5. ப³ஹுதா⁴துகஸுத்தவண்ணனா

124. ஏவம் மே ஸுதந்தி ப³ஹுதா⁴துகஸுத்தம். தத்த² ப⁴யானீதிஆதீ³ஸு ப⁴யந்தி சித்துத்ராஸோ. உபத்³த³வோதி அனேகக்³க³தாகாரோ. உபஸக்³கோ³தி உபஸட்டா²காரோ தத்த² தத்த² லக்³க³னாகாரோ. தேஸம் ஏவம் நானத்தம் வேதி³தப்³ப³ம் – பப்³ப³தாதி³விஸமனிஸ்ஸிதா சோரா ஜனபத³வாஸீனம் பேஸேந்தி ‘‘மயம் அஸுகதி³வஸே நாம தும்ஹாகம் கா³மம் பஹரிஸ்ஸாமா’’தி. தம் பவத்திம் ஸுதகாலதோ பட்டா²ய ப⁴யம் ஸந்தாஸம் ஆபஜ்ஜந்தி. அயம் சித்துத்ராஸோ நாம. ‘‘இத⁴ நோ சோரா குபிதா அனத்த²ம்பி ஆவஹேய்யு’’ந்தி ஹத்த²ஸாரம் க³ஹேத்வா த்³விபத³சதுப்பதே³ஹி ஸத்³தி⁴ம் அரஞ்ஞம் பவிஸித்வா தத்த² தத்த² பூ⁴மியம் நிபஜ்ஜந்தி, ட³ம்ஸமகஸாதீ³ஹி க²ஜ்ஜமானா கு³ம்ப³ந்தரானி பவிஸந்தி, கா²ணுகண்டகே மத்³த³ந்தி. தேஸம் ஏவம் விசரந்தானம் விக்கி²த்தபா⁴வோ அனேகக்³க³தாகாரோ நாம. ததோ சோரேஸு யதா²வுத்தே தி³வஸே அனாக³ச்ச²ந்தேஸு ‘‘துச்ச²கஸாஸனம் தம் ப⁴விஸ்ஸதி, கா³மம் பவிஸிஸ்ஸாமா’’தி ஸபரிக்கா²ரா கா³மம் பவிஸந்தி, அத² தேஸம் பவிட்ட²பா⁴வம் ஞத்வா கா³மம் பரிவாரேத்வா த்³வாரே அக்³கி³ம் த³த்வா மனுஸ்ஸே கா⁴தேத்வா சோரா ஸப்³ப³ம் விப⁴வம் விலும்பேத்வா க³ச்ச²ந்தி. தேஸு கா⁴திதாவஸேஸா அக்³கி³ம் நிப்³பா³பேத்வா கோட்ட²ச்சா²யபி⁴த்திச்சா²யாதீ³ஸு தத்த² தத்த² லக்³கி³த்வா நிஸீத³ந்தி நட்ட²ம் அனுஸோசமானா. அயம் உபஸட்டா²காரோ லக்³க³னாகாரோ நாம.

நளாகா³ராதி நளேஹி பரிச்ச²ன்னா அகா³ரா, ஸேஸஸம்பா⁴ரா பனேத்த² ருக்க²மயா ஹோந்தி. திணாகா³ரேபி ஏஸேவ நயோ. பா³லதோ உப்பஜ்ஜந்தீதி பா³லமேவ நிஸ்ஸாய உப்பஜ்ஜந்தி. பா³லோ ஹி அபண்டி³தபுரிஸோ ரஜ்ஜம் வா உபரஜ்ஜம் வா அஞ்ஞம் வா பன மஹந்தம் டா²னம் பத்தே²ந்தோ கதிபயே அத்தனா ஸதி³ஸே வித⁴வாபுத்தே மஹாது⁴த்தே க³ஹேத்வா ‘‘ஏத² அஹம் தும்ஹே இஸ்ஸரே கரிஸ்ஸாமீ’’தி பப்³ப³தக³ஹனாதீ³னி நிஸ்ஸாய அந்தந்தே கா³மே பஹரந்தோ தா³மரிகபா⁴வம் ஜானாபேத்வா அனுபுப்³பே³ன நிக³மேபி ஜனபதே³பி பஹரதி, மனுஸ்ஸா கே³ஹானி ச²ட்³டே³த்வா கே²மந்தட்டா²னம் பத்த²யமானா பக்கமந்தி, தே நிஸ்ஸாய வஸந்தா பி⁴க்கூ²பி பி⁴க்கு²னியோபி அத்தனோ அத்தனோ வஸனட்டா²னானி பஹாய பக்கமந்தி. க³தக³தட்டா²னே பி⁴க்கா²பி ஸேனாஸனம்பி து³ல்லப⁴ம் ஹோதி. ஏவம் சதுன்னம் பரிஸானம் ப⁴யம் ஆக³தமேவ ஹோதி. பப்³ப³ஜிதேஸுபி த்³வே பா³லா பி⁴க்கூ² அஞ்ஞமஞ்ஞம் விவாத³ம் பட்ட²பேத்வா சோத³னம் ஆரப⁴ந்தி. இதி கோஸம்பி³வாஸிகானம் விய மஹாகலஹோ உப்பஜ்ஜதி, சதுன்னம் பரிஸானம் ப⁴யம் ஆக³தமேவ ஹோதீதி ஏவம் யானி கானிசி ப⁴யானி உப்பஜ்ஜந்தி, ஸப்³பா³னி தானி பா³லதோ உப்பஜ்ஜந்தீதி வேதி³தப்³பா³னி.

ஏதத³வோசாதி ப⁴க³வதா த⁴ம்மதே³ஸனா மத்த²கம் அபாபேத்வாவ நிட்டா²பிதா. யம்னூனாஹம் த³ஸப³லம் புச்சி²த்வா ஸப்³ப³ஞ்ஞுதஞ்ஞாணேனேவஸ்ஸ தே³ஸனாய பாரிபூரிம் கரேய்யந்தி சிந்தேத்வா ஏதம் ‘‘கித்தாவதா நு கோ², ப⁴ந்தே’’திஆதி³வசனம் அவோச.

125. அட்டா²ரஸஸு தா⁴தூஸு அட்³டே⁴காத³ஸதா⁴துயோ ரூபபரிக்³க³ஹோ, அட்³ட⁴ட்ட²மகதா⁴துயோ அரூபபரிக்³க³ஹோதி ரூபாரூபபரிக்³க³ஹோவ கதி²தோ. ஸப்³பா³பி க²ந்த⁴வஸேன பஞ்சக்க²ந்தா⁴ ஹோந்தி. பஞ்சபி க²ந்தா⁴ து³க்க²ஸச்சம், தேஸம் ஸமுட்டா²பிகா தண்ஹா ஸமுத³யஸச்சம், உபி⁴ன்னம் அப்பவத்தி நிரோத⁴ஸச்சம், நிரோத⁴பஜானனா படிபதா³ மக்³க³ஸச்சம். இதி சதுஸச்சகம்மட்டா²னம் ஏகஸ்ஸ பி⁴க்கு²னோ நிக்³க³மனம் மத்த²கம் பாபேத்வா கதி²தம் ஹோதி. அயமேத்த² ஸங்கே²போ, வித்தா²ரதோ பனேதா தா⁴துயோ விஸுத்³தி⁴மக்³கே³ கதி²தாவ. ஜானாதி பஸ்ஸதீதி ஸஹ விபஸ்ஸனாய மக்³கோ³ வுத்தோ.

பத²வீதா⁴துஆத³யோ ஸவிஞ்ஞாணககாயம் ஸுஞ்ஞதோ நிஸ்ஸத்ததோ த³ஸ்ஸேதும் வுத்தா. தாபி புரிமாஹி அட்டா²ரஸஹி தா⁴தூஹி பூரேதப்³பா³. பூரேந்தேன விஞ்ஞாணதா⁴துதோ நீஹரித்வா பூரேதப்³பா³. விஞ்ஞாணதா⁴து ஹேஸா சக்கு²விஞ்ஞாணாதி³வஸேன ச²ப்³பி³தா⁴ ஹோதி. தத்த² சக்கு²விஞ்ஞாணதா⁴துயா பரிக்³க³ஹிதாய தஸ்ஸா வத்து² சக்கு²தா⁴து, ஆரம்மணம் ரூபதா⁴தூதி த்³வே தா⁴துயோ பரிக்³க³ஹிதாவ ஹோந்தி. ஏஸ நயோ ஸப்³ப³த்த². மனோவிஞ்ஞாணதா⁴துயா பன பரிக்³க³ஹிதாய தஸ்ஸா புரிமபச்சி²மவஸேன மனோதா⁴து, ஆரம்மணவஸேன த⁴ம்மதா⁴தூதி த்³வே தா⁴துயோ பரிக்³க³ஹிதாவ ஹோந்தி. இதி இமாஸு அட்டா²ரஸஸு தா⁴தூஸு அட்³டே⁴காத³ஸதா⁴துயோ ரூபபரிக்³க³ஹோதி புரிமனயேனேவ இத³ம்பி ஏகஸ்ஸ பி⁴க்கு²னோ நிக்³க³மனம் மத்த²கம் பாபேத்வா கதி²தம் ஹோதி.

ஸுக²தா⁴தூதிஆதீ³ஸு ஸுக²ஞ்ச தம் நிஸ்ஸத்தஸுஞ்ஞதட்டே²ன தா⁴து சாதி ஸுக²தா⁴து. ஏஸ நயோ ஸப்³ப³த்த². ஏத்த² ச புரிமா சதஸ்ஸோ தா⁴துயோ ஸப்படிபக்க²வஸேன க³ஹிதா, பச்சி²மா த்³வே ஸரிக்க²கவஸேன. அவிபூ⁴தபா⁴வேன ஹி உபேக்கா²தா⁴து அவிஜ்ஜாதா⁴துயா ஸரிக்கா². ஏத்த² ச ஸுக²து³க்க²தா⁴தூஸு பரிக்³க³ஹிதாஸு காயவிஞ்ஞாணதா⁴து பரிக்³க³ஹிதாவ ஹோதி, ஸேஸாஸு பரிக்³க³ஹிதாஸு மனோவிஞ்ஞாணதா⁴து பரிக்³க³ஹிதாவ ஹோதி. இமாபி ச² தா⁴துயோ ஹேட்டா² அட்டா²ரஸஹியேவ பூரேதப்³பா³. பூரேந்தேன உபேக்கா²தா⁴துதோ நீஹரித்வா பூரேதப்³பா³. இதி இமாஸு அட்டா²ரஸஸு தா⁴தூஸு அட்³டே⁴காத³ஸதா⁴துயோ ரூபபரிக்³க³ஹோதி புரிமனயேனேவ இத³ம்பி ஏகஸ்ஸ பி⁴க்கு²னோ நிக்³க³மனம் மத்த²கம் பாபேத்வா கதி²தம் ஹோதி.

காமதா⁴துஆதீ³னம் த்³வேதா⁴விதக்கே (ம. நி. 1.206) காமவிதக்காதீ³ஸு வுத்தனயேனேவ அத்தோ² வேதி³தப்³போ³. அபி⁴த⁴ம்மேபி ‘‘தத்த² கதமா காமதா⁴து, காமபடிஸம்யுத்தோ தக்கோ விதக்கோ’’திஆதி³னா (விப⁴. 182) நயேனேவ ஏதாஸம் வித்தா²ரோ ஆக³தோயேவ. இமாபி ச² தா⁴துயோ ஹேட்டா² அட்டா²ரஸஹியேவ பூரேதப்³பா³. பூரேந்தேன காமதா⁴துதோ நீஹரித்வா பூரேதப்³பா³. இதி இமாஸு அட்டா²ரஸஸு தா⁴தூஸு அட்³டே⁴காத³ஸதா⁴துயோ ரூபபரிக்³க³ஹோதி புரிமனயேனேவ இத³ம்பி ஏகஸ்ஸ பி⁴க்கு²னோ நிக்³க³மனம் மத்த²கம் பாபேத்வா கதி²தம் ஹோதி.

காமதா⁴துஆதீ³ஸு பஞ்ச காமாவசரக்க²ந்தா⁴ காமதா⁴து நாம, பஞ்ச ரூபாவசரக்க²ந்தா⁴ ரூபதா⁴து நாம, சத்தாரோ அரூபாவசரக்க²ந்தா⁴ அரூபதா⁴து நாம. அபி⁴த⁴ம்மே பன ‘‘தத்த² கதமா காமதா⁴து, ஹேட்ட²தோ அவீசினிரயம் பரியந்தம் கரித்வா’’திஆதி³னா (விப⁴. 182) நயேன ஏதாஸம் வித்தா²ரோ ஆக³தோயேவ. இமாபி திஸ்ஸோ தா⁴துயோ ஹேட்டா² அட்டா²ரஸஹியேவ பூரேதப்³பா³. பூரேந்தேன காமதா⁴துதோ நீஹரித்வா பூரேதப்³பா³. இதி இமாஸு அட்டா²ரஸஸு தா⁴தூஸு அட்³டே⁴காத³ஸதா⁴துயோ ரூபபரிக்³க³ஹோதி புரிமனயேனேவ இத³ம்பி ஏகஸ்ஸ பி⁴க்கு²னோ நிக்³க³மனம் மத்த²கம் பாபேத்வா கதி²தம் ஹோதி.

ஸங்க²தாதி பச்சயேஹி ஸமாக³ந்த்வா கதா, பஞ்சன்னம் க²ந்தா⁴னமேதம் அதி⁴வசனம். ந ஸங்க²தா அஸங்க²தா. நிப்³பா³னஸ்ஸேதம் அதி⁴வசனம். இமாபி த்³வே தா⁴துயோ ஹேட்டா² அட்டா²ரஸஹியேவ பூரேதப்³பா³. பூரேந்தேன ஸங்க²ததா⁴துதோ நீஹரித்வா பூரேதப்³பா³. இதி இமாஸு அட்டா²ரஸஸு தா⁴தூஸு அட்³டே⁴காத³ஸதா⁴துயோ ரூபபரிக்³க³ஹோதி புரிமனயேனேவ இத³ம்பி ஏகஸ்ஸ பி⁴க்கு²னோ நிக்³க³மனம் மத்த²கம் பாபேத்வா கதி²தம் ஹோதி.

126. அஜ்ஜ²த்திகபா³ஹிரானீதி அஜ்ஜ²த்திகானி ச பா³ஹிரானி ச. ஏத்த² ஹி சக்கு²ஆதீ³னி அஜ்ஜ²த்திகானி ச², ரூபாதீ³னி பா³ஹிரானி ச². இதா⁴பி ஜானாதி பஸ்ஸதீதி ஸஹ விபஸ்ஸனாய மக்³கோ³ கதி²தோ.

இமஸ்மிம் ஸதி இத³ந்திஆதி³ மஹாதண்ஹாஸங்க²யே வித்தா²ரிதமேவ.

127. அட்டா²னந்தி ஹேதுபடிக்கே²போ. அனவகாஸோதி பச்சயபடிக்கே²போ. உப⁴யேனாபி காரணமேவ படிக்கி²பதி. காரணஞ்ஹி ததா³யத்தவுத்திதாய அத்தனோ ப²லஸ்ஸ டா²னந்தி ச அவகாஸோதி ச வுச்சதி. யந்தி யேன காரணேன. தி³ட்டி²ஸம்பன்னோதி மக்³க³தி³ட்டி²யா ஸம்பன்னோ ஸோதாபன்னோ அரியஸாவகோ. கஞ்சி ஸங்கா²ரந்தி சதுபூ⁴மகேஸு ஸங்க²தஸங்கா²ரேஸு கஞ்சி ஏகஸங்கா²ரம்பி. நிச்சதோ உபக³ச்சே²ய்யாதி நிச்சோதி க³ண்ஹேய்ய. நேதம் டா²னம் விஜ்ஜதீதி ஏதம் காரணம் நத்தி² ந உபலப்³ப⁴தி. யம் புது²ஜ்ஜனோதி யேன காரணேன புது²ஜ்ஜனோ. டா²னமேதம் விஜ்ஜதீதி ஏதம் காரணம் அத்தி². ஸஸ்ஸததி³ட்டி²யா ஹி ஸோ தேபூ⁴மகேஸு ஸங்க²தஸங்கா²ரேஸு கஞ்சி ஸங்கா²ரம் நிச்சதோ க³ண்ஹேய்யாதி அத்தோ². சதுத்த²பூ⁴மகஸங்கா²ரா பன தேஜுஸ்ஸத³த்தா தி³வஸம் ஸந்தத்தோ அயோகு³ளோ விய மக்கி²கானம் தி³ட்டி²யா வா அஞ்ஞேஸம் வா அகுஸலானம் ஆரம்மணம் ந ஹோந்தி. இமினா நயேன கஞ்சி ஸங்கா²ரம் ஸுக²தோதிஆதீ³ஸுபி அத்தோ² வேதி³தப்³போ³.

ஸுக²தோ உபக³ச்சே²ய்யாதி ‘‘ஏகந்தஸுகீ² அத்தா ஹோதி அரோகோ³ பரம் மரணா’’தி (ம. நி. 3.21, 22) ஏவம் அத்ததி³ட்டி²வஸேன ஸுக²தோ கா³ஹம் ஸந்தா⁴யேதம் வுத்தம். தி³ட்டி²விப்பயுத்தசித்தேன பன அரியஸாவகோ பரிளாஹாபி⁴பூ⁴தோ பரிளாஹவூபஸமத்த²ம் மத்தஹத்தி²ம் பரித்தாஸிதோ விய, சோக்க²ப்³ராஹ்மணோ விய ச கூ³த²ம் கஞ்சி ஸங்கா²ரம் ஸுக²தோ உபக³ச்ச²தி. அத்தவாரே கஸிணாதி³பண்ணத்திஸங்க³ஹத்த²ம் ஸங்கா²ரந்தி அவத்வா கஞ்சி த⁴ம்மந்தி வுத்தம். இதா⁴பி அரியஸாவகஸ்ஸ சதுபூ⁴மகவஸேன வேதி³தப்³போ³, புது²ஜ்ஜனஸ்ஸ தேபூ⁴மகவஸேன. ஸப்³ப³வாரேஸு அரியஸாவகஸ்ஸாபி தேபூ⁴மகவஸேனேவ பரிச்சே²தோ³ வட்டதி. யம் யஞ்ஹி புது²ஜ்ஜனோ க³ண்ஹாதி, ததோ ததோ அரியஸாவகோ கா³ஹம் வினிவேடே²தி. புது²ஜ்ஜனோ ஹி யம் யம் நிச்சம் ஸுக²ம் அத்தாதி க³ண்ஹாதி, தம் தம் அரியஸாவகோ அனிச்சம் து³க்க²ம் அனத்தாதி க³ண்ஹந்தோ தம் கா³ஹம் வினிவேடே²தி.

128. மாதரந்திஆதீ³ஸு ஜனிகாவ மாதா, ஜனகோ பிதா, மனுஸ்ஸபூ⁴தோவ கீ²ணாஸவோ அரஹாதி அதி⁴ப்பேதோ. கிம் பன அரியஸாவகோ அஞ்ஞம் ஜீவிதா வோரோபேய்யாதி? ஏதம்பி அட்டா²னம். ஸசேபி ஹி ப⁴வந்தரக³தம் அரியஸாவகம் அத்தனோ அரியபா⁴வம் அஜானந்தம்பி கோசி ஏவம் வதே³ய்ய ‘‘இமம் குந்த²கிபில்லிகம் ஜீவிதா வோரோபேத்வா ஸகலசக்கவாளக³ப்³பே⁴ சக்கவத்திரஜ்ஜம் படிபஜ்ஜாஹீ’’தி, நேவ ஸோ தம் ஜீவிதா வோரோபேய்ய. அதா²பி நம் ஏவம் வதே³ய்ய ‘‘ஸசே இமம் ந கா⁴தேஸ்ஸஸி, ஸீஸம் தே சி²ந்தி³ஸ்ஸாமா’’தி. ஸீஸமேவஸ்ஸ சி²ந்தே³ய்ய, ந ச ஸோ தம் கா⁴தேய்ய. புது²ஜ்ஜனபா⁴வஸ்ஸ பன மஹாஸாவஜ்ஜபா⁴வத³ஸ்ஸனத்த²ம் அரியஸாவகஸ்ஸ ச ப³லதீ³பனத்த²மேதம் வுத்தம். அயஞ்ஹேத்த² அதி⁴ப்பாயோ – ஸாவஜ்ஜோ புது²ஜ்ஜனபா⁴வோ, யத்ர ஹி நாம புது²ஜ்ஜனோ மாதுகா⁴தாதீ³னிபி ஆனந்தரியானி கரிஸ்ஸதி. மஹாப³லோ ச அரியஸாவகோ, யோ ஏதானி கம்மானி ந கரோதீதி.

து³ட்ட²சித்தோதி வத⁴கசித்தேன பது³ட்ட²சித்தோ. லோஹிதம் உப்பாதே³ய்யாதி ஜீவமானகஸரீரே கு²த்³த³கமக்கி²காய பிவனமத்தம்பி லோஹிதம் உப்பாதே³ய்ய. ஸங்க⁴ம் பி⁴ந்தே³ய்யாதி ஸமானஸம்வாஸகம் ஸமானஸீமாய டி²தம் பஞ்சஹி காரணேஹி ஸங்க⁴ம் பி⁴ந்தே³ய்ய. வுத்தஞ்ஹேதம் ‘‘பஞ்சஹுபாலி ஆகாரேஹி ஸங்கோ⁴ பி⁴ஜ்ஜதி. கம்மேன உத்³தே³ஸேன வோஹரந்தோ அனுஸ்ஸாவனேன ஸலாகக்³கா³ஹேனா’’தி (பரி. 458).

தத்த² கம்மேனாதி அபலோகனாதீ³ஸு சதூஸு கம்மேஸு அஞ்ஞதரேன கம்மேன. உத்³தே³ஸேனாதி பஞ்சஸு பாதிமோக்கு²த்³தே³ஸேஸு அஞ்ஞதரேன உத்³தே³ஸேன. வோஹரந்தோதி கத²யந்தோ, தாஹி தாஹி உப்பத்தீஹி அத⁴ம்மம் த⁴ம்மோதிஆதீ³னி அட்டா²ரஸ பே⁴த³கரவத்தூ²னி தீ³பேந்தோ. அனுஸ்ஸாவனேனாதி நனு தும்ஹே ஜானாத² மய்ஹம் உச்சாகுலா பப்³ப³ஜிதபா⁴வம் ப³ஹுஸ்ஸுதபா⁴வஞ்ச, மாதி³ஸோ நாம உத்³த⁴ம்மம் உப்³பி³னயம் ஸத்து²ஸாஸனம் கா³ஹேய்யாதி சித்தம்பி உப்பாதே³தும் தும்ஹாகம் யுத்தம், கிம் மய்ஹம் அவீசி நீலுப்பலவனம் விய ஸீதலோ, கிம் அஹம் அபாயதோ ந பா⁴யாமீதிஆதி³னா நயேன கண்ணமூலே வசீபே⁴த³ம் கத்வா அனுஸ்ஸாவனேன. ஸலாகக்³கா³ஹேனாதி ஏவம் அனுஸ்ஸாவேத்வா தேஸம் சித்தம் உபத்த²ம்பே⁴த்வா அனிவத்தித⁴ம்மே கத்வா ‘‘க³ண்ஹத² இமம் ஸலாக’’ந்தி ஸலாகக்³கா³ஹேன.

ஏத்த² ச கம்மமேவ உத்³தே³ஸோ வா பமாணம், வோஹாரானுஸ்ஸாவனஸலாகக்³கா³ஹா பன புப்³ப³பா⁴கா³. அட்டா²ரஸவத்து²தீ³பனவஸேன ஹி வோஹரந்தேன தத்த² ருசிஜனனத்த²ம் அனுஸ்ஸாவேத்வா ஸலாகாய கா³ஹிதாயபி அபி⁴ன்னோவ ஹோதி ஸங்கோ⁴. யதா³ பன ஏவம் சத்தாரோ வா அதிரேகா வா ஸலாகம் கா³ஹேத்வா ஆவேணிகம் கம்மம் வா உத்³தே³ஸம் வா கரோந்தி, ததா³ ஸங்கோ⁴ பி⁴ன்னோ நாம ஹோதி. ஏவம் தி³ட்டி²ஸம்பன்னோ புக்³க³லோ ஸங்க⁴ம் பி⁴ந்தே³ய்யாதி நேதம் டா²னம் விஜ்ஜதி. ஏத்தாவதா மாதுகா⁴தாதீ³னி பஞ்ச ஆனந்தரியகம்மானி த³ஸ்ஸிதானி ஹோந்தி, யானி புது²ஜ்ஜனோ கரோதி, ந அரியஸாவகோ, தேஸம் ஆவிபா⁴வத்த²ம் –

கம்மதோ த்³வாரதோ சேவ, கப்பட்டி²தியதோ ததா²;

பாகஸாதா⁴ரணாதீ³ஹி, விஞ்ஞாதப்³போ³ வினிச்ச²யோ.

தத்த² கம்மதோ தாவ – ஏத்த² ஹி மனுஸ்ஸபூ⁴தஸ்ஸேவ மனுஸ்ஸபூ⁴தம் மாதரம் வா பிதரம் வா அபி பரிவத்தலிங்க³ம் ஜீவிதா வோரோபேந்தஸ்ஸ கம்மம் ஆனந்தரியம் ஹோதி, தஸ்ஸ விபாகம் படிபா³ஹிஸ்ஸாமீதி ஸகலசக்கவாளம் மஹாசேதியப்பமாணேஹி கஞ்சனதூ²பேஹி பூரேத்வாபி ஸகலசக்கவாளம் பூரேத்வா நிஸின்னபி⁴க்கு²ஸங்க⁴ஸ்ஸ மஹாதா³னம் த³த்வாபி பு³த்³த⁴ஸ்ஸ ப⁴க³வதோ ஸங்கா⁴டிகண்ணம் அமுஞ்சந்தோ விசரித்வாபி காயஸ்ஸ பே⁴தா³ நிரயமேவ உபபஜ்ஜதி. யோ பன ஸயம் மனுஸ்ஸபூ⁴தோ திரச்சா²னபூ⁴தம் மாதரம் வா பிதரம் வா, ஸயம் வா திரச்சா²னபூ⁴தோ மனுஸ்ஸபூ⁴தம், திரச்சா²னோயேவ வா திரச்சா²னபூ⁴தம் ஜீவிதா வோரோபேதி, தஸ்ஸ கம்மம் ஆனந்தரியம் ந ஹோதி, பா⁴ரியம் பன ஹோதி, ஆனந்தரியம் ஆஹச்சேவ திட்ட²தி. மனுஸ்ஸஜாதிகானம் பன வஸேன அயம் பஞ்ஹோ கதி²தோ.

தத்த² ஏளகசதுக்கம் ஸங்கா³மசதுக்கம் சோரசதுக்கஞ்ச கதே²தப்³ப³ம். ஏளகம் மாரேமீதி அபி⁴ஸந்தி⁴னாபி ஹி ஏளகட்டா²னே டி²தம் மனுஸ்ஸோ மனுஸ்ஸபூ⁴தம் மாதரம் வா பிதரம் வா மாரேந்தோ ஆனந்தரியம் பு²ஸதி. ஏளகாபி⁴ஸந்தி⁴னா பன மாதாபிதாஅபி⁴ஸந்தி⁴னா வா ஏளகம் மாரேந்தோ ஆனந்தரியம் ந பு²ஸதி. மாதாபிதாஅபி⁴ஸந்தி⁴னா மாதாபிதரோ மாரேந்தோ பு²ஸதேவ. ஏஸேவ நயோ இதரஸ்மிம்பி சதுக்கத்³வயே. யதா² ச மாதாபிதூஸு, ஏவம் அரஹந்தேபி ஏதானி சதுக்கானி வேதி³தப்³பா³னி.

மனுஸ்ஸஅரஹந்தமேவ மாரேத்வா ஆனந்தரியம் பு²ஸதி, ந யக்க²பூ⁴தம். கம்மம் பன பா⁴ரியம், ஆனந்தரியஸதி³ஸமேவ. மனுஸ்ஸஅரஹந்தஸ்ஸ ச புது²ஜ்ஜனகாலேயேவ ஸத்த²ப்பஹாரே வா விஸே வா தி³ன்னேபி யதி³ ஸோ அரஹத்தம் பத்வா தேனேவ மரதி, அரஹந்தகா⁴தோ ஹோதியேவ. யம் பன புது²ஜ்ஜனகாலே தி³ன்னம் தா³னம் அரஹத்தம் பத்வா பரிபு⁴ஞ்ஜதி, புது²ஜ்ஜனஸ்ஸேவ தி³ன்னம் ஹோதி. ஸேஸஅரியபுக்³க³லே மாரேந்தஸ்ஸ ஆனந்தரியம் நத்தி². கம்மம் பன பா⁴ரியம், ஆனந்தரியஸதி³ஸமேவ.

லோஹிதுப்பாதே³ ததா²க³தஸ்ஸ அபே⁴ஜ்ஜகாயதாய பரூபக்கமேன சம்மச்சே²த³ம் கத்வா லோஹிதபக்³க⁴ரணம் நாம நத்தி². ஸரீரஸ்ஸ பன அந்தோயேவ ஏகஸ்மிம்யேவ டா²னே லோஹிதம் ஸமோஸரதி. தே³வத³த்தேன பவித்³த⁴ஸிலதோ பி⁴ஜ்ஜித்வா க³தா ஸகலிகாபி ததா²க³தஸ்ஸ பாத³ந்தம் பஹரி, ப²ரஸுனா பஹடோ விய பாதோ³ அந்தோலோஹிதோயேவ அஹோஸி. ததா² கரோந்தஸ்ஸ ஆனந்தரியம் ஹோதி. ஜீவகோ பன ததா²க³தஸ்ஸ ருசியா ஸத்த²கேன சம்மம் சி²ந்தி³த்வா தம்ஹா டா²னா து³ட்ட²லோஹிதம் நீஹரித்வா பா²ஸுமகாஸி, ததா² கரோந்தஸ்ஸ புஞ்ஞகம்மமேவ ஹோதி.

அத² யே ச பரினிப்³பு³தே ததா²க³தே சேதியம் பி⁴ந்த³ந்தி, போ³தி⁴ம் சி²ந்த³ந்தி தா⁴தும்ஹி உபக்கமந்தி, தேஸம் கிம் ஹோதீதி? பா⁴ரியம் கம்மம் ஹோதி ஆனந்தரியஸதி³ஸம். ஸதா⁴துகம் பன தூ²பம் வா படிமம் வா பா³த⁴மானம் போ³தி⁴ஸாக²ம் சி²ந்தி³தும் வட்டதி. ஸசேபி தத்த² நிலீனா ஸகுணா சேதியே வச்சம் பாதேந்தி, சி²ந்தி³தும் வட்டதியேவ. பரிபோ⁴க³சேதியதோ ஹி ஸரீரசேதியம் மஹந்ததரம். சேதியவத்து²ம் பி⁴ந்தி³த்வா க³ச்ச²ந்தம் போ³தி⁴மூலம்பி சி²ந்தி³த்வா ஹரிதும் வட்டதி. யா பன போ³தி⁴ஸாகா² போ³தி⁴க⁴ரம் பா³த⁴தி, தம் கே³ஹரக்க²ணத்த²ம் சி²ந்தி³தும் ந லப⁴தி, போ³தி⁴அத்த²ஞ்ஹி கே³ஹம், ந கே³ஹத்தா²ய போ³தி⁴. ஆஸனக⁴ரேபி ஏஸேவ நயோ. யஸ்மிம் பன ஆஸனக⁴ரே தா⁴து நிஹிதா ஹோதி, தஸ்ஸ ரக்க²ணத்தா²ய போ³தி⁴ஸாக²ம் சி²ந்தி³தும் வட்டதி. போ³தி⁴ஜக்³க³னத்த²ம் ஓஜோஹரணஸாக²ம் வா பூதிட்டா²னம் வா சி²ந்தி³தும் வட்டதியேவ, ப⁴க³வதோ ஸரீரபடிஜக்³க³னே விய புஞ்ஞம்பி ஹோதி.

ஸங்க⁴பே⁴தே³ ஸீமட்ட²கஸங்கே⁴ அஸன்னிபதிதே விஸும் பரிஸம் க³ஹேத்வா கதவோஹாரானுஸ்ஸாவன-ஸலாகக்³கா³ஹஸ்ஸ கம்மம் வா கரோந்தஸ்ஸ, உத்³தே³ஸம் வா உத்³தி³ஸந்தஸ்ஸ பே⁴தோ³ ச ஹோதி ஆனந்தரியகம்மஞ்ச. ஸமக்³க³ஸஞ்ஞாய பன வட்டதீதி கம்மம் கரோந்தஸ்ஸ பே⁴தோ³வ ஹோதி, ந ஆனந்தரியகம்மம், ததா² நவதோ ஊனபரிஸாயம். ஸப்³ப³ந்திமேன பரிச்சே²தே³ன நவன்னம் ஜனானம் யோ ஸங்க⁴ம் பி⁴ந்த³தி, தஸ்ஸ ஆனந்தரியகம்மம் ஹோதி. அனுவத்தகானம் அத⁴ம்மவாதீ³னம் மஹாஸாவஜ்ஜகம்மம். த⁴ம்மவாதி³னோ பன அனவஜ்ஜா.

தத்த² நவன்னமேவ ஸங்க⁴பே⁴தே³ இத³ம் ஸுத்தம் – ‘‘ஏகதோ உபாலி சத்தாரோ ஹோந்தி, ஏகதோ சத்தாரோ, நவமோ அனுஸ்ஸாவேதி, ஸலாகம் கா³ஹேதி ‘அயம் த⁴ம்மோ அயம் வினயோ இத³ம் ஸத்து²ஸாஸனம், இத³ம் க³ண்ஹத², இமம் ரோசேதா²’தி, ஏவம் கோ², உபாலி, ஸங்க⁴ராஜி சேவ ஹோதி ஸங்க⁴பே⁴தோ³ ச. நவன்னம் வா, உபாலி, அதிரேகனவன்னம் வா ஸங்க⁴ராஜி சேவ ஹோதி ஸங்க⁴பே⁴தோ³ சா’’தி (சூளவ. 351). ஏதேஸு பன பஞ்சஸு ஸங்க⁴பே⁴தோ³ வசீகம்மம், ஸேஸானி காயகம்மானீதி. ஏவம் கம்மதோ விஞ்ஞாதப்³போ³ வினிச்ச²யோ.

த்³வாரதோதி ஸப்³பா³னேவ சேதானி காயத்³வாரதோபி வசீத்³வாரதோபி ஸமுட்ட²ஹந்தி. புரிமானி பனேத்த² சத்தாரி ஆணத்திகவிஜ்ஜாமயபயோக³வஸேன வசீத்³வாரதோ ஸமுட்ட²ஹித்வாபி காயத்³வாரமேவ பூரேந்தி, ஸங்க⁴பே⁴தோ³ ஹத்த²முத்³தா³ய பே⁴த³ம் கரோந்தஸ்ஸ காயத்³வாரதோ ஸமுட்ட²ஹித்வாபி வசீத்³வாரமேவ பூரேதீதி. ஏவமேத்த² த்³வாரதோபி விஞ்ஞாதப்³போ³ வினிச்ச²யோ.

கப்பட்டி²தியதோதி ஸங்க⁴பே⁴தோ³யேவ சேத்த² கப்பட்டி²தியோ. ஸண்ட²ஹந்தே ஹி கப்பே கப்பவேமஜ்ஜே² வா ஸங்க⁴பே⁴த³ம் கத்வா கப்பவினாஸேயேவ முச்சதி. ஸசேபி ஹி ஸ்வேவ கப்போ வினஸ்ஸிஸ்ஸதீதி அஜ்ஜ ஸங்க⁴பே⁴த³ம் கரோதி, ஸ்வேவ முச்சதி, ஏகதி³வஸமேவ நிரயே பச்சதி. ஏவம் கரணம் பன நத்தி². ஸேஸானி சத்தாரி கம்மானி ஆனந்தரியானேவ ஹோந்தி, ந கப்பட்டி²தியானீதி ஏவமேத்த² கப்பட்டி²தியதோபி விஞ்ஞாதப்³போ³ வினிச்ச²யோ.

பாகதோதி யேன ச பஞ்சபே’தானி கம்மானி கதானி ஹோந்தி, தஸ்ஸ ஸங்க⁴பே⁴தோ³யேவ படிஸந்தி⁴வஸேன விபச்சதி, ஸேஸானி ‘‘அஹோஸிகம்மம், நாஹோஸி கம்மவிபாகோ’’தி ஏவமாதீ³ஸு ஸங்க்²யம் க³ச்ச²ந்தி. ஸங்க⁴ஸ்ஸ பே⁴தா³பா⁴வே லோஹிதுப்பாதோ³, தத³பா⁴வே அரஹந்தகா⁴தோ, தத³பா⁴வே ச ஸசே பிதா ஸீலவா ஹோதி, மாதா து³ஸ்ஸீலா, நோ வா ததா² ஸீலவதீ, பிதுகா⁴தோ படிஸந்தி⁴வஸேன விபச்சதி. ஸசே மாதாபிதுகா⁴தோ, த்³வீஸுபி ஸீலேன வா து³ஸ்ஸீலேன வா ஸமானேஸு மாதுகா⁴தோவ படிஸந்தி⁴வஸேன விபச்சதி. மாதா ஹி து³க்கரகாரினீ ப³ஹூபகாரா ச புத்தானந்தி ஏவமேத்த² பாகதோபி விஞ்ஞாதப்³போ³ வினிச்ச²யோ.

ஸாதா⁴ரணாதீ³ஹீதி புரிமானி சத்தாரி ஸப்³பே³ஸம்பி க³ஹட்ட²பப்³ப³ஜிதானம் ஸாதா⁴ரணானி. ஸங்க⁴பே⁴தோ³ பன ‘‘ந கோ², உபாலி பி⁴க்கு²னீ, ஸங்க⁴ம் பி⁴ந்த³தி, ந ஸிக்க²மானா, ந ஸாமணேரோ, ந ஸாமணேரீ, ந உபாஸகோ, ந உபாஸிகா ஸங்க⁴ம் பி⁴ந்த³தி, பி⁴க்கு² கோ², உபாலி, பகதத்தோ ஸமானஸம்வாஸகோ ஸமானஸீமாயம் டி²தோ ஸங்க⁴ம் பி⁴ந்த³தீ’’தி (சூளவ. 351) வசனதோ வுத்தப்பகாரஸ்ஸ பி⁴க்கு²னோவ ஹோதி, ந அஞ்ஞஸ்ஸ, தஸ்மா அஸாதா⁴ரணோ. ஆதி³ஸத்³தே³ன ஸப்³பே³பி தே து³க்க²வேத³னாஸஹக³தா தோ³ஸமோஹஸம்பயுத்தா சாதி ஏவமேத்த² ஸாதா⁴ரணாதீ³ஹிபி விஞ்ஞாதப்³போ³ வினிச்ச²யோ.

அஞ்ஞம் ஸத்தா²ரந்தி ‘‘அயம் மே ஸத்தா² ஸத்து²கிச்சம் காதும் அஸமத்தோ²’’தி ப⁴வந்தரேபி அஞ்ஞம் தித்த²கரம் ‘‘அயம் மே ஸத்தா²’’தி ஏவம் க³ண்ஹேய்ய, நேதம் டா²னம் விஜ்ஜதீதி அத்தோ².

129. ஏகிஸ்ஸா லோகதா⁴துயாதி த³ஸஸஹஸ்ஸிலோகதா⁴துயா. தீணி ஹி கே²த்தானி ஜாதிகே²த்தம் ஆணாகே²த்தம் விஸயகே²த்தம். தத்த² ஜாதிகே²த்தம் நாம த³ஸஸஹஸ்ஸீ லோகதா⁴து. ஸா ஹி ததா²க³தஸ்ஸ மாதுகுச்சி²ஓக்கமனகாலே நிக்க²மனகாலே ஸம்போ³தி⁴காலே த⁴ம்மசக்கப்பவத்தனே ஆயுஸங்கா²ரோஸ்ஸஜ்ஜனே பரினிப்³பா³னே ச கம்பதி. கோடிஸதஸஹஸ்ஸசக்கவாளம் பன ஆணாகே²த்தம் நாம. ஆடானாடியமோரபரித்தத⁴ஜக்³க³பரித்தரதனபரித்தாதீ³னஞ்ஹி ஏத்த² ஆணா வத்ததி. விஸயகே²த்தஸ்ஸ பன பரிமாணம் நத்தி². பு³த்³தா⁴னஞ்ஹி ‘‘யாவதகம் ஞாணம் தாவதகம் நேய்யம், யாவதகம் நேய்யம் தாவதகம் ஞாணம், ஞாணபரியந்திகம் நேய்யம் நேய்யபரியந்திகம் ஞாண’’ந்தி (படி. ம. 3.5) வசனதோ அவிஸயோ நாம நத்தி².

இமேஸு பன தீஸு கே²த்தேஸு ட²பேத்வா இமம் சக்கவாளம் அஞ்ஞஸ்மிம் சக்கவாளே பு³த்³தா⁴ உப்பஜ்ஜந்தீதி ஸுத்தம் நத்தி², ந உப்பஜ்ஜந்தீதி பன அத்தி². தீணி பிடகானி வினயபிடகம் ஸுத்தந்தபிடகம் அபி⁴த⁴ம்மபிடகம், திஸ்ஸோ ஸங்கீ³தியோ மஹாகஸ்ஸபத்தே²ரஸ்ஸ ஸங்கீ³தி, யஸத்தே²ரஸ்ஸ ஸங்கீ³தி, மோக்³க³லிபுத்ததிஸ்ஸத்தே²ரஸ்ஸ ஸங்கீ³தீதி. இமா திஸ்ஸோ ஸங்கீ³தியோ ஆருள்ஹே தேபிடகே பு³த்³த⁴வசனே இமம் சக்கவாளம் முஞ்சித்வா அஞ்ஞத்த² பு³த்³தா⁴ உப்பஜ்ஜந்தீதி ஸுத்தம் நத்தி², ந உப்பஜ்ஜந்தீதி பன அத்தி².

அபுப்³ப³ம் அசரிமந்தி அபுரே அபச்சா². ஏகதோ ந உப்பஜ்ஜந்தி, புரே வா பச்சா² வா உப்பஜ்ஜந்தீதி வுத்தம் ஹோதி. தத்த² ஹி போ³தி⁴பல்லங்கே போ³தி⁴ம் அப்பத்வா ந உட்ட²ஹிஸ்ஸாமீதி நிஸின்னகாலதோ பட்டா²ய யாவ மாதுகுச்சி²ஸ்மிம் படிஸந்தி⁴க்³க³ஹணம், தாவ புப்³பே³தி ந வேதி³தப்³ப³ம். போ³தி⁴ஸத்தஸ்ஸ ஹி படிஸந்தி⁴க்³க³ஹணேன த³ஸஸஹஸ்ஸசக்கவாளகம்பனேனேவ கே²த்தபரிக்³க³ஹோ கதோ, அஞ்ஞஸ்ஸ பு³த்³த⁴ஸ்ஸ உப்பத்தி நிவாரிதாவ ஹோதி. பரினிப்³பா³னகாலதோ பட்டா²ய யாவ ஸாஸபமத்தா தா⁴து திட்ட²தி, தாவ பச்சா²தி ந வேதி³தப்³ப³ம். தா⁴தூஸு ஹி டி²தாஸு பு³த்³தா⁴ டி²தாவ ஹோந்தி. தஸ்மா ஏத்த²ந்தரே அஞ்ஞஸ்ஸ பு³த்³த⁴ஸ்ஸ உப்பத்தி நிவாரிதாவ ஹோதி. தா⁴துபரினிப்³பா³னே பன ஜாதே அஞ்ஞஸ்ஸ பு³த்³த⁴ஸ்ஸ உப்பத்தி ந நிவாரிதா.

தீணி ஹி அந்தரதா⁴னானி நாம பரியத்திஅந்தரதா⁴னம், படிவேத⁴அந்தரதா⁴னம், படிபத்திஅந்தரதா⁴னந்தி. தத்த² பரியத்தீதி தீணி பிடகானி. படிவேதோ⁴தி ஸச்சபடிவேதோ⁴. படிபத்தீதி படிபதா³. தத்த² படிவேதோ⁴ ச படிபத்தி ச ஹோதிபி ந ஹோதிபி. ஏகஸ்மிஞ்ஹி காலே படிவேத⁴த⁴ரா பி⁴க்கூ² ப³ஹூ ஹோந்தி, ஏஸோ பி⁴க்கு² புது²ஜ்ஜனோதி அங்கு³லிம் பஸாரேத்வா த³ஸ்ஸேதப்³போ³ ஹோதி. இமஸ்மிம்யேவ தீ³பே ஏகவாரே புது²ஜ்ஜனபி⁴க்கு² நாம நாஹோஸி. படிபத்திபூரிகாபி கதா³சி ப³ஹூ ஹோந்தி கதா³சி அப்பா. இதி படிவேதோ⁴ ச படிபத்தி ச ஹோதிபி ந ஹோதிபி, ஸாஸனட்டி²தியா பன பரியத்தி பமாணம்.

பண்டி³தோ ஹி தேபிடகம் ஸுத்வா த்³வேபி பூரேதி. யதா² அம்ஹாகம் போ³தி⁴ஸத்தோ ஆளாரஸ்ஸ ஸந்திகே பஞ்சாபி⁴ஞ்ஞா ஸத்த ச ஸமாபத்தியோ நிப்³ப³த்தேத்வா நேவஸஞ்ஞானாஸஞ்ஞாயதனஸமாபத்தியா பரிகம்மம் புச்சி², ஸோ ந ஜானாமீதி ஆஹ. ததோ உத³கஸ்ஸ ஸந்திகம் க³ந்த்வா அதி⁴க³தம் விஸேஸம் ஸம்ஸந்தே³த்வா நேவஸஞ்ஞானாஸஞ்ஞாயதனஸ்ஸ பரிகம்மம் புச்சி², ஸோ ஆசிக்கி², தஸ்ஸ வசனஸமனந்தரமேவ மஹாஸத்தோ தம் ஸம்பாதே³ஸி, ஏவமேவ பஞ்ஞவா பி⁴க்கு² பரியத்திம் ஸுத்வா த்³வேபி பூரேதி. தஸ்மா பரியத்தியா டி²தாய ஸாஸனம் டி²தம் ஹோதி.

யதா³ பன ஸா அந்தரதா⁴யதி, ததா³ பட²மம் அபி⁴த⁴ம்மபிடகம் நஸ்ஸதி. தத்த² பட்டா²னம் ஸப்³ப³பட²மம் அந்தரதா⁴யதி, அனுக்கமேன பச்சா² த⁴ம்மஸங்க³ஹோ, தஸ்மிம் அந்தரஹிதே இதரேஸு த்³வீஸு பிடகேஸு டி²தேஸு ஸாஸனம் டி²தமேவ ஹோதி. தத்த² ஸுத்தந்தபிடகே அந்தரதா⁴யமானே பட²மம் அங்கு³த்தரனிகாயோ ஏகாத³ஸகதோ பட்டா²ய யாவ ஏககா அந்தரதா⁴யதி, தத³னந்தரம் ஸம்யுத்தனிகாயோ சக்கபேய்யாலதோ பட்டா²ய யாவ ஓக⁴தரணா அந்தரதா⁴யதி, தத³னந்தரம் மஜ்ஜி²மனிகாயோ இந்த்³ரியபா⁴வனதோ பட்டா²ய யாவ மூலபரியாயா அந்தரதா⁴யதி, தத³னந்தரம் தீ³க⁴னிகாயோ த³ஸுத்தரதோ பட்டா²ய யாவ ப்³ரஹ்மஜாலா அந்தரதா⁴யதி. ஏகிஸ்ஸாபி த்³வின்னம்பி கா³தா²னம் புச்சா² அத்³தா⁴னம் க³ச்ச²தி, ஸாஸனம் தா⁴ரேதும் ந ஸக்கோதி ஸபி⁴யபுச்சா² (ஸு. நி. ஸபி⁴யஸுத்தம்) விய ஆளவகபுச்சா² (ஸு. நி. ஆளவகஸுத்தம்; ஸம். நி. 1.246) விய ச. ஏதா கிர கஸ்ஸபபு³த்³த⁴காலிகா அந்தரா ஸாஸனம் தா⁴ரேதும் நாஸக்கி²ம்ஸு.

த்³வீஸு பன பிடகேஸு அந்தரஹிதேஸுபி வினயபிடகே டி²தே ஸாஸனம் திட்ட²தி, பரிவாரக²ந்த⁴கேஸு அந்தரஹிதேஸு உப⁴தோவிப⁴ங்கே³ டி²தே டி²தமேவ ஹோதி. உப⁴தோவிப⁴ங்கே³ அந்தரஹிதே மாதிகாய டி²தாயபி டி²தமேவ ஹோதி. மாதிகாய அந்தரஹிதாய பாதிமோக்க²பப்³ப³ஜ்ஜஉபஸம்பதா³ஸு டி²தாஸு ஸாஸனம் திட்ட²தி. லிங்க³மத்³தா⁴னம் க³ச்ச²தி, ஸேதவத்த²ஸமணவம்ஸோ பன கஸ்ஸபபு³த்³த⁴காலதோ பட்டா²ய ஸாஸனம் தா⁴ரேதும் நாஸக்கி². பச்சி²மகஸ்ஸ பன ஸச்சபடிவேத⁴தோ பச்சி²மகஸ்ஸ ஸீலபே⁴த³தோ ச பட்டா²ய ஸாஸனம் ஓஸக்கிதம் நாம ஹோதி. ததோ பட்டா²ய அஞ்ஞஸ்ஸ பு³த்³த⁴ஸ்ஸ உப்பத்தி ந வாரிதாதி.

தீணி பரினிப்³பா³னானி நாம கிலேஸபரினிப்³பா³னம் க²ந்த⁴பரினிப்³பா³னம் தா⁴துபரினிப்³பா³னந்தி. தத்த² கிலேஸபரினிப்³பா³னம் போ³தி⁴பல்லங்கே அஹோஸி, க²ந்த⁴பரினிப்³பா³னம் குஸினாராயம், தா⁴துபரினிப்³பா³னம் அனாக³தே ப⁴விஸ்ஸதி. ஸாஸனஸ்ஸ கிர ஓஸக்கனகாலே இமஸ்மிம் தம்ப³பண்ணிதீ³பே தா⁴துயோ ஸன்னிபதித்வா மஹாசேதியம் க³மிஸ்ஸந்தி, மஹாசேதியதோ நாக³தீ³பே ராஜாயதனசேதியம், ததோ மஹாபோ³தி⁴பல்லங்கம் க³மிஸ்ஸந்தி, நாக³ப⁴வனதோபி தே³வலோகதோபி ப்³ரஹ்மலோகதோபி தா⁴துயோ மஹாபோ³தி⁴பல்லங்கமேவ க³மிஸ்ஸந்தி. ஸாஸபமத்தாபி தா⁴து அந்தரா ந நஸ்ஸிஸ்ஸதி. ஸப்³பா³ தா⁴துயோ மஹாபோ³தி⁴பல்லங்கே ராஸிபூ⁴தா ஸுவண்ணக்க²ந்தோ⁴ விய ஏகக்³க⁴னா ஹுத்வா ச²ப்³ப³ண்ணரஸ்மியோ விஸ்ஸஜ்ஜேஸ்ஸந்தி, தா த³ஸஸஹஸ்ஸிலோகதா⁴தும் ப²ரிஸ்ஸந்தி.

ததோ த³ஸஸஹஸ்ஸசக்கவாளே தே³வதா யோ ஸன்னிபதித்வா ‘‘அஜ்ஜ ஸத்தா² பரினிப்³பா³யதி, அஜ்ஜ ஸாஸனம் ஓஸக்கதி, பச்சி²மத³ஸ்ஸனம் தா³னி இத³ம் அம்ஹாக’’ந்தி த³ஸப³லஸ்ஸ பரினிப்³பு³ததி³வஸதோ மஹந்ததரம் காருஞ்ஞம் கரிஸ்ஸந்தி. ட²பேத்வா அனாகா³மிகீ²ணாஸவே அவஸேஸா ஸகபா⁴வேன ஸண்டா²தும் ந ஸக்கி²ஸ்ஸந்தி. தா⁴தூஸு தேஜோதா⁴து உட்ட²ஹித்வா யாவ ப்³ரஹ்மலோகா உக்³க³ச்சி²ஸ்ஸதி, ஸாஸபமத்தாயபி தா⁴துயா ஸதி ஏகஜாலாவ ப⁴விஸ்ஸதி, தா⁴தூஸு பரியாதா³னம் க³தாஸு பச்சி²ஜ்ஜிஸ்ஸதி. ஏவம் மஹந்தம் ஆனுபா⁴வம் த³ஸ்ஸேத்வா தா⁴தூஸு அந்தரஹிதாஸு ஸாஸனம் அந்தரஹிதம் நாம ஹோதி. யாவ ஏவம் ந அனந்தரதா⁴யதி, தாவ அசரிமம் நாம ஹோதி. ஏவம் அபுப்³ப³ம் அசரிமம் உப்பஜ்ஜேய்யுந்தி நேதம் டா²னம் விஜ்ஜதி.

கஸ்மா பன அபுப்³ப³ம் அசரிமம் ந உப்பஜ்ஜந்தீதி. அனச்ச²ரியத்தா. பு³த்³தா⁴ ஹி அச்ச²ரியமனுஸ்ஸா. யதா²ஹ – ‘‘ஏகபுக்³க³லோ, பி⁴க்க²வே, லோகே உப்பஜ்ஜமானோ உப்பஜ்ஜதி அச்ச²ரியமனுஸ்ஸோ, கதமோ ஏகபுக்³க³லோ, ததா²க³தோ அரஹம் ஸம்மாஸம்பு³த்³தோ⁴’’தி (அ. நி. 1.171-174).

யதி³ ச த்³வே வா சத்தாரோ வா அட்ட² வா ஸோளஸ வா ஏகதோ உப்பஜ்ஜேய்யும், ந அச்ச²ரியா ப⁴வேய்யும். ஏகஸ்மிஞ்ஹி விஹாரே த்³வின்னம் சேதியானம்பி லாப⁴ஸக்காரோ உளாரோ ந ஹோதி பி⁴க்கூ²பி ப³ஹுதாய ந அச்ச²ரியா ஜாதா, ஏவம் பு³த்³தா⁴பி ப⁴வேய்யும். தஸ்மா ந உப்பஜ்ஜந்தி.

தே³ஸனாய ச விஸேஸாபா⁴வதோ. யஞ்ஹி ஸதிபட்டா²னாதி³பே⁴த³ம் த⁴ம்மம் ஏகோ தே³ஸேதி, அஞ்ஞேன உப்பஜ்ஜித்வாபி ஸோவ தே³ஸேதப்³போ³ ஸியா. ததோ ந அச்ச²ரியோ ஸியா, ஏகஸ்மிம் பன த⁴ம்மம் தே³ஸேந்தே தே³ஸனாபி அச்ச²ரியா ஹோதி.

விவாதா³பா⁴வதோ ச. ப³ஹூஸு ச பு³த்³தே⁴ஸு உப்பஜ்ஜந்தேஸு ப³ஹூனம் ஆசரியானம் அந்தேவாஸிகா விய ‘‘அம்ஹாகம் பு³த்³தோ⁴ பாஸாதி³கோ, அம்ஹாகம் பு³த்³தோ⁴ மது⁴ரஸ்ஸரோ லாபீ⁴ புஞ்ஞவா’’தி விவதே³ய்யும், தஸ்மாபி ஏவம் ந உப்பஜ்ஜந்தி. அபிசேதம் காரணம் மிலிந்த³ரஞ்ஞா புட்டே²ன நாக³ஸேனத்தே²ரேன வித்தா²ரிதமேவ. வுத்தஞ்ஹி (மி. ப. 5.1.1) –

‘‘தத்த², ப⁴ந்தே நாக³ஸேன, பா⁴ஸிதம்பேதம் ப⁴க³வதா ‘அட்டா²னமேதம், பி⁴க்க²வே, அனவகாஸோ, யம் ஏகிஸ்ஸா லோகதா⁴துயா த்³வே அரஹந்தோ ஸம்மாஸம்பு³த்³தா⁴ அபுப்³ப³ம் அசரிமம் உப்பஜ்ஜேய்யும், நேதம் டா²னம் விஜ்ஜதீ’தி. தே³ஸேந்தா ச, ப⁴ந்தே நாக³ஸேன, ஸப்³பே³பி ததா²க³தா ஸத்ததிம்ஸ போ³தி⁴பக்கி²யத⁴ம்மே தே³ஸேந்தி, கத²யமானா ச சத்தாரி அரியஸச்சானி கதே²ந்தி, ஸிக்கா²பேந்தா ச தீஸு ஸிக்கா²ஸு ஸிக்கா²பேந்தி, அனுஸாஸமானா ச அப்பமாத³படிபத்தியம் அனுஸாஸந்தி. யதி³, ப⁴ந்தே நாக³ஸேன, ஸப்³பே³ஸம்பி ததா²க³தானம் ஏகா தே³ஸனா ஏகா கதா² ஏகா ஸிக்கா² ஏகா அனுஸிட்டி², கேன காரணேன த்³வே ததா²க³தா ஏகக்க²ணே நுப்பஜ்ஜந்தி? ஏகேனபி தாவ பு³த்³து⁴ப்பாதே³ன அயம் லோகோ ஓபா⁴ஸஜாதோ. யதி³ து³தியோ பு³த்³தோ⁴ ப⁴வேய்ய, த்³வின்னம் பபா⁴ய அயம் லோகோ பி⁴ய்யோஸோமத்தாய ஓபா⁴ஸஜாதோ ப⁴வேய்ய. ஓவத³மானா ச த்³வே ததா²க³தா ஸுக²ம் ஓவதே³ய்யும், அனுஸாஸமானா ச ஸுக²ம் அனுஸாஸேய்யும், தத்த² மே காரணம் ப்³ரூஹி, யதா²ஹம் நிஸ்ஸம்ஸயோ ப⁴வேய்யந்தி.

அயம் மஹாராஜ த³ஸஸஹஸ்ஸீ லோகதா⁴து ஏகபு³த்³த⁴தா⁴ரணீ, ஏகஸ்ஸேவ ததா²க³தஸ்ஸ கு³ணம் தா⁴ரேதி, யதி³ து³தியோ பு³த்³தோ⁴ உப்பஜ்ஜேய்ய, நாயம் த³ஸஸஹஸ்ஸீ லோகதா⁴து தா⁴ரேய்ய, சலேய்ய கம்பேய்ய நமேய்ய ஓனமேய்ய வினமேய்ய விகிரேய்ய வித⁴மேய்ய வித்³த⁴ம்ஸேய்ய, ந டா²னமுபக³ச்சே²ய்ய.

யதா², மஹாராஜ, நாவா ஏகபுரிஸஸந்தா⁴ரணீ ப⁴வேய்ய. ஏகஸ்மிம் புரிஸே அபி⁴ரூள்ஹே ஸா நாவா ஸமுபாதி³கா ப⁴வேய்ய. அத² து³தியோ புரிஸோ ஆக³ச்சே²ய்ய தாதி³ஸோ ஆயுனா வண்ணேன வயேன பமாணேன கிஸதூ²லேன ஸப்³ப³ங்க³பச்சங்கே³ன, ஸோ தம் நாவம் அபி⁴ரூஹேய்ய. அபினு ஸா மஹாராஜ, நாவா த்³வின்னம்பி தா⁴ரேய்யாதி? ந ஹி, ப⁴ந்தே, சலேய்ய கம்பேய்ய நமேய்ய ஓனமேய்ய வினமேய்ய விகிரேய்ய வித⁴மேய்ய வித்³த⁴ம்ஸேய்ய, ந டா²னமுபக³ச்சே²ய்ய, ஓஸீதே³ய்ய உத³கேதி. ஏவமேவ கோ², மஹாராஜ, அயம் த³ஸஸஹஸ்ஸீ லோகதா⁴து ஏகபு³த்³த⁴தா⁴ரணீ, ஏகஸ்ஸேவ ததா²க³தஸ்ஸ கு³ணம் தா⁴ரேதி, யதி³ து³தியோ பு³த்³தோ⁴ உப்பஜ்ஜேய்ய, நாயம் த³ஸஸஹஸ்ஸீ லோகதா⁴து தா⁴ரேய்ய, சலேய்ய…பே… ந டா²னமுபக³ச்சே²ய்ய.

யதா² வா பன மஹாராஜ புரிஸோ யாவத³த்த²ம் போ⁴ஜனம் பு⁴ஞ்ஜேய்ய சா²தே³ந்தம் யாவகண்ட²மபி⁴பூரயித்வா, ஸோ தா⁴தோ பீணிதோ பரிபுண்ணோ நிரந்தரோ தந்தி³கதோ அனோனமிதத³ண்ட³ஜாதோ புனதே³வ தத்தகம் போ⁴ஜனம் பு⁴ஞ்ஜேய்ய, அபினு கோ², மஹாராஜ, புரிஸோ ஸுகி²தோ ப⁴வேய்யாதி? ந ஹி, ப⁴ந்தே, ஸகிம் பு⁴த்தோவ மரேய்யாதி. ஏவமேவ கோ², மஹாராஜ, அயம் த³ஸஸஹஸ்ஸீ லோகதா⁴து ஏகபு³த்³த⁴தா⁴ரணீ …பே… ந டா²னமுபக³ச்சே²ய்யாதி.

கிம் நு கோ², ப⁴ந்தே நாக³ஸேன, அதித⁴ம்மபா⁴ரேன பத²வீ சலதீதி? இத⁴, மஹாராஜ, த்³வே ஸகடா ரதனபரிபூரிதா ப⁴வேய்யும் யாவ முக²ஸமா. ஏகஸ்மா ஸகடதோ ரதனம் க³ஹேத்வா ஏகஸ்மிம் ஸகடே ஆகிரேய்யும், அபினு கோ² தம், மஹாராஜ, ஸகடம் த்³வின்னம்பி ஸகடானம் ரதனம் தா⁴ரேய்யாதி? ந ஹி, ப⁴ந்தே, நாபி⁴பி தஸ்ஸ ப²லேய்ய, அராபி தஸ்ஸ பி⁴ஜ்ஜேய்யும், நேமிபி தஸ்ஸ ஓபதேய்ய, அக்கோ²பி தஸ்ஸ பி⁴ஜ்ஜேய்யாதி. கிம் நு கோ², மஹாராஜ, அதிரதனபா⁴ரேன ஸகடம் பி⁴ஜ்ஜதீதி? ஆம, ப⁴ந்தேதி. ஏவமேவ கோ², மஹாராஜ, அதித⁴ம்மபா⁴ரேன பத²வீ சலதீதி.

அபிச மஹாராஜ இமம் காரணம் பு³த்³த⁴ப³லபரிதீ³பனாய ஓஸாரிதம், அஞ்ஞம்பி தத்த² அபி⁴ரூபம் காரணம் ஸுணோஹி, யேன காரணேன த்³வே ஸம்மாஸம்பு³த்³தா⁴ ஏகக்க²ணே நுப்பஜ்ஜந்தி. யதி³, மஹாராஜ, த்³வே ஸம்மாஸம்பு³த்³தா⁴ ஏகக்க²ணே உப்பஜ்ஜேய்யும், தேஸம் பரிஸாய விவாதோ³ உப்பஜ்ஜேய்ய – ‘‘தும்ஹாகம் பு³த்³தோ⁴ அம்ஹாகம் பு³த்³தோ⁴’’தி உப⁴தோபக்க²ஜாதா ப⁴வேய்யும். யதா², மஹாராஜ, த்³வின்னம் ப³லவாமச்சானம் பரிஸாய விவாதோ³ உப்பஜ்ஜேய்ய ‘தும்ஹாகம் அமச்சோ அம்ஹாகம் அமச்சோ’தி உப⁴தோபக்க²ஜாதா ஹோந்தி, ஏவமேவ கோ², மஹாராஜ, யதி³, த்³வே ஸம்மாஸம்பு³த்³தா⁴ ஏகக்க²ணே உப்பஜ்ஜேய்யும், தேஸம் பரிஸாய விவாதோ³ உப்பஜ்ஜேய்ய ‘தும்ஹாகம் பு³த்³தோ⁴ அம்ஹாகம் பு³த்³தோ⁴’தி உப⁴தோபக்க²ஜாதா ப⁴வேய்யும். இத³ம் தாவ, மஹாராஜ, ஏகம் காரணம், யேன காரணேன த்³வே ஸம்மாஸம்பு³த்³தா⁴ ஏகக்க²ணே நுப்பஜ்ஜந்தி.

அபரம்பி, மஹாராஜ, உத்தரிம் காரணம் ஸுணோஹி, யேன காரணேன த்³வே ஸம்மாஸம்பு³த்³தா⁴ ஏகக்க²ணே நுப்பஜ்ஜந்தி. யதி³, மஹாராஜ, த்³வே ஸம்மாஸம்பு³த்³தா⁴ ஏகக்க²ணே உப்பஜ்ஜேய்யும், அக்³கோ³ பு³த்³தோ⁴தி யம் வசனம், தம் மிச்சா² ப⁴வேய்ய. ஜேட்டோ² பு³த்³தோ⁴தி யம் வசனம், தம் மிச்சா² ப⁴வேய்ய. ஸேட்டோ² பு³த்³தோ⁴தி, விஸிட்டோ² பு³த்³தோ⁴தி, உத்தமோ பு³த்³தோ⁴தி, பவரோ பு³த்³தோ⁴தி, அஸமோ பு³த்³தோ⁴தி, அஸமஸமோ பு³த்³தோ⁴தி, அப்படிஸமோ பு³த்³தோ⁴தி, அப்படிபா⁴கோ³ பு³த்³தோ⁴தி, அப்படிபுக்³க³லோ பு³த்³தோ⁴தி யம் வசனம், தம் மிச்சா² ப⁴வேய்ய. இத³ம்பி கோ² த்வம், மஹாராஜ, காரணம் அத்த²தோ ஸம்படிச்ச², யேன காரணேன த்³வே ஸம்மாஸம்பு³த்³தா⁴ ஏகக்க²ணே நுப்பஜ்ஜந்தி.

அபிச கோ² மஹாராஜ பு³த்³தா⁴னம் ப⁴க³வந்தானம் ஸபா⁴வபகதி ஏஸா, யம் ஏகோயேவ பு³த்³தோ⁴ லோகே உப்பஜ்ஜதி. கஸ்மா காரணா? மஹந்ததாய ஸப்³ப³ஞ்ஞுபு³த்³த⁴கு³ணானம். அஞ்ஞம்பி மஹாராஜ யம் லோகே மஹந்தம், தம் ஏகம்யேவ ஹோதி. பத²வீ, மஹாராஜ, மஹந்தீ, ஸா ஏகாயேவ. ஸாக³ரோ மஹந்தோ, ஸோ ஏகோயேவ. ஸினேரு கி³ரிராஜா மஹந்தோ, ஸோ ஏகோயேவ. ஆகாஸோ மஹந்தோ, ஸோ ஏகோயேவ. ஸக்கோ மஹந்தோ, ஸோ ஏகோயேவ. மாரோ மஹந்தோ, ஸோ ஏகோயேவ. ப்³ரஹ்மா மஹந்தோ, ஸோ ஏகோயேவ. ததா²க³தோ அரஹம் ஸம்மாஸம்பு³த்³தோ⁴ மஹந்தோ, ஸோ ஏகோயேவ லோகஸ்மிம். யத்த² தே உப்பஜ்ஜந்தி, தத்த² அஞ்ஞஸ்ஸ ஓகாஸோ ந ஹோதி. தஸ்மா, மஹாராஜ, ததா²க³தோ அரஹம் ஸம்மாஸம்பு³த்³தோ⁴ ஏகோயேவ லோகஸ்மிம் உப்பஜ்ஜதீதி. ஸுகதி²தோ, ப⁴ந்தே நாக³ஸேன, பஞ்ஹோ ஓபம்மேஹி காரணேஹீ’’தி.

ஏகிஸ்ஸா லோகதா⁴துயாதி ஏகஸ்மிம் சக்கவாளே. ஹேட்டா² இமினாவ பதே³ன த³ஸசக்கவாளஸஹஸ்ஸானி க³ஹிதானி தானிபி, ஏகசக்கவாளேனேவ பரிச்சி²ந்தி³தும் வட்டந்தி. பு³த்³தா⁴ ஹி உப்பஜ்ஜமானா இமஸ்மிம்யேவ சக்கவாளே உப்பஜ்ஜந்தி, உப்பஜ்ஜனட்டா²னே பன வாரிதே இதோ அஞ்ஞேஸு சக்கவாளேஸு நுப்பஜ்ஜந்தீதி வாரிதமேவ ஹோதி.

அபுப்³ப³ம் அசரிமந்தி ஏத்த² சக்கரதனபாதுபா⁴வதோ புப்³பே³ புப்³ப³ம், தஸ்ஸேவ அந்தரதா⁴னதோ பச்சா² சரிமம். தத்த² த்³விதா⁴ சக்கரதனஸ்ஸ அந்தரதா⁴னம் ஹோதி, சக்கவத்தினோ காலம்கிரியதோ வா பப்³ப³ஜ்ஜாய வா. அந்தரதா⁴யமானஞ்ச பன தம் காலம்கிரியதோ வா பப்³ப³ஜ்ஜதோ வா ஸத்தமே தி³வஸே அந்தரதா⁴யதி, ததோ பரம் சக்கவத்தினோ பாதுபா⁴வோ அவாரிதோ.

கஸ்மா பன ஏகசக்கவாளே த்³வே சக்கவத்தினோ நுப்பஜ்ஜந்தீதி. விவாது³பச்சே²த³தோ அச்ச²ரியபா⁴வதோ சக்கரதனஸ்ஸ மஹானுபா⁴வதோ ச. த்³வீஸு ஹி உப்பஜ்ஜந்தேஸு ‘‘அம்ஹாகம் ராஜா மஹந்தோ அம்ஹாகம் ராஜா மஹந்தோ’’தி விவாதோ³ உப்பஜ்ஜேய்ய. ஏகஸ்மிம் தீ³பே சக்கவத்தீதி ச ஏகஸ்மிம் தீ³பே சக்கவத்தீதி ச அனச்ச²ரியா ப⁴வேய்யும். யோ சாயம் சக்கரதனஸ்ஸ த்³விஸஹஸ்ஸதீ³பபரிவாரேஸு சதூஸு மஹாதீ³பேஸு இஸ்ஸரியானுப்பதா³னஸமத்தோ² மஹானுபா⁴வோ, ஸோ பரிஹாயேத². இதி விவாது³பச்சே²த³தோ அச்ச²ரியபா⁴வதோ சக்கரதனஸ்ஸ மஹானுபா⁴வதோ ச ந ஏகசக்கவாளே த்³வே உப்பஜ்ஜந்தி.

130. யம் இத்தீ² அஸ்ஸ அரஹம் ஸம்மாஸம்பு³த்³தோ⁴தி ஏத்த² திட்ட²து தாவ ஸப்³ப³ஞ்ஞுகு³ணே நிப்³ப³த்தேத்வா லோகுத்தாரணஸமத்தோ² பு³த்³த⁴பா⁴வோ, பணிதா⁴னமத்தம்பி இத்தி²யா ந ஸம்பஜ்ஜதி.

மனுஸ்ஸத்தம் லிங்க³ஸம்பத்தி, ஹேது ஸத்தா²ரத³ஸ்ஸனம்;

பப்³ப³ஜ்ஜா கு³ணஸம்பத்தி, அதி⁴காரோ ச ச²ந்த³தா;

அட்ட²த⁴ம்மஸமோதா⁴னா, அபி⁴னீஹாரோ ஸமிஜ்ஜ²தீதி. (பு³. வம். 2.59) –

இமானி ஹி பணிதா⁴னஸம்பத்திகாரணானி. இதி பணிதா⁴னம்பி ஸம்பாதே³தும் அஸமத்தா²ய இத்தி²யா குதோ பு³த்³த⁴பா⁴வோதி ‘‘அட்டா²னமேதம் அனவகாஸோ யம் இத்தீ² அஸ்ஸ அரஹம் ஸம்மாஸம்பு³த்³தோ⁴’’தி வுத்தம். ஸப்³பா³காரபரிபூரோ ச புஞ்ஞுஸ்ஸயோ ஸப்³பா³காரபரிபூரமேவ அத்தபா⁴வம் நிப்³ப³த்தேதீதி புரிஸோவ அரஹம் ஹோதி ஸம்மாஸம்பு³த்³தோ⁴.

யம் இத்தீ² ராஜா அஸ்ஸ சக்கவத்தீதிஆதீ³ஸுபி யஸ்மா இத்தி²யா கோஸோஹிதவத்த²கு³ய்ஹதாதீ³னம் அபா⁴வேன லக்க²ணானி ந பரிபூரேந்தி, இத்தி²ரதனாபா⁴வேன ஸத்தரதனஸமங்கி³தா ந ஸம்பஜ்ஜதி, ஸப்³ப³மனுஸ்ஸேஹி ச அதி⁴கோ அத்தபா⁴வோ ந ஹோதி, தஸ்மா ‘‘அட்டா²னமேதம் அனவகாஸோ யம் இத்தீ² ராஜா அஸ்ஸ சக்கவத்தீ’’தி வுத்தம். யஸ்மா ச ஸக்கத்தாதீ³னி தீணி டா²னானி உத்தமானி, இத்தி²லிங்க³ஞ்ச ஹீனம், தஸ்மா தஸ்ஸா ஸக்கத்தாதீ³னிபி படிஸித்³தா⁴னி.

நனு ச யதா² இத்தி²லிங்க³ம், ஏவம் புரிஸலிங்க³ம்பி ப்³ரஹ்மலோகே நத்தி²? தஸ்மா ‘‘யம் புரிஸோ ப்³ரஹ்மத்தம் கரேய்ய, டா²னமேதம் விஜ்ஜதீ’’திபி ந வத்தப்³ப³ம் ஸியாதி. நோ ந வத்தப்³ப³ம். கஸ்மா? இத⁴ புரிஸஸ்ஸ தத்த² நிப்³ப³த்தனதோ. ப்³ரஹ்மத்தந்தி ஹி மஹாப்³ரஹ்மத்தம் அதி⁴ப்பேதம். இத்தீ² ச இத⁴ ஜா²னம் பா⁴வேத்வா காலம் கத்வா ப்³ரஹ்மபாரிஸஜ்ஜானம் ஸஹப்³யதம் உபபஜ்ஜதி, ந மஹாப்³ரஹ்மானம், புரிஸோ பன தத்த² ந உப்பஜ்ஜதீதி ந வத்தப்³போ³. ஸமானேபி சேத்த² உப⁴யலிங்கா³பா⁴வே புரிஸஸண்டா²னாவ ப்³ரஹ்மானோ, ந இத்தி²ஸண்டா²னா, தஸ்மா ஸுவுத்தமேவேதம்.

131. காயது³ச்சரிதஸ்ஸாதிஆதீ³ஸு யதா² நிம்ப³பீ³ஜகோஸாதகீபீ³ஜாதீ³னி மது⁴ரப²லம் ந நிப்³ப³த்தேந்தி, அஸாதம் அமது⁴ரமேவ நிப்³ப³த்தேந்தி, ஏவம் காயது³ச்சரிதாதீ³னி மது⁴ரவிபாகம் ந நிப்³ப³த்தேந்தி, அமது⁴ரமேவ விபாகம் நிப்³ப³த்தேந்தி. யதா² ச உச்சு²பீ³ஜஸாலிபீ³ஜாதீ³னி மது⁴ரம் ஸாது³ரஸமேவ ப²லம் நிப்³ப³த்தேந்தி, ந அஸாதம் கடுகம், ஏவம் காயஸுசரிதாதீ³னி மது⁴ரமேவ விபாகம் நிப்³ப³த்தேந்தி, ந அமது⁴ரம். வுத்தம்பி சேதம் –

‘‘யாதி³ஸம் வபதே பீ³ஜம், தாதி³ஸம் ஹரதே ப²லம்;

கல்யாணகாரீ கல்யாணம், பாபகாரீ ச பாபக’’ந்தி. (ஸம். நி. 1.256);

தஸ்மா ‘‘அட்டா²னமேதம் அனவகாஸோ யம் காயது³ச்சரிதஸ்ஸா’’திஆதி³ வுத்தம்.

காயது³ச்சரிதஸமங்கீ³திஆதீ³ஸு ஸமங்கீ³தி பஞ்சவிதா⁴ ஸமங்கி³தா ஆயூஹனஸமங்கி³தா சேதனாஸமங்கி³தா கம்மஸமங்கி³தா விபாகஸமங்கி³தா, உபட்டா²னஸமங்கி³தாதி. தத்த² குஸலாகுஸலகம்மாயூஹனக்க²ணே ஆயூஹனஸமங்கி³தாதி வுச்சதி. ததா² சேதனாஸமங்கி³தா. யாவ பன அரஹத்தம் ந பாபுணந்தி, தாவ ஸப்³பே³பி ஸத்தா புப்³பே³ உபசிதம் விபாகாரஹம் கம்மம் ஸந்தா⁴ய ‘‘கம்மஸமங்கி³னோ’’தி வுச்சந்தி, ஏஸா கம்மஸமங்கி³தா. விபாகஸமங்கி³தா விபாகக்க²ணேயேவ வேதி³தப்³பா³. யாவ பன ஸத்தா அரஹத்தம் ந பாபுணந்தி, தாவ நேஸம் ததோ ததோ சவித்வா நிரயே தாவ உப்பஜ்ஜமானானம் அக்³கி³ஜாலலோஹகும்பி⁴ஆதீ³ஹி உபட்டா²னாகாரேஹி நிரயோ, க³ப்³ப⁴ஸேய்யகத்தம் ஆபஜ்ஜமானானம் மாதுகுச்சி², தே³வேஸு உப்பஜ்ஜமானானம் கப்பருக்க²விமானாதீ³ஹி உபட்டா²னாகாரேஹி தே³வலோகோதி ஏவம் உப்பத்தினிமித்தம் உபட்டா²தி, இதி நேஸம் இமினா உப்பத்தினிமித்தஉபட்டா²னேன அபரிமுத்ததா உபட்டா²னஸமங்கி³தா நாம. ஸா சலதி ஸேஸா நிச்சலா. நிரயே ஹி உபட்டி²தேபி தே³வலோகோ உபட்டா²தி, தே³வலோகே உபட்டி²தேபி நிரயோ உபட்டா²தி, மனுஸ்ஸலோகே உபட்டி²தேபி திரச்சா²னயோனி உபட்டா²தி, திரச்சா²னயோனியா ச உபட்டி²தாயபி மனுஸ்ஸலோகோ உபட்டா²தியேவ.

தத்ரித³ம் வத்து² – ஸோணகி³ரிபாதே³ கிர அசேலவிஹாரே ஸோணத்தே²ரோ நாம ஏகோ த⁴ம்மகதி²கோ, தஸ்ஸ பிதா ஸுனக²ஜீவிகோ அஹோஸி. தே²ரோ தம் படிபா³ஹந்தோபி ஸம்வரே ட²பேதும் அஸக்கோந்தோ ‘‘மா நஸ்ஸி ஜரகோ’’தி மஹல்லககாலே அகாமகம் பப்³பா³ஜேஸி. தஸ்ஸ கி³லானஸேய்யாய நிபன்னஸ்ஸ நிரயோ உபட்டா²தி, ஸோணகி³ரிபாத³தோ மஹந்தா மஹந்தா ஸுனகா² ஆக³ந்த்வா கா²தி³துகாமா விய ஸம்பரிவாரேஸும். ஸோ மஹாப⁴யபீ⁴தோ – ‘‘வாரேஹி, தாத ஸோண, வாரேஹி, தாத ஸோணா’’தி ஆஹ. கிம் மஹாதே²ராதி. ந பஸ்ஸஸி தாதாதி தம் பவத்திம் ஆசிக்கி². ஸோணத்தே²ரோ – ‘‘கத²ஞ்ஹி நாம மாதி³ஸஸ்ஸ பிதா நிரயே நிப்³ப³த்திஸ்ஸதி, பதிட்டா²’ஸ்ஸ ப⁴விஸ்ஸாமீ’’தி ஸாமணேரேஹி நானாபுப்பா²னி ஆஹராபேத்வா சேதியங்க³ணபோ³தி⁴யங்க³ணேஸு தலஸந்த²ரணபூஜம் ஆஸனபூஜஞ்ச காரேத்வா பிதரம் மஞ்சேன சேதியங்க³ணம் ஆஹரித்வா மஞ்சே நிஸீதா³பேத்வா – ‘‘அயம் மஹாதே²ர-பூஜா தும்ஹாகம் அத்தா²ய கதா ‘அயம் மே ப⁴க³வா து³க்³க³தபண்ணாகாரோ’தி வத்வா ப⁴க³வந்தம் வந்தி³த்வா சித்தம் பஸாதே³ஹீ’’தி ஆஹ. ஸோ மஹாதே²ரோ பூஜம் தி³ஸ்வா ததா² கரோந்தோ சித்தம் பஸாதே³ஸி, தாவதே³வஸ்ஸ தே³வலோகோ உபட்டா²ஸி, நந்த³னவன-சித்தலதாவன-மிஸ்ஸகவன-பா²ருஸகவனவிமானானி சேவ நாடகானி ச பரிவாரேத்வா டி²தானி விய அஹேஸும். ஸோ ‘‘அபேத² அபேத² ஸோணா’’தி ஆஹ. கிமித³ம் தே²ராதி? ஏதா தே, தாத, மாதரோ ஆக³ச்ச²ந்தீதி. தே²ரோ ‘‘ஸக்³கோ³ உபட்டி²தோ மஹாதே²ரஸ்ஸா’’தி சிந்தேஸி. ஏவம் உபட்டா²னஸமங்கி³தா சலதீதி வேதி³தப்³பா³. ஏதாஸு ஸமங்கி³தாஸு இத⁴ ஆயூஹனசேதனாகம்மஸமங்கி³தாவஸேன காயது³ச்சரிதஸமங்கீ³திஆதி³ வுத்தம்.

132. ஏவம் வுத்தே ஆயஸ்மா ஆனந்தோ³தி ‘‘ஏவம் ப⁴க³வதா இமஸ்மிம் ஸுத்தே வுத்தே தே²ரோ ஆதி³தோ பட்டா²ய ஸப்³ப³ஸுத்தம் ஸமன்னாஹரித்வா ஏவம் ஸஸ்ஸிரிகம் கத்வா தே³ஸிதஸுத்தஸ்ஸ நாம ப⁴க³வதா நாமம் ந க³ஹிதம். ஹந்த³ஸ்ஸ நாமம் க³ண்ஹாபேஸ்ஸாமீ’’தி சிந்தேத்வா ப⁴க³வந்தம் ஏதத³வோச.

தஸ்மா திஹ த்வந்திஆதீ³ஸு அயம் அத்த²யோஜனா –

ஆனந்த³, யஸ்மா இமஸ்மிம் த⁴ம்மபரியாயே ‘‘அட்டா²ரஸ கோ² இமா, ஆனந்த³, தா⁴துயோ, ச² இமா, ஆனந்த³, தா⁴துயோ’’தி ஏவம் ப³ஹுதா⁴துயோ விப⁴த்தா, தஸ்மா திஹ த்வம் இமம் த⁴ம்மபரியாயம் ப³ஹுதா⁴துகோதிபி நம் தா⁴ரேஹி. யஸ்மா பனேத்த² தா⁴துஆயதனபடிச்சஸமுப்பாத³ட்டா²னாட்டா²னவஸேன சத்தாரோ பரிவட்டா கதி²தா, தஸ்மா சதுபரிவட்டோதிபி நம் தா⁴ரேஹி. யஸ்மா ச ஆதா³ஸம் ஓலோகேந்தஸ்ஸ முக²னிமித்தம் விய இமம் த⁴ம்மபரியாயம் ஓலோகேந்தஸ்ஸ ஏதே தா⁴துஆத³யோ அத்தா² பாகடா ஹோந்தி, தஸ்மா த⁴ம்மாதா³ஸோதிபி நம் தா⁴ரேஹி. யஸ்மா ச யதா² நாம பரஸேனமத்³த³னா யோதா⁴ ஸங்கா³மதூரியம் பக்³க³ஹேத்வா பரஸேனம் பவிஸித்வா ஸபத்தே மத்³தி³த்வா அத்தனோ ஜயம் க³ண்ஹந்தி, ஏவமேவ கிலேஸஸேனமத்³த³னா யோகி³னோ இத⁴ வுத்தவஸேன விபஸ்ஸனம் பக்³க³ஹேத்வா கிலேஸே மத்³தி³த்வா அத்தனோ அரஹத்தஜயம் க³ண்ஹந்தி, தஸ்மா அமதது³ந்து³பீ⁴திபி நம் தா⁴ரேஹி. யஸ்மா ச யதா² ஸங்கா³மயோதா⁴ பஞ்சாவுத⁴ம் க³ஹேத்வா பரஸேனம் வித்³த⁴ம்ஸேத்வா ஜயம் க³ண்ஹந்தி, ஏவம் யோகி³னோபி இத⁴ வுத்தம் விபஸ்ஸனாவுத⁴ம் க³ஹேத்வா கிலேஸஸேனம் வித்³த⁴ம்ஸேத்வா அரஹத்தஜயம் க³ண்ஹந்தி. தஸ்மா அனுத்தரோ ஸங்கா³மவிஜயோதிபி நம் தா⁴ரேஹீதி.

பபஞ்சஸூத³னியா மஜ்ஜி²மனிகாயட்ட²கதா²ய

ப³ஹுதா⁴துகஸுத்தவண்ணனா நிட்டி²தா.