம் அதே³ஸிதவத்து²கம் வா பமாணாதிக்கந்தம் வா குடிம் காரேஸ்ஸாமீதி அரஞ்ஞதோ ருக்கா² ஹரணத்தா²ய வாஸிம் வா ப²ரஸும் வா நிஸேதி து³க்கடம், அரஞ்ஞம் பவிஸதி து³க்கடம், தத்த² அல்லதிணானி சி²ந்த³தி து³க்கடேன ஸத்³தி⁴ம் பாசித்தியம், ஸுக்கா²னி சி²ந்த³தி து³க்கடம். ருக்கே²ஸுபி ஏஸேவ நயோ. பூ⁴மிம் ஸோதே⁴தி க²ணதி, பம்ஸும் உத்³த⁴ரதி, சினாதி; ஏவம் யாவ பாசீரம் ப³ந்த⁴தி தாவ புப்³ப³பயோகோ³ நாம ஹோதி. தஸ்மிம் புப்³ப³பயோகே³ ஸப்³ப³த்த² பாசித்தியட்டா²னே து³க்கடேன ஸத்³தி⁴ம் பாசித்தியம், து³க்கடட்டா²னே து³க்கடம், ததோ பட்டா²ய ஸஹபயோகோ³ நாம. தத்த² த²ம்பே⁴ஹி காதப்³பா³ய த²ம்ப⁴ம் உஸ்ஸாபேதி, து³க்கடம். இட்ட²காஹி சினிதப்³பா³ய இட்ட²கம் ஆசினாதி, து³க்கடம். ஏவம் யம் யம் உபகரணம் யோஜேதி, ஸப்³ப³த்த² பயோகே³ பயோகே³ து³க்கடம். தச்ச²ந்தஸ்ஸ ஹத்த²வாரே ஹத்த²வாரே தத³த்தா²ய க³ச்ச²ந்தஸ்ஸ பதே³ பதே³ து³க்கடம். ஏவம் கதம் பன தா³ருகுட்டிகம் வா இட்ட²ககுட்டிகம் வா ஸிலாகுட்டிகம் வா அந்தமஸோ பண்ணஸாலம்பி ஸபி⁴த்திச்ச²த³னம் லிம்பிஸ்ஸாமீதி ஸுதா⁴ய வா மத்திகாய வா லிம்பந்தஸ்ஸ பயோகே³ பயோகே³ யாவ து²ல்லச்சயம் ந ஹோதி, தாவ து³க்கடம். ஏதம் பன து³க்கடம் மஹாலேபேனேவ வட்டதி, ஸேதரத்தவண்ணகரணே வா சித்தகம்மே வா அனாபத்தி.

ஏகம் பிண்ட³ம் அனாக³தேதி யோ ஸப்³ப³பச்சி²மோ ஏகோ லேபபிண்டோ³, தம் ஏகம் பிண்ட³ம் அஸம்பத்தே குடிகம்மே. இத³ம் வுத்தம் ஹோதி, இதா³னி த்³வீஹி பிண்டே³ஹி நிட்டா²னம் க³மிஸ்ஸதீதி தேஸு பட²மபிண்ட³தா³னே து²ல்லச்சயந்தி.

தஸ்மிம் பிண்டே³ ஆக³தேதி யம் ஏகம் பிண்ட³ம் அனாக³தே குடிகம்மே து²ல்லச்சயம் ஹோதி, தஸ்மிம் அவஸானபிண்டே³ ஆக³தே தி³ன்னே ட²பிதே லேபஸ்ஸ க⁴டிதத்தா ஆபத்தி ஸங்கா⁴தி³ஸேஸஸ்ஸ. ஏவம் லேம்பந்தஸ்ஸ ச அந்தோலேபே வா அந்தோலேபேன ஸத்³தி⁴ம் பி⁴த்திஞ்ச ச²த³னஞ்ச ஏகாப³த்³த⁴ம் கத்வா க⁴டிதே ப³ஹிலேபே வா ப³ஹிலேபேன ஸத்³தி⁴ம் க⁴டிதே ஸங்கா⁴தி³ஸேஸோ. ஸசே பன த்³வாரப³த்³த⁴ம் வா வாதபானம் வா அட்ட²பேத்வாவ மத்திகாய லிம்பதி, தஸ்மிஞ்ச தஸ்ஸோகாஸம் புன வட்³டே⁴த்வா வா அவட்³டே⁴த்வா வா ட²பிதே லேபோ ந க⁴டீயதி ரக்க²தி தாவ, புன லிம்பந்தஸ்ஸ பன க⁴டிதமத்தே ஸங்கா⁴தி³ஸேஸோ. ஸசே தம் ட²பியமானம் பட²மம் தி³ன்னலேபேன ஸத்³தி⁴ம் நிரந்தரமேவ ஹுத்வா திட்ட²தி, பட²மமேவ ஸங்கா⁴தி³ஸேஸோ. உபசிகாமோசனத்த²ம் அட்ட²ங்கு³லமத்தேன அப்பத்தச்ச²த³னம் கத்வா பி⁴த்திம் லிம்பதி, அனாபத்தி. உபசிகாமோசனத்த²மேவ ஹேட்டா² பாஸாணகுட்டம் கத்வா தம் அலிம்பித்வா உபரி லிம்பதி, லேபோ ந க⁴டியதி நாம, அனாபத்தியேவ.

இட்ட²ககுட்டிகாய இட்ட²காஹியேவ வாதபானே ச தூ⁴மனேத்தானி ச கரோதி, லேபக⁴டனேனேவ ஆபத்தி. பண்ணஸாலம் லிம்பதி, லேபக⁴டனேனேவ ஆபத்தி. தத்த² ஆலோகத்தா²ய அட்ட²ங்கு³லமத்தம் ட²பேத்வா லிம்பதி, லேபோ ந க⁴டீயதி நாம, அனாபத்தியேவ. ஸசே ‘‘வாதபானம் லத்³தா⁴ ஏத்த² ட²பேஸ்ஸாமீ’’தி கரோதி, வாதபானே ட²பிதே லேபக⁴டனேன ஆபத்தி. ஸசே மத்திகாய குட்டம் கரோதி, ச²த³னலேபேன ஸத்³தி⁴ம் க⁴டனே ஆபத்தி. ஏகோ ஏகபிண்டா³வஸேஸம் கத்வா ட²பேதி, அஞ்ஞோ தம் தி³ஸ்வா ‘‘து³க்கதம் இத³’’ந்தி வத்தஸீஸேன லிம்பதி உபி⁴ன்னம்பி அனாபத்தி.

354. பி⁴க்கு² குடிம் கரோதீதி ஏவமாதீ³னி ச²த்திம்ஸ சதுக்கானி ஆபத்திபே⁴த³த³ஸ்ஸனத்த²ம் வுத்தானி, தத்த² ஸாரம்பா⁴ய து³க்கடம், அபரிக்கமனாய து³க்கடம், பமாணாதிக்கந்தாய ஸங்கா⁴தி³ஸேஸோ, அதே³ஸிதவத்து²காய ஸங்கா⁴தி³ஸேஸோ, ஏதேஸம் வஸேன வோமிஸ்ஸகாபத்தியோ வேதி³தப்³பா³.

355. ஆபத்தி த்³வின்னம் ஸங்கா⁴தி³ஸேஸேன த்³வின்னம் து³க்கடானந்திஆதீ³ஸு ச த்³வீஹி ஸங்கா⁴தி³ஸேஸேஹி ஸத்³தி⁴ம் த்³வின்னம் து³க்கடானந்திஆதி³னா நயேன அத்தோ² வேதி³தப்³போ³.

361. ஸோ சே விப்பகதே ஆக³ச்ச²தீதிஆதீ³ஸு பன அயம் அத்த²வினிச்ச²யோ. ஸோதி ஸமாதி³ஸித்வா பக்கந்தபி⁴க்கு². விப்பகதேதி அனிட்டி²தே குடிகம்மே. அஞ்ஞஸ்ஸ வா தா³தப்³பா³தி அஞ்ஞஸ்ஸ புக்³க³லஸ்ஸ வா ஸங்க⁴ஸ்ஸ வா சஜித்வா தா³தப்³பா³. பி⁴ந்தி³த்வா வா புன காதப்³பா³தி கித்தகேன பி⁴ன்னா ஹோதி, ஸசே த²ம்பா⁴ பூ⁴மியம் நிகா²தா, உத்³த⁴ரிதப்³பா³. ஸசே பாஸாணானம் உபரி ட²பிதா, அபனேதப்³பா³. இட்ட²கசிதாய யாவ மங்க³லிட்ட²கா தாவ குட்டா அபசினிதப்³பா³. ஸங்கே²பதோ பூ⁴மிஸமம் கத்வா வினாஸிதா பி⁴ன்னா ஹோதி, பூ⁴மிதோ உபரி சதுரங்கு³லமத்தேபி டி²தே அபி⁴ன்னாவ. ஸேஸம் ஸப்³ப³சதுக்கேஸு பாகடமேவ. ந ஹேத்த² அஞ்ஞம் கிஞ்சி அத்தி², யம் பாளிஅனுஸாரேனேவ து³ப்³பி³ஞ்ஞேய்யம் ஸியா.

363. அத்தனா விப்பகதந்திஆதீ³ஸு பன அத்தனா ஆரத்³த⁴ம் குடிம். அத்தனா பரியோஸாபேதீதி மஹாமத்திகாய வா து²ஸமத்திகாய வா யாய கதம் பரியோஸிதபா⁴வம் பாபேதுகாமோ ஹோதி, தாய அவஸானபிண்ட³ம் தே³ந்தோ பரியோஸாபேதி.

பரேஹி பரியோஸாபேதீதி அத்தனோவ அத்தா²ய பரேஹி பரியோஸாபேதி. அத்தனா வா ஹி விப்பகதா ஹோது பரேஹி வா உப⁴யேஹி வா, தம் சே அத்தனோ அத்தா²ய அத்தனா வா பரியோஸாபேதி, பரேஹி வா பரியோஸாபேதி, அத்தனா ச பரேஹி சாதி யுக³னத்³த⁴ம் வா பரியோஸாபேதி, ஸங்கா⁴தி³ஸேஸோயேவாதி அயமேத்த² வினிச்ச²யோ.

குருந்தி³யம்பன வுத்தம் – ‘‘த்³வே தயோ பி⁴க்கூ² ‘ஏகதோ வஸிஸ்ஸாமா’தி கரோந்தி, ரக்க²தி தாவ, அவிப⁴த்தத்தா அனாபத்தி. ‘இத³ம் டா²னம் தவ, இத³ம் மமா’தி விப⁴ஜித்வா கரோந்தி ஆபத்தி. ஸாமணேரோ ச பி⁴க்கு² ச ஏகதோ கரோந்தி, யாவ அவிப⁴த்தா தாவ ரக்க²தி. புரிமனயேன விப⁴ஜித்வா கரோந்தி, பி⁴க்கு²ஸ்ஸ ஆபத்தீ’’தி.

364. அனாபத்தி லேணேதிஆதீ³ஸு லேணம் மஹந்தம்பி கரோந்தஸ்ஸ அனாபத்தி. ந ஹேத்த² லேபோ க⁴டீயதி. கு³ஹம்பி இட்ட²காகு³ஹம் வா ஸிலாகு³ஹம் வா தா³ருகு³ஹம் வா பூ⁴மிகு³ஹம் வா மஹந்தம்பி கரோந்தஸ்ஸ அனாபத்தி.

திணகுடிகாயாதி ஸத்தபூ⁴மிகோபி பாஸாதோ³ திணபண்ணச்ச²த³னோ ‘‘திணகுடிகா’’தி வுச்சதி. அட்ட²கதா²ஸு பன குக்குடச்சி²ககே³ஹந்தி ச²த³னம் த³ண்ட³கேஹி ஜாலப³த்³த⁴ம் கத்வா திணேஹி வா பண்ணேஹி வா சா²தி³தகுடிகாவ வுத்தா, தத்த² அனாபத்தி. மஹந்தம்பி திணச்ச²த³னகே³ஹம் காதும் வட்டதி, உல்லித்தாதி³பா⁴வோ ஏவ ஹி குடியா லக்க²ணம், ஸோ ச ச²த³னமேவ ஸந்தா⁴ய வுத்தோதி வேதி³தப்³போ³. சங்கமனஸாலாயம் திணசுண்ணம் பரிபததி ‘‘அனுஜானாமி, பி⁴க்க²வே, ஓகு³ம்பே²த்வா உல்லித்தாவலித்தம் காது’’ந்திஆதீ³னி (சூளவ. 260) சேத்த² ஸாத⁴கானி, தஸ்மா உப⁴தோ பக்க²ம் வா கூடப³த்³த⁴ம் வா வட்டம் வா சதுரஸ்ஸம் வா யம் ‘‘இமம் ஏதஸ்ஸ கே³ஹஸ்ஸ ச²த³ன’’ந்தி ச²த³னஸங்கே²பேன கதம் ஹோதி, தஸ்ஸ பி⁴த்திலேபேன ஸத்³தி⁴ம் லேபே க⁴டிதே ஆபத்தி. ஸசே பன உல்லித்தாவலித்தச்ச²த³னஸ்ஸ கே³ஹஸ்ஸ லேபரக்க²ணத்த²ம் உபரி திணேன சா²தே³ந்தி, ஏத்தாவதா திணகுடி நாம ந ஹோதி. கிம் பனேத்த² அதே³ஸிதவத்து²கப்பமாணாதிக்கந்தபச்சயாவ அனாபத்தி, உதா³ஹு ஸாரம்ப⁴அபரிக்கமனபச்சயாபீதி ஸப்³ப³த்தா²பி அனாபத்தி. ததா² ஹி தாதி³ஸம் குடிம் ஸந்தா⁴ய பரிவாரே வுத்தம் –

‘‘பி⁴க்கு² ஸஞ்ஞாசிகாய குடிம் கரோதி;

அதே³ஸிதவத்து²கம் பமாணாதிக்கந்தம்;

ஸாரம்ப⁴ம் அபரிக்கமனம் அனாபத்தி;

பஞ்ஹா மேஸா குஸலேஹி சிந்திதா’’தி. (பரி. 479);

அஞ்ஞஸ்ஸத்தா²யாதி குடிலக்க²ணப்பத்தம்பி குடிம் அஞ்ஞஸ்ஸ உபஜ்ஜா²யஸ்ஸ வா ஆசரியஸ்ஸ வா ஸங்க⁴ஸ்ஸ வா அத்தா²ய கரோந்தஸ்ஸ அனாபத்தி. யம் பன ‘‘ஆபத்தி காருகானம் திண்ணம் து³க்கடான’’ந்திஆதி³ பாளியம் வுத்தம், தம் யதா²ஸமாதி³ட்டா²ய அகரணபச்சயா வுத்தம்.

வாஸாகா³ரம் ட²பேத்வா ஸப்³ப³த்தா²தி அத்தனோ வஸனத்தா²ய அகா³ரம் ட²பேத்வா அஞ்ஞம் உபோஸதா²கா³ரம் வா ஜந்தாக⁴ரம் வா போ⁴ஜனஸாலா வா அக்³கி³ஸாலா வா ப⁴விஸ்ஸதீதி காரேதி, ஸப்³ப³த்த² அனாபத்தி. ஸசேபிஸ்ஸ ஹோதி ‘‘உபோஸதா²கா³ரஞ்ச ப⁴விஸ்ஸதி, அஹஞ்ச வஸிஸ்ஸாமி ஜந்தாக⁴ரஞ்ச போ⁴ஜனஸாலா ச அக்³கி³ஸாலா ச ப⁴விஸ்ஸதி, அஹஞ்ச வஸிஸ்ஸாமீ’’தி காரிதேபி ஆனாபத்தியேவ. மஹாபச்சரியம் பன ‘‘அனாபத்தீ’’தி வத்வா ‘‘அத்தனோ வாஸாகா³ரத்தா²ய கரோந்தஸ்ஸேவ ஆபத்தீ’’தி வுத்தம். உம்மத்தகஸ்ஸ ஆதி³கம்மிகானஞ்ச ஆளவகானம் பி⁴க்கூ²னம் அனாபத்தி.

ஸமுட்டா²னாதீ³ஸு ச²ஸமுட்டா²னம் கிரியஞ்ச கிரியாகிரியஞ்ச, இத³ஞ்ஹி வத்து²ம் தே³ஸாபேத்வா பமாணாதிக்கந்தம் கரோதோ கிரியதோ ஸமுட்டா²தி, வத்து²ம் அதே³ஸாபேத்வா கரோதோ கிரியாகிரியதோ, நோஸஞ்ஞாவிமோக்க²ம், அசித்தகம், பண்ணத்திவஜ்ஜம், காயகம்மம், வசீகம்மம், திசித்தம், திவேத³னந்தி.

குடிகாரஸிக்கா²பத³வண்ணனா நிட்டி²தா.