1. ஸுக்கவிஸ்ஸட்டி²ஸிக்கா²பத³வண்ணனா
யம் பாராஜிககண்ட³ஸ்ஸ, ஸங்கீ³தம் ஸமனந்தரம்;
தஸ்ஸ தேரஸகஸ்ஸாயமபுப்³ப³பத³வண்ணனா.
234. தேன ஸமயேன பு³த்³தோ⁴ ப⁴க³வா ஸாவத்தி²யம் விஹரதி ஜேதவனே அனாத²பிண்டி³கஸ்ஸ ஆராமே. தேன கோ² பன ஸமயேன ஆயஸ்மா ஸேய்யஸகோ அனபி⁴ரதோ ப்³ரஹ்மசரியம் சரதீதி ஏத்த² ஆயஸ்மாதி பியவசனம். ஸேய்யஸகோதி தஸ்ஸ பி⁴க்கு²னோ நாமம். அனபி⁴ரதோதி விக்கி²த்தசித்தோ காமராக³பரிளாஹேன பரிட³ய்ஹமானோ ந பன கி³ஹிபா⁴வம் பத்த²யமானோ. ஸோ தேன கிஸோ ஹோதீதி ஸோ ஸேய்யஸகோ தேன அனபி⁴ரதபா⁴வேன கிஸோ ஹோதி.
அத்³த³ஸா கோ² ஆயஸ்மா உதா³யீதி ஏத்த² உதா³யீதி தஸ்ஸ தே²ரஸ்ஸ நாமம், அயஞ்ஹி ஸேய்யஸகஸ்ஸ உபஜ்ஜா²யோ லாளுதா³யீ நாம ப⁴ந்தமிக³ஸப்படிபா⁴கோ³ நித்³தா³ராமதாதி³மனுயுத்தானம் அஞ்ஞதரோ லோலபி⁴க்கு². கச்சி நோ த்வந்தி கச்சி நு த்வம். யாவத³த்த²ம் பு⁴ஞ்ஜாதிஆதீ³ஸு யாவதா அத்தோ²தி யாவத³த்த²ம். இத³ம் வுத்தம் ஹோதி – யாவதா தே போ⁴ஜனேன அத்தோ² யத்தகம் த்வம் இச்ச²ஸி தத்தகம் பு⁴ஞ்ஜ, யத்தகம் காலம் ரத்திம் வா தி³வா வா ஸுபிதும் இச்ச²ஸி தத்தகம் ஸுப, மத்திகாதீ³ஹி காயம் உப்³ப³ட்டேத்வா சுண்ணாதீ³ஹி க⁴ம்ஸித்வா யத்தகம் ந்ஹானம் இச்ச²ஸி தத்தகம் ந்ஹாய, உத்³தே³ஸேன வா பரிபுச்சா²ய வா வத்தபடிபத்தியா வா கம்மட்டா²னேன வா அத்தோ² நத்தீ²தி. யதா³ தே அனபி⁴ரதி உப்பஜ்ஜதீதி யஸ்மிம் காலே தவ காமராக³வஸேன உக்கண்டி²ததா விக்கி²த்தசித்ததா உப்பஜ்ஜதி. ராகோ³ சித்தம் அனுத்³த⁴ம்ஸேதீதி காமராகோ³ சித்தம் த⁴ம்ஸேதி பத⁴ம்ஸேதி விக்கி²பதி சேவ மிலாபேதி ச. ததா³ ஹத்தே²ன உபக்கமித்வா அஸுசிம் மோசேஹீதி தஸ்மிம் காலே ஹத்தே²ன வாயமித்வா அஸுசிமோசனம் கரோஹி, ஏவஞ்ஹி தே சித்தேகக்³க³தா ப⁴விஸ்ஸதி. இதி தம் உபஜ்ஜா²யோ அனுஸாஸி யதா² தம் பா³லோ பா³லம் மகோ³ மக³ம்.
235. தேஸம் முட்ட²ஸ்ஸதீனம் அஸம்பஜானானம் நித்³த³ம் ஓக்கமந்தானந்தி ஸதிஸம்பஜஞ்ஞம் பஹாய நித்³த³ம் ஓதரந்தானம். தத்த² கிஞ்சாபி நித்³த³ம் ஓக்கமந்தானம் அப்³யாகதோ ப⁴வங்க³வாரோ பவத்ததி, ஸதிஸம்பஜஞ்ஞவாரோ க³ளதி, ததா²பி ஸயனகாலே மனஸிகாரோ காதப்³போ³. தி³வா ஸுபந்தேன யாவ ந்ஹாதஸ்ஸ பி⁴க்கு²னோ கேஸா ந ஸுக்க²ந்தி தாவ ஸுபித்வா வுட்ட²ஹிஸ்ஸாமீதி ஸஉஸ்ஸாஹேன ஸுபிதப்³ப³ம். ரத்திம் ஸுபந்தேன ஏத்தகம் நாம ரத்திபா⁴க³ம் ஸுபித்வா சந்தே³ன வா தாரகாய வா இத³ம் நாம டா²னம் பத்தகாலே வுட்ட²ஹிஸ்ஸாமீதி ஸஉஸ்ஸாஹேன ஸுபிதப்³ப³ம். பு³த்³தா⁴னுஸ்ஸதிஆதீ³ஸு ச த³ஸஸு கம்மட்டா²னேஸு ஏகம் அஞ்ஞம் வா சித்தருசியம் கம்மட்டா²னம் க³ஹேத்வாவ நித்³தா³ ஓக்கமிதப்³பா³. ஏவம் கரோந்தோ ஹி ஸதோ ஸம்பஜானோ ஸதிஞ்ச ஸம்பஜஞ்ஞஞ்ச அவிஜஹித்வாவ நித்³த³ம் ஓக்கமதீதி வுச்சதி. தே பன பி⁴க்கூ² பா³லா லோலா ப⁴ந்தமிக³ஸப்படிபா⁴கா³ ந ஏவமகம்ஸு. தேன வுத்தம் – ‘‘தேஸம் முட்ட²ஸ்ஸதீனம் அஸம்பஜானானம் நித்³த³ம் ஓக்கமந்தான’’ந்தி.
அத்தி² சேத்த² சேதனா லப்³ப⁴தீதி ஏத்த² ச ஸுபினந்தே அஸ்ஸாத³சேதனா அத்தி² உபலப்³ப⁴தி. அத்தே²ஸா, பி⁴க்க²வே, சேதனா; ஸா ச கோ² அப்³போ³ஹாரிகாதி பி⁴க்க²வே ஏஸா அஸ்ஸாத³சேதனா அத்தி², ஸா ச கோ² அவிஸயே உப்பன்னத்தா அப்³போ³ஹாரிகா, ஆபத்தியா அங்க³ம் ந ஹோதி. இதி ப⁴க³வா ஸுபினந்தே சேதனாய அப்³போ³ஹாரிகபா⁴வம் த³ஸ்ஸேத்வா ‘‘ஏவஞ்ச பன பி⁴க்க²வே இமம் ஸிக்கா²பத³ம் உத்³தி³ஸேய்யாத², ஸஞ்சேதனிகா ஸுக்கவிஸ்ஸட்டி² அஞ்ஞத்ர ஸுபினந்தா ஸங்கா⁴தி³ஸேஸோ’’தி ஸானுபஞ்ஞத்திகம் ஸிக்கா²பத³ம் பஞ்ஞாபேஸி.
236-237. தத்த² ஸம்விஜ்ஜதி சேதனா அஸ்ஸாதி ஸஞ்சேதனா, ஸஞ்சேதனாவ ஸஞ்சேதனிகா, ஸஞ்சேதனா வா அஸ்ஸா அத்தீ²தி ஸஞ்சேதனிகா. யஸ்மா பன யஸ்ஸ ஸஞ்சேதனிகா ஸுக்கவிஸ்ஸட்டி² ஹோதி ஸோ ஜானந்தோ ஸஞ்ஜானந்தோ ஹோதி, ஸா சஸ்ஸ ஸுக்கவிஸ்ஸட்டி² சேச்ச அபி⁴விதரித்வா வீதிக்கமோ ஹோதி, தஸ்மா ப்³யஞ்ஜனே ஆத³ரம் அகத்வா அத்த²மேவ த³ஸ்ஸேதும் ‘‘ஜானந்தோ ஸஞ்ஜானந்தோ சேச்ச அபி⁴விதரித்வா வீதிக்கமோ’’தி ஏவமஸ்ஸ பத³பா⁴ஜனம் வுத்தம். தத்த² ஜானந்தோதி உபக்கமாமீதி ஜானந்தோ. ஸஞ்ஜானந்தோதி ஸுக்கம் மோசேமீதி ஸஞ்ஜானந்தோ, தேனேவ உபக்கமஜானனாகாரேன ஸத்³தி⁴ம் ஜானந்தோதி அத்தோ². சேச்சாதி மோசனஸ்ஸாத³சேதனாவஸேன சேதேத்வா பகப்பேத்வா. அபி⁴விதரித்வாதி உபக்கமவஸேன மத்³த³ந்தோ நிராஸங்கசித்தம் பேஸேத்வா. வீதிக்கமோதி ஏவம் பவத்தஸ்ஸ யோ வீதிக்கமோ அயம் ஸஞ்சேதனிகாஸத்³த³ஸ்ஸ ஸிகா²ப்பத்தோ அத்தோ²தி வுத்தம் ஹோதி.
இதா³னி ஸுக்கவிஸ்ஸட்டீ²தி ஏத்த² யஸ்ஸ ஸுக்கஸ்ஸ விஸ்ஸட்டி² தம் தாவ ஸங்க்²யாதோ வண்ணபே⁴த³தோ ச த³ஸ்ஸேதும் ‘‘ஸுக்கந்தி த³ஸ ஸுக்கானீ’’திஆதி³மாஹ. தத்த² ஸுக்கானம் ஆஸயபே⁴த³தோ தா⁴துனானத்ததோ ச நீலாதி³வண்ணபே⁴தோ³ வேதி³தப்³போ³.
விஸ்ஸட்டீ²தி விஸ்ஸக்³கோ³, அத்த²தோ பனேதம் டா²னாசாவனம் ஹோதி, தேனாஹ – ‘‘விஸ்ஸட்டீ²தி டா²னதோசாவனா வுச்சதீ’’தி. தத்த² வத்தி²ஸீஸம் கடி காயோதி திதா⁴ ஸுக்கஸ்ஸ டா²னம் பகப்பேந்தி, ஏகோ கிராசரியோ ‘‘வத்தி²ஸீஸம் ஸுக்கஸ்ஸ டா²ன’’ந்தி ஆஹ. ஏகோ ‘‘கடீ’’தி, ஏகோ ‘‘ஸகலோ காயோ’’தி, தேஸு ததியஸ்ஸ பா⁴ஸிதம் ஸுபா⁴ஸிதம். கேஸலோமனக²த³ந்தானஞ்ஹி மம்ஸவினிமுத்தட்டா²னம் உச்சாரபஸ்ஸாவகே²ளஸிங்கா⁴ணிகாத²த்³த⁴ஸுக்க²சம்மானி ச வஜ்ஜேத்வா அவஸேஸோ ச²விமம்ஸலோஹிதானுக³தோ ஸப்³போ³பி காயோ காயப்பஸாத³பா⁴வஜீவிதிந்த்³ரியாப³த்³த⁴பித்தானம் ஸம்ப⁴வஸ்ஸ ச டா²னமேவ. ததா² ஹி ராக³பரியுட்டா²னேனாபி⁴பூ⁴தானம் ஹத்தீ²னம் உபோ⁴ஹி கண்ணசூளிகாஹி ஸம்ப⁴வோ நிக்க²மதி, மஹாஸேனராஜா ச ராக³பரியுட்டி²தோ ஸம்ப⁴வவேக³ம் அதி⁴வாஸேதும் அஸக்கோந்தோ ஸத்தே²ன பா³ஹுஸீஸம் பா²லேத்வா வணமுகே²ன நிக்க²ந்தம் ஸம்ப⁴வம் த³ஸ்ஸேஸீதி.
ஏத்த² பன பட²மஸ்ஸ ஆசரியஸ்ஸ வாதே³ மோசனஸ்ஸாதே³ன நிமித்தே உபக்கமதோ யத்தகம் ஏகா கு²த்³த³கமக்கி²கா பிவேய்ய தத்தகே அஸுசிம்ஹி வத்தி²ஸீஸதோ முஞ்சித்வா த³கஸோதம் ஓதிண்ணமத்தே ப³ஹி நிக்க²ந்தே வா அனிக்க²ந்தே வா ஸங்கா⁴தி³ஸேஸோ. து³தியஸ்ஸ வாதே³ ததே²வ கடிதோ முச்சித்வா த³கஸோதம் ஓதிண்ணமத்தே, ததியஸ்ஸ வாதே³ ததே²வ ஸகலகாயம் ஸங்கோ²பே⁴த்வா ததோ முச்சித்வா த³கஸோதம் ஓதிண்ணமத்தே ப³ஹி நிக்க²ந்தே வா அனிக்க²ந்தே வா ஸங்கா⁴தி³ஸேஸோ. த³கஸோதோரோஹணஞ்சேத்த² அதி⁴வாஸேத்வா அந்தரா நிவாரேதும் அஸக்குணேய்யதாய வுத்தம், டா²னா சுதஞ்ஹி அவஸ்ஸம் த³கஸோதம் ஓதரதி. தஸ்மா டா²னா சாவனமத்தேனேவேத்த² ஆபத்தி வேதி³தப்³பா³, ஸா ச கோ² நிமித்தே உபக்கமந்தஸ்ஸேவ ஹத்த²பரிகம்மபாத³பரிகம்மக³த்தபரிகம்மகரணேன ஸசேபி அஸுசி முச்சதி, அனாபத்தி. அயம் ஸப்³பா³சரியஸாதா⁴ரணவினிச்ச²யோ.
அஞ்ஞத்ர ஸுபினந்தாதி ஏத்த² ஸுபினோ ஏவ ஸுபினந்தோ, தம் ட²பேத்வா அபனேத்வாதி வுத்தம் ஹோதி. தஞ்ச பன ஸுபினம் பஸ்ஸந்தோ சதூஹி காரணேஹி பஸ்ஸதி தா⁴துக்கோ²ப⁴தோ வா அனுபூ⁴தபுப்³ப³தோ வா தே³வதோபஸம்ஹாரதோ வா புப்³ப³னிமித்ததோ வாதி.
தத்த² பித்தாதீ³னம் கோ²ப⁴கரணபச்சயயோகே³ன கு²பி⁴ததா⁴துகோ தா⁴துக்கோ²ப⁴தோ ஸுபினம் பஸ்ஸதி, பஸ்ஸந்தோ ச நானாவித⁴ம் ஸுபினம் பஸ்ஸதி – பப்³ப³தா பதந்தோ விய, ஆகாஸேன க³ச்ச²ந்தோ விய, வாளமிக³ஹத்தீ²சோராதீ³ஹி அனுப³த்³தோ⁴ விய ஹோதி. அனுபூ⁴தபுப்³ப³தோ பஸ்ஸந்தோ புப்³பே³ அனுபூ⁴தபுப்³ப³ம் ஆரம்மணம் பஸ்ஸதி. தே³வதோபஸம்ஹாரதோ பஸ்ஸந்தஸ்ஸ தே³வதா அத்த²காமதாய வா அனத்த²காமதாய வா அத்தா²ய வா அனத்தா²ய வா நானாவிதா⁴னி ஆரம்மணானி உபஸம்ஹரந்தி, ஸோ தாஸம் தே³வதானம் ஆனுபா⁴வேன தானி ஆரம்மணானி பஸ்ஸதி. புப்³ப³னிமித்ததோ பஸ்ஸந்தோ புஞ்ஞாபுஞ்ஞவஸேன உப்பஜ்ஜிதுகாமஸ்ஸ அத்த²ஸ்ஸ வா அனத்த²ஸ்ஸ வா புப்³ப³னிமித்தபூ⁴தம் ஸுபினம் பஸ்ஸதி, போ³தி⁴ஸத்தஸ்ஸமாதா விய புத்தபடிலாப⁴னிமித்தம், போ³தி⁴ஸத்தோ விய பஞ்ச மஹாஸுபினே (அ. நி. 5.196), கோஸலராஜா விய ஸோளஸ ஸுபினேதி.
தத்த² யம் தா⁴துக்கோ²ப⁴தோ அனுபூ⁴தபுப்³ப³தோ ச ஸுபினம் பஸ்ஸதி ந தம் ஸச்சம் ஹோதி. யம் தே³வதோபஸம்ஹாரதோ பஸ்ஸதி தம் ஸச்சம் வா ஹோதி அலீகம் வா, குத்³தா⁴ ஹி தே³வதா உபாயேன வினாஸேதுகாமா விபரீதம்பி கத்வா த³ஸ்ஸேந்தி. யம் பன புப்³ப³னிமித்ததோ பஸ்ஸதி தம் ஏகந்தஸச்சமேவ ஹோதி. ஏதேஸஞ்ச சதுன்னம் மூலகாரணானம் ஸம்ஸக்³க³பே⁴த³தோபி ஸுபினபே⁴தோ³ ஹோதியேவ.
தஞ்ச பனேதம் சதுப்³பி³த⁴ம்பி ஸுபினம் ஸேக்க²புது²ஜ்ஜனாவ பஸ்ஸந்தி அப்பஹீனவிபல்லாஸத்தா, அஸேக்கா² பன ந பஸ்ஸந்தி பஹீனவிபல்லாஸத்தா. கிம் பனேதம் பஸ்ஸந்தோ ஸுத்தோ பஸ்ஸதி படிபு³த்³தோ⁴, உதா³ஹு நேவ ஸுத்தோ ந படிபு³த்³தோ⁴தி? கிஞ்சேத்த² யதி³ தாவ ஸுத்தோ பஸ்ஸதி அபி⁴த⁴ம்மவிரோதோ⁴ ஆபஜ்ஜதி, ப⁴வங்க³சித்தேன ஹி ஸுபதி தம் ரூபனிமித்தாதி³ஆரம்மணம் ராகா³தி³ஸம்பயுத்தம் வா ந ஹோதி, ஸுபினம் பஸ்ஸந்தஸ்ஸ ச ஈதி³ஸானி சித்தானி உப்பஜ்ஜந்தி. அத² படிபு³த்³தோ⁴ பஸ்ஸதி வினயவிரோதோ⁴ ஆபஜ்ஜதி, யஞ்ஹி படிபு³த்³தோ⁴ பஸ்ஸதி தம் ஸப்³போ³ஹாரிகசித்தேன பஸ்ஸதி, ஸப்³போ³ஹாரிகசித்தேன ச கதே வீதிக்கமே அனாபத்தி நாம நத்தி². ஸுபினம் பஸ்ஸந்தேன பன கதேபி வீதிக்கமே ஏகந்தம் அனாபத்தி ஏவ. அத² நேவ ஸுத்தோ ந படிபு³த்³தோ⁴ பஸ்ஸதி, கோ நாம பஸ்ஸதி; ஏவஞ்ச ஸதி ஸுபினஸ்ஸ அபா⁴வோவ ஆபஜ்ஜதீதி, ந அபா⁴வோ. கஸ்மா? யஸ்மா கபிமித்³த⁴பரேதோ பஸ்ஸதி. வுத்தஞ்ஹேதம் – ‘‘கபிமித்³த⁴பரேதோ கோ², மஹாராஜ, ஸுபினம் பஸ்ஸதீ’’தி. கபிமித்³த⁴பரேதோதி மக்கடனித்³தா³ய யுத்தோ. யதா² ஹி மக்கடஸ்ஸ நித்³தா³ லஹுபரிவத்தா ஹோதி; ஏவம் யா நித்³தா³ புனப்புனம் குஸலாதி³சித்தவோகிண்ணத்தா லஹுபரிவத்தா, யஸ்ஸா பவத்தியம் புனப்புனம் ப⁴வங்க³தோ உத்தரணம் ஹோதி தாய யுத்தோ ஸுபினம் பஸ்ஸதி, தேனாயம் ஸுபினோ குஸலோபி ஹோதி அகுஸலோபி அப்³யாகதோபி. தத்த² ஸுபினந்தே சேதியவந்த³னத⁴ம்மஸ்ஸவனத⁴ம்மதே³ஸனாதீ³னி கரோந்தஸ்ஸ குஸலோ, பாணாதிபாதாதீ³னி கரோந்தஸ்ஸ அகுஸலோ, த்³வீஹி அந்தேஹி முத்தோ ஆவஜ்ஜனததா³ரம்மணக்க²ணே அப்³யாகதோதி வேதி³தப்³போ³. ஸ்வாயம் து³ப்³ப³லவத்து²கத்தா சேதனாய படிஸந்தி⁴ம் ஆகட்³டி⁴தும் அஸமத்தோ², பவத்தே பன அஞ்ஞேஹி குஸலாகுஸலேஹி உபத்த²ம்பி⁴தோ விபாகம் தே³தி. கிஞ்சாபி விபாகம் தே³தி? அத² கோ² அவிஸயே உப்பன்னத்தா அப்³போ³ஹாரிகாவ ஸுபினந்தசேதனா. தேனாஹ – ‘‘ட²பேத்வா ஸுபினந்த’’ந்தி.
ஸங்கா⁴தி³ஸேஸோதி இமஸ்ஸ ஆபத்தினிகாயஸ்ஸ நாமம். தஸ்மா யா அஞ்ஞத்ர ஸுபினந்தா ஸஞ்சேதனிகா ஸுக்கவிஸ்ஸட்டி², அயம் ஸங்கா⁴தி³ஸேஸோ நாம ஆபத்தினிகாயோதி ஏவமேத்த² ஸம்ப³ந்தோ⁴ வேதி³தப்³போ³. வசனத்தோ² பனேத்த² ஸங்கோ⁴ ஆதி³ம்ஹி சேவ ஸேஸே ச இச்சி²தப்³போ³ அஸ்ஸாதி ஸங்கா⁴தி³ஸேஸோ. கிம் வுத்தம் ஹோதி? இமம் ஆபத்திம் ஆபஜ்ஜித்வா வுட்டா²துகாமஸ்ஸ யம் தம் ஆபத்திவுட்டா²னம், தஸ்ஸ ஆதி³ம்ஹி சேவ பரிவாஸதா³னத்தா²ய ஆதி³தோ ஸேஸே ச மஜ்ஜே² மானத்ததா³னத்தா²ய மூலாய படிகஸ்ஸனேன வா ஸஹ மானத்ததா³னத்தா²ய அவஸானே அப்³பா⁴னத்தா²ய ஸங்கோ⁴ இச்சி²தப்³போ³. ந ஹேத்த² ஏகம்பி கம்மம் வினா ஸங்கே⁴ன ஸக்கா காதுந்தி ஸங்கோ⁴ ஆதி³ம்ஹி சேவ ஸேஸே ச இச்சி²தப்³போ³ அஸ்ஸாதி ஸங்கா⁴தி³ஸேஸோதி. ப்³யஞ்ஜனம் பன அனாதி³யித்வா அத்த²மேவ த³ஸ்ஸேதும் ‘‘ஸங்கோ⁴வ தஸ்ஸா ஆபத்தியா பரிவாஸம் தே³தி, மூலாய படிகஸ்ஸதி, மானத்தம் தே³தி, அப்³பே⁴தி ந ஸம்ப³ஹுலா ந ஏகபுக்³க³லோ, தேன வுச்சதி ஸங்கா⁴தி³ஸேஸோ’’தி இத³மஸ்ஸ பத³பா⁴ஜனம் –
‘‘ஸங்கா⁴தி³ஸேஸோதி யம் வுத்தம், தம் ஸுணோஹி யதா²தத²ம்;
ஸங்கோ⁴வ தே³தி பரிவாஸம், மூலாய படிகஸ்ஸதி;
மானத்தம் தே³தி அப்³பே⁴தி, தேனேதம் இதி வுச்சதீ’’தி. (பரி. 339) –
பரிவாரே வசனகாரணஞ்ச வுத்தம், தத்த² பரிவாஸதா³னாதீ³னி ஸமுச்சயக்க²ந்த⁴கே வித்தா²ரதோ ஆக³தானி, தத்தே²வ நேஸம் ஸம்வண்ணனம் கரிஸ்ஸாம.
தஸ்ஸேவ ஆபத்தினிகாயஸ்ஸாதி தஸ்ஸ ஏவ ஆபத்திஸமூஹஸ்ஸ. தத்த² கிஞ்சாபி அயம் ஏகாவ ஆபத்தி, ரூள்ஹிஸத்³தே³ன பன அவயவே ஸமூஹவோஹாரேன வா ‘‘நிகாயோ’’தி வுத்தோ – ‘‘ஏகோ வேத³னாக்க²ந்தோ⁴, ஏகோ விஞ்ஞாணக்க²ந்தோ⁴’’திஆதீ³ஸு விய.
ஏவம் உத்³தி³ட்ட²ஸிக்கா²பத³ம் பதா³னுக்கமேன விப⁴ஜித்வா இதா³னி இமம் ஸுக்கவிஸ்ஸட்டி²ம் ஆபஜ்ஜந்தஸ்ஸ உபாயஞ்ச காலஞ்ச அதி⁴ப்பாயஞ்ச அதி⁴ப்பாயவத்து²ஞ்ச த³ஸ்ஸேதும் ‘‘அஜ்ஜ²த்தரூபே மோசேதீ’’திஆதி³மாஹ. ஏத்த² ஹி அஜ்ஜ²த்தரூபாதீ³ஹி சதூஹி பதே³ஹி உபாயோ த³ஸ்ஸிதோ, அஜ்ஜ²த்தரூபே வா மோசேய்ய ப³ஹித்³தா⁴ரூபே வா உப⁴யத்த² வா ஆகாஸே வா கடிம் கம்பேந்தோ, இதோ பரம் அஞ்ஞோ உபாயோ நத்தி². தத்த² ரூபே க⁴ட்டேத்வா மோசேந்தோபி ரூபேன க⁴ட்டேத்வா மோசேந்தோபி ரூபே மோசேதிச்சேவ வேதி³தப்³போ³. ரூபே ஹி ஸதி ஸோ மோசேதி ந ரூபம் அலபி⁴த்வா. ராகூ³பத்த²ம்பா⁴தீ³ஹி பன பஞ்சஹி காலோ த³ஸ்ஸிதோ. ராகூ³பத்த²ம்பா⁴தி³காலேஸு ஹி அங்க³ஜாதம் கம்மனியம் ஹோதி, யஸ்ஸ கம்மனியத்தே ஸதி மோசேதி. இதோ பரம் அஞ்ஞோ காலோ நத்தி², ந ஹி வினா ராகூ³பத்த²ம்பா⁴தீ³ஹி புப்³ப³ண்ஹாத³யோ காலபே⁴தா³ மோசனே நிமித்தம் ஹோந்தி.
ஆரோக்³யத்தா²யாதிஆதீ³ஹி த³ஸஹி அதி⁴ப்பாயோ த³ஸ்ஸிதோ, ஏவரூபேன ஹி அதி⁴ப்பாயபே⁴தே³ன மோசேதி ந அஞ்ஞதா². நீலாதீ³ஹி பன த³ஸஹி நவமஸ்ஸ அதி⁴ப்பாயஸ்ஸ வத்து² த³ஸ்ஸிதம், வீமம்ஸந்தோ ஹி நீலாதீ³ஸு அஞ்ஞதரஸ்ஸ வஸேன வீமம்ஸதி ந தேஹி வினிமுத்தந்தி.
238. இதோ பரம் பன இமேஸம்யேவ அஜ்ஜ²த்தரூபாதீ³னம் பதா³னம் பகாஸனத்த²ம் ‘‘அஜ்ஜ²த்தரூபேதி அஜ்ஜ²த்தம் உபாதி³ன்னே ரூபே’’திஆதி³ வுத்தம், தத்த² அஜ்ஜ²த்தம் உபாதி³ன்னே ரூபேதி அத்தனோ ஹத்தா²தி³பே⁴தே³ ரூபே. ப³ஹித்³தா⁴ உபாதி³ன்னேதி பரஸ்ஸ தாதி³ஸேயேவ. அனுபாதி³ன்னேதி தாளச்சி²த்³தா³தி³பே⁴தே³. தது³ப⁴யேதி அத்தனோ ச பரஸ்ஸ ச ரூபே, உப⁴யக⁴ட்டனவஸேனேதம் வுத்தம். அத்தனோ ரூபேன ச அனுபாதி³ன்னரூபேன ச ஏகதோ க⁴ட்டனேபி லப்³ப⁴தி. ஆகாஸே வாயமந்தஸ்ஸாதி கேனசி ரூபேன அக⁴ட்டேத்வா ஆகாஸேயேவ கடிகம்பனபயஓகே³ன அங்க³ஜாதம் சாலேந்தஸ்ஸ.
ராகூ³பத்த²ம்பே⁴தி ராக³ஸ்ஸ ப³லவபா⁴வே, ராகே³ன வா அங்க³ஜாதஸ்ஸ உபத்த²ம்பே⁴, த²த்³த⁴பா⁴வே ஸஞ்ஜாதேதி வுத்தம் ஹோதி. கம்மனியம் ஹோதீதி மோசனகம்மக்க²மம் அஜ்ஜ²த்தரூபாதீ³ஸு உபக்கமாரஹம் ஹோதி.
உச்சாலிங்க³பாணகத³ட்டூ²பத்த²ம்பே⁴தி உச்சாலிங்க³பாணகத³ட்டே²ன அங்க³ஜாதே உபத்த²ம்பே⁴. உச்சாலிங்க³பாணகா நாம லோமஸபாணகா ஹோந்தி, தேஸம் லோமேஹி பு²ட்ட²ம் அங்க³ஜாதம் கண்டு³ம் க³ஹேத்வா த²த்³த⁴ம் ஹோதி, தத்த² யஸ்மா தானி லோமானி அங்க³ஜாதம் ட³ம்ஸந்தானி விய விஜ்ஜ²ந்தி, தஸ்மா ‘‘உச்சாலிங்க³பாணகத³ட்டே²னா’’தி வுத்தம், அத்த²தோ பன உச்சாலிங்க³பாணகலோமவேத⁴னேனாதி வுத்தம் ஹோதி.
239. அரோகோ³ ப⁴விஸ்ஸாமீதி மோசேத்வா அரோகோ³ ப⁴விஸ்ஸாமி. ஸுக²ம் வேத³னம் உப்பாதே³ஸ்ஸாமீதி மோசனேன ச முச்சனுப்பத்தியா முத்தபச்சயா ச யா ஸுகா² வேத³னா ஹோதி, தம் உப்பாதே³ஸ்ஸாமீதி அத்தோ². பே⁴ஸஜ்ஜம் ப⁴விஸ்ஸதீதி இத³ம் மே மோசிதம் கிஞ்சிதே³வ பே⁴ஸஜ்ஜம் ப⁴விஸ்ஸதி. தா³னம் த³ஸ்ஸாமீதி மோசேத்வா கீடகிபில்லிகாதீ³னம் தா³னம் த³ஸ்ஸாமி. புஞ்ஞம் ப⁴விஸ்ஸதீதி மோசேத்வா கீடாதீ³னம் தே³ந்தஸ்ஸ புஞ்ஞம் ப⁴விஸ்ஸதி. யஞ்ஞம் யஜிஸ்ஸாமீதி மோசேத்வா கீடாதீ³னம் யஞ்ஞம் யஜிஸ்ஸாமி. கிஞ்சி கிஞ்சி மந்தபத³ம் வத்வா த³ஸ்ஸாமீதி வுத்தம் ஹோதி. ஸக்³க³ம் க³மிஸ்ஸாமீதி மோசேத்வா கீடாதீ³னம் தி³ன்னதா³னேன வா புஞ்ஞேன வா யஞ்ஞேன வா ஸக்³க³ம் க³மிஸ்ஸாமி. பீ³ஜம் ப⁴விஸ்ஸதீதி குலவம்ஸங்குரஸ்ஸ தா³ரகஸ்ஸ பீ³ஜம் ப⁴விஸ்ஸதி, ‘‘இமினா பீ³ஜேன புத்தோ நிப்³ப³த்திஸ்ஸதீ’’தி இமினா அதி⁴ப்பாயேன மோசேதீதி அத்தோ². வீமம்ஸத்தா²யாதி ஜானனத்தா²ய. நீலம் ப⁴விஸ்ஸதீதிஆதீ³ஸு ஜானிஸ்ஸாமி தாவ கிம் மே மோசிதம் நீலம் ப⁴விஸ்ஸதி பீதகாதீ³ஸு அஞ்ஞதரவண்ணந்தி ஏவமத்தோ² த³ட்ட²ப்³போ³. கி²ட்³டா³தி⁴ப்பாயோதி கி²ட்³டா³பஸுதோ, தேன தேன அதி⁴ப்பாயேன கீளந்தோ மோசேதீதி வுத்தம் ஹோதி.
240. இதா³னி யதி³த³ம் ‘‘அஜ்ஜ²த்தரூபே மோசேதீ’’திஆதி³ வுத்தம் தத்த² யதா² மோசேந்தோ ஆபத்திம் ஆபஜ்ஜதி, தேஸஞ்ச பதா³னம் வஸேன யத்தகோ ஆபத்திபே⁴தோ³ ஹோதி, தம் ஸப்³ப³ம் த³ஸ்ஸேந்தோ ‘‘அஜ்ஜ²த்தரூபே சேதேதி உபக்கமதி முச்சதி ஆபத்தி ஸங்கா⁴தி³ஸேஸஸ்ஸா’’திஆதி³மாஹ.
தத்த² சேதேதீதி மோசனஸ்ஸாத³ஸம்பயுத்தாய சேதனாய முச்சதூதி சேதேதி. உபக்கமதீதி தத³னுரூபம் வாயாமம் கரோதி. முச்சதீதி ஏவம் சேதேந்தஸ்ஸ தத³னுரூபேன வாயாமேன வாயமதோ ஸுக்கம் டா²னா சவதி. ஆபத்தி ஸங்கா⁴தி³ஸேஸஸ்ஸாதி இமேஹி தீஹி அங்கே³ஹி அஸ்ஸ புக்³க³லஸ்ஸ ஸங்கா⁴தி³ஸேஸோ நாம ஆபத்தினிகாயோ ஹோதீதி அத்தோ². ஏஸ நயோ ப³ஹித்³தா⁴ரூபேதிஆதீ³ஸுபி அவஸேஸேஸு அட்ட²வீஸதியா பதே³ஸு.
ஏத்த² பன த்³வே ஆபத்திஸஹஸ்ஸானி நீஹரித்வா த³ஸ்ஸேதப்³பா³னி. கத²ம்? அஜ்ஜ²த்தரூபே தாவ ராகூ³பத்த²ம்பே⁴ ஆரோக்³யத்தா²ய நீலம் மோசேந்தஸ்ஸ ஏகா ஆபத்தி, அஜ்ஜ²த்தரூபேயேவ ராகூ³பத்த²ம்பே⁴ ஆரோக்³யத்தா²ய பீதாதீ³னம் மோசனவஸேன அபரா நவாதி த³ஸ. யதா² ச ஆரோக்³யத்தா²ய த³ஸ, ஏவம் ஸுகா²தீ³னம் நவன்னம் பதா³னம் அத்தா²ய ஏகேகபதே³ த³ஸ த³ஸ கத்வா நவுதி, இதி இமா ச நவுதி புரிமா ச த³ஸாதி ராகூ³பத்த²ம்பே⁴ தாவ ஸதம். யதா² பன ராகூ³பத்த²ம்பே⁴ ஏவம் வச்சூபத்த²ம்பா⁴தீ³ஸுபி சதூஸு ஏகேகஸ்மிம் உபத்த²ம்பே⁴ ஸதம் ஸதம் கத்வா சத்தாரி ஸதானி, இதி இமானி சத்தாரி புரிமஞ்ச ஏகந்தி அஜ்ஜ²த்தரூபே தாவ பஞ்சன்னம் உபத்த²ம்பா⁴னம் வஸேன பஞ்ச ஸதானி. யதா² ச அஜ்ஜ²த்தரூபே பஞ்ச, ஏவம் ப³ஹித்³தா⁴ரூபே பஞ்ச, அஜ்ஜ²த்தப³ஹித்³தா⁴ரூபே பஞ்ச, ஆகாஸே கடிம் கம்பேந்தஸ்ஸ பஞ்சாதி ஸப்³பா³னிபி சதுன்னம் பஞ்சகானம் வஸேன த்³வே ஆபத்திஸஹஸ்ஸானி வேதி³தப்³பா³னி.
இதா³னி ஆரோக்³யத்தா²யாதிஆதீ³ஸு தாவ த³ஸஸு பதே³ஸு படிபாடியா வா உப்படிபாடியா வா ஹேட்டா² வா க³ஹேத்வா உபரி க³ண்ஹந்தஸ்ஸ, உபரி வா க³ஹேத்வா ஹேட்டா² க³ண்ஹந்தஸ்ஸ, உப⁴தோ வா க³ஹேத்வா மஜ்ஜே² ட²பேந்தஸ்ஸ, மஜ்ஜே² வா க³ஹேத்வா உப⁴தோ ஹரந்தஸ்ஸ, ஸப்³ப³மூலம் வா கத்வா க³ண்ஹந்தஸ்ஸ சேதனூபக்கமமோசனே ஸதி விஸங்கேதோ நாம நத்தீ²தி த³ஸ்ஸேதும் ‘‘ஆரோக்³யத்த²ஞ்ச ஸுக²த்த²ஞ்சா’’தி க²ண்ட³சக்கப³த்³த⁴சக்காதி³பே⁴த³விசித்தம் பாளிமாஹ.
தத்த² ஆரோக்³யத்த²ஞ்ச ஸுக²த்த²ஞ்ச ஆரோக்³யத்த²ஞ்ச பே⁴ஸஜ்ஜத்த²ஞ்சா தி ஏவம் ஆரோக்³யபத³ம் ஸப்³ப³பதே³ஹி யோஜேத்வா வுத்தமேகம் க²ண்ட³சக்கம். ஸுக²பதா³தீ³னி ஸப்³ப³பதே³ஹி யோஜேத்வா யாவ அத்தனோ அத்தனோ அதீதானந்தரபத³ம் தாவ ஆனேத்வா வுத்தானி நவ ப³த்³த⁴சக்கானீதி ஏவம் ஏகேகமூலகானி த³ஸ சக்கானி ஹோந்தி, தானி து³மூலகாதீ³ஹி ஸத்³தி⁴ம் அஸம்மோஹதோ வித்தா²ரேத்வா வேதி³தப்³பா³னி. அத்தோ² பனேத்த² பாகடோயேவ.
யதா² ச ஆரோக்³யத்தா²யாதிஆதீ³ஸு த³ஸஸு பதே³ஸு, ஏவம் நீலாதீ³ஸுபி ‘‘நீலஞ்ச பீதகஞ்ச சேதேதி உபக்கமதீ’’திஆதி³னா நயேன த³ஸ சக்கானி வுத்தானி, தானிபி அஸம்மோஹதோ வித்தா²ரேத்வா வேதி³தப்³பா³னி. அத்தோ² பனேத்த² பாகடோயேவ.
புன ஆரோக்³யத்த²ஞ்ச நீலஞ்ச ஆரோக்³யத்த²ஞ்ச ஸுக²த்த²ஞ்ச நீலஞ்ச பீதகஞ்சாதி ஏகேனேகம் த்³வீஹி த்³வே…பே… த³ஸஹி த³ஸாதி ஏவம் புரிமபதே³ஹி ஸத்³தி⁴ம் பச்சி²மபதா³னி யோஜேத்வா ஏகம் மிஸ்ஸகசக்கம் வுத்தம்.
இதா³னி யஸ்மா ‘‘நீலம் மோசேஸ்ஸாமீ’’தி சேதேத்வா உபக்கமந்தஸ்ஸ பீதகாதீ³ஸு முத்தேஸுபி பீதகாதி³வஸேன சேதேத்வா உபக்கமந்தஸ்ஸ இதரேஸு முத்தேஸுபி நேவத்தி² விஸங்கேதோ, தஸ்மா ஏதம்பி நயம் த³ஸ்ஸேதும் ‘‘நீலம் மோசேஸ்ஸாமீதி சேதேதி உபக்கமதி பீதகம் முச்சதீ’’திஆதி³னா நயேன சக்கானி வுத்தானி. ததோ பரம் ஸப்³ப³பச்சி²மபத³ம் நீலாதீ³ஹி நவஹி பதே³ஹி ஸத்³தி⁴ம் யோஜேத்வா குச்சி²சக்கம் நாம வுத்தம். ததோ பீதகாதீ³னி நவ பதா³னி ஏகேன நீலபதே³னேவ ஸத்³தி⁴ம் யோஜேத்வா பிட்டி²சக்கம் நாம வுத்தம். ததோ லோஹிதகாதீ³னி நவ பதா³னி ஏகேன பீதகபதே³னேவ ஸத்³தி⁴ம் யோஜேத்வா து³தியம் பிட்டி²சக்கம் வுத்தம். ஏவம் லோஹிதகபதா³தீ³ஹி ஸத்³தி⁴ம் இதரானி நவ நவ பதா³னி யோஜேத்வா அஞ்ஞானிபி அட்ட² சக்கானி வுத்தானீதி ஏவம் த³ஸக³திகம் பிட்டி²சக்கம் வேதி³தப்³ப³ம்.
ஏவம் க²ண்ட³சக்காதீ³னம் அனேகேஸம் சக்கானம் வஸேன வித்தா²ரதோ க³ருகாபத்திமேவ த³ஸ்ஸேத்வா இதா³னி அங்க³வஸேனேவ க³ருகாபத்திஞ்ச லஹுகாபத்திஞ்ச அனாபத்திஞ்ச த³ஸ்ஸேதும் ‘‘சேதேதி உபக்கமதி முச்சதீ’’திஆதி³மாஹ. தத்த² புரிமனயேன அஜ்ஜ²த்தரூபாதீ³ஸு ராகா³தி³உபத்த²ம்பே⁴ ஸதி ஆரோக்³யாதீ³னம் அத்தா²ய சேதேந்தஸ்ஸ உபக்கமித்வா அஸுசிமோசனே திவங்க³ஸம்பன்னா க³ருகாபத்தி வுத்தா. து³தியேன நயேன சேதேந்தஸ்ஸ உபக்கமந்தஸ்ஸ ச மோசனே அஸதி து³வங்க³ஸம்பன்னா லஹுகா து²ல்லச்சயாபத்தி. ‘‘சேதேதி ந உபக்கமதி முச்சதீ’’திஆதீ³ஹி ச²ஹி நயேஹி அனாபத்தி.
அயம் பன ஆபத்தானாபத்திபே⁴தோ³ ஸண்ஹோ ஸுகு²மோ, தஸ்மா ஸுட்டு² ஸல்லக்கே²தப்³போ³. ஸுட்டு² ஸல்லக்கே²த்வா குக்குச்சம் புச்சி²தேன ஆபத்தி வா அனாபத்தி வா ஆசிக்கி²தப்³பா³, வினயகம்மம் வா காதப்³ப³ம். அஸல்லக்கே²த்வா கரோந்தோ ஹி ரோக³னிதா³னம் அஜானித்வா பே⁴ஸஜ்ஜம் கரோந்தோ வேஜ்ஜோ விய விகா⁴தஞ்ச ஆபஜ்ஜதி, ந ச தம் புக்³க³லம் திகிச்சி²தும் ஸமத்தோ² ஹோதி. தத்ராயம் ஸல்லக்க²ணவிதி⁴ – குக்குச்சேன ஆக³தோ பி⁴க்கு² யாவததியம் புச்சி²தப்³போ³ – ‘‘கதரேன பயோகே³ன கதரேன ராகே³ன ஆபன்னோஸீ’’தி. ஸசே பட²மம் அஞ்ஞம் வத்வா பச்சா² அஞ்ஞம் வத³தி ந ஏகமக்³கே³ன கதே²தி, ஸோ வத்தப்³போ³ – ‘‘த்வம் ந ஏகமக்³கே³ன கதே²ஸி பரிஹரஸி, ந ஸக்கா தவ வினயகம்மம் காதும் க³ச்ச² ஸோத்தி²ம் க³வேஸா’’தி. ஸசே பன திக்க²த்தும்பி ஏகமக்³கே³னேவ கதே²தி, யதா²பூ⁴தம் அத்தானம் ஆவிகரோதி, அத²ஸ்ஸ ஆபத்தானாபத்திக³ருகலஹுகாபத்திவினிச்ச²யத்த²ம் ஏகாத³ஸன்னம் ராகா³னம் வஸேன ஏகாத³ஸ பயோகா³ ஸமவேக்கி²தப்³பா³.
தத்ரிமே ஏகாத³ஸ ராகா³ – மோசனஸ்ஸாதோ³, முச்சனஸ்ஸாதோ³, முத்தஸ்ஸாதோ³, மேது²னஸ்ஸாதோ³, ப²ஸ்ஸஸ்ஸாதோ³, கண்டு³வனஸ்ஸாதோ³, த³ஸ்ஸனஸ்ஸாதோ³, நிஸஜ்ஜஸ்ஸாதோ³, வாசஸ்ஸாதோ³, கே³ஹஸ்ஸிதபேமம், வனப⁴ங்கி³யந்தி. தத்த² மோசேதும் அஸ்ஸாதோ³ மோசனஸ்ஸாதோ³, முச்சனே அஸ்ஸாதோ³ முச்சனஸ்ஸாதோ³, முத்தே அஸ்ஸாதோ³ முத்தஸ்ஸாதோ³, மேது²னே அஸ்ஸாதோ³ மேது²னஸ்ஸாதோ³, ப²ஸ்ஸே அஸ்ஸாதோ³ ப²ஸ்ஸஸ்ஸாதோ³, கண்டு³வனே அஸ்ஸாதோ³ கண்டு³வனஸ்ஸாதோ³, த³ஸ்ஸனே அஸ்ஸாதோ³ த³ஸ்ஸனஸ்ஸாதோ³, நிஸஜ்ஜாய அஸ்ஸாதோ³ நிஸஜ்ஜஸ்ஸாதோ³, வாசாய அஸ்ஸாதோ³ வாசஸ்ஸாதோ³, கே³ஹஸ்ஸிதம் பேமம் கே³ஹஸ்ஸிதபேமம், வனப⁴ங்கி³யந்தி யம்கிஞ்சி புப்ப²ப²லாதி³ வனதோ ப⁴ஞ்ஜித்வா ஆஹடம். ஏத்த² ச நவஹி பதே³ஹி ஸம்பயுத்தஅஸ்ஸாத³ஸீஸேன ராகோ³ வுத்தோ. ஏகேன பதே³ன ஸரூபேனேவ, ஏகேன பதே³ன வத்து²னா வுத்தோ, வனப⁴ங்கோ³ ஹி ராக³ஸ்ஸ வத்து² ந ராகோ³யேவ.
ஏதேஸம் பன ராகா³னம் வஸேன ஏவம் பயோகா³ ஸமவேக்கி²தப்³பா³ – மோசனஸ்ஸாதே³ மோசனஸ்ஸாத³சேதனாய சேதேந்தோ சேவ அஸ்ஸாதே³ந்தோ ச உபக்கமதி முச்சதி ஸங்கா⁴தி³ஸேஸோ. ததே²வ சேதேந்தோ ச அஸ்ஸாதே³ந்தோ ச உபக்கமதி ந முச்சதி து²ல்லச்சயம். ஸசே பன ஸயனகாலே ராக³பரியுட்டி²தோ ஹுத்வா ஊருனா வா முட்டி²னா வா அங்க³ஜாதம் கா³ள்ஹம் பீளேத்வா மோசனத்தா²ய ஸஉஸ்ஸாஹோவ ஸுபதி, ஸுபந்தஸ்ஸ சஸ்ஸ அஸுசி முச்சதி ஸங்கா⁴தி³ஸேஸோ. ஸசே ராக³பரியுட்டா²னம் அஸுப⁴மனஸிகாரேன வூபஸமேத்வா ஸுத்³த⁴சித்தோ ஸுபதி, ஸுபந்தஸ்ஸ முத்தேபி அனாபத்தி.
முச்சனஸ்ஸாதே³ அத்தனோ த⁴ம்மதாய முச்சமானம் அஸ்ஸாதே³தி ந உபக்கமதி அனாபத்தி. ஸசே பன முச்சமானம் அஸ்ஸாதே³ந்தோ உபக்கமதி, தேன உபக்கமேன முத்தே ஸங்கா⁴தி³ஸேஸோ. அத்தனோ த⁴ம்மதாய முச்சமானே ‘‘மா காஸாவம் வா ஸேனாஸனம் வா து³ஸ்ஸீ’’தி அங்க³ஜாதம் க³ஹேத்வா ஜக்³க³னத்தா²ய உத³கட்டா²னம் க³ச்ச²தி வட்டதீதி மஹாபச்சரியம் வுத்தம்.
முத்தஸ்ஸாதே³ அத்தனோ த⁴ம்மதாய முத்தே டா²னா சுதே அஸுசிம்ஹி பச்சா² அஸ்ஸாதே³ந்தஸ்ஸ வினா உபக்கமேன முச்சதி, அனாபத்தி. ஸசே அஸ்ஸாதே³த்வா புன மோசனத்தா²ய நிமித்தே உபக்கமித்வா மோசேதி, ஸங்கா⁴தி³ஸேஸோ.
மேது²னஸ்ஸாதே³ மேது²னராகே³ன மாதுகா³மம் க³ண்ஹாதி, தேன பயோகே³ன அஸுசி முச்சதி, அனாபத்தி. மேது²னத⁴ம்மஸ்ஸ பயோக³த்தா பன தாதி³ஸே க³ஹணே து³க்கடம், ஸீஸம் பத்தே பாராஜிகம். ஸசே மேது²னராகே³ன ரத்தோ புன அஸ்ஸாதே³த்வா மோசனத்தா²ய நிமித்தே உபக்கமித்வா மோசேதி, ஸங்கா⁴தி³ஸேஸோ.
ப²ஸ்ஸஸ்ஸாதே³ து³விதோ⁴ ப²ஸ்ஸோ – அஜ்ஜ²த்திகோ, பா³ஹிரோ ச. அஜ்ஜ²த்திகே தாவ அத்தனோ நிமித்தம் த²த்³த⁴ம் முது³கந்தி ஜானிஸ்ஸாமீதி வா லோலபா⁴வேன வா கீளாபயதோ அஸுசி முச்சதி, அனாபத்தி. ஸசே கீளாபேந்தோ அஸ்ஸாதே³த்வா மோசனத்தா²ய நிமித்தே உபக்கமித்வா மோசேதி, ஸங்கா⁴தி³ஸேஸோ. பா³ஹிரப²ஸ்ஸே பன காயஸம்ஸக்³க³ராகே³ன மாதுகா³மஸ்ஸ அங்க³மங்கா³னி பராமஸதோ சேவ ஆலிங்க³தோ ச அஸுசி முச்சதி, அனாபத்தி. காயஸம்ஸக்³க³ஸங்கா⁴தி³ஸேஸம் பன ஆபஜ்ஜதி. ஸசே காயஸம்ஸக்³க³ராகே³ன ரத்தோ புன அஸ்ஸாதே³த்வா மோசனத்தா²ய நிமித்தே உபக்கமித்வா மோசேதி விஸட்டி²பச்சயாபி ஸங்கா⁴தி³ஸேஸோ.
கண்டு³வனஸ்ஸாதே³ த³த்³து³கச்சு²பிளகபாணகாதீ³னம் அஞ்ஞதரவஸேன கண்டு³வமானம் நிமித்தம் கண்டு³வனஸ்ஸாதே³ நேவ கண்டு³வதோ அஸுசி முச்சதி, அனாபத்தி. கண்டு³வனஸ்ஸாதே³ன ரத்தோ புன அஸ்ஸாதே³த்வா மோசனத்தா²ய நிமித்தே உபக்கமித்வா மோசேதி, ஸங்கா⁴தி³ஸேஸோ.
த³ஸ்ஸனஸ்ஸாதே³ த³ஸ்ஸனஸ்ஸாதே³ன புனப்புனம் மாதுகா³மஸ்ஸ அனோகாஸம் உபனிஜ்ஜா²யதோ அஸுசி முச்சதி, அனாபத்தி. மாதுகா³மஸ்ஸ அனோகாஸுபனிஜ்ஜா²னே பன து³க்கடம். ஸசே த³ஸ்ஸனஸ்ஸாதே³ன ரத்தோ புன அஸ்ஸாதே³த்வா மோசனத்தா²ய நிமித்தே உபக்கமித்வா மோசேதி, ஸங்கா⁴தி³ஸேஸோ.
நிஸஜ்ஜஸ்ஸாதே³ மாதுகா³மேன ஸத்³தி⁴ம் ரஹோ நிஸஜ்ஜஸ்ஸாத³ராகே³ன நிஸின்னஸ்ஸ அஸுசி முச்சதி, அனாபத்தி. ரஹோ நிஸஜ்ஜபச்சயா பன ஆபன்னாய ஆபத்தியா காரேதப்³போ³. ஸசே நிஸஜ்ஜஸ்ஸாதே³ன ரத்தோ புன அஸ்ஸாதே³த்வா மோசனத்தா²ய நிமித்தே உபக்கமித்வா மோசேதி, ஸங்கா⁴தி³ஸேஸோ.
வாசஸ்ஸாதே³ வாசஸ்ஸாத³ராகே³ன மாதுகா³மம் மேது²னஸன்னிஸ்ஸிதாஹி வாசாஹி ஓபா⁴ஸந்தஸ்ஸ அஸுசி முச்சதி, அனாபத்தி. து³ட்டு²ல்லவாசாஸங்கா⁴தி³ஸேஸம் பன ஆபஜ்ஜதி. ஸசே வாசஸ்ஸாதே³ன ரத்தோ புன அஸ்ஸாதே³த்வா மோசனத்தா²ய நிமித்தே உபக்கமித்வா மோசேதி, ஸங்கா⁴தி³ஸேஸோ.
கே³ஹஸ்ஸிதபேமே மாதரம் வா மாதுபேமேன ப⁴கி³னிம் வா ப⁴கி³னிபேமேன புனப்புனம் பராமஸதோ சேவ ஆலிங்க³தோ ச அஸுசி முச்சதி, அனாபத்தி. கே³ஹஸ்ஸிதபேமேன பன பு²ஸனபச்சயா து³க்கடம். ஸசே கே³ஹஸ்ஸிதபேமேன ரத்தோ புன அஸ்ஸாதே³த்வா மோசனத்தா²ய நிமித்தே உபக்கமித்வா மோசேதி, ஸங்கா⁴தி³ஸேஸோ.
வனப⁴ங்கே³ இத்தி²புரிஸா அஞ்ஞமஞ்ஞம் கிஞ்சிதே³வ தம்பூ³லக³ந்த⁴புப்ப²வாஸாதி³ப்பகாரம் பண்ணாகாரம் மித்தஸந்த²வபா⁴வஸ்ஸ த³ள்ஹபா⁴வத்தா²ய பேஸேந்தி அயம் வனப⁴ங்கோ³ நாம. தஞ்சே மாதுகா³மோ கஸ்ஸசி ஸம்ஸட்ட²விஹாரிகஸ்ஸ குலூபகபி⁴க்கு²னோ பேஸேதி, தஸ்ஸ ச ‘‘அஸுகாய நாம இத³ம் பேஸித’’ந்தி ஸாரத்தஸ்ஸ புனப்புனம் ஹத்தே²ஹி தம் வனப⁴ங்க³ம் கீளாபயதோ அஸுசி முச்சதி, அனாபத்தி. ஸசே வனப⁴ங்கே³ ஸாரத்தோ புன அஸ்ஸாதே³த்வா மோசனத்தா²ய நிமித்தே உபக்கமித்வா மோசேதி, ஸங்கா⁴தி³ஸேஸோ. ஸசே உபக்கமந்தேபி ந முச்சதி, து²ல்லச்சயம்.
ஏவமேதேஸம் ஏகாத³ஸன்னம் ராகா³னம் வஸேன இமே ஏகாத³ஸ பயோகே³ ஸமேவேக்கி²த்வா ஆபத்தி வா அனாபத்தி வா ஸல்லக்கே²தப்³பா³. ஸல்லக்கே²த்வா ஸசே க³ருகா ஹோதி ‘‘க³ருகா’’தி ஆசிக்கி²தப்³பா³. ஸசே லஹுகா ஹோதி ‘‘லஹுகா’’தி ஆசிக்கி²தப்³பா³. தத³னுரூபஞ்ச வினயகம்மம் காதப்³ப³ம். ஏவஞ்ஹி கதம் ஸுகதம் ஹோதி ரோக³னிதா³னம் ஞத்வா வேஜ்ஜேன கதபே⁴ஸஜ்ஜமிவ, தஸ்ஸ ச புக்³க³லஸ்ஸ ஸோத்தி²பா⁴வாய ஸம்வத்ததி.
262. சேதேதி ந உபக்கமதீதிஆதீ³ஸு மோசனஸ்ஸாத³சேதனாய சேதேதி, ந உபக்கமதி, முச்சதி, அனாபத்தி. மோசனஸ்ஸாத³பீளிதோ ‘‘அஹோ வத முச்சேய்யா’’தி சேதேதி, ந உபக்கமதி, ந முச்சதி, அனாபத்தி. மோசனஸ்ஸாதே³ன ந சேதேதி, ப²ஸ்ஸஸ்ஸாதே³ன கண்டு³வனஸ்ஸாதே³ன வா உபக்கமதி, முச்சதி, அனாபத்தி. ததே²வ ந சேதேதி, உபக்கமதி, ந முச்சதி, அனாபத்தி. காமவிதக்கம் விதக்கேந்தோ மோசனத்தா²ய ந சேதேதி, ந உபக்கமதி, முச்சதி, அனாபத்தி. ஸசே பனஸ்ஸ விதக்கயதோபி ந முச்சதி இத³ம் ஆக³தமேவ ஹோதி, ‘‘ந சேதேதி, ந உபக்கமதி, ந முச்சதி, அனாபத்தீ’’தி.
அனாபத்தி ஸுபினந்தேனாதி ஸுத்தஸ்ஸ ஸுபினே மேது²னம் த⁴ம்மம் படிஸேவந்தஸ்ஸ விய காயஸம்ஸக்³கா³தீ³னி ஆபஜ்ஜந்தஸ்ஸ விய ஸுபினந்தேனேவ காரணேன யஸ்ஸ அஸுசி முச்சதி, தஸ்ஸ அனாபத்தி. ஸுபினே பன உப்பன்னாய அஸ்ஸாத³சேதனாய ஸசஸ்ஸ விஸயோ ஹோதி, நிச்சலேன ப⁴விதப்³ப³ம், ந ஹத்தே²ன நிமித்தம் கீளாபேதப்³ப³ம், காஸாவபச்சத்த²ரணரக்க²ணத்த²ம் பன ஹத்த²புடேன க³ஹேத்வா ஜக்³க³னத்தா²ய உத³கட்டா²னம் க³ந்தும் வட்டதி.
நமோசனாதி⁴ப்பாயஸ்ஸாதி யஸ்ஸ பே⁴ஸஜ்ஜேன வா நிமித்தம் ஆலிம்பந்தஸ்ஸ உச்சாராதீ³னி வா கரோந்தஸ்ஸ நமோசனாதி⁴ப்பாயஸ்ஸ முச்சதி, தஸ்ஸாபி அனாபத்தி. உம்மத்தகஸ்ஸ து³வித⁴ஸ்ஸாபி அனாபத்தி. இத⁴ ஸேய்யஸகோ ஆதி³கம்மிகோ, தஸ்ஸ அனாபத்தி ஆதி³கம்மிகஸ்ஸாதி.
பத³பா⁴ஜனீயவண்ணனா நிட்டி²தா.
ஸமுட்டா²னாதீ³ஸு இத³ம் ஸிக்கா²பத³ம் பட²மபாராஜிகஸமுட்டா²னம் காயசித்ததோ ஸமுட்டா²தி. கிரியா, ஸஞ்ஞாவிமோக்க²ம், ஸசித்தகம், லோகவஜ்ஜம், காயகம்மம், அகுஸலசித்தம், த்³விவேத³னம், ஸுக²மஜ்ஜ²த்தத்³வயேனாதி.
263. வினீதவத்தூ²ஸு ஸுபினவத்து² அனுபஞ்ஞத்தியம் வுத்தனயமேவ. உச்சாரபஸ்ஸாவவத்தூ²னி உத்தானத்தா²னேவ.
விதக்கவத்து²ஸ்மிம் காமவிதக்கந்தி கே³ஹஸ்ஸிதகாமவிதக்கம். தத்த² கிஞ்சாபி அனாபத்தி வுத்தா, அத² கோ² விதக்கக³திகேன ந ப⁴விதப்³ப³ம். உண்ஹோத³கவத்தூ²ஸு பட²மம் உத்தானமேவ. து³தியே ஸோ பி⁴க்கு² மோசேதுகாமோ உண்ஹோத³கேன நிமித்தம் பஹரித்வா பஹரித்வா ந்ஹாயி, தேனஸ்ஸ ஆபத்தி வுத்தா. ததியே உபக்கமஸ்ஸ அத்தி²தாய து²ல்லச்சயம். பே⁴ஸஜ்ஜகண்டு³வனவத்தூ²னி உத்தானத்தா²னேவ.
264. மக்³க³வத்தூ²ஸு பட²மஸ்ஸ து²லஊருகஸ்ஸ மக்³க³ம் க³ச்ச²ந்தஸ்ஸ ஸம்பா³த⁴ட்டா²னே க⁴ட்டனாய அஸுசி முச்சி, தஸ்ஸ நமோசனாதி⁴ப்பாயத்தா அனாபத்தி. து³தியஸ்ஸ ததே²வ முச்சி, மோசனாதி⁴ப்பாயத்தா பன ஸங்கா⁴தி³ஸேஸோ. ததியஸ்ஸ ந முச்சி, உபக்கமஸப்³பா⁴வதோ பன து²ல்லச்சயம். தஸ்மா மக்³க³ம் க³ச்ச²ந்தேன உப்பன்னே பரிளாஹே ந க³ந்தப்³ப³ம், க³மனம் உபச்சி²ந்தி³த்வா அஸுபா⁴தி³மனஸிகாரேன சித்தம் வூபஸமேத்வா ஸுத்³த⁴சித்தேன கம்மட்டா²னம் ஆதா³ய க³ந்தப்³ப³ம். ஸசே டி²தோ வினோதே³தும் ந ஸக்கோதி, மக்³கா³ ஓக்கம்ம நிஸீதி³த்வா வினோதே³த்வா கம்மட்டா²னம் ஆதா³ய ஸுத்³த⁴சித்தேனேவ க³ந்தப்³ப³ம்.
வத்தி²வத்தூ²ஸு தே பி⁴க்கூ² வத்தி²ம் த³ள்ஹம் க³ஹேத்வா பூரேத்வா பூரேத்வா விஸ்ஸஜ்ஜேந்தா கா³மதா³ரகா விய பஸ்ஸாவமகம்ஸு. ஜந்தாக⁴ரவத்து²ஸ்மிம் உத³ரம் தாபேந்தஸ்ஸ மோசனாதி⁴ப்பாயஸ்ஸாபி அமோசனாதி⁴ப்பாயஸ்ஸாபி முத்தே அனாபத்தியேவ. பரிகம்மம் கரோந்தஸ்ஸ நிமித்தசாலனவஸேன அஸுசி முச்சி, தஸ்மா ஆபத்திட்டா²னே ஆபத்தி வுத்தா.
265. ஊருக⁴ட்டாபனவத்தூ²ஸு யேஸம் ஆபத்தி வுத்தா தே அங்க³ஜாதம்பி பு²ஸாபேஸுந்தி வேதி³தப்³பா³தி ஏவம் குருந்த³ட்ட²கதா²யம் வுத்தம். ஸாமணேராதி³வத்தூ²னி உத்தானத்தா²னேவ.
266. காயத்த²ம்ப⁴னவத்து²ஸ்மிம் காயம் த²ம்பே⁴ந்தஸ்ஸாதி சிரம் நிஸீதி³த்வா வா நிபஜ்ஜித்வா வா நவகம்மம் வா கத்வா ஆலஸியவிமோசனத்த²ம் விஜம்பே⁴ந்தஸ்ஸ.
உபனிஜ்ஜா²யனவத்து²ஸ்மிம் ஸசேபி படஸதம் நிவத்தா² ஹோதி புரதோ வா பச்ச²தோ வா ட²த்வா ‘‘இமஸ்மிம் நாம ஓகாஸே நிமித்த’’ந்தி உபனிஜ்ஜா²யந்தஸ்ஸ து³க்கடமேவ. அனிவத்தா²னம் கா³மதா³ரிகானம் நிமித்தம் உபனிஜ்ஜா²யந்தஸ்ஸ பன கிமேவ வத்தப்³ப³ம். திரச்சா²னக³தானம்பி நிமித்தே ஏஸேவ நயோ. இதோ சிதோ ச அவிலோகேத்வா பன தி³வஸம்பி ஏகபயோகே³ன உபனிஜ்ஜா²யந்தஸ்ஸ ஏகமேவ து³க்கடம். இதோ சிதோ ச விலோகேத்வா புனப்புனம் உபனிஜ்ஜா²யந்தஸ்ஸ பயோகே³ பயோகே³ து³க்கடம். உம்மீலனனிமீலனவஸேன பன ந காரேதப்³போ³. ஸஹஸா உபனிஜ்ஜா²யித்வா புன படிஸங்கா²ய ஸம்வரே திட்ட²தோ அனாபத்தி, தம் ஸம்வரம் பஹாய புன உபனிஜ்ஜா²யதோ து³க்கடமேவ.
267. தாளச்சி²த்³தா³தி³வத்தூ²னி உத்தானத்தா²னேவ. ந்ஹானவத்தூ²ஸு யே உத³கஸோதம் நிமித்தேன பஹரிம்ஸு தேஸம் ஆபத்தி வுத்தா. உத³ஞ்ஜலவத்தூ²ஸுபி ஏஸேவ நயோ. ஏத்த² ச உத³ஞ்ஜலந்தி உத³கசிக்க²ல்லோ வுச்சதி. ஏதேனேவ உபாயேன இதோ பரானி ஸப்³பா³னேவ உத³கே தா⁴வனாதி³வத்தூ²னி வேதி³தப்³பா³னி. அயம் பன விஸேஸோ. புப்பா²வளியவத்தூ²ஸு ஸசேபி நமோசனாதி⁴ப்பாயஸ்ஸ அனாபத்தி, கீளனபச்சயா பன து³க்கடம் ஹோதீதி.
ஸுக்கவிஸ்ஸட்டி²ஸிக்கா²பத³வண்ணனா நிட்டி²தா.