2. மஹாராஹுலோவாத³ஸுத்தவண்ணனா
113. ஏவம் மே ஸுதந்தி மஹாராஹுலோவாத³ஸுத்தம். தத்த² பிட்டி²தோ பிட்டி²தோ அனுப³ந்தீ⁴தி த³ஸ்ஸனம் அவிஜஹித்வா க³மனம் அப்³போ³ச்சி²ன்னம் கத்வா பச்ச²தோ பச்ச²தோ இரியாபதா²னுப³ந்த⁴னேன அனுப³ந்தி⁴. ததா³ ஹி ப⁴க³வா பதே³ பத³ம் நிக்கி²பந்தோ விலாஸிதக³மனேன புரதோ புரதோ க³ச்ச²தி, ராஹுலத்தே²ரோ த³ஸப³லஸ்ஸ பதா³னுபதி³கோ ஹுத்வா பச்ச²தோ பச்ச²தோ.
தத்த² ப⁴க³வா ஸுபுப்பி²தஸாலவனமஜ்ஜ²க³தோ ஸுபூ⁴மிஓதரணத்தா²ய நிக்க²ந்தமத்தவரவாரணோ விய விரோசித்த², ராஹுலப⁴த்³தோ³ ச வரவாரணஸ்ஸ பச்ச²தோ நிக்க²ந்தக³ஜபோதகோ விய. ப⁴க³வா ஸாயன்ஹஸமயே மணிகு³ஹதோ நிக்க²மித்வா கோ³சரம் படிபன்னோ கேஸரஸீஹோ விய, ராஹுலப⁴த்³தோ³ ச ஸீஹமிக³ராஜானம் அனுப³ந்த⁴ந்தோ நிக்க²ந்தஸீஹபோதகோ விய. ப⁴க³வா மணிபப்³ப³தஸஸ்ஸிரிகவனஸண்ட³தோ தா³ட²ப³லோ மஹாப்³யக்³கோ⁴ விய, ராஹுலப⁴த்³தோ³ ச ப்³யக்³க⁴ராஜானம் அனுப³ந்த⁴ப்³யக்³க⁴போதகோ விய. ப⁴க³வா ஸிம்ப³லிதா³யதோ நிக்க²ந்தஸுபண்ணராஜா விய, ராஹுலப⁴த்³தோ³ ச ஸுபண்ணராஜஸ்ஸ பச்ச²தோ நிக்க²ந்தஸுபண்ணபோதகோ விய. ப⁴க³வா சித்தகூடபப்³ப³ததோ க³க³னதலம் பக்க²ந்த³ஸுவண்ணஹம்ஸராஜா விய, ராஹுலப⁴த்³தோ³ ச ஹம்ஸாதி⁴பதிம் அனுபக்க²ந்த³ஹம்ஸபோதகோ விய. ப⁴க³வா மஹாஸரம் அஜ்ஜோ²கா³ள்ஹா ஸுவண்ணமஹானாவா விய, ராஹுலப⁴த்³தோ³ ச ஸுவண்ணனாவம் பச்சா² அனுப³ந்த⁴னாவாபோதகோ விய. ப⁴க³வா சக்கரதனானுபா⁴வேன க³க³னதலே ஸம்பயாதசக்கவத்திராஜா விய, ராஹுலப⁴த்³தோ³ ச ராஜானம் அனுஸம்பயாதபரிணாயகரதனம் விய. ப⁴க³வா விக³தவலாஹகம் நப⁴ம் படிபன்னதாரகராஜா விய, ராஹுலப⁴த்³தோ³ ச தாரகாதி⁴பதினோ அனுமக்³க³படிபன்னா பரிஸுத்³த⁴ஓஸதி⁴தாரகா விய.
ப⁴க³வாபி மஹாஸம்மதபவேணியம் ஓக்காகராஜவம்ஸே ஜாதோ, ராஹுலப⁴த்³தோ³பி. ப⁴க³வாபி ஸங்கே² பக்கி²த்தகீ²ரஸதி³ஸோ ஸுபரிஸுத்³த⁴ஜாதிக²த்தியகுலே ஜாதோ, ராஹுலப⁴த்³தோ³பி. ப⁴க³வாபி ரஜ்ஜம் பஹாய பப்³ப³ஜிதோ, ராஹுலப⁴த்³தோ³பி. ப⁴க³வதோபி ஸரீரம் த்³வத்திம்ஸமஹாபுரிஸலக்க²ணபடிமண்டி³தம் தே³வனக³ரேஸு ஸமுஸ்ஸிதரதனதோரணம் விய ஸப்³ப³பாலிபு²ல்லோ பாரிச்ச²த்தகோ விய ச அதிமனோஹரணம், ராஹுலப⁴த்³த³ஸ்ஸாபி. இதி த்³வேபி அபி⁴னீஹாரஸம்பன்னா, த்³வேபி ராஜபப்³ப³ஜிதா, த்³வேபி க²த்தியஸுகு²மாலா, த்³வேபி ஸுவண்ணவண்ணா, த்³வேபி லக்க²ணஸம்பன்னா ஏகமக்³க³ம் படிபன்னா படிபாடியா க³ச்ச²ந்தானம் த்³வின்னம் சந்த³மண்ட³லானம் த்³வின்னம் ஸூரியமண்ட³லானம் த்³வின்னம் ஸக்கஸுயாமஸந்துஸிதஸுனிம்மிதவஸவத்திமஹாப்³ரஹ்மாதீ³னம் ஸிரியா ஸிரிம் அபி⁴ப⁴வமானா விய விரோசிம்ஸு.
தத்ராயஸ்மா ராஹுலோ ப⁴க³வதோ பிட்டி²தோ பிட்டி²தோ க³ச்ச²ந்தோவ பாத³தலதோ யாவ உபரி கேஸந்தா ததா²க³தம் ஆலோகேஸி. ஸோ ப⁴க³வதோ பு³த்³த⁴வேஸவிலாஸம் தி³ஸ்வா ‘‘ஸோப⁴தி ப⁴க³வா த்³வத்திம்ஸமஹாபுரிஸலக்க²ணவிசித்தஸரீரோ ப்³யாமப்பபா⁴பரிக்கி²த்ததாய விப்பகிண்ணஸுவண்ணசுண்ணமஜ்ஜ²க³தோ விய, விஜ்ஜுலதாபரிக்கி²த்தோ கனகபப்³ப³தோ விய, யந்தஸுத்தஸமாகட்³டி⁴தரதனவிசித்தம் ஸுவண்ணஅக்³கி⁴கம் விய, ரத்தபம்ஸுகூலசீவரபடிச்ச²ன்னோபி ரத்தகம்ப³லபரிக்கி²த்தகனகபப்³ப³தோ விய, பவாளலதாபடிமண்டி³தம் ஸுவண்ணஅக்³கி⁴கம் விய, சீனபிட்ட²சுண்ணபூஜிதம் ஸுவண்ணசேதியம் விய, லாகா²ரஸானுலித்தோ கனகயூபோ விய, ரத்தவலாஹகந்தரதோ தங்க²ணப்³பு⁴க்³க³தபுண்ணசந்தோ³ விய, அஹோ ஸமதிம்ஸபாரமிதானுபா⁴வஸஜ்ஜிதஸ்ஸ அத்தபா⁴வஸ்ஸ ஸிரீஸம்பத்தீ’’தி சிந்தேஸி. ததோ அத்தானம்பி ஓலோகேத்வா – ‘‘அஹம்பி ஸோபா⁴மி. ஸசே ப⁴க³வா சதூஸு மஹாதீ³பேஸு சக்கவத்திரஜ்ஜம் அகரிஸ்ஸா, மய்ஹம் பரிணாயகட்டா²னந்தரம் அத³ஸ்ஸா. ஏவம் ஸந்தே அதிவிய ஜம்பு³தீ³பதலம் அஸோபி⁴ஸ்ஸா’’தி அத்தபா⁴வம் நிஸ்ஸாய கே³ஹஸ்ஸிதம் ச²ந்த³ராக³ம் உப்பாதே³ஸி.
ப⁴க³வாபி புரதோ க³ச்ச²ந்தோவ சிந்தேஸி – ‘‘பரிபுண்ணச்ச²விமம்ஸலோஹிதோ தா³னி ராஹுலஸ்ஸ அத்தபா⁴வோ. ரஜனீயேஸு ரூபாரம்மணாதீ³ஸு ஹி சித்தஸ்ஸ பக்க²ந்த³னகாலோ ஜாதோ, கிம் ப³ஹுலதாய நு கோ² ராஹுலோ வீதினாமேதீ’’தி. அத² ஸஹாவஜ்ஜனேனேவ பஸன்னஉத³கே மச்ச²ம் விய, பரிஸுத்³தே⁴ ஆதா³ஸமண்ட³லே முக²னிமித்தம் விய ச தஸ்ஸ தம் சித்துப்பாத³ம் அத்³த³ஸ. தி³ஸ்வாவ – ‘‘அயம் ராஹுலோ மய்ஹம் அத்ரஜோ ஹுத்வா மம பச்ச²தோ ஆக³ச்ச²ந்தோ ‘அஹம் ஸோபா⁴மி, மய்ஹம் வண்ணாயதனம் பஸன்ன’ந்தி அத்தபா⁴வம் நிஸ்ஸாய கே³ஹஸ்ஸிதச²ந்த³ராக³ம் உப்பாதே³தி, அதித்தே² பக்க²ந்தோ³ உப்பத²ம் படிபன்னோ அகோ³சரே சரதி, தி³ஸாமூள்ஹஅத்³தி⁴கோ விய அக³ந்தப்³ப³ம் தி³ஸம் க³ச்ச²தி. அயம் கோ² பனஸ்ஸ கிலேஸோ அப்³ப⁴ந்தரே வட்³ட⁴ந்தோ அத்தத்த²ம்பி யதா²பூ⁴தம் பஸ்ஸிதும் ந த³ஸ்ஸதி, பரத்த²ம்பி, உப⁴யத்த²ம்பி. ததோ நிரயேபி படிஸந்தி⁴ம் க³ண்ஹாபேஸ்ஸதி, திரச்சா²னயோனியம்பி, பேத்திவிஸயேபி, அஸுரகாயேபி, ஸம்பா³தே⁴பி மாதுகுச்சி²ஸ்மிந்தி அனமதக்³கே³ ஸம்ஸாரவட்டே பரிபாதேஸ்ஸதி. அயஞ்ஹி –
அனத்த²ஜனனோ லோபோ⁴, லோபோ⁴ சித்தப்பகோபனோ;
ப⁴யமந்தரதோ ஜாதம், தம் ஜனோ நாவபு³ஜ்ஜ²தி.
லுத்³தோ⁴ அத்த²ம் ந ஜானாதி, லுத்³தோ⁴ த⁴ம்மம் ந பஸ்ஸதி;
அந்த⁴தமம் ததா³ ஹோதி, யம் லோபோ⁴ ஸஹதே நரம். (இதிவு. 88) –
யதா² கோ² பன அனேகரதனபூரா மஹானாவா பி⁴ன்னப²லகந்தரேன உத³கம் ஆதி³யமானா முஹுத்தம்பி ந அஜ்ஜு²பேக்கி²தப்³பா³ ஹோதி, வேகே³னஸ்ஸா விவரம் பித³ஹிதும் வட்டதி, ஏவமேவம் அயம்பி ந அஜ்ஜு²பேக்கி²தப்³போ³. யாவஸ்ஸ அயம் கிலேஸோ அப்³ப⁴ந்தரே ஸீலரதனாதீ³னி ந வினாஸேதி, தாவதே³வ நம் நிக்³க³ண்ஹிஸ்ஸாமீ’’தி அஜ்ஜா²ஸயமகாஸி. ஏவரூபேஸு பன டா²னேஸு பு³த்³தா⁴னம் நாக³விலோகனம் நாம ஹோதி. தஸ்மா யந்தேன பரிவத்திதஸுவண்ணபடிமா விய ஸகலகாயேனேவ பரிவத்தேத்வா டி²தோ ராஹுலப⁴த்³த³ம் ஆமந்தேஸி. தம் ஸந்தா⁴ய ‘‘அத² கோ² ப⁴க³வா அபலோகேத்வா’’திஆதி³ வுத்தம்.
தத்த² யம்கிஞ்சி ரூபந்திஆதீ³னி ஸப்³பா³காரேன விஸுத்³தி⁴மக்³கே³ க²ந்த⁴னித்³தே³ஸே வித்தா²ரிதானி. நேதம் மமாதிஆதீ³னி மஹாஹத்தி²பதோ³பமே வுத்தானி. ரூபமேவ நு கோ² ப⁴க³வாதி கஸ்மா புச்ச²தி? தஸ்ஸ கிர – ‘‘ஸப்³ப³ம் ரூபம் நேதம் மம, நேஸோஹமஸ்மி ந மேஸோ அத்தா’’தி ஸுத்வா – ‘‘ப⁴க³வா ஸப்³ப³ம் ரூபம் விபஸ்ஸனாபஞ்ஞாய ஏவம் த³ட்ட²ப்³ப³ந்தி வத³தி, வேத³னாதீ³ஸு நு கோ² கத²ம் படிபஜ்ஜிதப்³ப³’’ந்தி நயோ உத³பாதி³. தஸ்மா தஸ்மிம் நயே டி²தோ புச்ச²தி. நயகுஸலோ ஹேஸ ஆயஸ்மா ராஹுலோ, இத³ம் ந கத்தப்³ப³ந்தி வுத்தே இத³ம்பி ந கத்தப்³ப³ம் இத³ம்பி ந கத்தப்³ப³மேவாதி நயஸதேனபி நயஸஹஸ்ஸேனபி படிவிஜ்ஜ²தி. இத³ம் கத்தப்³ப³ந்தி வுத்தேபி ஏஸேவ நயோ.
ஸிக்கா²காமோ ஹி அயம் ஆயஸ்மா, பாதோவ க³ந்த⁴குடிபரிவேணே பத்த²மத்தம் வாலிகம் ஓகிரதி – ‘‘அஜ்ஜ ஸம்மாஸம்பு³த்³த⁴ஸ்ஸ ஸந்திகா மய்ஹம் உபஜ்ஜா²யஸ்ஸ ஸந்திகா ஏத்தகம் ஓவாத³ம் ஏத்தகம் பரிபா⁴ஸம் லபா⁴மீ’’தி. ஸம்மாஸம்பு³த்³தோ⁴பி நம் ஏதத³க்³கே³ ட²பேந்தோ – ‘‘ஏதத³க்³க³ம், பி⁴க்க²வே, மம ஸாவகானம் பி⁴க்கூ²னம் ஸிக்கா²காமானம் யதி³த³ம் ராஹுலோ’’தி (அ. நி. 1.209) ஸிக்கா²யமேவ அக்³க³ம் கத்வா ட²பேஸி. ஸோபி ஆயஸ்மா பி⁴க்கு²ஸங்க⁴மஜ்ஜே² தமேவ ஸீஹனாத³ம் நதி³ –
‘‘ஸப்³ப³மேதம் அபி⁴ஞ்ஞாய, த⁴ம்மராஜா பிதா மம;
ஸம்முகா² பி⁴க்கு²ஸங்க⁴ஸ்ஸ, ஏதத³க்³கே³ ட²பேஸி மம்.
ஸிக்கா²காமானஹம் அக்³கோ³, த⁴ம்மராஜேன தோ²மிதோ;
ஸத்³தா⁴பப்³ப³ஜிதானஞ்ச, ஸஹாயோ பவரோ மம.
த⁴ம்மராஜா பிதா மய்ஹம், த⁴ம்மாரக்கோ² ச பேத்தியோ;
ஸாரிபுத்தோ உபஜ்ஜா²யோ, ஸப்³ப³ம் மே ஜினஸாஸன’’ந்தி.
அத²ஸ்ஸ ப⁴க³வா யஸ்மா ந கேவலம் ரூபமேவ, வேத³னாத³யோபி ஏவம் த³ட்ட²ப்³பா³, தஸ்மா ரூபம்பி ராஹுலாதிஆதி³மாஹ. கோ நஜ்ஜாதி கோ நு அஜ்ஜ. தே²ரஸ்ஸ கிர ஏதத³ஹோஸி ‘‘ஸம்மாஸம்பு³த்³தோ⁴ மய்ஹம் அத்தபா⁴வனிஸ்ஸிதம் ச²ந்த³ராக³ம் ஞத்வா ‘ஸமணேன நாம ஏவரூபோ விதக்கோ ந விதக்கிதப்³போ³’தி நேவ பரியாயேன கத²ம் கதே²ஸி, க³ச்ச² பி⁴க்கு² ராஹுலம் வதே³ஹி ‘மா புன ஏவரூபம் விதக்கம் விதக்கேஸீ’தி ந தூ³தம் பேஸேஸி. மம் ஸம்முக்கே² ட²த்வாயேவ பன ஸப⁴ண்ட³கம் சோரம் சூளாய க³ண்ஹந்தோ விய ஸம்முகா² ஸுக³தோவாத³ம் அதா³ஸி. ஸுக³தோவாதோ³ ச நாம அஸங்கே²ய்யேஹிபி கப்பேஹி து³ல்லபோ⁴. ஏவரூபஸ்ஸ பு³த்³த⁴ஸ்ஸ ஸம்முகா² ஓவாத³ம் லபி⁴த்வா கோ நு விஞ்ஞூ பண்டி³தஜாதிகோ அஜ்ஜ கா³மம் பிண்டா³ய பவிஸிஸ்ஸதீ’’தி. அதே²ஸ ஆயஸ்மா ஆஹாரகிச்சம் பஹாய யஸ்மிம் நிஸின்னட்டா²னே டி²தேன ஓவாதோ³ லத்³தோ⁴, ததோவ படினிவத்தேத்வா அஞ்ஞதரஸ்மிம் ருக்க²மூலே நிஸீதி³. ப⁴க³வாபி தம் ஆயஸ்மந்தம் நிவத்தமானம் தி³ஸ்வா ந ஏவமாஹ – ‘‘மா நிவத்த தாவ, ராஹுல, பி⁴க்கா²சாரகாலோ தே’’தி. கஸ்மா? ஏவம் கிரஸ்ஸ அஹோஸி – ‘‘அஜ்ஜ தாவ காயக³தாஸதிஅமதபோ⁴ஜனம் பு⁴ஞ்ஜதூ’’தி.
அத்³த³ஸா கோ² ஆயஸ்மா ஸாரிபுத்தோதி ப⁴க³வதி க³தே பச்சா² க³ச்ச²ந்தோ அத்³த³ஸ. ஏதஸ்ஸ கிராயஸ்மதோ ஏககஸ்ஸ விஹரதோ அஞ்ஞம் வத்தம், ப⁴க³வதா ஸத்³தி⁴ம் விஹரதோ அஞ்ஞம். யதா³ ஹி த்³வே அக்³க³ஸாவகா ஏகாகினோ வஸந்தி, ததா³ பாதோவ ஸேனாஸனம் ஸம்மஜ்ஜித்வா ஸரீரபடிஜக்³க³னம் கத்வா ஸமாபத்திம் அப்பேத்வா ஸன்னிஸின்னா அத்தனோ சித்தருசியா பி⁴க்கா²சாரம் க³ச்ச²ந்தி. ப⁴க³வதா ஸத்³தி⁴ம் விஹரந்தா பன தே²ரா ஏவம் ந கரோந்தி. ததா³ ஹி ப⁴க³வா பி⁴க்கு²ஸங்க⁴பரிவாரோ பட²மம் பி⁴க்கா²சாரம் க³ச்ச²தி. தஸ்மிம் க³தே தே²ரோ அத்தனோ ஸேனாஸனா நிக்க²மித்வா – ‘‘ப³ஹூனம் வஸனட்டா²னே நாம ஸப்³பே³வ பாஸாதி³கம் காதும் ஸக்கோந்தி வா, ந வா ஸக்கோந்தீ’’தி தத்த² தத்த² க³ந்த்வா அஸம்மட்ட²ம் டா²னம் ஸம்மஜ்ஜதி. ஸசே கசவரோ அச²ட்³டி³தோ ஹோதி, தம் ச²ட்³டே³தி. பானீயட்ட²பேதப்³ப³ட்டா²னம்ஹி பானீயகூடே அஸதி பானீயக⁴டம் ட²பேதி. கி³லானானம் ஸந்திகம் க³ந்த்வா, ‘‘ஆவுஸோ, தும்ஹாகம் கிம் ஆஹராமி, கிம் வோ இச்சி²தப்³ப³’’ந்தி? புச்ச²தி. அவஸ்ஸிகத³ஹரானம் ஸந்திகம் க³ந்த்வா – ‘‘அபி⁴ரமத², ஆவுஸோ, மா உக்கண்டி²த்த², படிபத்திஸாரகம் பு³த்³த⁴ஸாஸன’’ந்தி ஓவத³தி. ஏவம் கத்வா ஸப்³ப³பச்சா² பி⁴க்கா²சாரம் க³ச்ச²தி. யதா² ஹி சக்கவத்தி குஹிஞ்சி க³ந்துகாமோ ஸேனாய பரிவாரிதோ பட²மம் நிக்க²மதி, பரிணாயகரதனம் ஸேனங்கா³னி ஸம்விதா⁴ய பச்சா² நிக்க²மதி, ஏவம் ஸத்³த⁴ம்மசக்கவத்தி ப⁴க³வா பி⁴க்கு²ஸங்க⁴பரிவாரோ பட²மம் நிக்க²மதி, தஸ்ஸ ப⁴க³வதோ பரிணாயகரதனபூ⁴தோ த⁴ம்மஸேனாபதி இமம் கிச்சம் கத்வா ஸப்³ப³பச்சா² நிக்க²மதி. ஸோ ஏவம் நிக்க²ந்தோ தஸ்மிம் தி³வஸே அஞ்ஞதரஸ்மிம் ருக்க²மூலே நிஸின்னம் ராஹுலப⁴த்³த³ம் அத்³த³ஸ. தேன வுத்தம் ‘‘பச்சா² க³ச்ச²ந்தோ அத்³த³ஸா’’தி.
அத² கஸ்மா ஆனாபானஸ்ஸதியம் நியோஜேஸி? நிஸஜ்ஜானுச்ச²விகத்தா. தே²ரோ கிர ‘‘ஏதஸ்ஸ ப⁴க³வதா ரூபகம்மட்டா²னம் கதி²த’’ந்தி அனாவஜ்ஜித்வாவ யேனாகாரேன அயம் அசலோ அனோப³த்³தோ⁴ ஹுத்வா நிஸின்னோ, இத³மஸ்ஸ ஏதிஸ்ஸா நிஸஜ்ஜாய கம்மட்டா²னம் அனுச்ச²விகந்தி சிந்தேத்வா ஏவமாஹ. தத்த² ஆனாபானஸ்ஸதிந்தி அஸ்ஸாஸபஸ்ஸாஸே பரிக்³க³ஹேத்வா தத்த² சதுக்கபஞ்சகஜ்ஜா²னம் நிப்³ப³த்தேத்வா விபஸ்ஸனம் வட்³டே⁴த்வா அரஹத்தம் க³ண்ஹாஹீதி த³ஸ்ஸேதி.
மஹப்ப²லா ஹோதீதி கீவமஹப்ப²லா ஹோதி? இத⁴ பி⁴க்கு² ஆனாபானஸ்ஸதிம் அனுயுத்தோ ஏகாஸனே நிஸின்னோவ ஸப்³பா³ஸவே கே²பேத்வா அரஹத்தம் பாபுணாதி, ததா² அஸக்கோந்தோ மரணகாலே ஸமஸீஸீ ஹோதி, ததா² அஸக்கோந்தோ தே³வலோகே நிப்³ப³த்தித்வா த⁴ம்மகதி²கதே³வபுத்தஸ்ஸ த⁴ம்மம் ஸுத்வா அரஹத்தம் பாபுணாதி, ததோ விரத்³தோ⁴ அனுப்பன்னே பு³த்³து⁴ப்பாதே³ பச்சேகபோ³தி⁴ம் ஸச்சி²கரோதி, தம் அஸச்சி²கரோந்தோ பு³த்³தா⁴னம் ஸம்முகீ²பா⁴வே பா³ஹியத்தே²ராத³யோ விய கி²ப்பாபி⁴ஞ்ஞோ ஹோதி, ஏவம் மஹப்ப²லா. மஹானிஸம்ஸாதி தஸ்ஸேவ வேவசனம். வுத்தம்பி சேதம் –
‘‘ஆனாபானஸ்ஸதீ யஸ்ஸ, பரிபுண்ணா ஸுபா⁴விதா;
அனுபுப்³ப³ம் பரிசிதா, யதா² பு³த்³தே⁴ன தே³ஸிதா;
ஸோமம் லோகம் பபா⁴ஸேதி, அப்³பா⁴ முத்தோவ சந்தி³மா’’தி. (தே²ரகா³. 548; படி. ம. 1.1.60) –
இமம் மஹப்ப²லதம் ஸம்பஸ்ஸமானோ தே²ரோ ஸத்³தி⁴விஹாரிகம் தத்த² நியோஜேதி.
இதி ப⁴க³வா ரூபகம்மட்டா²னம், தே²ரோ ஆனாபானஸ்ஸதிந்தி உபோ⁴பி கம்மட்டா²னம் ஆசிக்கி²த்வா க³தா, ராஹுலப⁴த்³தோ³ விஹாரேயேவ ஓஹீனோ. ப⁴க³வா தஸ்ஸ ஓஹீனபா⁴வம் ஜானந்தோபி நேவ அத்தனா கா²த³னீயம் போ⁴ஜனீயம் க³ஹேத்வா அக³மாஸி, ந ஆனந்த³த்தே²ரஸ்ஸ ஹத்தே² பேஸேஸி, ந பஸேனதி³மஹாராஜஅனாத²பிண்டி³காதீ³னம் ஸஞ்ஞம் அதா³ஸி. ஸஞ்ஞாமத்தகஞ்ஹி லபி⁴த்வா தே காஜப⁴த்தம் அபி⁴ஹரேய்யும். யதா² ச ப⁴க³வா, ஏவம் ஸாரிபுத்தத்தே²ரோபி ந கிஞ்சி அகாஸி. ராஹுலத்தே²ரோ நிராஹாரோ சி²ன்னப⁴த்தோ அஹோஸி. தஸ்ஸ பனாயஸ்மதோ – ‘‘ப⁴க³வா மம் விஹாரே ஓஹீனம் ஜானந்தோபி அத்தனா லத்³த⁴பிண்ட³பாதம் நாபி ஸயம் க³ஹேத்வா ஆக³தோ, ந அஞ்ஞஸ்ஸ ஹத்தே² பஹிணி, ந மனுஸ்ஸானம் ஸஞ்ஞம் அதா³ஸி, உபஜ்ஜா²யோபி மே ஓஹீனபா⁴வம் ஜானந்தோ ததே²வ ந கிஞ்சி அகாஸீ’’தி சித்தம்பி ந உப்பன்னம், குதோ தப்பச்சயா ஓமானம் வா அதிமானம் வா ஜனேஸ்ஸதி. ப⁴க³வதா பன ஆசிக்கி²தகம்மட்டா²னமேவ புரேப⁴த்தம்பி பச்சா²ப⁴த்தம்பி – ‘‘இதிபி ரூபம் அனிச்சம், இதிபி து³க்க²ம், இதிபி அஸுப⁴ம், இதிபி அனத்தா’’தி அக்³கி³ம் அபி⁴மத்தே²ந்தோ விய நிரந்தரம் மனஸிகத்வா ஸாயன்ஹஸமயே சிந்தேஸி – ‘‘அஹம் உபஜ்ஜா²யேன ஆனாபானஸ்ஸதிம் பா⁴வேஹீதி வுத்தோ, தஸ்ஸ வசனம் ந கரிஸ்ஸாமி. ஆசரியுபஜ்ஜா²யானஞ்ஹி வசனம் அகரோந்தோ து³ப்³ப³சோ நாம ஹோதி. ‘து³ப்³ப³சோ ராஹுலோ, உபஜ்ஜா²யஸ்ஸபி வசனம் ந கரோதீ’தி ச க³ரஹுப்பத்திதோ கக்க²ளதரா பீளா நாம நத்தீ²’’தி பா⁴வனாவிதா⁴னம் புச்சி²துகாமோ ப⁴க³வதோ ஸந்திகம் அக³மாஸி. தம் த³ஸ்ஸேதும் அத² கோ² ஆயஸ்மா ராஹுலோதிஆதி³ வுத்தம்.
114. தத்த² படிஸல்லானாதி ஏகீபா⁴வதோ. யம்கிஞ்சி ராஹுலாதி கஸ்மா? ப⁴க³வா ஆனாபானஸ்ஸதிம் புட்டோ² ரூபகம்மட்டா²னம் கதே²தீதி. ரூபே ச²ந்த³ராக³ப்பஹானத்த²ம். ஏவம் கிரஸ்ஸ அஹோஸி – ‘‘ராஹுலஸ்ஸ அத்தபா⁴வம் நிஸ்ஸாய ச²ந்த³ராகோ³ உப்பன்னோ, ஹேட்டா² சஸ்ஸ ஸங்கே²பேன ரூபகம்மட்டா²னம் கதி²தம். இதா³னிஸ்ஸாபி த்³விசத்தாலீஸாய ஆகாரேஹி அத்தபா⁴வம் விராஜேத்வா விஸங்க²ரித்வா தம்னிஸ்ஸிதம் ச²ந்த³ராக³ம் அனுப்பத்தித⁴ம்மதம் ஆபாதே³ஸ்ஸாமீ’’தி. அத² ஆகாஸதா⁴தும் கஸ்மா வித்தா²ரேஸீதி? உபாதா³ரூபத³ஸ்ஸனத்த²ம். ஹேட்டா² ஹி சத்தாரி மஹாபூ⁴தானேவ கதி²தானி, ந உபாதா³ரூபம். தஸ்மா இமினா முகே²ன தம் த³ஸ்ஸேதும் ஆகாஸதா⁴தும் வித்தா²ரேஸி. அபிச அஜ்ஜ²த்திகேன ஆகாஸேன பரிச்சி²ன்னரூபம்பி பாகடம் ஹோதி.
ஆகாஸேன பரிச்சி²ன்னம், ரூபம் யாதி விபூ⁴ததம்;
தஸ்ஸேவம் ஆவிபா⁴வத்த²ம், தம் பகாஸேஸி நாயகோ.
ஏத்த² பன புரிமாஸு தாவ சதூஸு தா⁴தூஸு யம் வத்தப்³ப³ம், தம் மஹாஹத்தி²பதோ³பமே வுத்தமேவ.
118. ஆகாஸதா⁴துயம் ஆகாஸக³தந்தி ஆகாஸபா⁴வம் க³தம். உபாதி³ன்னந்திஆதி³ன்னம் க³ஹிதம் பராமட்ட²ம், ஸரீரட்ட²கந்தி அத்தோ². கண்ணச்சி²த்³த³ந்தி மம்ஸலோஹிதாதீ³ஹி அஸம்பு²ட்ட²கண்ணவிவரம். நாஸச்சி²த்³தா³தீ³ஸுபி ஏஸேவ நயோ. யேன சாதி யேன சி²த்³தே³ன. அஜ்ஜோ²ஹரதீதி அந்தோ பவேஸேதி, ஜிவ்ஹாப³ந்த⁴னதோ ஹி யாவ உத³ரபடலா மனுஸ்ஸானம் வித³த்தி²சதுரங்கு³லம் சி²த்³த³ட்டா²னம் ஹோதி. தம் ஸந்தா⁴யேதம் வுத்தம். யத்த² சாதி யஸ்மிம் ஓகாஸே. ஸந்திட்ட²தீதி பதிட்டா²தி. மனுஸ்ஸானஞ்ஹி மஹந்தம் படபரிஸ்ஸாவனமத்தஞ்ச உத³ரபடலம் நாம ஹோதி. தம் ஸந்தா⁴யேதம் வுத்தம். அதோ⁴பா⁴க³ம் நிக்க²மதீதி யேன ஹேட்டா² நிக்க²மதி. த்³வத்திம்ஸஹத்த²மத்தம் ஏகவீஸதியா டா²னேஸு வங்கம் அந்தம் நாம ஹோதி. தம் ஸந்தா⁴யேதம் வுத்தம். யம் வா பனஞ்ஞம்பீதி இமினா ஸுகு²மஸுகு²மம் சம்மமம்ஸாதி³அந்தரக³தஞ்சேவ லோமகூபபா⁴வேன ச டி²தம் ஆகாஸம் த³ஸ்ஸேதி. ஸேஸமேத்தா²பி பத²வீதா⁴துஆதீ³ஸு வுத்தனயேனேவ வேதி³தப்³ப³ம்.
119. இதா³னிஸ்ஸ தாதி³பா⁴வலக்க²ணம் ஆசிக்க²ந்தோ பத²வீஸமந்திஆதி³மாஹ. இட்டா²னிட்டே²ஸு ஹி அரஜ்ஜந்தோ அது³ஸ்ஸந்தோ தாதீ³ நாம ஹோதி. மனாபாமனாபாதி ஏத்த² அட்ட² லோப⁴ஸஹக³தசித்தஸம்பயுத்தா மனாபா நாம, த்³வே தோ³மனஸ்ஸசித்தஸம்பயுத்தா அமனாபா நாம. சித்தம் ந பரியாதா³ய ட²ஸ்ஸந்தீதி ஏதே ப²ஸ்ஸா உப்பஜ்ஜித்வா தவ சித்தம் அந்தோமுட்டி²க³தம் கரோந்தோ விய பரியாதா³ய க³ஹேத்வா டா²தும் ந ஸக்கி²ஸ்ஸந்தி ‘‘அஹம் ஸோபா⁴மி, மய்ஹம் வண்ணாயதனம் பஸன்ன’’ந்தி புன அத்தபா⁴வம் நிஸ்ஸாய ச²ந்த³ராகோ³ நுப்பஜ்ஜிஸ்ஸதி. கூ³த²க³தந்திஆதீ³ஸு கூ³த²மேவ கூ³த²க³தம். ஏவம் ஸப்³ப³த்த².
ந கத்த²சி பதிட்டி²தோதி பத²வீபப்³ப³தருக்கா²தீ³ஸு ஏகஸ்மிம்பி ந பதிட்டி²தோ, யதி³ ஹி பத²வியம் பதிட்டி²தோ ப⁴வேய்ய, பத²வியா பி⁴ஜ்ஜமானாய ஸஹேவ பி⁴ஜ்ஜேய்ய, பப்³ப³தே பதமானே ஸஹேவ பதேய்ய, ருக்கே² சி²ஜ்ஜமானே ஸஹேவ சி²ஜ்ஜேய்ய.
120. மேத்தம் ராஹுலாதி கஸ்மா ஆரபி⁴? தாதி³பா⁴வஸ்ஸ காரணத³ஸ்ஸனத்த²ம். ஹேட்டா² ஹி தாதி³பா⁴வலக்க²ணம் த³ஸ்ஸிதம், ந ச ஸக்கா அஹம் தாதீ³ ஹோமீதி அகாரணா ப⁴விதும், நபி ‘‘அஹம் உச்சாகுலப்பஸுதோ ப³ஹுஸ்ஸுதோ லாபீ⁴, மம் ராஜராஜமஹாமத்தாத³யோ ப⁴ஜந்தி, அஹம் தாதீ³ ஹோமீ’’தி இமேஹி காரணேஹி கோசி தாதீ³ நாம ஹோதி, மேத்தாதி³பா⁴வனாய பன ஹோதீதி தாதி³பா⁴வஸ்ஸ காரணத³ஸ்ஸனத்த²ம் இமம் தே³ஸனம் ஆரபி⁴.
தத்த² பா⁴வயதோதி உபசாரம் வா அப்பனம் வா பாபேந்தஸ்ஸ. யோ ப்³யாபாதோ³தி யோ ஸத்தே கோபோ, ஸோ பஹீயிஸ்ஸதி. விஹேஸாதி பாணிஆதீ³ஹி ஸத்தானம் விஹிம்ஸனம். அரதீதி பந்தஸேனாஸனேஸு சேவ அதி⁴குஸலத⁴ம்மேஸு ச உக்கண்டி²ததா. படிகோ⁴தி யத்த² கத்த²சி ஸத்தேஸு ஸங்கா²ரேஸு ச படிஹஞ்ஞனகிலேஸோ. அஸுப⁴ந்தி உத்³து⁴மாதகாதீ³ஸு உபசாரப்பனம். உத்³து⁴மாதகாதீ³ஸு அஸுப⁴பா⁴வனா ச நாமேஸா வித்தா²ரதோ விஸுத்³தி⁴மக்³கே³ கதி²தாவ. ராகோ³தி பஞ்சகாமகு³ணிகராகோ³. அனிச்சஸஞ்ஞந்தி அனிச்சானுபஸ்ஸனாய ஸஹஜாதஸஞ்ஞம். விபஸ்ஸனா ஏவ வா ஏஸா அஸஞ்ஞாபி ஸஞ்ஞாஸீஸேன ஸஞ்ஞாதி வுத்தா. அஸ்மிமானோதி ரூபாதீ³ஸு அஸ்மீதி மானோ.
121. இதா³னி தே²ரேன புச்சி²தம் பஞ்ஹம் வித்தா²ரேந்தோ ஆனாபானஸ்ஸதிந்திஆதி³மாஹ. தத்த² இத³ம் கம்மட்டா²னஞ்ச கம்மட்டா²னபா⁴வனா ச பாளிஅத்தோ² ச ஸத்³தி⁴ம் ஆனிஸம்ஸகதா²ய ஸப்³போ³ ஸப்³பா³காரேன விஸுத்³தி⁴மக்³கே³ அனுஸ்ஸதினித்³தே³ஸே வித்தா²ரிதோயேவ. இமம் தே³ஸனம் ப⁴க³வா நேய்யபுக்³க³லவஸேனேவ பரினிட்டா²பேஸீதி.
பபஞ்சஸூத³னியா மஜ்ஜி²மனிகாயட்ட²கதா²ய
மாஹாராஹுலோவாத³ஸுத்தவண்ணனா நிட்டி²தா.