2. பி⁴க்கு²வக்³கோ³
1. அம்ப³லட்டி²கராஹுலோவாத³ஸுத்தவண்ணனா
107. ஏவம் மே ஸுதந்தி அம்ப³லட்டி²கராஹுலோவாத³ஸுத்தம். தத்த² அம்ப³லட்டி²காயம் விஹரதீதி வேளுவனவிஹாரஸ்ஸ பச்சந்தே பதா⁴னக⁴ரஸங்கே²பே விவேககாமானம் வஸனத்தா²ய கதே அம்ப³லட்டி²காதி ஏவம்னாமகே பாஸாதே³ பவிவேகம் ப்³ரூஹயந்தோ விஹரதி. கண்டகோ நாம ஜாதகாலதோ பட்டா²ய திகி²ணோவ ஹோதி, ஏவமேவம் அயம்பி ஆயஸ்மா ஸத்தவஸ்ஸிகஸாமணேரகாலேயேவ பவிவேகம் ப்³ரூஹயமானோ தத்த² விஹாஸி. படிஸல்லானா வுட்டி²தோதி ப²லஸமாபத்திதோ வுட்டா²ய. ஆஸனந்தி பகதிபஞ்ஞத்தமேவேத்த² ஆஸனம் அத்தி², தம் பப்போ²டேத்வா ட²பேஸி. உத³காதா⁴னேதி உத³கபா⁴ஜனே. ‘‘உத³கட்டா²னே’’திபி பாடோ².
ஆயஸ்மந்தம் ராஹுலம் ஆமந்தேஸீதி ஓவாத³தா³னத்த²ம் ஆமந்தேஸி. ப⁴க³வதா ஹி ராஹுலத்தே²ரஸ்ஸ ஸம்ப³ஹுலா த⁴ம்மதே³ஸனா கதா. ஸாமணேரபஞ்ஹம் தே²ரஸ்ஸேவ வுத்தம். ததா² ராஹுலஸம்யுத்தம் மஹாராஹுலோவாத³ஸுத்தம் சூளராஹுலோவாத³ஸுத்தமித³ம் அம்ப³லட்டி²கராஹுலோவாத³ஸுத்தந்தி.
அயஞ்ஹி ஆயஸ்மா ஸத்தவஸ்ஸிககாலே ப⁴க³வந்தம் சீவரகண்ணே க³ஹேத்வா ‘‘தா³யஜ்ஜம் மே ஸமண தே³ஹீ’’தி தா³யஜ்ஜம் யாசமானோ ப⁴க³வதா த⁴ம்மஸேனாபதிஸாரிபுத்தத்தே²ரஸ்ஸ நிய்யாதே³த்வா பப்³பா³ஜிதோ. அத² ப⁴க³வா த³ஹரகுமாரா நாம யுத்தாயுத்தம் கத²ம் கதே²ந்தி, ஓவாத³மஸ்ஸ தே³மீதி ராஹுலகுமாரம் ஆமந்தேத்வா ‘‘ஸாமணேரேன நாம, ராஹுல, திரச்சா²னகத²ம் கதே²தும் ந வட்டதி, த்வம் கத²யமானோ ஏவரூபம் கத²ம் கதே²ய்யாஸீ’’தி ஸப்³ப³பு³த்³தே⁴ஹி அவிஜஹிதம் த³ஸபுச்ச²ம் பஞ்சபண்ணாஸவிஸ்ஸஜ்ஜனம் – ‘‘ஏகோ பஞ்ஹோ ஏகோ உத்³தே³ஸோ ஏகம் வேய்யாகரணம் த்³வே பஞ்ஹா…பே… த³ஸ பஞ்ஹா த³ஸ உத்³தே³ஸா த³ஸ வேய்யாகரணாதி. ஏகம் நாம கிம்? ஸப்³பே³ ஸத்தா ஆஹாரட்டி²திகா…பே… த³ஸ நாம கிம்? த³ஸஹங்கே³ஹி ஸமன்னாக³தோ அரஹாதி வுச்சதீ’’தி (கு². பா. 4.10) இமம் ஸாமணேரபஞ்ஹம் கதே²ஸி. புன சிந்தேஸி ‘‘த³ஹரகுமாரா நாம பியமுஸாவாதா³ ஹோந்தி, அதி³ட்ட²மேவ தி³ட்ட²ம் அம்ஹேஹி, தி³ட்ட²மேவ ந தி³ட்ட²ம் அம்ஹேஹீதி வத³ந்தி ஓவாத³மஸ்ஸ தே³மீ’’தி அக்கீ²ஹி ஓலோகேத்வாபி ஸுக²ஸஞ்ஜானனத்த²ம் பட²மமேவ சதஸ்ஸோ உத³காதா⁴னூபமாயோ, ததோ த்³வே ஹத்தி²உபமாயோ ஏகம் ஆதா³ஸூபமஞ்ச த³ஸ்ஸேத்வா இமம் ஸுத்தம் கதே²ஸி. சதூஸு பன பச்சயேஸு தண்ஹாவிவட்டனம் பஞ்சஸு காமகு³ணேஸு ச²ந்த³ராக³ப்பஹானம் கல்யாணமித்துபனிஸ்ஸயஸ்ஸ மஹந்தபா⁴வஞ்ச த³ஸ்ஸேத்வா ராஹுலஸுத்தம் (ஸு. நி. ராஹுலஸுத்த) கதே²ஸி. ஆக³தாக³தட்டா²னே ப⁴வேஸு ச²ந்த³ராகோ³ ந கத்தப்³போ³தி த³ஸ்ஸேதும் ராஹுலஸம்யுத்தம் (ஸம். நி. 2.188 ஆத³யோ) கதே²ஸி. ‘‘அஹம் ஸோபா⁴மி, மம வண்ணாயதனம் பஸன்ன’’ந்தி அத்தபா⁴வம் நிஸ்ஸாய கே³ஹஸ்ஸிதச²ந்த³ராகோ³ ந கத்தப்³போ³தி மஹாராஹுலோவாத³ஸுத்தம் கதே²ஸி.
தத்த² ராஹுலஸுத்தம் இமஸ்மிம் நாம காலே வுத்தந்தி ந வத்தப்³ப³ம். தஞ்ஹி அபி⁴ண்ஹோவாத³வஸேன வுத்தம். ராஹுலஸம்யுத்தம் ஸத்தவஸ்ஸிககாலதோ பட்டா²ய யாவ அவஸ்ஸிகபி⁴க்கு²காலா வுத்தம். மஹாராஹுலோவாத³ஸுத்தம் அட்டா²ரஸ வஸ்ஸஸாமணேரகாலே வுத்தம். சூளராஹுலோவாத³ஸுத்தம் அவஸ்ஸிகபி⁴க்கு²காலே வுத்தம். குமாரகபஞ்ஹஞ்ச இத³ஞ்ச அம்ப³லட்டி²கராஹுலோவாத³ஸுத்தம் ஸத்தவஸ்ஸிகஸாமணேரகாலே வுத்தம். தேஸு ராஹுலஸுத்தம் அபி⁴ண்ஹோவாத³த்த²ம், ராஹுலஸம்யுத்தம், தே²ரஸ்ஸ விபஸ்ஸனாக³ப்³ப⁴க³ஹணத்த²ம், மஹாராஹுலோவாத³ம் கே³ஹஸ்ஸிதச²ந்த³ராக³வினோத³னத்த²ம், சூளராஹுலோவாத³ம் தே²ரஸ்ஸ பஞ்சத³ஸ-விமுத்திபரிபாசனீய-த⁴ம்மபரிபாககாலே அரஹத்தகா³ஹாபனத்த²ம் வுத்தம். இத³ஞ்ச பன ஸந்தா⁴ய ராஹுலத்தே²ரோ பி⁴க்கு²ஸங்க⁴மஜ்ஜே² ததா²க³தஸ்ஸ கு³ணம் கதே²ந்தோ இத³மாஹ –
‘‘கிகீவ பீ³ஜம் ரக்கே²ய்ய, சாமரீ வாலமுத்தமம்;
நிபகோ ஸீலஸம்பன்னோ, மமம் ரக்கி² ததா²க³தோ’’தி. (அப. 1.2.83);
ஸாமணேரபஞ்ஹம் அயுத்தவசனபஹானத்த²ம், இத³ம் அம்ப³லட்டி²கராஹுலோவாத³ஸுத்தம் ஸம்பஜானமுஸாவாத³ஸ்ஸ அகரணத்த²ம் வுத்தம்.
தத்த² பஸ்ஸஸி நோதி பஸ்ஸஸி நு. பரித்தந்தி தோ²கம். ஸாமஞ்ஞந்தி ஸமணத⁴ம்மோ. நிக்குஜ்ஜித்வாதி அதோ⁴முக²ம் கத்வா. உக்குஜ்ஜித்வாதி உத்தானம் கத்வா.
108. ஸேய்யதா²பி, ராஹுல, ரஞ்ஞோ நாகோ³தி அயம் உபமா ஸம்பஜானமுஸாவாதே³ ஸம்வரரஹிதஸ்ஸ ஓபம்மத³ஸ்ஸனத்த²ம் வுத்தா. தத்த² ஈஸாத³ந்தோதி ரதீ²ஸாஸதி³ஸத³ந்தோ. உருள்ஹவாதி அபி⁴வட்³டி⁴தோ ஆரோஹஸம்பன்னோ. அபி⁴ஜாதோதி ஸுஜாதோ ஜாதிஸம்பன்னோ. ஸங்கா³மாவசரோதி ஸங்கா³மம் ஓதிண்ணபுப்³போ³. கம்மம் கரோதீதி ஆக³தாக³தே பவட்டேந்தோ கா⁴தேதி. புரத்தி²மகாயாதீ³ஸு பன புரத்தி²மகாயேன தாவ படிஸேனாய ப²லககோட்ட²கமுண்ட³பாகாராத³யோ பாதேதி, ததா² பச்சி²மகாயேன. ஸீஸேன கம்மம் நாம நியமேத்வா ஏதம் பதே³ஸம் மத்³தி³ஸ்ஸாமீதி நிவத்தித்வா ஓலோகேதி, ஏத்தகேன ஸதம்பி ஸஹஸ்ஸம்பி த்³வேதா⁴ பி⁴ஜ்ஜதி. கண்ணேஹி கம்மம் நாம ஆக³தாக³தே ஸரே கண்ணேஹி பஹரித்வா பாதனம். த³ந்தேஹி கம்மம் நாம படிஹத்தி²அஸ்ஸஹத்தா²ரோஹஅஸ்ஸாரோஹபதா³தீ³னம் விஜ்ஜ²னம். நங்கு³ட்டே²ன கம்மம் நாம நங்கு³ட்டே² ப³ந்தா⁴ய தீ³கா⁴ஸிலட்டி²யா வா அயமுஸலேன வா சே²த³னபே⁴த³னம். ரக்க²தேவ ஸோண்ட³ந்தி ஸோண்ட³ம் பன முகே² பக்கி²பித்வா ரக்க²தி.
தத்தா²தி தஸ்மிம் தஸ்ஸ ஹத்தி²னோ கரணே. அபரிச்சத்தந்தி அனிஸ்ஸட்ட²ம், பரேஸம் ஜயம் அம்ஹாகஞ்ச பராஜயம் பஸ்ஸீதி மஞ்ஞதி. ஸோண்டா³யபி கம்மம் கரோதீதி அயமுக்³க³ரம் வா க²தி³ரமுஸலம் வா க³ஹேத்வா ஸமந்தா அட்டா²ரஸஹத்த²ட்டா²னம் மத்³த³தி. பரிச்சத்தந்தி விஸ்ஸட்ட²ம், இதா³னி ஹத்தி²யோதா⁴தீ³ஸு ந குதோசி பா⁴யதி, அம்ஹாகம் ஜயம் பரேஸஞ்ச பராஜயம் பஸ்ஸீதி மஞ்ஞதி. நாஹம் தஸ்ஸ கிஞ்சி பாபந்தி தஸ்ஸ து³க்கடாதி³ஆபத்திவீதிக்கமே வா மாதுகா⁴தகாதி³கம்மேஸு வா கிஞ்சி பாபம் அகத்தப்³ப³ம் நாம நத்தி². தஸ்மா திஹ தேதி யஸ்மா ஸம்பஜானமுஸாவாதி³னோ அகத்தப்³ப³ம் பாபம் நாம நத்தி², தஸ்மா தயா ஹஸாயபி த³வகம்யதாயபி முஸா ந ப⁴ணிஸ்ஸாமீதி ஸிக்கி²தப்³ப³ம். பச்சவேக்க²ணத்தோ²தி ஓலோகனத்தோ², யம் முகே² வஜ்ஜம் ஹோதி, தஸ்ஸ த³ஸ்ஸனத்தோ²தி வுத்தம் ஹோதி. பச்சவேக்கி²த்வா பச்சவேக்கி²த்வாதி ஓலோகேத்வா ஓலோகேத்வா.
109. ஸஸக்கம் ந கரணீயந்தி ஏகம்ஸேனேவ ந காதப்³ப³ம். படிஸம்ஹரேய்யாஸீதி நிவத்தேய்யாஸி மா கரேய்யாஸி. அனுபத³ஜ்ஜேய்யாஸீதி அனுபதே³ய்யாஸி உபத்த²ம்பே⁴ய்யாஸி புனப்புனம் கரேய்யாஸி. அஹோரத்தானுஸிக்கீ²தி ரத்திஞ்ச தி³வஞ்ச ஸிக்க²மானோ.
111. அட்டீயிதப்³ப³ந்தி அட்டேன பீளிதேன ப⁴விதப்³ப³ம். ஹராயிதப்³ப³ந்தி லஜ்ஜிதப்³ப³ம். ஜிகு³ச்சி²தப்³ப³ந்தி கூ³த²ம் தி³ஸ்வா விய ஜிகு³ச்சா² உப்பாதே³தப்³பா³. மனோகம்மஸ்ஸ பன அதே³ஸனாவத்து²கத்தா இத⁴ தே³ஸேதப்³ப³ந்தி ந வுத்தம். கித்தகே பன டா²னே காயகம்மவசீகம்மானி ஸோதே⁴தப்³பா³னி, கித்தகே மனோகம்மந்தி. காயகம்மவசீகம்மானி தாவ ஏகஸ்மிம் புரேப⁴த்தேயேவ ஸோதே⁴தப்³பா³னி. ப⁴த்தகிச்சம் கத்வா தி³வாட்டா²னே நிஸின்னேன ஹி பச்சவேக்கி²தப்³ப³ம் ‘‘அருணுக்³க³மனதோ பட்டா²ய யாவ இமஸ்மிம் டா²னே நிஸஜ்ஜா அத்தி² நு கோ² மே இமஸ்மிம் அந்தரே பரேஸம் அப்பியம் காயகம்மம் வா வசீகம்மம் வா’’தி. ஸசே அத்தீ²தி ஜானாதி, தே³ஸனாயுத்தம் தே³ஸேதப்³ப³ம், ஆவிகரணயுத்தம் ஆவிகாதப்³ப³ம். ஸசே நத்தி², தேனேவ பீதிபாமோஜ்ஜேன விஹாதப்³ப³ம். மனோகம்மம் பன ஏதஸ்மிம் பிண்ட³பாதபரியேஸனட்டா²னே ஸோதே⁴தப்³ப³ம். கத²ம்? ‘‘அத்தி² நு கோ² மே அஜ்ஜ பிண்ட³பாதபரியேஸனட்டா²னே ரூபாதீ³ஸு ச²ந்தோ³ வா ராகோ³ வா படிக⁴ம் வா’’தி? ஸசே அத்தி², ‘‘புன ந ஏவம் கரிஸ்ஸாமீ’’தி சித்தேனேவ அதி⁴ட்டா²தப்³ப³ம். ஸசே நத்தி², தேனேவ பீதிபாமோஜ்ஜேன விஹாதப்³ப³ம்.
112. ஸமணா வா ப்³ராஹ்மணா வாதி பு³த்³தா⁴ வா பச்சேகபு³த்³தா⁴ வா ததா²க³தஸாவகா வா. தஸ்மாதிஹாதி யஸ்மா அதீதேபி ஏவம் பரிஸோதே⁴ஸும், அனாக³தேபி பரிஸோதே⁴ஸ்ஸந்தி, ஏதரஹிபி பரிஸோதே⁴ந்தி, தஸ்மா தும்ஹேஹிபி தேஸம் அனுஸிக்க²ந்தேஹி ஏவம் ஸிக்கி²தப்³ப³ந்தி அத்தோ². ஸேஸம் ஸப்³ப³த்த² உத்தானமேவ. இமம் பன தே³ஸனம் ப⁴க³வா யாவ ப⁴வக்³கா³ உஸ்ஸிதஸ்ஸ ரதனராஸினோ யோஜனியமணிக்க²ந்தே⁴ன கூடம் க³ண்ஹந்தோ விய நேய்யபுக்³க³லவஸேன பரினிட்டா²பேஸீதி.
பபஞ்சஸூத³னியா மஜ்ஜி²மனிகாயட்ட²கதா²ய
அம்ப³லட்டி²கராஹுலோவாத³ஸுத்தவண்ணனா நிட்டி²தா.
2. மஹாராஹுலோவாத³ஸுத்தவண்ணனா
113. ஏவம் மே ஸுதந்தி மஹாராஹுலோவாத³ஸுத்தம். தத்த² பிட்டி²தோ பிட்டி²தோ அனுப³ந்தீ⁴தி த³ஸ்ஸனம் அவிஜஹித்வா க³மனம் அப்³போ³ச்சி²ன்னம் கத்வா பச்ச²தோ பச்ச²தோ இரியாபதா²னுப³ந்த⁴னேன அனுப³ந்தி⁴. ததா³ ஹி ப⁴க³வா பதே³ பத³ம் நிக்கி²பந்தோ விலாஸிதக³மனேன புரதோ புரதோ க³ச்ச²தி, ராஹுலத்தே²ரோ த³ஸப³லஸ்ஸ பதா³னுபதி³கோ ஹுத்வா பச்ச²தோ பச்ச²தோ.
தத்த² ப⁴க³வா ஸுபுப்பி²தஸாலவனமஜ்ஜ²க³தோ ஸுபூ⁴மிஓதரணத்தா²ய நிக்க²ந்தமத்தவரவாரணோ விய விரோசித்த², ராஹுலப⁴த்³தோ³ ச வரவாரணஸ்ஸ பச்ச²தோ நிக்க²ந்தக³ஜபோதகோ விய. ப⁴க³வா ஸாயன்ஹஸமயே மணிகு³ஹதோ நிக்க²மித்வா கோ³சரம் படிபன்னோ கேஸரஸீஹோ விய, ராஹுலப⁴த்³தோ³ ச ஸீஹமிக³ராஜானம் அனுப³ந்த⁴ந்தோ நிக்க²ந்தஸீஹபோதகோ விய. ப⁴க³வா மணிபப்³ப³தஸஸ்ஸிரிகவனஸண்ட³தோ தா³ட²ப³லோ மஹாப்³யக்³கோ⁴ விய, ராஹுலப⁴த்³தோ³ ச ப்³யக்³க⁴ராஜானம் அனுப³ந்த⁴ப்³யக்³க⁴போதகோ விய. ப⁴க³வா ஸிம்ப³லிதா³யதோ நிக்க²ந்தஸுபண்ணராஜா விய, ராஹுலப⁴த்³தோ³ ச ஸுபண்ணராஜஸ்ஸ பச்ச²தோ நிக்க²ந்தஸுபண்ணபோதகோ விய. ப⁴க³வா சித்தகூடபப்³ப³ததோ க³க³னதலம் பக்க²ந்த³ஸுவண்ணஹம்ஸராஜா விய, ராஹுலப⁴த்³தோ³ ச ஹம்ஸாதி⁴பதிம் அனுபக்க²ந்த³ஹம்ஸபோதகோ விய. ப⁴க³வா மஹாஸரம் அஜ்ஜோ²கா³ள்ஹா ஸுவண்ணமஹானாவா விய, ராஹுலப⁴த்³தோ³ ச ஸுவண்ணனாவம் பச்சா² அனுப³ந்த⁴னாவாபோதகோ விய. ப⁴க³வா சக்கரதனானுபா⁴வேன க³க³னதலே ஸம்பயாதசக்கவத்திராஜா விய, ராஹுலப⁴த்³தோ³ ச ராஜானம் அனுஸம்பயாதபரிணாயகரதனம் விய. ப⁴க³வா விக³தவலாஹகம் நப⁴ம் படிபன்னதாரகராஜா விய, ராஹுலப⁴த்³தோ³ ச தாரகாதி⁴பதினோ அனுமக்³க³படிபன்னா பரிஸுத்³த⁴ஓஸதி⁴தாரகா விய.
ப⁴க³வாபி மஹாஸம்மதபவேணியம் ஓக்காகராஜவம்ஸே ஜாதோ, ராஹுலப⁴த்³தோ³பி. ப⁴க³வாபி ஸங்கே² பக்கி²த்தகீ²ரஸதி³ஸோ ஸுபரிஸுத்³த⁴ஜாதிக²த்தியகுலே ஜாதோ, ராஹுலப⁴த்³தோ³பி. ப⁴க³வாபி ரஜ்ஜம் பஹாய பப்³ப³ஜிதோ, ராஹுலப⁴த்³தோ³பி. ப⁴க³வதோபி ஸரீரம் த்³வத்திம்ஸமஹாபுரிஸலக்க²ணபடிமண்டி³தம் தே³வனக³ரேஸு ஸமுஸ்ஸிதரதனதோரணம் விய ஸப்³ப³பாலிபு²ல்லோ பாரிச்ச²த்தகோ விய ச அதிமனோஹரணம், ராஹுலப⁴த்³த³ஸ்ஸாபி. இதி த்³வேபி அபி⁴னீஹாரஸம்பன்னா, த்³வேபி ராஜபப்³ப³ஜிதா, த்³வேபி க²த்தியஸுகு²மாலா, த்³வேபி ஸுவண்ணவண்ணா, த்³வேபி லக்க²ணஸம்பன்னா ஏகமக்³க³ம் படிபன்னா படிபாடியா க³ச்ச²ந்தானம் த்³வின்னம் சந்த³மண்ட³லானம் த்³வின்னம் ஸூரியமண்ட³லானம் த்³வின்னம் ஸக்கஸுயாமஸந்துஸிதஸுனிம்மிதவஸவத்திமஹாப்³ரஹ்மாதீ³னம் ஸிரியா ஸிரிம் அபி⁴ப⁴வமானா விய விரோசிம்ஸு.
தத்ராயஸ்மா ராஹுலோ ப⁴க³வதோ பிட்டி²தோ பிட்டி²தோ க³ச்ச²ந்தோவ பாத³தலதோ யாவ உபரி கேஸந்தா ததா²க³தம் ஆலோகேஸி. ஸோ ப⁴க³வதோ பு³த்³த⁴வேஸவிலாஸம் தி³ஸ்வா ‘‘ஸோப⁴தி ப⁴க³வா த்³வத்திம்ஸமஹாபுரிஸலக்க²ணவிசித்தஸரீரோ ப்³யாமப்பபா⁴பரிக்கி²த்ததாய விப்பகிண்ணஸுவண்ணசுண்ணமஜ்ஜ²க³தோ விய, விஜ்ஜுலதாபரிக்கி²த்தோ கனகபப்³ப³தோ விய, யந்தஸுத்தஸமாகட்³டி⁴தரதனவிசித்தம் ஸுவண்ணஅக்³கி⁴கம் விய, ரத்தபம்ஸுகூலசீவரபடிச்ச²ன்னோபி ரத்தகம்ப³லபரிக்கி²த்தகனகபப்³ப³தோ விய, பவாளலதாபடிமண்டி³தம் ஸுவண்ணஅக்³கி⁴கம் விய, சீனபிட்ட²சுண்ணபூஜிதம் ஸுவண்ணசேதியம் விய, லாகா²ரஸானுலித்தோ கனகயூபோ விய, ரத்தவலாஹகந்தரதோ தங்க²ணப்³பு⁴க்³க³தபுண்ணசந்தோ³ விய, அஹோ ஸமதிம்ஸபாரமிதானுபா⁴வஸஜ்ஜிதஸ்ஸ அத்தபா⁴வஸ்ஸ ஸிரீஸம்பத்தீ’’தி சிந்தேஸி. ததோ அத்தானம்பி ஓலோகேத்வா – ‘‘அஹம்பி ஸோபா⁴மி. ஸசே ப⁴க³வா சதூஸு மஹாதீ³பேஸு சக்கவத்திரஜ்ஜம் அகரிஸ்ஸா, மய்ஹம் பரிணாயகட்டா²னந்தரம் அத³ஸ்ஸா. ஏவம் ஸந்தே அதிவிய ஜம்பு³தீ³பதலம் அஸோபி⁴ஸ்ஸா’’தி அத்தபா⁴வம் நிஸ்ஸாய கே³ஹஸ்ஸிதம் ச²ந்த³ராக³ம் உப்பாதே³ஸி.
ப⁴க³வாபி புரதோ க³ச்ச²ந்தோவ சிந்தேஸி – ‘‘பரிபுண்ணச்ச²விமம்ஸலோஹிதோ தா³னி ராஹுலஸ்ஸ அத்தபா⁴வோ. ரஜனீயேஸு ரூபாரம்மணாதீ³ஸு ஹி சித்தஸ்ஸ பக்க²ந்த³னகாலோ ஜாதோ, கிம் ப³ஹுலதாய நு கோ² ராஹுலோ வீதினாமேதீ’’தி. அத² ஸஹாவஜ்ஜனேனேவ பஸன்னஉத³கே மச்ச²ம் விய, பரிஸுத்³தே⁴ ஆதா³ஸமண்ட³லே முக²னிமித்தம் விய ச தஸ்ஸ தம் சித்துப்பாத³ம் அத்³த³ஸ. தி³ஸ்வாவ – ‘‘அயம் ராஹுலோ மய்ஹம் அத்ரஜோ ஹுத்வா மம பச்ச²தோ ஆக³ச்ச²ந்தோ ‘அஹம் ஸோபா⁴மி, மய்ஹம் வண்ணாயதனம் பஸன்ன’ந்தி அத்தபா⁴வம் நிஸ்ஸாய கே³ஹஸ்ஸிதச²ந்த³ராக³ம் உப்பாதே³தி, அதித்தே² பக்க²ந்தோ³ உப்பத²ம் படிபன்னோ அகோ³சரே சரதி, தி³ஸாமூள்ஹஅத்³தி⁴கோ விய அக³ந்தப்³ப³ம் தி³ஸம் க³ச்ச²தி. அயம் கோ² பனஸ்ஸ கிலேஸோ அப்³ப⁴ந்தரே வட்³ட⁴ந்தோ அத்தத்த²ம்பி யதா²பூ⁴தம் பஸ்ஸிதும் ந த³ஸ்ஸதி, பரத்த²ம்பி, உப⁴யத்த²ம்பி. ததோ நிரயேபி படிஸந்தி⁴ம் க³ண்ஹாபேஸ்ஸதி, திரச்சா²னயோனியம்பி, பேத்திவிஸயேபி, அஸுரகாயேபி, ஸம்பா³தே⁴பி மாதுகுச்சி²ஸ்மிந்தி அனமதக்³கே³ ஸம்ஸாரவட்டே பரிபாதேஸ்ஸதி. அயஞ்ஹி –
அனத்த²ஜனனோ லோபோ⁴, லோபோ⁴ சித்தப்பகோபனோ;
ப⁴யமந்தரதோ ஜாதம், தம் ஜனோ நாவபு³ஜ்ஜ²தி.
லுத்³தோ⁴ அத்த²ம் ந ஜானாதி, லுத்³தோ⁴ த⁴ம்மம் ந பஸ்ஸதி;
அந்த⁴தமம் ததா³ ஹோதி, யம் லோபோ⁴ ஸஹதே நரம். (இதிவு. 88) –
யதா² கோ² பன அனேகரதனபூரா மஹானாவா பி⁴ன்னப²லகந்தரேன உத³கம் ஆதி³யமானா முஹுத்தம்பி ந அஜ்ஜு²பேக்கி²தப்³பா³ ஹோதி, வேகே³னஸ்ஸா விவரம் பித³ஹிதும் வட்டதி, ஏவமேவம் அயம்பி ந அஜ்ஜு²பேக்கி²தப்³போ³. யாவஸ்ஸ அயம் கிலேஸோ அப்³ப⁴ந்தரே ஸீலரதனாதீ³னி ந வினாஸேதி, தாவதே³வ நம் நிக்³க³ண்ஹிஸ்ஸாமீ’’தி அஜ்ஜா²ஸயமகாஸி. ஏவரூபேஸு பன டா²னேஸு பு³த்³தா⁴னம் நாக³விலோகனம் நாம ஹோதி. தஸ்மா யந்தேன பரிவத்திதஸுவண்ணபடிமா விய ஸகலகாயேனேவ பரிவத்தேத்வா டி²தோ ராஹுலப⁴த்³த³ம் ஆமந்தேஸி. தம் ஸந்தா⁴ய ‘‘அத² கோ² ப⁴க³வா அபலோகேத்வா’’திஆதி³ வுத்தம்.
தத்த² யம்கிஞ்சி ரூபந்திஆதீ³னி ஸப்³பா³காரேன விஸுத்³தி⁴மக்³கே³ க²ந்த⁴னித்³தே³ஸே வித்தா²ரிதானி. நேதம் மமாதிஆதீ³னி மஹாஹத்தி²பதோ³பமே வுத்தானி. ரூபமேவ நு கோ² ப⁴க³வாதி கஸ்மா புச்ச²தி? தஸ்ஸ கிர – ‘‘ஸப்³ப³ம் ரூபம் நேதம் மம, நேஸோஹமஸ்மி ந மேஸோ அத்தா’’தி ஸுத்வா – ‘‘ப⁴க³வா ஸப்³ப³ம் ரூபம் விபஸ்ஸனாபஞ்ஞாய ஏவம் த³ட்ட²ப்³ப³ந்தி வத³தி, வேத³னாதீ³ஸு நு கோ² கத²ம் படிபஜ்ஜிதப்³ப³’’ந்தி நயோ உத³பாதி³. தஸ்மா தஸ்மிம் நயே டி²தோ புச்ச²தி. நயகுஸலோ ஹேஸ ஆயஸ்மா ராஹுலோ, இத³ம் ந கத்தப்³ப³ந்தி வுத்தே இத³ம்பி ந கத்தப்³ப³ம் இத³ம்பி ந கத்தப்³ப³மேவாதி நயஸதேனபி நயஸஹஸ்ஸேனபி படிவிஜ்ஜ²தி. இத³ம் கத்தப்³ப³ந்தி வுத்தேபி ஏஸேவ நயோ.
ஸிக்கா²காமோ ஹி அயம் ஆயஸ்மா, பாதோவ க³ந்த⁴குடிபரிவேணே பத்த²மத்தம் வாலிகம் ஓகிரதி – ‘‘அஜ்ஜ ஸம்மாஸம்பு³த்³த⁴ஸ்ஸ ஸந்திகா மய்ஹம் உபஜ்ஜா²யஸ்ஸ ஸந்திகா ஏத்தகம் ஓவாத³ம் ஏத்தகம் பரிபா⁴ஸம் லபா⁴மீ’’தி. ஸம்மாஸம்பு³த்³தோ⁴பி நம் ஏதத³க்³கே³ ட²பேந்தோ – ‘‘ஏதத³க்³க³ம், பி⁴க்க²வே, மம ஸாவகானம் பி⁴க்கூ²னம் ஸிக்கா²காமானம் யதி³த³ம் ராஹுலோ’’தி (அ. நி. 1.209) ஸிக்கா²யமேவ அக்³க³ம் கத்வா ட²பேஸி. ஸோபி ஆயஸ்மா பி⁴க்கு²ஸங்க⁴மஜ்ஜே² தமேவ ஸீஹனாத³ம் நதி³ –
‘‘ஸப்³ப³மேதம் அபி⁴ஞ்ஞாய, த⁴ம்மராஜா பிதா மம;
ஸம்முகா² பி⁴க்கு²ஸங்க⁴ஸ்ஸ, ஏதத³க்³கே³ ட²பேஸி மம்.
ஸிக்கா²காமானஹம் அக்³கோ³, த⁴ம்மராஜேன தோ²மிதோ;
ஸத்³தா⁴பப்³ப³ஜிதானஞ்ச, ஸஹாயோ பவரோ மம.
த⁴ம்மராஜா பிதா மய்ஹம், த⁴ம்மாரக்கோ² ச பேத்தியோ;
ஸாரிபுத்தோ உபஜ்ஜா²யோ, ஸப்³ப³ம் மே ஜினஸாஸன’’ந்தி.
அத²ஸ்ஸ ப⁴க³வா யஸ்மா ந கேவலம் ரூபமேவ, வேத³னாத³யோபி ஏவம் த³ட்ட²ப்³பா³, தஸ்மா ரூபம்பி ராஹுலாதிஆதி³மாஹ. கோ நஜ்ஜாதி கோ நு அஜ்ஜ. தே²ரஸ்ஸ கிர ஏதத³ஹோஸி ‘‘ஸம்மாஸம்பு³த்³தோ⁴ மய்ஹம் அத்தபா⁴வனிஸ்ஸிதம் ச²ந்த³ராக³ம் ஞத்வா ‘ஸமணேன நாம ஏவரூபோ விதக்கோ ந விதக்கிதப்³போ³’தி நேவ பரியாயேன கத²ம் கதே²ஸி, க³ச்ச² பி⁴க்கு² ராஹுலம் வதே³ஹி ‘மா புன ஏவரூபம் விதக்கம் விதக்கேஸீ’தி ந தூ³தம் பேஸேஸி. மம் ஸம்முக்கே² ட²த்வாயேவ பன ஸப⁴ண்ட³கம் சோரம் சூளாய க³ண்ஹந்தோ விய ஸம்முகா² ஸுக³தோவாத³ம் அதா³ஸி. ஸுக³தோவாதோ³ ச நாம அஸங்கே²ய்யேஹிபி கப்பேஹி து³ல்லபோ⁴. ஏவரூபஸ்ஸ பு³த்³த⁴ஸ்ஸ ஸம்முகா² ஓவாத³ம் லபி⁴த்வா கோ நு விஞ்ஞூ பண்டி³தஜாதிகோ அஜ்ஜ கா³மம் பிண்டா³ய பவிஸிஸ்ஸதீ’’தி. அதே²ஸ ஆயஸ்மா ஆஹாரகிச்சம் பஹாய யஸ்மிம் நிஸின்னட்டா²னே டி²தேன ஓவாதோ³ லத்³தோ⁴, ததோவ படினிவத்தேத்வா அஞ்ஞதரஸ்மிம் ருக்க²மூலே நிஸீதி³. ப⁴க³வாபி தம் ஆயஸ்மந்தம் நிவத்தமானம் தி³ஸ்வா ந ஏவமாஹ – ‘‘மா நிவத்த தாவ, ராஹுல, பி⁴க்கா²சாரகாலோ தே’’தி. கஸ்மா? ஏவம் கிரஸ்ஸ அஹோஸி – ‘‘அஜ்ஜ தாவ காயக³தாஸதிஅமதபோ⁴ஜனம் பு⁴ஞ்ஜதூ’’தி.
அத்³த³ஸா கோ² ஆயஸ்மா ஸாரிபுத்தோதி ப⁴க³வதி க³தே பச்சா² க³ச்ச²ந்தோ அத்³த³ஸ. ஏதஸ்ஸ கிராயஸ்மதோ ஏககஸ்ஸ விஹரதோ அஞ்ஞம் வத்தம், ப⁴க³வதா ஸத்³தி⁴ம் விஹரதோ அஞ்ஞம். யதா³ ஹி த்³வே அக்³க³ஸாவகா ஏகாகினோ வஸந்தி, ததா³ பாதோவ ஸேனாஸனம் ஸம்மஜ்ஜித்வா ஸரீரபடிஜக்³க³னம் கத்வா ஸமாபத்திம் அப்பேத்வா ஸன்னிஸின்னா அத்தனோ சித்தருசியா பி⁴க்கா²சாரம் க³ச்ச²ந்தி. ப⁴க³வதா ஸத்³தி⁴ம் விஹரந்தா பன தே²ரா ஏவம் ந கரோந்தி. ததா³ ஹி ப⁴க³வா பி⁴க்கு²ஸங்க⁴பரிவாரோ பட²மம் பி⁴க்கா²சாரம் க³ச்ச²தி. தஸ்மிம் க³தே தே²ரோ அத்தனோ ஸேனாஸனா நிக்க²மித்வா – ‘‘ப³ஹூனம் வஸனட்டா²னே நாம ஸப்³பே³வ பாஸாதி³கம் காதும் ஸக்கோந்தி வா, ந வா ஸக்கோந்தீ’’தி தத்த² தத்த² க³ந்த்வா அஸம்மட்ட²ம் டா²னம் ஸம்மஜ்ஜதி. ஸசே கசவரோ அச²ட்³டி³தோ ஹோதி, தம் ச²ட்³டே³தி. பானீயட்ட²பேதப்³ப³ட்டா²னம்ஹி பானீயகூடே அஸதி பானீயக⁴டம் ட²பேதி. கி³லானானம் ஸந்திகம் க³ந்த்வா, ‘‘ஆவுஸோ, தும்ஹாகம் கிம் ஆஹராமி, கிம் வோ இச்சி²தப்³ப³’’ந்தி? புச்ச²தி. அவஸ்ஸிகத³ஹரானம் ஸந்திகம் க³ந்த்வா – ‘‘அபி⁴ரமத², ஆவுஸோ, மா உக்கண்டி²த்த², படிபத்திஸாரகம் பு³த்³த⁴ஸாஸன’’ந்தி ஓவத³தி. ஏவம் கத்வா ஸப்³ப³பச்சா² பி⁴க்கா²சாரம் க³ச்ச²தி. யதா² ஹி சக்கவத்தி குஹிஞ்சி க³ந்துகாமோ ஸேனாய பரிவாரிதோ பட²மம் நிக்க²மதி, பரிணாயகரதனம் ஸேனங்கா³னி ஸம்விதா⁴ய பச்சா² நிக்க²மதி, ஏவம் ஸத்³த⁴ம்மசக்கவத்தி ப⁴க³வா பி⁴க்கு²ஸங்க⁴பரிவாரோ பட²மம் நிக்க²மதி, தஸ்ஸ ப⁴க³வதோ பரிணாயகரதனபூ⁴தோ த⁴ம்மஸேனாபதி இமம் கிச்சம் கத்வா ஸப்³ப³பச்சா² நிக்க²மதி. ஸோ ஏவம் நிக்க²ந்தோ தஸ்மிம் தி³வஸே அஞ்ஞதரஸ்மிம் ருக்க²மூலே நிஸின்னம் ராஹுலப⁴த்³த³ம் அத்³த³ஸ. தேன வுத்தம் ‘‘பச்சா² க³ச்ச²ந்தோ அத்³த³ஸா’’தி.
அத² கஸ்மா ஆனாபானஸ்ஸதியம் நியோஜேஸி? நிஸஜ்ஜானுச்ச²விகத்தா. தே²ரோ கிர ‘‘ஏதஸ்ஸ ப⁴க³வதா ரூபகம்மட்டா²னம் கதி²த’’ந்தி அனாவஜ்ஜித்வாவ யேனாகாரேன அயம் அசலோ அனோப³த்³தோ⁴ ஹுத்வா நிஸின்னோ, இத³மஸ்ஸ ஏதிஸ்ஸா நிஸஜ்ஜாய கம்மட்டா²னம் அனுச்ச²விகந்தி சிந்தேத்வா ஏவமாஹ. தத்த² ஆனாபானஸ்ஸதிந்தி அஸ்ஸாஸபஸ்ஸாஸே பரிக்³க³ஹேத்வா தத்த² சதுக்கபஞ்சகஜ்ஜா²னம் நிப்³ப³த்தேத்வா விபஸ்ஸனம் வட்³டே⁴த்வா அரஹத்தம் க³ண்ஹாஹீதி த³ஸ்ஸேதி.
மஹப்ப²லா ஹோதீதி கீவமஹப்ப²லா ஹோதி? இத⁴ பி⁴க்கு² ஆனாபானஸ்ஸதிம் அனுயுத்தோ ஏகாஸனே நிஸின்னோவ ஸப்³பா³ஸவே கே²பேத்வா அரஹத்தம் பாபுணாதி, ததா² அஸக்கோந்தோ மரணகாலே ஸமஸீஸீ ஹோதி, ததா² அஸக்கோந்தோ தே³வலோகே நிப்³ப³த்தித்வா த⁴ம்மகதி²கதே³வபுத்தஸ்ஸ த⁴ம்மம் ஸுத்வா அரஹத்தம் பாபுணாதி, ததோ விரத்³தோ⁴ அனுப்பன்னே பு³த்³து⁴ப்பாதே³ பச்சேகபோ³தி⁴ம் ஸச்சி²கரோதி, தம் அஸச்சி²கரோந்தோ பு³த்³தா⁴னம் ஸம்முகீ²பா⁴வே பா³ஹியத்தே²ராத³யோ விய கி²ப்பாபி⁴ஞ்ஞோ ஹோதி, ஏவம் மஹப்ப²லா. மஹானிஸம்ஸாதி தஸ்ஸேவ வேவசனம். வுத்தம்பி சேதம் –
‘‘ஆனாபானஸ்ஸதீ யஸ்ஸ, பரிபுண்ணா ஸுபா⁴விதா;
அனுபுப்³ப³ம் பரிசிதா, யதா² பு³த்³தே⁴ன தே³ஸிதா;
ஸோமம் லோகம் பபா⁴ஸேதி, அப்³பா⁴ முத்தோவ சந்தி³மா’’தி. (தே²ரகா³. 548; படி. ம. 1.1.60) –
இமம் மஹப்ப²லதம் ஸம்பஸ்ஸமானோ தே²ரோ ஸத்³தி⁴விஹாரிகம் தத்த² நியோஜேதி.
இதி ப⁴க³வா ரூபகம்மட்டா²னம், தே²ரோ ஆனாபானஸ்ஸதிந்தி உபோ⁴பி கம்மட்டா²னம் ஆசிக்கி²த்வா க³தா, ராஹுலப⁴த்³தோ³ விஹாரேயேவ ஓஹீனோ. ப⁴க³வா தஸ்ஸ ஓஹீனபா⁴வம் ஜானந்தோபி நேவ அத்தனா கா²த³னீயம் போ⁴ஜனீயம் க³ஹேத்வா அக³மாஸி, ந ஆனந்த³த்தே²ரஸ்ஸ ஹத்தே² பேஸேஸி, ந பஸேனதி³மஹாராஜஅனாத²பிண்டி³காதீ³னம் ஸஞ்ஞம் அதா³ஸி. ஸஞ்ஞாமத்தகஞ்ஹி லபி⁴த்வா தே காஜப⁴த்தம் அபி⁴ஹரேய்யும். யதா² ச ப⁴க³வா, ஏவம் ஸாரிபுத்தத்தே²ரோபி ந கிஞ்சி அகாஸி. ராஹுலத்தே²ரோ நிராஹாரோ சி²ன்னப⁴த்தோ அஹோஸி. தஸ்ஸ பனாயஸ்மதோ – ‘‘ப⁴க³வா மம் விஹாரே ஓஹீனம் ஜானந்தோபி அத்தனா லத்³த⁴பிண்ட³பாதம் நாபி ஸயம் க³ஹேத்வா ஆக³தோ, ந அஞ்ஞஸ்ஸ ஹத்தே² பஹிணி, ந மனுஸ்ஸானம் ஸஞ்ஞம் அதா³ஸி, உபஜ்ஜா²யோபி மே ஓஹீனபா⁴வம் ஜானந்தோ ததே²வ ந கிஞ்சி அகாஸீ’’தி சித்தம்பி ந உப்பன்னம், குதோ தப்பச்சயா ஓமானம் வா அதிமானம் வா ஜனேஸ்ஸதி. ப⁴க³வதா பன ஆசிக்கி²தகம்மட்டா²னமேவ புரேப⁴த்தம்பி பச்சா²ப⁴த்தம்பி – ‘‘இதிபி ரூபம் அனிச்சம், இதிபி து³க்க²ம், இதிபி அஸுப⁴ம், இதிபி அனத்தா’’தி அக்³கி³ம் அபி⁴மத்தே²ந்தோ விய நிரந்தரம் மனஸிகத்வா ஸாயன்ஹஸமயே சிந்தேஸி – ‘‘அஹம் உபஜ்ஜா²யேன ஆனாபானஸ்ஸதிம் பா⁴வேஹீதி வுத்தோ, தஸ்ஸ வசனம் ந கரிஸ்ஸாமி. ஆசரியுபஜ்ஜா²யானஞ்ஹி வசனம் அகரோந்தோ து³ப்³ப³சோ நாம ஹோதி. ‘து³ப்³ப³சோ ராஹுலோ, உபஜ்ஜா²யஸ்ஸபி வசனம் ந கரோதீ’தி ச க³ரஹுப்பத்திதோ கக்க²ளதரா பீளா நாம நத்தீ²’’தி பா⁴வனாவிதா⁴னம் புச்சி²துகாமோ ப⁴க³வதோ ஸந்திகம் அக³மாஸி. தம் த³ஸ்ஸேதும் அத² கோ² ஆயஸ்மா ராஹுலோதிஆதி³ வுத்தம்.
114. தத்த² படிஸல்லானாதி ஏகீபா⁴வதோ. யம்கிஞ்சி ராஹுலாதி கஸ்மா? ப⁴க³வா ஆனாபானஸ்ஸதிம் புட்டோ² ரூபகம்மட்டா²னம் கதே²தீதி. ரூபே ச²ந்த³ராக³ப்பஹானத்த²ம். ஏவம் கிரஸ்ஸ அஹோஸி – ‘‘ராஹுலஸ்ஸ அத்தபா⁴வம் நிஸ்ஸாய ச²ந்த³ராகோ³ உப்பன்னோ, ஹேட்டா² சஸ்ஸ ஸங்கே²பேன ரூபகம்மட்டா²னம் கதி²தம். இதா³னிஸ்ஸாபி த்³விசத்தாலீஸாய ஆகாரேஹி அத்தபா⁴வம் விராஜேத்வா விஸங்க²ரித்வா தம்னிஸ்ஸிதம் ச²ந்த³ராக³ம் அனுப்பத்தித⁴ம்மதம் ஆபாதே³ஸ்ஸாமீ’’தி. அத² ஆகாஸதா⁴தும் கஸ்மா வித்தா²ரேஸீதி? உபாதா³ரூபத³ஸ்ஸனத்த²ம். ஹேட்டா² ஹி சத்தாரி மஹாபூ⁴தானேவ கதி²தானி, ந உபாதா³ரூபம். தஸ்மா இமினா முகே²ன தம் த³ஸ்ஸேதும் ஆகாஸதா⁴தும் வித்தா²ரேஸி. அபிச அஜ்ஜ²த்திகேன ஆகாஸேன பரிச்சி²ன்னரூபம்பி பாகடம் ஹோதி.
ஆகாஸேன பரிச்சி²ன்னம், ரூபம் யாதி விபூ⁴ததம்;
தஸ்ஸேவம் ஆவிபா⁴வத்த²ம், தம் பகாஸேஸி நாயகோ.
ஏத்த² பன புரிமாஸு தாவ சதூஸு தா⁴தூஸு யம் வத்தப்³ப³ம், தம் மஹாஹத்தி²பதோ³பமே வுத்தமேவ.
118. ஆகாஸதா⁴துயம் ஆகாஸக³தந்தி ஆகாஸபா⁴வம் க³தம். உபாதி³ன்னந்திஆதி³ன்னம் க³ஹிதம் பராமட்ட²ம், ஸரீரட்ட²கந்தி அத்தோ². கண்ணச்சி²த்³த³ந்தி மம்ஸலோஹிதாதீ³ஹி அஸம்பு²ட்ட²கண்ணவிவரம். நாஸச்சி²த்³தா³தீ³ஸுபி ஏஸேவ நயோ. யேன சாதி யேன சி²த்³தே³ன. அஜ்ஜோ²ஹரதீதி அந்தோ பவேஸேதி, ஜிவ்ஹாப³ந்த⁴னதோ ஹி யாவ உத³ரபடலா மனுஸ்ஸானம் வித³த்தி²சதுரங்கு³லம் சி²த்³த³ட்டா²னம் ஹோதி. தம் ஸந்தா⁴யேதம் வுத்தம். யத்த² சாதி யஸ்மிம் ஓகாஸே. ஸந்திட்ட²தீதி பதிட்டா²தி. மனுஸ்ஸானஞ்ஹி மஹந்தம் படபரிஸ்ஸாவனமத்தஞ்ச உத³ரபடலம் நாம ஹோதி. தம் ஸந்தா⁴யேதம் வுத்தம். அதோ⁴பா⁴க³ம் நிக்க²மதீதி யேன ஹேட்டா² நிக்க²மதி. த்³வத்திம்ஸஹத்த²மத்தம் ஏகவீஸதியா டா²னேஸு வங்கம் அந்தம் நாம ஹோதி. தம் ஸந்தா⁴யேதம் வுத்தம். யம் வா பனஞ்ஞம்பீதி இமினா ஸுகு²மஸுகு²மம் சம்மமம்ஸாதி³அந்தரக³தஞ்சேவ லோமகூபபா⁴வேன ச டி²தம் ஆகாஸம் த³ஸ்ஸேதி. ஸேஸமேத்தா²பி பத²வீதா⁴துஆதீ³ஸு வுத்தனயேனேவ வேதி³தப்³ப³ம்.
119. இதா³னிஸ்ஸ தாதி³பா⁴வலக்க²ணம் ஆசிக்க²ந்தோ பத²வீஸமந்திஆதி³மாஹ. இட்டா²னிட்டே²ஸு ஹி அரஜ்ஜந்தோ அது³ஸ்ஸந்தோ தாதீ³ நாம ஹோதி. மனாபாமனாபாதி ஏத்த² அட்ட² லோப⁴ஸஹக³தசித்தஸம்பயுத்தா மனாபா நாம, த்³வே தோ³மனஸ்ஸசித்தஸம்பயுத்தா அமனாபா நாம. சித்தம் ந பரியாதா³ய ட²ஸ்ஸந்தீதி ஏதே ப²ஸ்ஸா உப்பஜ்ஜித்வா தவ சித்தம் அந்தோமுட்டி²க³தம் கரோந்தோ விய பரியாதா³ய க³ஹேத்வா டா²தும் ந ஸக்கி²ஸ்ஸந்தி ‘‘அஹம் ஸோபா⁴மி, மய்ஹம் வண்ணாயதனம் பஸன்ன’’ந்தி புன அத்தபா⁴வம் நிஸ்ஸாய ச²ந்த³ராகோ³ நுப்பஜ்ஜிஸ்ஸதி. கூ³த²க³தந்திஆதீ³ஸு கூ³த²மேவ கூ³த²க³தம். ஏவம் ஸப்³ப³த்த².
ந கத்த²சி பதிட்டி²தோதி பத²வீபப்³ப³தருக்கா²தீ³ஸு ஏகஸ்மிம்பி ந பதிட்டி²தோ, யதி³ ஹி பத²வியம் பதிட்டி²தோ ப⁴வேய்ய, பத²வியா பி⁴ஜ்ஜமானாய ஸஹேவ பி⁴ஜ்ஜேய்ய, பப்³ப³தே பதமானே ஸஹேவ பதேய்ய, ருக்கே² சி²ஜ்ஜமானே ஸஹேவ சி²ஜ்ஜேய்ய.
120. மேத்தம் ராஹுலாதி கஸ்மா ஆரபி⁴? தாதி³பா⁴வஸ்ஸ காரணத³ஸ்ஸனத்த²ம். ஹேட்டா² ஹி தாதி³பா⁴வலக்க²ணம் த³ஸ்ஸிதம், ந ச ஸக்கா அஹம் தாதீ³ ஹோமீதி அகாரணா ப⁴விதும், நபி ‘‘அஹம் உச்சாகுலப்பஸுதோ ப³ஹுஸ்ஸுதோ லாபீ⁴, மம் ராஜராஜமஹாமத்தாத³யோ ப⁴ஜந்தி, அஹம் தாதீ³ ஹோமீ’’தி இமேஹி காரணேஹி கோசி தாதீ³ நாம ஹோதி, மேத்தாதி³பா⁴வனாய பன ஹோதீதி தாதி³பா⁴வஸ்ஸ காரணத³ஸ்ஸனத்த²ம் இமம் தே³ஸனம் ஆரபி⁴.
தத்த² பா⁴வயதோதி உபசாரம் வா அப்பனம் வா பாபேந்தஸ்ஸ. யோ ப்³யாபாதோ³தி யோ ஸத்தே கோபோ, ஸோ பஹீயிஸ்ஸதி. விஹேஸாதி பாணிஆதீ³ஹி ஸத்தானம் விஹிம்ஸனம். அரதீதி பந்தஸேனாஸனேஸு சேவ அதி⁴குஸலத⁴ம்மேஸு ச உக்கண்டி²ததா. படிகோ⁴தி யத்த² கத்த²சி ஸத்தேஸு ஸங்கா²ரேஸு ச படிஹஞ்ஞனகிலேஸோ. அஸுப⁴ந்தி உத்³து⁴மாதகாதீ³ஸு உபசாரப்பனம். உத்³து⁴மாதகாதீ³ஸு அஸுப⁴பா⁴வனா ச நாமேஸா வித்தா²ரதோ விஸுத்³தி⁴மக்³கே³ கதி²தாவ. ராகோ³தி பஞ்சகாமகு³ணிகராகோ³. அனிச்சஸஞ்ஞந்தி அனிச்சானுபஸ்ஸனாய ஸஹஜாதஸஞ்ஞம். விபஸ்ஸனா ஏவ வா ஏஸா அஸஞ்ஞாபி ஸஞ்ஞாஸீஸேன ஸஞ்ஞாதி வுத்தா. அஸ்மிமானோதி ரூபாதீ³ஸு அஸ்மீதி மானோ.
121. இதா³னி தே²ரேன புச்சி²தம் பஞ்ஹம் வித்தா²ரேந்தோ ஆனாபானஸ்ஸதிந்திஆதி³மாஹ. தத்த² இத³ம் கம்மட்டா²னஞ்ச கம்மட்டா²னபா⁴வனா ச பாளிஅத்தோ² ச ஸத்³தி⁴ம் ஆனிஸம்ஸகதா²ய ஸப்³போ³ ஸப்³பா³காரேன விஸுத்³தி⁴மக்³கே³ அனுஸ்ஸதினித்³தே³ஸே வித்தா²ரிதோயேவ. இமம் தே³ஸனம் ப⁴க³வா நேய்யபுக்³க³லவஸேனேவ பரினிட்டா²பேஸீதி.
பபஞ்சஸூத³னியா மஜ்ஜி²மனிகாயட்ட²கதா²ய
மாஹாராஹுலோவாத³ஸுத்தவண்ணனா நிட்டி²தா.
3. சூளமாலுக்யஸுத்தவண்ணனா
122. ஏவம் மே ஸுதந்தி மாலுக்யஸுத்தம். தத்த² மாலுக்யபுத்தஸ்ஸாதி ஏவம்னாமகஸ்ஸ தே²ரஸ்ஸ. ட²பிதானி படிக்கி²த்தானீதி தி³ட்டி²க³தானி நாம ந ப்³யாகாதப்³பா³னீதி ஏவம் ட²பிதானி சேவ படிக்கி²த்தானி ச. ததா²க³தோதி ஸத்தோ. தம் மே ந ருச்சதீதி தம் அப்³யாகரணம் மய்ஹம் ந ருச்சதி. ஸிக்க²ம் பச்சக்கா²யாதி ஸிக்க²ம் படிக்கி²பித்வா.
125. கோ ஸந்தோ கம் பச்சாசிக்க²ஸீதி யாசகோ வா ஹி யாசிதகம் பச்சாசிக்கே²ய்ய, யாசிதகோ வா யாசகம். த்வம் நேவ யாசகோ ந யாசிதகோ, ஸோ தா³னி த்வம் கோ ஸந்தோ கம் பச்சாசிக்க²ஸீதி அத்தோ².
126. வித்³தோ⁴ அஸ்ஸாதி பரஸேனாய டி²தேன வித்³தோ⁴ ப⁴வேய்ய. கா³ள்ஹபலேபனேனாதி ப³ஹலலேபனேன. பி⁴ஸக்கந்தி வேஜ்ஜம். ஸல்லகத்தந்தி ஸல்லகந்தனம் ஸல்லகந்தியஸுத்தவாசகம். அக்கஸ்ஸாதி அக்கவாகே க³ஹேத்வா ஜியம் கரோந்தி. தேன வுத்தம் ‘‘அக்கஸ்ஸா’’தி. ஸண்ஹஸ்ஸாதி வேணுவிலீவஸ்ஸ. மருவாகீ²ரபண்ணீனம்பி வாகேஹியேவ கரோந்தி. தேன வுத்தம் யதி³ வா மருவாய யதி³ வா கீ²ரபண்ணினோதி. க³ச்ச²ந்தி பப்³ப³தக³ச்ச²னதீ³க³ச்சா²தீ³ஸு ஜாதம். ரோபிமந்தி ரோபேத்வா வட்³டி⁴தம் ஸரவனதோ ஸரம் க³ஹேத்வா கதம். ஸிதி²லஹனுனோதி ஏவம்னாமகஸ்ஸ பக்கி²னோ. பே⁴ரவஸ்ஸாதி காளஸீஹஸ்ஸ. ஸேம்ஹாரஸ்ஸாதி மக்கடஸ்ஸ. ஏவம் நோதி ஏதாய தி³ட்டி²யா ஸதி ந ஹோதீதி அத்தோ².
127. அத்தே²வ ஜாதீதி ஏதாய தி³ட்டி²யா ஸதி ப்³ரஹ்மசரியவாஸோவ நத்தி², ஜாதி பன அத்தி²யேவ. ததா² ஜராமரணாதீ³னீதி த³ஸ்ஸேதி. யேஸாஹந்தி யேஸம் அஹம். நிகா⁴தந்தி உபகா⁴தம் வினாஸம். மம ஸாவகா ஹி ஏதேஸு நிப்³பி³ன்னா இதே⁴வ நிப்³பா³னம் பாபுணந்தீதி அதி⁴ப்பாயோ.
128. தஸ்மாதிஹாதி யஸ்மா அப்³யாகதமேதம், சதுஸச்சமேவ மயா ப்³யாகதம், தஸ்மாதி அத்தோ². ந ஹேதம் மாலுக்யபுத்த அத்த²ஸம்ஹிதந்தி ஏதம் தி³ட்டி²க³தம் வா ஏதம் ப்³யாகரணம் வா காரணனிஸ்ஸிதம் ந ஹோதி. ந ஆதி³ப்³ரஹ்மசரியகந்தி ப்³ரஹ்மசரியஸ்ஸ ஆதி³மத்தம்பி புப்³ப³பா⁴க³ஸீலமத்தம்பி ந ஹோதி. ந நிப்³பி³தா³யாதிஆதீ³ஸு வட்டே நிப்³பி³ந்த³னத்தா²ய வா விரஜ்ஜ²னத்தா²ய வா வட்டனிரோதா⁴ய வா ராகா³தி³வூபஸமனத்தா²ய வா அபி⁴ஞ்ஞேய்யே த⁴ம்மே அபி⁴ஜானனத்தா²ய வா சதுமக்³க³ஸங்கா²தஸம்போ³த⁴த்தா²ய வா அஸங்க²தனிப்³பா³னஸச்சி²கிரியத்தா²ய வா ந ஹோதி. ஏதம் ஹீதி ஏதம் சதுஸச்சப்³யாகரணம். ஆதி³ப்³ரஹ்மசரியகந்தி ப்³ரஹ்மசரியஸ்ஸ ஆதி³பூ⁴தம் புப்³ப³பத³ட்டா²னம். ஸேஸம் வுத்தபடிவிபக்க²னயேன வேதி³தப்³ப³ம். இமம்பி தே³ஸனம் ப⁴க³வா நேய்யபுக்³க³லவஸேன நிட்டா²பேஸீதி.
பபஞ்சஸூத³னியா மஜ்ஜி²மனிகாயட்ட²கதா²ய
சூளமாலுக்யஸுத்தவண்ணனா நிட்டி²தா.
4. மஹாமாலுக்யஸுத்தவண்ணனா
129. ஏவம் மே ஸுதந்தி மஹாமாலுக்யஸுத்தம். தத்த² ஓரம்பா⁴கி³யானீதி ஹேட்டா² கோட்டா²ஸிகானி காமப⁴வே நிப்³ப³த்திஸம்வத்தனிகானி. ஸம்யோஜனானீதி ப³ந்த⁴னானி. கஸ்ஸ கோ² நாமாதி கஸ்ஸ தே³வஸ்ஸ வா மனுஸ்ஸஸ்ஸ வா தே³ஸிதானி தா⁴ரேஸி, கிம் த்வமேவேகோ அஸ்ஸோஸி, ந அஞ்ஞோ கோசீதி? அனுஸேதீதி அப்பஹீனதாய அனுஸேதி. அனுஸயமானோ ஸம்யோஜனம் நாம ஹோதி.
ஏத்த² ச ப⁴க³வதா ஸம்யோஜனம் புச்சி²தம், தே²ரேனபி ஸம்யோஜனமேவ ப்³யாகதம். ஏவம் ஸந்தேபி தஸ்ஸ வாதே³ ப⁴க³வதா தோ³ஸோ ஆரோபிதோ. ஸோ கஸ்மாதி சே? தே²ரஸ்ஸ ததா²லத்³தி⁴கத்தா. அயஞ்ஹி தஸ்ஸ லத்³தி⁴ ‘‘ஸமுதா³சாரக்க²ணேயேவ கிலேஸேஹி ஸம்யுத்தோ நாம ஹோதி, இதரஸ்மிம் க²ணே அஸம்யுத்தோ’’தி. தேனஸ்ஸ ப⁴க³வதா தோ³ஸோ ஆரோபிதோ. அதா²யஸ்மா ஆனந்தோ³ சிந்தேஸி – ‘‘ப⁴க³வதா பி⁴க்கு²ஸங்க⁴ஸ்ஸ த⁴ம்மம் தே³ஸேஸ்ஸாமீதி அத்தனோ த⁴ம்மதாயேவ அயம் த⁴ம்மதே³ஸனா ஆரத்³தா⁴, ஸா இமினா அபண்டி³தேன பி⁴க்கு²னா விஸம்வாதி³தா. ஹந்தா³ஹம் ப⁴க³வந்தம் யாசித்வா பி⁴க்கூ²னம் த⁴ம்மம் தே³ஸேஸ்ஸாமீ’’தி. ஸோ ஏவமகாஸி. தம் த³ஸ்ஸேதும் ‘‘ஏவம் வுத்தே ஆயஸ்மா ஆனந்தோ³’’திஆதி³ வுத்தம்.
தத்த² ஸக்காயதி³ட்டி²பரியுட்டி²தேனாதி ஸக்காயதி³ட்டி²யா க³ஹிதேன அபி⁴பூ⁴தேன. ஸக்காயதி³ட்டி²பரேதேனாதி ஸக்காயதி³ட்டி²யா அனுக³தேன. நிஸ்ஸரணந்தி தி³ட்டி²னிஸ்ஸரணம் நாம நிப்³பா³னம், தம் யதா²பூ⁴தம் நப்பஜானாதி. அப்படிவினீதாதி அவினோதி³தா அனீஹடா. ஓரம்பா⁴கி³யம் ஸம்யோஜனந்தி ஹேட்டா²பா⁴கி³யஸம்யோஜனம் நாம ஹோதி. ஸேஸபதே³ஸுபி ஏஸேவ நயோ. ஸுக்கபக்கோ² உத்தானத்தோ²யேவ. ‘‘ஸானுஸயா பஹீயதீ’’தி வசனதோ பனேத்த² ஏகச்சே ‘‘அஞ்ஞம் ஸம்யோஜனம் அஞ்ஞோ அனுஸயோ’’தி வத³ந்தி. ‘‘யதா² ஹி ஸப்³யஞ்ஜனம் ப⁴த்த’’ந்தி வுத்தே ப⁴த்ததோ அஞ்ஞம் ப்³யஞ்ஜனம் ஹோதி, ஏவம் ‘‘ஸானுஸயா’’தி வசனதோ பரியுட்டா²னஸக்காயதி³ட்டி²தோ அஞ்ஞேன அனுஸயேன ப⁴விதப்³ப³ந்தி தேஸம் லத்³தி⁴. தே ‘‘ஸஸீஸம் பாருபித்வா’’திஆதீ³ஹி படிக்கி²பிதப்³பா³. ந ஹி ஸீஸதோ அஞ்ஞோ புரிஸோ அத்தி². அதா²பி ஸியா – ‘‘யதி³ ததே³வ ஸம்யோஜனம் ஸோ அனுஸயோ, ஏவம் ஸந்தே ப⁴க³வதா தே²ரஸ்ஸ தருணூபமோ உபாரம்போ⁴ து³ஆரோபிதோ ஹோதீ’’தி. ந து³ஆரோபிதோ, கஸ்மா? ஏவம்லத்³தி⁴கத்தாதி வித்தா²ரிதமேதம். தஸ்மா ஸோயேவ கிலேஸோ ப³ந்த⁴னட்டே²ன ஸம்யோஜனம், அப்பஹீனட்டே²ன அனுஸயோதி இமமத்த²ம் ஸந்தா⁴ய ப⁴க³வதா ‘‘ஸானுஸயா பஹீயதீ’’தி ஏவம் வுத்தந்தி வேதி³தப்³ப³ம்.
132. தசம் சே²த்வாதிஆதீ³ஸு இத³ம் ஓபம்மஸம்ஸந்த³னம் – தசச்சே²தோ³ விய ஹி ஸமாபத்தி த³ட்ட²ப்³பா³, பே²க்³கு³ச்சே²தோ³ விய விபஸ்ஸனா, ஸாரச்சே²தோ³ விய மக்³கோ³. படிபதா³ பன லோகியலோகுத்தரமிஸ்ஸகாவ வட்டதி. ஏவமேதே த³ட்ட²ப்³பா³தி ஏவரூபா புக்³க³லா ஏவம் த³ட்ட²ப்³பா³.
133. உபதி⁴விவேகாதி உபதி⁴விவேகேன. இமினா பஞ்சகாமகு³ணவிவேகோ கதி²தோ. அகுஸலானம் த⁴ம்மானம் பஹானாதி இமினா நீவரணப்பஹானம் கதி²தம். காயது³ட்டு²ல்லானம் படிப்பஸ்ஸத்³தி⁴யாதி இமினா காயாலஸியபடிப்பஸ்ஸத்³தி⁴ கதி²தா. விவிச்சேவ காமேஹீதி உபதி⁴விவேகேன காமேஹி வினா ஹுத்வா. விவிச்ச அகுஸலேஹீதி அகுஸலானம் த⁴ம்மானம் பஹானேன காயது³ட்டு²ல்லானம் படிப்பஸ்ஸத்³தி⁴யா ச அகுஸலேஹி வினா ஹுத்வா. யதே³வ தத்த² ஹோதீதி யம் தத்த² அந்தோஸமாபத்திக்க²ணேயேவ ஸமாபத்திஸமுட்டி²தஞ்ச ரூபாதி³த⁴ம்மஜாதம் ஹோதி. தே த⁴ம்மேதி தே ரூபக³தந்திஆதி³னா நயேன வுத்தே ரூபாத³யோ த⁴ம்மே. அனிச்சதோதி ந நிச்சதோ. து³க்க²தோதி ந ஸுக²தோ. ரோக³தோதிஆதீ³ஸு ஆபா³த⁴ட்டே²ன ரோக³தோ, அந்தோதோ³ஸட்டே²ன க³ண்ட³தோ, அனுபவித்³த⁴ட்டே²ன து³க்க²ஜனனட்டே²ன ச ஸல்லதோ, து³க்க²ட்டே²ன அக⁴தோ, ரோக³ட்டே²ன ஆபா³த⁴தோ, அஸகட்டே²ன பரதோ, பலுஜ்ஜனட்டே²ன பலோகதோ, நிஸ்ஸத்தட்டே²ன ஸுஞ்ஞதோ, ந அத்தட்டே²ன அனத்ததோ. தத்த² அனிச்சதோ, பலோகதோதி த்³வீஹி பதே³ஹி அனிச்சலக்க²ணம் கதி²தம், து³க்க²தோதிஆதீ³ஹி ச²ஹி து³க்க²லக்க²ணம், பரதோ ஸுஞ்ஞதோ அனத்ததோதி தீஹி அனத்தலக்க²ணம்.
ஸோ தேஹி த⁴ம்மேஹீதி ஸோ தேஹி ஏவம் திலக்க²ணம் ஆரோபேத்வா தி³ட்டே²ஹி அந்தோஸமாபத்தியம் பஞ்சக்க²ந்த⁴த⁴ம்மேஹி. சித்தம் படிவாபேதீதி சித்தம் படிஸம்ஹரதி மோசேதி அபனேதி. உபஸம்ஹரதீதி விபஸ்ஸனாசித்தம் தாவ ஸவனவஸேன து²திவஸேன பரியத்திவஸேன பஞ்ஞத்திவஸேன ச ஏதம் ஸந்தம் நிப்³பா³னந்தி ஏவம் அஸங்க²தாய அமதாய தா⁴துயா உபஸம்ஹரதி. மக்³க³சித்தம் நிப்³பா³னம் ஆரம்மணகரணவஸேனேவ ஏதம் ஸந்தமேதம் பணீதந்தி ந ஏவம் வத³தி, இமினா பன ஆகாரேன தம் படிவிஜ்ஜ²ந்தோ தத்த² சித்தம் உபஸம்ஹரதீதி அத்தோ². ஸோ தத்த² டி²தோதி தாய திலக்க²ணாரம்மணாய விபஸ்ஸனாய டி²தோ. ஆஸவானம் க²யம் பாபுணாதீதி அனுக்கமேன சத்தாரோ மக்³கே³ பா⁴வேத்வா பாபுணாதி. தேனேவ த⁴ம்மராகே³னாதி ஸமத²விபஸ்ஸனாத⁴ம்மே ச²ந்த³ராகே³ன. ஸமத²விபஸ்ஸனாஸு ஹி ஸப்³ப³ஸோ ச²ந்த³ராக³ம் பரியாதா³தும் ஸக்கோந்தோ அரஹத்தம் பாபுணாதி, அஸக்கோந்தோ அனாகா³மீ ஹோதி.
யதே³வ தத்த² ஹோதி வேத³னாக³தந்தி இத⁴ பன ரூபம் ந க³ஹிதம். கஸ்மா? ஸமதிக்கந்தத்தா. அயஞ்ஹி ஹேட்டா² ரூபாவசரஜ்ஜா²னம் ஸமாபஜ்ஜித்வா ரூபம் அதிக்கமித்வா அரூபாவசரஸமாபத்திம் ஸமாபன்னோதி ஸமத²வஸேனபினேன ரூபம் அதிக்கந்தம், ஹேட்டா² ரூபம் ஸம்மதே³வ ஸம்மஸித்வா தம் அதிக்கம்ம இதா³னி அரூபம் ஸம்மஸதீதி விபஸ்ஸனாவஸேனபினேன ரூபம் அதிக்கந்தம். அரூபே பன ஸப்³ப³ஸோபி ரூபம் நத்தீ²தி தம் ஸந்தா⁴யபி இத⁴ ரூபம் ந க³ஹிதம்.
அத² கிஞ்சரஹீதி கிம் புச்சா²மீதி புச்ச²தி? ஸமத²வஸேன க³ச்ச²தோ சித்தேகக்³க³தா து⁴ரம் ஹோதி, ஸோ சேதோவிமுத்தோ நாம. விபஸ்ஸனாவஸேன க³ச்ச²தோ பஞ்ஞா து⁴ரம் ஹோதி, ஸோ பஞ்ஞாவிமுத்தோ நாமாதி ஏத்த² தே²ரஸ்ஸ கங்கா² நத்தி². அயம் ஸபா⁴வத⁴ம்மோயேவ, ஸமத²வஸேனேவ பன க³ச்ச²ந்தேஸு ஏகோ சேதோவிமுத்தோ நாம ஹோதி, ஏகோ பஞ்ஞாவிமுத்தோ. விபஸ்ஸனாவஸேன க³ச்ச²ந்தேஸுபி ஏகோ பஞ்ஞாவிமுத்தோ நாம ஹோதி, ஏகோ சேதோவிமுத்தோதி ஏத்த² கிம் காரணந்தி புச்ச²தி.
இந்த்³ரியவேமத்ததம் வதா³மீதி இந்த்³ரியனானத்ததம் வதா³மி. இத³ம் வுத்தம் ஹோதி, ந த்வம், ஆனந்த³, த³ஸ பாரமியோ பூரேத்வா ஸப்³ப³ஞ்ஞுதம் படிவிஜ்ஜி², தேன தே ஏதம் அபாகடம். அஹம் பன படிவிஜ்ஜி²ம், தேன மே ஏதம் பாகடம். ஏத்த² ஹி இந்த்³ரியனானத்ததா காரணம். ஸமத²வஸேனேவ ஹி க³ச்ச²ந்தேஸு ஏகஸ்ஸ பி⁴க்கு²னோ சித்தேகக்³க³தா து⁴ரம் ஹோதி, ஸோ சேதோவிமுத்தோ நாம ஹோதி. ஏகஸ்ஸ பஞ்ஞா து⁴ரம் ஹோதி, ஸோ பஞ்ஞாவிமுத்தோ நாம ஹோதி. விபஸ்ஸனாவஸேனேவ ச க³ச்ச²ந்தேஸு ஏகஸ்ஸ பஞ்ஞா து⁴ரம் ஹோதி, ஸோ பஞ்ஞாவிமுத்தோ நாம ஹோதி. ஏகஸ்ஸ சித்தேகக்³க³தா து⁴ரம் ஹோதி, ஸோ சேதோவிமுத்தோ நாம ஹோதி. த்³வே அக்³க³ஸாவகா ஸமத²விபஸ்ஸனாது⁴ரேன அரஹத்தம் பத்தா. தேஸு த⁴ம்மஸேனாபதி பஞ்ஞாவிமுத்தோ ஜாதோ, மஹாமோக்³க³ல்லானத்தே²ரோ சேதோவிமுத்தோ. இதி இந்த்³ரியவேமத்தமேத்த² காரணந்தி வேதி³தப்³ப³ம். ஸேஸம் ஸப்³ப³த்த² உத்தானமேவாதி.
பபஞ்சஸூத³னியா மஜ்ஜி²மனிகாயட்ட²கதா²ய
மஹாமாலுக்யஸுத்தவண்ணனா நிட்டி²தா.
5. ப⁴த்³தா³லிஸுத்தவண்ணனா
134. ஏவம் மே ஸுதந்தி ப⁴த்³தா³லிஸுத்தம். தத்த² ஏகாஸனபோ⁴ஜனந்தி ஏகஸ்மிம் புரேப⁴த்தே அஸனபோ⁴ஜனம், பு⁴ஞ்ஜிதப்³ப³ப⁴த்தந்தி அத்தோ². அப்பாபா³த⁴தந்திஆதீ³னி ககசோபமே வித்தா²ரிதானி. ந உஸ்ஸஹாமீதி ந ஸக்கோமி. ஸியா குக்குச்சம் ஸியா விப்படிஸாரோதி ஏவம் பு⁴ஞ்ஜந்தோ யாவஜீவம் ப்³ரஹ்மசரியம் சரிதும் ஸக்கி²ஸ்ஸாமி நு கோ², ந நு கோ²தி இதி மே விப்படிஸாரகுக்குச்சம் ப⁴வேய்யாதி அத்தோ². ஏகதே³ஸம் பு⁴ஞ்ஜித்வாதி போராணகத்தே²ரா கிர பத்தே ப⁴த்தம் பக்கி²பித்வா ஸப்பிம்ஹி தி³ன்னே ஸப்பினா உண்ஹமேவ தோ²கம் பு⁴ஞ்ஜித்வா ஹத்தே² தோ⁴வித்வா அவஸேஸம் ப³ஹி நீஹரித்வா சா²யூத³கபா²ஸுகே டா²னே நிஸீதி³த்வா பு⁴ஞ்ஜந்தி. ஏதம் ஸந்தா⁴ய ஸத்தா² ஆஹ. ப⁴த்³தா³லி, பன சிந்தேஸி – ‘‘ஸசே ஸகிம் பத்தம் பூரேத்வா தி³ன்னம் ப⁴த்தம் பு⁴ஞ்ஜித்வா புன பத்தம் தோ⁴வித்வா ஓத³னஸ்ஸ பூரேத்வா லத்³த⁴ம் ப³ஹி நீஹரித்வா சா²யூத³கபா²ஸுகே டா²னே பு⁴ஞ்ஜேய்ய, இதி ஏவம் வட்டேய்ய, இதரதா² கோ ஸக்கோதீ’’தி. தஸ்மா ஏவம்பி கோ² அஹம், ப⁴ந்தே, ந உஸ்ஸஹாமீதி ஆஹ. அயம் கிர அதீதே அனந்தராய ஜாதியா காகயோனியம் நிப்³ப³த்தி. காகா ச நாம மஹாசா²தகா ஹோந்தி. தஸ்மா சா²தகத்தே²ரோ நாம அஹோஸி. தஸ்ஸ பன விரவந்தஸ்ஸேவ ப⁴க³வா தம் மத்³தி³த்வா அஜ்ஜோ²த்த²ரித்வா – ‘‘யோ பன பி⁴க்கு² விகாலே கா²த³னீயம் வா போ⁴ஜனீயம் வா கா²தே³ய்ய வா பு⁴ஞ்ஜேய்ய வா பாசித்திய’’ந்தி (பாசி. 248) ஸிக்கா²பத³ம் பஞ்ஞபேஸி. தேன வுத்தம் அத² கோ² ஆயஸ்மா, ப⁴த்³தா³லி,…பே… அனுஸ்ஸாஹம் பவேதே³ஸீதி.
யதா² தந்தி யதா² அஞ்ஞோபி ஸிக்கா²ய ந பரிபூரகாரீ ஏகவிஹாரேபி வஸந்தோ ஸத்து² ஸம்முகீ²பா⁴வம் ந த³தே³ய்ய, ததே²வ ந அதா³ஸீதி அத்தோ². நேவ ப⁴க³வதோ உபட்டா²னம் அக³மாஸி, ந த⁴ம்மதே³ஸனட்டா²னம் ந விதக்கமாளகம், ந ஏகம் பி⁴க்கா²சாரமக்³க³ம் படிபஜ்ஜி. யஸ்மிம் குலே ப⁴க³வா நிஸீத³தி, தஸ்ஸ த்³வாரேபி ந அட்டா²ஸி. ஸசஸ்ஸ வஸனட்டா²னம் ப⁴க³வா க³ச்ச²தி, ஸோ புரேதரமேவ ஞத்வா அஞ்ஞத்த² க³ச்ச²தி. ஸத்³தா⁴பப்³ப³ஜிதோ கிரேஸ குலபுத்தோ பரிஸுத்³த⁴ஸீலோ. தேனஸ்ஸ ந அஞ்ஞோ விதக்கோ அஹோஸி, – ‘‘மயா நாம உத³ரகாரணா ப⁴க³வதோ ஸிக்கா²பத³பஞ்ஞாபனம் படிபா³ஹிதம், அனனுச்ச²விகம் மே கத’’ந்தி அயமேவ விதக்கோ அஹோஸி. தஸ்மா ஏகவிஹாரே வஸந்தோபி லஜ்ஜாய ஸத்து² ஸம்முகீ²பா⁴வம் நாதா³ஸி.
135. சீவரகம்மம் கரோந்தீதி மனுஸ்ஸா ப⁴க³வதோ சீவரஸாடகம் அத³ம்ஸு, தம் க³ஹேத்வா சீவரம் கரோந்தி. ஏதம் தோ³ஸகந்தி ஏதம் ஓகாஸமேதம் அபராத⁴ம், ஸத்து² ஸிக்கா²பத³ம் பஞ்ஞபேந்தஸ்ஸ படிபா³ஹிதகாரணம் ஸாது⁴கம் மனஸி கரோஹீதி அத்தோ². து³க்கரதரந்தி வஸ்ஸஞ்ஹி வஸித்வா தி³ஸாபக்கந்தே பி⁴க்கூ² குஹிம் வஸித்தா²தி புச்ச²ந்தி, தேஹி ஜேதவனே வஸிம்ஹாதி வுத்தே, ‘‘ஆவுஸோ, ப⁴க³வா இமஸ்மிம் அந்தோவஸ்ஸே கதரம் ஜாதகம் கதே²ஸி, கதரம் ஸுத்தந்தம், கதரம் ஸிக்கா²பத³ம் பஞ்ஞபேஸீ’’தி புச்சி²தாரோ ஹோந்தி. ததோ ‘‘விகாலபோ⁴ஜனஸிக்கா²பத³ம் பஞ்ஞபேஸி, ப⁴த்³தா³லி, நாம நம் ஏகோ தே²ரோ படிபா³ஹீ’’தி வக்க²ந்தி. தம் ஸுத்வா பி⁴க்கூ² – ‘‘ப⁴க³வதோபி நாம ஸிக்கா²பத³ம் பஞ்ஞபேந்தஸ்ஸ படிபா³ஹிதம் அயுத்தம் அகாரண’’ந்தி வத³ந்தி. ஏவம் தே அயம் தோ³ஸோ மஹாஜனந்தரே பாகடோ ஹுத்வா து³ப்படிகாரதம் ஆபஜ்ஜிஸ்ஸதீதி மஞ்ஞமானா ஏவமாஹம்ஸு. அபிச அஞ்ஞேபி பி⁴க்கூ² பவாரேத்வா ஸத்து² ஸந்திகம் ஆக³மிஸ்ஸந்தி. அத² த்வம் ‘‘ஏதா²வுஸோ, மம ஸத்தா²ரம் க²மாபேந்தஸ்ஸ ஸஹாயா ஹோதா²’’தி ஸங்க⁴ம் ஸன்னிபாதேஸ்ஸஸி. தத்த² ஆக³ந்துகா புச்சி²ஸ்ஸந்தி, ‘‘ஆவுஸோ, கிம் இமினாபி பி⁴க்கு²னா கத’’ந்தி. ததோ ஏதமத்த²ம் ஸுத்வா ‘‘பா⁴ரியம் கதம் பி⁴க்கு²னா, த³ஸப³லம் நாம படிபா³ஹிஸ்ஸதீதி அயுத்தமேத’’ந்தி வக்க²ந்தி. ஏவம்பி தே அயம் அபராதோ⁴ மஹாஜனந்தரே பாகடோ ஹுத்வா து³ப்படிகாரதம் ஆபஜ்ஜிஸ்ஸதீதி மஞ்ஞமானாபி ஏவமாஹம்ஸு. அத² வா ப⁴க³வா பவாரேத்வா சாரிகம் பக்கமிஸ்ஸதி, அத² த்வம் க³தக³தட்டா²னே ப⁴க³வதோ க²மாபனத்தா²ய ஸங்க⁴ம் ஸன்னிபாதேஸ்ஸஸி. தத்ர தி³ஸாவாஸினோ பி⁴க்கூ² புச்சி²ஸ்ஸந்தி, ‘‘ஆவுஸோ, கிம் இமினா பி⁴க்கு²னா கத’’ந்தி…பே… து³ப்படிகாரதம் ஆபஜ்ஜிஸ்ஸதீதி மஞ்ஞமானாபி ஏவமாஹம்ஸு.
ஏதத³வோசாதி அப்பதிரூபம் மயா கதம், ப⁴க³வா பன மஹந்தேபி அகு³ணே அலக்³கி³த்வா மய்ஹம் அச்சயம் படிக்³க³ண்ஹிஸ்ஸதீதி மஞ்ஞமானோ ஏதம் ‘‘அச்சயோ மம், ப⁴ந்தே,’’திஆதி³வசனம் அவோச. தத்த² அச்சயோதி அபராதோ⁴. மம் அச்சக³மாதி மம் அதிக்கம்ம அபி⁴ப⁴வித்வா பவத்தோ. படிக்³க³ண்ஹாதூதி க²மது. ஆயதிம் ஸம்வராயாதி அனாக³தே ஸம்வரணத்தா²ய, புன ஏவரூபஸ்ஸ அபராத⁴ஸ்ஸ தோ³ஸஸ்ஸ க²லிதஸ்ஸ அகரணத்தா²ய. தக்³கா⁴தி ஏகம்ஸேன. ஸமயோபி கோ² தே, ப⁴த்³தா³லீதி, ப⁴த்³தா³லி, தயா படிவிஜ்ஜி²தப்³ப³யுத்தகம் ஏகம் காரணம் அத்தி², தம்பி தே ந படிவித்³த⁴ம் ந ஸல்லக்கி²தந்தி த³ஸ்ஸேதி.
136. உப⁴தோபா⁴க³விமுத்தோதிஆதீ³ஸு த⁴ம்மானுஸாரீ, ஸத்³தா⁴னுஸாரீதி த்³வே ஏகசித்தக்க²ணிகா மக்³க³ஸமங்கி³புக்³க³லா. ஏதே பன ஸத்தபி அரியபுக்³க³லே ப⁴க³வதாபி ஏவம் ஆணாபேதும் ந யுத்தம், ப⁴க³வதா ஆணத்தே தேஸம்பி ஏவம் காதும் ந யுத்தம். அட்டா²னபரிகப்பவஸேன பன அரியபுக்³க³லானம் ஸுவசபா⁴வத³ஸ்ஸனத்த²ம் ப⁴த்³தா³லித்தே²ரஸ்ஸ ச து³ப்³ப³சபா⁴வத³ஸ்ஸனத்த²மேதம் வுத்தம்.
அபி நு த்வம் தஸ்மிம் ஸமயே உப⁴தோபா⁴க³விமுத்தோதி தே³ஸனம் கஸ்மா ஆரபி⁴? ப⁴த்³தா³லிஸ்ஸ நிக்³க³ஹணத்த²ம். அயஞ்ஹேத்த² அதி⁴ப்பாயோ – ப⁴த்³தா³லி, இமே ஸத்த அரியபுக்³க³லா லோகே த³க்கி²ணேய்யா மம ஸாஸனே ஸாமினோ, மயி ஸிக்கா²பத³ம் பஞ்ஞபேந்தே படிபா³ஹிதப்³ப³யுத்தே காரணே ஸதி ஏதேஸம் படிபா³ஹிதும் யுத்தம். த்வம் பன மம ஸாஸனதோ பா³ஹிரகோ, மயி ஸிக்கா²பத³ம் பஞ்ஞபேந்தே துய்ஹம் படிபா³ஹிதும் ந யுத்தந்தி.
ரித்தோ துச்சோ²தி அந்தோ அரியகு³ணானம் அபா⁴வேன ரித்தகோ துச்ச²கோ, இஸ்ஸரவசனே கிஞ்சி ந ஹோதி. யதா²த⁴ம்மம் படிகரோஸீதி யதா² த⁴ம்மோ டி²தோ, ததே²வ கரோஸி, க²மாபேஸீதி வுத்தம் ஹோதி. தம் தே மயம் படிக்³க³ண்ஹாமாதி தம் தவ அபராத⁴ம் மயம் க²மாம. வுட்³டி⁴ ஹேஸா, ப⁴த்³தா³லி, அரியஸ்ஸ வினயேதி ஏஸா, ப⁴த்³தா³லி, அரியஸ்ஸ வினயே பு³த்³த⁴ஸ்ஸ ப⁴க³வதோ ஸாஸனே வுட்³டி⁴ நாம. கதமா? அச்சயம் அச்சயதோ தி³ஸ்வா யதா²த⁴ம்மம் படிகரித்வா ஆயதிம் ஸம்வராபஜ்ஜனா. தே³ஸனம் பன புக்³க³லாதி⁴ட்டா²னம் கரோந்தோ ‘‘யோ அச்சயம் அச்சயதோ தி³ஸ்வா யதா²த⁴ம்மம் படிகரோதி, ஆயதிம் ஸம்வரம் ஆபஜ்ஜதீ’’தி ஆஹ.
137. ஸத்தா²பி உபவத³தீதி ‘‘அஸுகவிஹாரவாஸீ அஸுகஸ்ஸ தே²ரஸ்ஸ ஸத்³தி⁴விஹாரிகோ அஸுகஸ்ஸ அந்தேவாஸிகோ இத்த²ன்னாமோ நாம பி⁴க்கு² லோகுத்தரத⁴ம்மம் நிப்³ப³த்தேதும் அரஞ்ஞம் பவிட்டோ²’’தி ஸுத்வா – ‘‘கிம் தஸ்ஸ அரஞ்ஞவாஸேன, யோ மய்ஹம் பன ஸாஸனே ஸிக்கா²ய அபரிபூரகாரீ’’தி ஏவம் உபவத³தி, ஸேஸபதே³ஸுபி ஏஸேவ நயோ, அபிசேத்த² தே³வதா ந கேவலம் உபவத³ந்தி, பே⁴ரவாரம்மணம் த³ஸ்ஸேத்வா பலாயனாகாரம்பி கரோந்தி. அத்தனாபி அத்தானந்தி ஸீலம் ஆவஜ்ஜந்தஸ்ஸ ஸம்கிலிட்ட²ட்டா²னம் பாகடம் ஹோதி, சித்தம் விதா⁴வதி, ந கம்மட்டா²னம் அல்லீயதி. ஸோ ‘‘கிம் மாதி³ஸஸ்ஸ அரஞ்ஞவாஸேனா’’தி விப்படிஸாரீ உட்டா²ய பக்கமதி. அத்தாபி அத்தானம் உபவதி³தோதி அத்தனாபி அத்தா உபவதி³தோ, அயமேவ வா பாடோ². ஸுக்கபக்கோ² வுத்தபச்சனீகனயேன வேதி³தப்³போ³. ஸோ விவிச்சேவ காமேஹீதிஆதி³ ஏவம் ஸச்சி²கரோதீதி த³ஸ்ஸனத்த²ம் வுத்தம்.
140. பஸய்ஹ பஸய்ஹ காரணம் கரோந்தீதி அப்பமத்தகேபி தோ³ஸே நிக்³க³ஹேத்வா புனப்புனம் காரேந்தி. நோ ததா²தி மஹந்தேபி அபராதே⁴ யதா² இதரம், ஏவம் பஸய்ஹ ந காரேந்தி. ஸோ கிர, ‘‘ஆவுஸோ, ப⁴த்³தா³லி, மா சிந்தயித்த², ஏவரூபம் நாம ஹோதி, ஏஹி ஸத்தா²ரம் க²மாபேஹீ’’தி பி⁴க்கு²ஸங்க⁴தோபி, கஞ்சி பி⁴க்கு²ம் பேஸேத்வா அத்தனோ ஸந்திகம் பக்கோஸாபேத்வா, ‘‘ப⁴த்³தா³லி, மா சிந்தயித்த², ஏவரூபம் நாம ஹோதீ’’தி ஏவம் ஸத்து²ஸந்திகாபி அனுக்³க³ஹம் பச்சாஸீஸதி. ததோ ‘‘பி⁴க்கு²ஸங்கே⁴னாபி ந ஸமஸ்ஸாஸிதோ, ஸத்தா²ராபீ’’தி சிந்தேத்வா ஏவமாஹ.
அத² ப⁴க³வா பி⁴க்கு²ஸங்கோ⁴பி ஸத்தா²பி ஓவதி³தப்³ப³யுத்தமேவ ஓவத³தி, ந இதரந்தி த³ஸ்ஸேதும் இத⁴, ப⁴த்³தா³லி, ஏகச்சோதிஆதி³மாஹ. தத்த² அஞ்ஞேனாஞ்ஞந்திஆதீ³னி அனுமானஸுத்தே வித்தா²ரிதானி. ந ஸம்மா வத்ததீதி ஸம்மா வத்தம்பி ந வத்ததி. ந லோமம் பாதேதீதி அனுலோமவத்தே ந வத்ததி, விலோமமேவ க³ண்ஹாதி. ந நித்தா²ரம் வத்ததீதி நித்தா²ரணகவத்தம்ஹி ந வத்ததி, ஆபத்திவுட்டா²னத்த²ம் துரிததுரிதோ ச²ந்த³ஜாதோ ந ஹோதி. தத்ராதி தஸ்மிம் தஸ்ஸ து³ப்³ப³சகரணே. அபி⁴ண்ஹாபத்திகோதி நிரந்தராபத்திகோ. ஆபத்திப³ஹுலோதி ஸாபத்திககாலோவஸ்ஸ ப³ஹு, ஸுத்³தோ⁴ நிராபத்திககாலோ அப்போதி அத்தோ². ந கி²ப்பமேவ வூபஸம்மதீதி கி²ப்பம் ந வூபஸம்மதி, தீ³க⁴ஸுத்தம் ஹோதி. வினயத⁴ரா பாத³தோ⁴வனகாலே ஆக³தம் ‘‘க³ச்சா²வுஸோ, வத்தவேலா’’தி வத³ந்தி. புன காலம் மஞ்ஞித்வா ஆக³தம் ‘‘க³ச்சா²வுஸோ, துய்ஹம் விஹாரவேலா, க³ச்சா²வுஸோ, ஸாமணேராதீ³னம் உத்³தே³ஸதா³னவேலா, அம்ஹாகம் ந்ஹானவேலா, தே²ரூபட்டா²னவேலா, முக²தோ⁴வனவேலா’’திஆதீ³னி வத்வா தி³வஸபா⁴கே³பி ரத்திபா⁴கே³பி ஆக³தம் உய்யோஜேந்தியேவ. ‘‘காய வேலாய, ப⁴ந்தே, ஓகாஸோ ப⁴விஸ்ஸதீ’’தி வுத்தேபி ‘‘க³ச்சா²வுஸோ, த்வம் இமமேவ டா²னம் ஜானாஸி, அஸுகோ நாம வினயத⁴ரத்தே²ரோ ஸினேஹபானம் பிவதி, அஸுகோ விரேசனம் காரேதி, கஸ்மா துரிதோஸீ’’திஆதீ³னி வத்வா தீ³க⁴ஸுத்தமேவ கரோந்தி.
141. கி²ப்பமேவ வூபஸம்மதீதி லஹும் வூபஸம்மதி, ந தீ³க⁴ஸுத்தம் ஹோதி. உஸ்ஸுக்காபன்னா பி⁴க்கூ² – ‘‘ஆவுஸோ, அயம் ஸுப்³ப³சோ பி⁴க்கு², ஜனபத³வாஸினோ நாம கா³மந்தஸேனாஸனே வஸனட்டா²னனிஸஜ்ஜனாதீ³னி ந பா²ஸுகானி ஹோந்தி, பி⁴க்கா²சாரோபி து³க்கோ² ஹோதி, ஸீக⁴மஸ்ஸ அதி⁴கரணம் வூபஸமேமா’’தி ஸன்னிபதித்வா ஆபத்திதோ வுட்டா²பேத்வா ஸுத்³த⁴ந்தே பதிட்டா²பேந்தி.
142. அதி⁴ச்சாபத்திகோதி கதா³சி கதா³சி ஆபத்திம் ஆபஜ்ஜதி. ஸோ கிஞ்சாபி லஜ்ஜீ ஹோதி பகதத்தோ, து³ப்³ப³சத்தா பனஸ்ஸ பி⁴க்கூ² ததே²வ படிபஜ்ஜந்தி.
144. ஸத்³தா⁴மத்தகேன வஹதி பேமமத்தகேனாதி ஆசரியுபஜ்ஜா²யேஸு அப்பமத்திகாய கே³ஹஸ்ஸிதஸத்³தா⁴ய அப்பமத்தகேன கே³ஹஸ்ஸிதபேமேன யாபேதி. படிஸந்தி⁴க்³க³ஹணஸதி³ஸா ஹி அயம் பப்³ப³ஜ்ஜா நாம, நவபப்³ப³ஜிதோ பப்³ப³ஜ்ஜாய கு³ணம் அஜானந்தோ ஆசரியுபஜ்ஜா²யேஸு பேமமத்தேன யாபேதி, தஸ்மா ஏவரூபா ஸங்க³ண்ஹிதப்³பா³. அப்பமத்தகம்பி ஹி ஸங்க³ஹம் லபி⁴த்வா பப்³ப³ஜ்ஜாய டி²தா அபி⁴ஞ்ஞாபத்தா மஹாஸமணா ப⁴விஸ்ஸந்தி. ஏத்தகேன கதா²மக்³கே³ன ‘‘ஓவதி³தப்³ப³யுத்தகம் ஓவத³ந்தி, ந இதர’’ந்தி இமமேவ ப⁴க³வதா த³ஸ்ஸிதம்.
145. அஞ்ஞாய ஸண்ட²ஹிம்ஸூதி அரஹத்தே பதிட்ட²ஹிம்ஸு. ஸத்தேஸு ஹாயமானேஸூதி படிபத்தியா ஹாயமானாய ஸத்தா ஹாயந்தி நாம. ஸத்³த⁴ம்மே அந்தரதா⁴யமானேதி படிபத்திஸத்³த⁴ம்மே அந்தரதா⁴யமானே. படிபத்திஸத்³த⁴ம்மோபி ஹி படிபத்திபூரகேஸு ஸத்தேஸு அஸதி அந்தரதா⁴யதி நாம. ஆஸவட்டா²னீயாதி ஆஸவா திட்ட²ந்தி ஏதேஸூதி ஆஸவட்டா²னீயா. யேஸு தி³ட்ட²த⁴ம்மிகஸம்பராயிகா பரூபவாத³விப்படிஸாரவத⁴ப³ந்த⁴னாத³யோ சேவ அபாயது³க்க²விஸேஸபூ⁴தா ச ஆஸவா திட்ட²ந்தியேவ. யஸ்மா நேஸம் தே காரணம் ஹோந்தீதி அத்தோ². தே ஆஸவட்டா²னீயா வீதிக்கமத⁴ம்மா யாவ ந ஸங்கே⁴ பாதுப⁴வந்தி, ந தாவ ஸத்தா² ஸாவகானம் ஸிக்கா²பத³ம் பஞ்ஞபேதீதி அயமேத்த² யோஜனா.
ஏவம் அகாலம் த³ஸ்ஸேத்வா புன காலம் த³ஸ்ஸேதும் யதோ ச கோ², ப⁴த்³தா³லீதிஆதி³மாஹ. தத்த² யதோதி யதா³, யஸ்மிம் காலேதி வுத்தம் ஹோதி. ஸேஸம் வுத்தானுஸாரேனேவ வேதி³தப்³ப³ம். அயம் வா ஏத்த² ஸங்கே²பத்தோ² – யஸ்மிம் காலே ஆஸவட்டா²னீயா த⁴ம்மாதி ஸங்க²ம் க³தா வீதிக்கமதோ³ஸா ஸங்கே⁴ பாதுப⁴வந்தி, ததா³ ஸத்தா² ஸாவகானம் ஸிக்கா²பத³ம் பஞ்ஞபேதி. கஸ்மா? தேஸம்யேவ ஆஸவட்டா²னீயத⁴ம்மஸங்கா²தானம் வீதிக்கமதோ³ஸானம் படிகா⁴தாய.
ஏவம் ஆஸவட்டா²னீயானம் த⁴ம்மானம் அனுப்பத்திம் ஸிக்கா²பத³பஞ்ஞத்தியா அகாலம், உப்பத்திஞ்ச காலந்தி வத்வா இதா³னி தேஸம் த⁴ம்மானம் அனுப்பத்திகாலஞ்ச உப்பத்திகாலஞ்ச த³ஸ்ஸேதும் ‘‘ந தாவ, ப⁴த்³தா³லி, இதே⁴கச்சே’’திஆதி³மாஹ. தத்த² மஹத்தந்தி மஹந்தபா⁴வம். ஸங்கோ⁴ ஹி யாவ ந தே²ரனவமஜ்ஜி²மானம் வஸேன மஹத்தம் பத்தோ ஹோதி, தாவ ஸேனாஸனானி பஹோந்தி, ஸாஸனே ஏகச்சே ஆஸவட்டா²னீயா த⁴ம்மா ந உப்பஜ்ஜந்தி. மஹத்தம் பத்தே பன தே உப்பஜ்ஜந்தி, அத² ஸத்தா² ஸிக்கா²பத³ம் பஞ்ஞபேதி. தத்த² மஹத்தம் பத்தே ஸங்கே⁴ பஞ்ஞத்தஸிக்கா²பதா³னி –
‘‘யோ பன பி⁴க்கு² அனுபஸம்பன்னேன உத்தரித்³விரத்ததிரத்தம் ஸஹஸேய்யம் கப்பேய்ய பாசித்தியம் (பாசி. 51). யா பன பி⁴க்கு²னீ அனுவஸ்ஸம் வுட்டா²பேய்ய பாசித்தியம் (பாசி. 1171). யா பன பி⁴க்கு²னீ ஏகவஸ்ஸம் த்³வே வுட்டா²பேய்ய பாசித்திய’’ந்தி (பாசி. 1175).
இமினா நயேன வேதி³தப்³பா³னி.
லாப⁴க்³க³ந்தி லாப⁴ஸ்ஸ அக்³க³ம். ஸங்கோ⁴ ஹி யாவ ந லாப⁴க்³க³பத்தோ ஹோதி, ந தாவ லாப⁴ம் படிச்ச ஆஸவட்டா²னீயா த⁴ம்மா உப்பஜ்ஜந்தி. பத்தே பன உப்பஜ்ஜந்தி, அத² ஸத்தா² ஸிக்கா²பத³ம் பஞ்ஞபேதி –
‘‘யோ பன பி⁴க்கு² அசேலகஸ்ஸ வா பரிப்³பா³ஜகஸ்ஸ வா பரிப்³பா³ஜிகாய வா ஸஹத்தா² கா²த³னீயம் வா போ⁴ஜனீயம் வா த³தே³ய்ய பாசித்திய’’ந்தி (பாசி. 270).
இத³ஞ்ஹி லாப⁴க்³க³பத்தே ஸங்கே⁴ ஸிக்கா²பத³ம் பஞ்ஞத்தம்.
யஸக்³க³ந்தி யஸஸ்ஸ அக்³க³ம். ஸங்கோ⁴ ஹி யாவ ந யஸக்³க³பத்தோ ஹோதி, ந தாவ யஸம் படிச்ச ஆஸவட்டா²னீயா த⁴ம்மா உப்பஜ்ஜந்தி. பத்தே பன உப்பஜ்ஜந்தி, அத² ஸத்தா² ஸிக்கா²பத³ம் பஞ்ஞபேதி ‘‘ஸுராமேரயபானே பாசித்திய’’ந்தி (பாசி. 327). இத³ஞ்ஹி யஸக்³க³பத்தே ஸங்கே⁴ ஸிக்கா²பத³ம் பஞ்ஞத்தம்.
பா³ஹுஸச்சந்தி ப³ஹுஸ்ஸுதபா⁴வம். ஸங்கோ⁴ ஹி யாவ ந பா³ஹுஸச்சபத்தோ ஹோதி, ந தாவ ஆஸவட்டா²னீயா த⁴ம்மா உப்பஜ்ஜந்தி. பா³ஹுஸச்சபத்தே பன யஸ்மா ஏகம் நிகாயம் த்³வே நிகாயே பஞ்சபி நிகாயே உக்³க³ஹேத்வா அயோனிஸோ உம்முஜ்ஜமானா புக்³க³லா ரஸேன ரஸம் ஸம்ஸந்தே³த்வா உத்³த⁴ம்மம் உப்³பி³னயம் ஸத்து² ஸாஸனம் தீ³பேந்தி, அத² ஸத்தா² – ‘‘யோ பன பி⁴க்கு² ஏவம் வதே³ய்ய ததா²ஹம் ப⁴க³வதா த⁴ம்மம் தே³ஸிதம் ஆஜானாமி (பாசி. 418)…பே… ஸமணுத்³தே³ஸோபி சே ஏவம் வதே³ய்யா’’திஆதி³னா (பாசி. 429) நயேன ஸிக்கா²பத³ம் பஞ்ஞபேதி.
ரத்தஞ்ஞுதம் பத்தோதி ஏத்த² ரத்தியோ ஜானந்தீதி ரத்தஞ்ஞூ. அத்தனோ பப்³ப³ஜிததி³வஸதோ பட்டா²ய ப³ஹூ ரத்தியோ ஜானந்தி, சிரபப்³ப³ஜிதாதி வுத்தம் ஹோதி. ரத்தஞ்ஞூனம் பா⁴வம் ரத்தஞ்ஞுதம். தத்ர ரத்தஞ்ஞுதம் பத்தே ஸங்கே⁴ உபஸேனம் வங்க³ந்தபுத்தம் ஆரப்³ப⁴ ஸிக்கா²பத³ம் பஞ்ஞத்தந்தி வேதி³தப்³ப³ம். ஸோ ஹாயஸ்மா ஊனத³ஸவஸ்ஸே பி⁴க்கூ² உபஸம்பாதே³ந்தே தி³ஸ்வா ஏகவஸ்ஸோ ஸத்³தி⁴விஹாரிகம் உபஸம்பாதே³ஸி. அத² ப⁴க³வா ஸிக்கா²பத³ம் பஞ்ஞபேஸி – ‘‘ந, பி⁴க்க²வே, ஊனத³ஸவஸ்ஸேன உபஸம்பாதே³தப்³போ³, யோ உபஸம்பாதே³ய்ய ஆபத்தி து³க்கடஸ்ஸா’’தி (மஹாவ. 75). ஏவம் பஞ்ஞத்தே ஸிக்கா²பதே³ புன பி⁴க்கூ² ‘‘த³ஸவஸ்ஸம்ஹா த³ஸவஸ்ஸம்ஹா’’தி பா³லா அப்³யத்தா உபஸம்பாதே³ந்தி. அத² ப⁴க³வா அபரம்பி ஸிக்கா²பத³ம் பஞ்ஞபேஸி – ‘‘ந, பி⁴க்க²வே, பா³லேன அப்³யத்தேன உபஸம்பாதே³தப்³போ³, யோ உபஸம்பாதே³ய்ய, ஆபத்தி து³க்கடஸ்ஸ. அனுஜானாமி, பி⁴க்க²வே, ப்³யத்தேன பி⁴க்கு²னா படிப³லேன த³ஸவஸ்ஸேன வா அதிரேகத³ஸவஸ்ஸேன வா உபஸம்பாதே³து’’ந்தி. இதி ரத்தஞ்ஞுதம் பத்தகாலே த்³வே ஸிக்கா²பதா³னி பஞ்ஞத்தானி.
146. ஆஜானீயஸுஸூபமம் த⁴ம்மபரியாயம் தே³ஸேஸிந்தி தருணாஜானீயஉபமம் கத்வா த⁴ம்மம் தே³ஸயிம். தத்ராதி தஸ்மிம் அஸரணே. ந கோ², ப⁴த்³தா³லி, ஏஸேவ ஹேதூதி ந ஏஸ ஸிக்கா²ய அபரிபூரகாரீபா⁴வோயேவ ஏகோ ஹேது.
147. முகா²தா⁴னே காரணம் காரேதீதி க²லீனப³ந்தா⁴தீ³ஹி முக²ட்ட²பனே ஸாது⁴கம் கீ³வம் பக்³க³ண்ஹாபேதும் காரணம் காரேதி. விஸூகாயிதானீதிஆதீ³ஹி விஸேவனாசாரம் கதே²ஸி. ஸப்³பா³னேவ ஹேதானி அஞ்ஞமஞ்ஞவேவசனானி. தஸ்மிம் டா²னேதி தஸ்மிம் விஸேவனாசாரே. பரினிப்³பா³யதீதி நிப்³பி³ஸேவனோ ஹோதி, தம் விஸேவனம் ஜஹதீதி அத்தோ². யுகா³தா⁴னேதி யுக³ட்ட²பனே யுக³ஸ்ஸ ஸாது⁴கம் க³ஹணத்த²ம்.
அனுக்கமேதி சத்தாரோபி பாதே³ ஏகப்பஹாரேனேவ உக்கி²பனே ச நிக்கி²பனே ச. பரஸேனாய ஹி ஆவாடே ட²த்வா அஸிம் க³ஹேத்வா ஆக³ச்ச²ந்தஸ்ஸ அஸ்ஸஸ்ஸ பாதே³ சி²ந்த³ந்தி. தஸ்மிம் ஸமயே ஏஸ ஏகப்பஹாரேனேவ சத்தாரோபி பாதே³ உக்கி²பிஸ்ஸதீதி ரஜ்ஜுப³ந்த⁴னவிதா⁴னேன ஏதம் காரணம் கரோந்தி. மண்ட³லேதி யதா² அஸ்ஸே நிஸின்னோயேவ பூ⁴மியம் பதிதம் ஆவுத⁴ம் க³ஹேதும் ஸக்கோதி, ஏவம் கரணத்த²ம் மண்ட³லே காரணம் காரேதி. கு²ரகாஸேதி அக்³க³க்³க³கு²ரேஹி பத²வீகமனே. ரத்திம் ஓக்கந்தகரணஸ்மிஞ்ஹி யதா² பத³ஸத்³தோ³ ந ஸுய்யதி, தத³த்த²ம் ஏகஸ்மிம் டா²னே ஸஞ்ஞம் த³த்வா அக்³க³க்³க³கு²ரேஹியேவ க³மனம் ஸிக்கா²பேந்தி. தம் ஸந்தா⁴யேதம் வுத்தம். ஜவேதி ஸீக⁴வாஹனே. ‘‘தா⁴வே’’திபி பாடோ². அத்தனோ பராஜயே ஸதி பலாயனத்த²ம், பரம் பலாயந்தம் அனுப³ந்தி⁴த்வா க³ஹணத்த²ஞ்ச ஏதம் காரணம் காரேதி. த³வத்தேதி த³வத்தாய, யுத்³த⁴காலஸ்மிஞ்ஹி ஹத்தீ²ஸு வா கோஞ்சனாத³ம் கரோந்தேஸு அஸ்ஸேஸு வா ஹஸந்தேஸு ரதே²ஸு வா நிகோ⁴ஸந்தேஸு யோதே⁴ஸு வா உக்குட்டி²ம் கரோந்தேஸு தஸ்ஸ ரவஸ்ஸ அபா⁴யித்வா பரஸேனபவேஸனத்த²ம் அயம் காரணா கரீயதி.
ராஜகு³ணேதி ரஞ்ஞா ஜானிதப்³ப³கு³ணே. கூடகண்ணரஞ்ஞோ கிர கு³ளவண்ணோ நாம அஸ்ஸோ அஹோஸி. ராஜா பாசீனத்³வாரேன நிக்க²மித்வா சேதியபப்³ப³தம் க³மிஸ்ஸாமீதி கலம்ப³னதீ³தீரம் ஸம்பத்தோ. அஸ்ஸோ தீரே ட²த்வா உத³கம் ஓதரிதும் ந இச்ச²தி, ராஜா அஸ்ஸாசரியம் ஆமந்தேத்வா – ‘‘அஹோ தயா அஸ்ஸோ ஸிக்கா²பிதோ உத³கம் ஓதரிதும் ந இச்ச²தீ’’தி ஆஹ. ஆசரியோ – ‘‘ஸுஸிக்கா²பிதோ தே³வ அஸ்ஸோ, ஏவமஸ்ஸ ஹி சித்தம் ‘ஸசாஹம் உத³கம் ஓதரிஸ்ஸாமி, வாலம் தேமிஸ்ஸதி, வாலே திந்தே ரஞ்ஞோ அங்கே³ உத³கம் பாதேய்யா’தி ஏவம் தும்ஹாகம் ஸரீரே உத³கபாதனப⁴யேன ந ஓதரதி, வாலம் க³ண்ஹாபேதா²’’தி ஆஹ. ராஜா ததா² காரேஸி. அஸ்ஸோ வேகே³ன ஓதரித்வா பாரம் க³தோ. ஏதத³த்த²ம் அயம் காரணா கரீயதி. ராஜவம்ஸேதி அஸ்ஸராஜவம்ஸே. வம்ஸோ சேஸோ அஸ்ஸராஜானம், ததா²ரூபேன பஹாரேன சி²ன்னபி⁴ன்னஸரீராபி அஸ்ஸாரோஹம் பரஸேனாய அபாதேத்வா ப³ஹி நீஹரந்தியேவ. ஏதத³த்த²ம் காரணம் காரேதீதி அத்தோ².
உத்தமே ஜவேதி ஜவஸம்பத்தியம், யதா² உத்தமஜவோ ஹோதி, ஏவம் காரணம் காரேதீதி அத்தோ². உத்தமே ஹயேதி உத்தமஹயபா⁴வே, யதா² உத்தமஹயோ ஹோதி, ஏவம் காரணம் காரேதீதி அத்தோ². தத்த² பகதியா உத்தமஹயோவ உத்தமஹயகாரணம் அரஹதி, ந அஞ்ஞோ. உத்தமஹயகாரணாய ஏவ ச ஹயோ உத்தமஜவம் படிபஜ்ஜதி, ந அஞ்ஞோதி.
தத்ரித³ம் வத்து² – ஏகோ கிர ராஜா ஏகம் ஸிந்த⁴வபோதகம் லபி⁴த்வா ஸிந்த⁴வபா⁴வம் அஜானித்வாவ இமம் ஸிக்கா²பேஹீதி ஆசரியஸ்ஸ அதா³ஸி. ஆசரியோபி தஸ்ஸ ஸிந்த⁴வபா⁴வம் அஜானந்தோ தம் மாஸகா²த³ககோ⁴டகானம் காரணாஸு உபனேதி. ஸோ அத்தனோ அனனுச்ச²விகத்தா காரணம் ந படிபஜ்ஜதி. ஸோ தம் த³மேதும் அஸக்கோந்தோ ‘‘கூடஸ்ஸோ அயம் மஹாராஜா’’தி விஸ்ஸஜ்ஜாபேஸி.
அதே²கதி³வஸம் ஏகோ அஸ்ஸாசரியபுப்³ப³கோ த³ஹரோ உபஜ்ஜா²யஸ்ஸ ப⁴ண்ட³கம் க³ஹேத்வா க³ச்ச²ந்தோ தம் பரிகா²பிட்டே² சரந்தம் தி³ஸ்வா – ‘‘அனக்³கோ⁴, ப⁴ந்தே, ஸிந்த⁴வபோதகோ’’தி உபஜ்ஜா²யஸ்ஸ கதே²ஸி. ஸசே ராஜா ஜானேய்ய, மங்க³லஸ்ஸம் நம் கரேய்யாதி. தே²ரோ ஆஹ – ‘‘மிச்சா²தி³ட்டி²கோ, தாத, ராஜா அப்பேவ நாம பு³த்³த⁴ஸாஸனே பஸீதே³ய்ய ரஞ்ஞோ கதே²ஹீ’’தி. ஸோ க³ந்த்வா, – ‘‘மஹாராஜ, அனக்³கோ⁴ ஸிந்த⁴வபோதகோ அத்தீ²’’தி கதே²ஸி. தயா தி³ட்டோ², தாதாதி? ஆம, மஹாராஜாதி. கிம் லத்³து⁴ம் வட்டதீதி? தும்ஹாகம் பு⁴ஞ்ஜனகஸுவண்ணதா²லே தும்ஹாகம் பு⁴ஞ்ஜனகப⁴த்தம் தும்ஹாகம் பிவனகரஸோ தும்ஹாகம் க³ந்தா⁴ தும்ஹாகம் மாலாதி. ராஜா ஸப்³ப³ம் தா³பேஸி. த³ஹரோ கா³ஹாபேத்வா அக³மாஸி.
அஸ்ஸோ க³ந்த⁴ம் கா⁴யித்வாவ ‘‘மய்ஹம் கு³ணஜானனகஆசரியோ அத்தி² மஞ்ஞே’’தி ஸீஸம் உக்கி²பித்வா ஓலோகேந்தோ அட்டா²ஸி. த³ஹரோ க³ந்த்வா ‘‘ப⁴த்தம் பு⁴ஞ்ஜா’’தி அச்ச²ரம் பஹரி. அஸ்ஸோ ஆக³ந்த்வா ஸுவண்ணதா²லே ப⁴த்தம் பு⁴ஞ்ஜி, ரஸம் பிவி. அத² நம் க³ந்தே⁴ஹி விலிம்பித்வா ராஜபிளந்த⁴னம் பிளந்தி⁴த்வா ‘‘புரதோ புரதோ க³ச்சா²’’தி அச்ச²ரம் பஹரி. ஸோ த³ஹரஸ்ஸ புரதோ புரதோ க³ந்த்வா மங்க³லஸ்ஸட்டா²னே அட்டா²ஸி. த³ஹரோ – ‘‘அயம் தே, மஹாராஜ, அனக்³கோ⁴ ஸிந்த⁴வபோதகோ, இமினாவ நம் நியாமேன கதிபாஹம் படிஜக்³கா³பேஹீ’’தி வத்வா நிக்க²மி.
அத² கதிபாஹஸ்ஸ அச்சயேன ஆக³ந்த்வா அஸ்ஸஸ்ஸ ஆனுபா⁴வம் பஸ்ஸிஸ்ஸஸி, மஹாராஜாதி. ஸாது⁴ ஆசரிய குஹிம் ட²த்வா பஸ்ஸாமாதி? உய்யானம் க³ச்ச², மஹாராஜாதி. ராஜா அஸ்ஸம் கா³ஹாபேத்வா அக³மாஸி. த³ஹரோ அச்ச²ரம் பஹரித்வா ‘‘ஏதம் ருக்க²ம் அனுபரியாஹீ’’தி அஸ்ஸஸ்ஸ ஸஞ்ஞம் அதா³ஸி. அஸ்ஸோ பக்க²ந்தி³த்வா ருக்க²ம் அனுபரிக³ந்த்வா ஆக³தோ. ராஜா நேவ க³ச்ச²ந்தம் ந ஆக³ச்ச²ந்தம் அத்³த³ஸ. தி³ட்டோ² தே, மஹாராஜாதி? ந தி³ட்டோ², தாதாதி. வலஞ்ஜகத³ண்ட³ம் ஏதம் ருக்க²ம் நிஸ்ஸாய ட²பேதா²தி வத்வா அச்ச²ரம் பஹரி ‘‘வலஞ்ஜகத³ண்ட³ம் க³ஹேத்வா ஏஹீ’’தி. அஸ்ஸோ பக்க²ந்தி³த்வா முகே²ன க³ஹேத்வா ஆக³தோ. தி³ட்ட²ம், மஹாராஜாதி. தி³ட்ட²ம், தாதாதி.
புன அச்ச²ரம் பஹரி ‘‘உய்யானஸ்ஸ பாகாரமத்த²கேன சரித்வா ஏஹீ’’தி. அஸ்ஸோ ததா² அகாஸி. தி³ட்டோ², மஹாராஜாதி. ந தி³ட்டோ², தாதாதி. ரத்தகம்ப³லம் ஆஹராபேத்வா அஸ்ஸஸ்ஸ பாதே³ ப³ந்தா⁴பேத்வா ததே²வ ஸஞ்ஞம் அதா³ஸி. அஸ்ஸோ உல்லங்கி⁴த்வா பாகாரமத்த²கேன அனுபரியாயி. ப³லவதா புரிஸேன ஆவிஞ்ச²னஅலாதக்³கி³ஸிகா² விய உய்யானபாகாரமத்த²கே பஞ்ஞாயித்த². அஸ்ஸோ க³ந்த்வா ஸமீபே டி²தோ. தி³ட்ட²ம், மஹாராஜாதி. தி³ட்ட²ம், தாதாதி. மங்க³லபோக்க²ரணிபாகாரமத்த²கே அனுபரியாஹீதி ஸஞ்ஞம் அதா³ஸி.
புன ‘‘போக்க²ரணிம் ஓதரித்வா பது³மபத்தேஸு சாரிகம் சராஹீ’’தி ஸஞ்ஞம் அதா³ஸி. போக்க²ரணிம் ஓதரித்வா ஸப்³ப³பது³மபத்தே சரித்வா அக³மாஸி, ஏகம் பத்தம்பி அனக்கந்தம் வா பா²லிதம் வா சி²ந்தி³தம் வா க²ண்டி³தம் வா நாஹோஸி. தி³ட்ட²ம், மஹாராஜாதி. தி³ட்ட²ம், தாதாதி. அச்ச²ரம் பஹரித்வா தம் ஹத்த²தலம் உபனாமேஸி. தா⁴தூபத்த²த்³தோ⁴ லங்கி⁴த்வா ஹத்த²தலே அட்டா²ஸி. தி³ட்ட²ம், மஹாராஜாதி? தி³ட்ட²ம், தாதாதி. ஏவம் உத்தமஹயோ ஏவ உத்தமகாரணாய உத்தமஜவம் படிபஜ்ஜதி.
உத்தமே ஸாக²ல்யேதி முது³வாசாய. முது³வாசாய ஹி, ‘‘தாத, த்வம் மா சிந்தயி, ரஞ்ஞோ மங்க³லஸ்ஸோ ப⁴விஸ்ஸஸி, ராஜபோ⁴ஜனாதீ³னி லபி⁴ஸ்ஸஸீ’’தி உத்தமஹயகாரணம் காரேதப்³போ³. தேன வுத்தம் ‘‘உத்தமே ஸாக²ல்யே’’தி. ராஜபோ⁴க்³கோ³தி ரஞ்ஞோ உபபோ⁴கோ³. ரஞ்ஞோ அங்க³ந்தேவ ஸங்க²ம் க³ச்ச²தீதி யத்த² கத்த²சி க³ச்ச²ந்தேன ஹத்த²ம் விய பாத³ம் விய அனோஹாயேவ க³ந்தப்³ப³ம் ஹோதி. தஸ்மா அங்க³ந்தி ஸங்க²ம் க³ச்ச²தி, சதூஸு வா ஸேனங்கே³ஸு ஏகம் அங்க³ம் ஹோதி.
அஸேகா²ய ஸம்மாதி³ட்டி²யாதி அரஹத்தப²லஸம்மாதி³ட்டி²யா. ஸம்மாஸங்கப்பாத³யோபி தம்ஸம்பயுத்தாவ. ஸம்மாஞாணம் புப்³பே³ வுத்தஸம்மாதி³ட்டி²யேவ. ட²பேத்வா பன அட்ட² ப²லங்கா³னி ஸேஸா த⁴ம்மா விமுத்தீதி வேதி³தப்³பா³. ஸேஸம் ஸப்³ப³த்த² உத்தானமேவ. அயம் பன தே³ஸனா உக்³க⁴டிதஞ்ஞூபுக்³க³லஸ்ஸ வஸேன அரஹத்தனிகூடம் க³ஹேத்வா நிட்டா²பிதாதி.
பபஞ்சஸூத³னியா மஜ்ஜி²மனிகாயட்ட²கதா²ய
ப⁴த்³தா³லிஸுத்தவண்ணனா நிட்டி²தா.
6. லடுகிகோபமஸுத்தவண்ணனா
148. ஏவம் மே ஸுதந்தி லடுகிகோபமஸுத்தம். தத்த² யேன ஸோ வனஸண்டோ³தி அயம்பி மஹாஉதா³யித்தே²ரோ ப⁴க³வதா ஸத்³தி⁴ம்யேவ பிண்டா³ய பவிஸித்வா ஸத்³தி⁴ம் படிக்கமி. தஸ்மா யேன ஸோ ப⁴க³வதா உபஸங்கமந்தோ வனஸண்டோ³ தேனுபஸங்கமீதி வேதி³தப்³போ³. அபஹத்தாதி அபஹாரகோ. உபஹத்தாதி உபஹாரகோ. படிஸல்லானா வுட்டி²தோதி ப²லஸமாபத்திதோ வுட்டி²தோ.
149. யம் ப⁴க³வாதி யஸ்மிம் ஸமயே ப⁴க³வா. இங்கா⁴தி ஆணத்தியம் நிபாதோ. அஞ்ஞத²த்தந்தி சித்தஸ்ஸ அஞ்ஞத²த்தம். தஞ்ச கோ² ந ப⁴க³வந்தம் படிச்ச, ஏவரூபம் பன பணீதபோ⁴ஜனம் அலப⁴ந்தா கத²ம் யாபேஸ்ஸாமாதி ஏவம் பணீதபோ⁴ஜனம் படிச்ச அஹோஸீதி வேதி³தப்³ப³ம். பூ⁴தபுப்³ப³ந்தி இமினா ரத்திபோ⁴ஜனஸ்ஸ பணீதபா⁴வம் த³ஸ்ஸேதி. ஸூபேய்யந்தி ஸூபேன உபனேதப்³ப³ம் மச்ச²மம்ஸகளீராதி³. ஸமக்³கா³ பு⁴ஞ்ஜிஸ்ஸாமாதி ஏகதோ பு⁴ஞ்ஜிஸ்ஸாம. ஸங்க²தியோதி அபி⁴ஸங்கா²ரிககா²த³னீயானி. ஸப்³பா³ தா ரத்திந்தி ஸப்³பா³ தா ஸங்க²தியோ ரத்திம்யேவ ஹோந்தி, தி³வா பன அப்பா பரித்தா தோ²கிகா ஹோந்தீதி. மனுஸ்ஸா ஹி தி³வா யாகு³கஞ்ஜியாதீ³ஹி யாபேத்வாபி ரத்திம் யதா²ஸத்தி யதா²பணீதமேவ பு⁴ஞ்ஜந்தி.
புன பூ⁴தபுப்³ப³ந்தி இமினா ரத்தி விகாலபோ⁴ஜனே ஆதீ³னவம் த³ஸ்ஸேதி. தத்த² அந்த⁴காரதிமிஸாயந்தி ப³ஹலந்த⁴காரே. மாணவேஹீதி சோரேஹி. கதகம்மேஹீதி கதசோரகம்மேஹி. சோரா கிர கதகம்மா யம் நேஸம் தே³வதம் ஆயாசித்வா கம்மம் நிப்ப²ன்னம், தஸ்ஸ உபஹாரத்தா²ய மனுஸ்ஸே மாரேத்வா க³லலோஹிதாதீ³னி க³ண்ஹந்தி. தே அஞ்ஞேஸு மனுஸ்ஸேஸு மாரியமானேஸு கோலாஹலா உப்பஜ்ஜிஸ்ஸந்தி, பப்³ப³ஜிதம் பரியேஸந்தோ நாம நத்தீ²தி மஞ்ஞமானா பி⁴க்கூ² க³ஹேத்வா மாரேந்தி. தம் ஸந்தா⁴யேதம் வுத்தம். அகதகம்மேஹீதி அடவிதோ கா³மம் ஆக³மனகாலே கம்மனிப்ப²ன்னத்த²ம் புரேதரம் ப³லிகம்மம் காதுகாமேஹி. அஸத்³த⁴ம்மேன நிமந்தேதீதி ‘‘ஏஹி பி⁴க்கு² அஜ்ஜேகரத்திம் இதே⁴வ பு⁴ஞ்ஜித்வா இத⁴ வஸித்வா ஸம்பத்திம் அனுப⁴வித்வா ஸ்வே க³மிஸ்ஸஸீ’’தி மேது²னத⁴ம்மேன நிமந்தேதி.
புன பூ⁴தபுப்³ப³ந்தி இமினா அத்தனா தி³ட்ட²காரணம் கதே²தி. விஜ்ஜந்தரிகாயாதி விஜ்ஜுவிஜ்ஜோதனக்க²ணே. விஸ்ஸரமகாஸீதி மஹாஸத்³த³மகாஸி. அபு⁴ம்மேதி பூ⁴’தி வட்³டி⁴, அபூ⁴’தி அவட்³டி⁴, வினாஸோ மய்ஹந்தி அத்தோ². பிஸாசோ வத மந்தி பிஸாசோ மம் கா²தி³தும் ஆக³தோ வத. ஆதுமாரீ மாதுமாரீதி ஏத்த² ஆதூதி பிதா, மாதூதி மாதா. இத³ம் வுத்தம் ஹோதி – யஸ்ஸ பிதா வா மாதா வா அத்தி², தம் மாதாபிதரோ அம்ஹாகம் புத்தகோதி யதா² ததா² வா உப்பாதே³த்வா யம்கிஞ்சி கா²த³னீயபோ⁴ஜனீயம் த³த்வா ஏகஸ்மிம் டா²னே ஸயாபேந்தி. ஸோ ஏவம் ரத்திம் பிண்டா³ய ந சரதி. துய்ஹம் பன மாதாபிதரோ மதா மஞ்ஞே, தேன ஏவம் சரஸீதி.
150. ஏவமேவாதி ஏவமேவ கிஞ்சி ஆனிஸம்ஸம் அபஸ்ஸந்தா நிக்காரணேனேவ. ஏவமாஹம்ஸூதி க³ரஹந்தோ ஆஹ. தத்த² ஆஹம்ஸூதி வத³ந்தி. கிம் பனிமஸ்ஸாதி இமஸ்ஸ அப்பமத்தகஸ்ஸ ஹேது கிம் வத்தப்³ப³ம் நாம, நனு அபஸ்ஸந்தேன விய அஸுணந்தேன விய ப⁴விதப்³ப³ந்தி. ஓரமத்தகஸ்ஸாதி பரித்தமத்தகஸ்ஸ. அதி⁴ஸல்லிக²தேவாயந்தி அயம் ஸமணோ நவனீதம் பிஸந்தோ விய பது³மனாளஸுத்தம் ககசேன ஓக்கந்தந்தோ விய அதிஸல்லேக²தி, அதிவாயாமம் கரோதி. ஸிக்கா²காமாதி ஸாரிபுத்தமோக்³க³ல்லானாத³யோ விய ஸிக்கா²காமா, தேஸு ச அப்பச்சயம் உபட்ட²பேந்தி. தேஸஞ்ஹி ஏவம் ஹோதி ‘‘ஸசே ஏதே ‘அப்பமத்தகமேதம், ஹரத² ப⁴க³வா’தி வதே³ய்யும், கிம் ஸத்தா² ந ஹரேய்ய. ஏவம் பன அவத்வா ப⁴க³வந்தம் பரிவாரேத்வா நிஸின்னா ‘ஏவம் ப⁴க³வா, ஸாது⁴ ப⁴க³வா, பஞ்ஞபேத² ப⁴க³வா’தி அதிரேகதரம் உஸ்ஸாஹம் படிலப⁴ந்தீ’’தி. தஸ்மா தேஸு அப்பச்சயம் உபட்ட²பேந்தி.
தேஸந்தி தேஸம் ஏகச்சானம் மோக⁴புரிஸானம். தந்தி தம் அப்பமத்தகம் பஹாதப்³ப³ம். தூ²லோ கலிங்க³ரோதி க³லே ப³த்³த⁴ம் மஹாகட்ட²ம் விய ஹோதி. லடுகிகா ஸகுணிகாதி சாதகஸகுணிகா. ஸா கிர ரவஸதம் ரவித்வா நச்சஸதம் நச்சித்வா ஸகிம் கோ³சரம் க³ண்ஹாதி. ஆகாஸதோ பூ⁴மியம் பதிட்டி²தம் பன நம் தி³ஸ்வா வச்ச²பாலகாத³யோ கீளனத்த²ம் பூதிலதாய ப³ந்த⁴ந்தி. தம் ஸந்தா⁴யேதம் வுத்தம். ஆக³மேதீதி உபேதி. தஞ்ஹி தஸ்ஸாதி தம் பூதிலதாப³ந்த⁴னம் தஸ்ஸா அப்பஸரீரதாய சேவ அப்பதா²மதாய ச ப³லவப³ந்த⁴னம் நாம, மஹந்தம் நாளிகேரரஜ்ஜு விய து³ச்சி²ஜ்ஜம் ஹோதி. தேஸந்தி தேஸம் மோக⁴புரிஸானம் ஸத்³தா⁴மந்த³தாய ச பஞ்ஞாமந்த³தாய ச ப³லவம் ப³ந்த⁴னம் நாம, து³க்கடவத்து²மத்தகம்பி மஹந்தம் பாராஜிகவத்து² விய து³ப்பஜஹம் ஹோதி.
151. ஸுக்கபக்கே² பஹாதப்³ப³ஸ்ஸாதி கிம் இமஸ்ஸ அப்பமத்தகஸ்ஸ பஹாதப்³ப³ஸ்ஸ ஹேது ப⁴க³வதா வத்தப்³ப³ம் அத்தி², யஸ்ஸ நோ ப⁴க³வா பஹானமாஹ. நனு ஏவம் ப⁴க³வதோ அதி⁴ப்பாயம் ஞத்வாபி பஹாதப்³ப³மேவாதி அத்தோ². அப்போஸ்ஸுக்காதி அனுஸ்ஸுக்கா. பன்னலோமாதி பதிதலோமா, ந தஸ்ஸ பஹாதப்³ப³ப⁴யேன உத்³த⁴க்³க³லோமா. பரத³த்தவுத்தாதி பரேஹி தி³ன்னவுத்தினோ, பரதோ லத்³தே⁴ன யாபேந்தாதி அத்தோ². மிக³பூ⁴தேன சேதஸா விஹரந்தீதி அபச்சாஸீஸனபக்கே² டி²தா ஹுத்வா விஹரந்தி. மிகோ³ ஹி பஹாரம் லபி⁴த்வா மனுஸ்ஸாவாஸம் க³ந்த்வா பே⁴ஸஜ்ஜம் வா வணதேலம் வா லபி⁴ஸ்ஸாமீதி அஜ்ஜா²ஸயம் அகத்வா பஹாரம் லபி⁴த்வாவ அகா³மகம் அரஞ்ஞம் பவிஸித்வா பஹடட்டா²னம் ஹேட்டா² கத்வா நிபதித்வா பா²ஸுபூ⁴தகாலே உட்டா²ய க³ச்ச²தி. ஏவம் மிகா³ அபச்சாஸீஸனபக்கே² டி²தா. இத³ம் ஸந்தா⁴ய வுத்தம் ‘‘மிக³பூ⁴தேன சேதஸா விஹரந்தீ’’தி. தஞ்ஹி தஸ்ஸாதி தம் வரத்தப³ந்த⁴னம் தஸ்ஸ ஹத்தி²னாக³ஸ்ஸ மஹாஸரீரதாய சேவ மஹாதா²மதாய ச து³ப்³ப³லப³ந்த⁴னம் நாம. பூதிலதா விய ஸுசி²ஜ்ஜம் ஹோதி. தேஸம் தந்தி தேஸம் தம் குலபுத்தானம் ஸத்³தா⁴மஹந்ததாய ச பஞ்ஞாமஹந்ததாய ச மஹந்தம் பாராஜிகவத்து²பி து³க்கடவத்து²மத்தகம் விய ஸுப்பஜஹம் ஹோதி.
152. த³லித்³தோ³தி தா³லித்³தி³யேன ஸமன்னாக³தோ. அஸ்ஸகோதி நிஸ்ஸகோ. அனாள்ஹியோதி அனட்³டோ⁴. அகா³ரகந்தி கு²த்³த³ககே³ஹம். ஓலுக்³க³விலுக்³க³ந்தி யஸ்ஸ கே³ஹயட்டி²யோ பிட்டி²வம்ஸதோ முச்சித்வா மண்ட³லே லக்³கா³, மண்ட³லதோ முச்சித்வா பூ⁴மியம் லக்³கா³. காகாதிதா³யிந்தி யத்த² கிஞ்சிதே³வ பு⁴ஞ்ஜிஸ்ஸாமாதி அந்தோ நிஸின்னகாலே விஸும் த்³வாரகிச்சம் நாம நத்தி², ததோ ததோ காகா பவிஸித்வா பரிவாரேந்தி. ஸூரகாகா ஹி பலாயனகாலே ச யதா²ஸம்முக²ட்டா²னேனேவ நிக்க²மித்வா பலாயந்தி. நபரமரூபந்தி ந புஞ்ஞவந்தானம் கே³ஹம் விய உத்தமரூபம். க²டோபிகாதி விலீவமஞ்சகோ. ஓலுக்³க³விலுக்³கா³தி ஓணதுண்ணதா. த⁴ஞ்ஞஸமவாபகந்தி த⁴ஞ்ஞஞ்ச ஸமவாபகஞ்ச. தத்த² த⁴ஞ்ஞம் நாம குத்³ரூஸகோ. ஸமவாபகந்தி லாபு³பீ³ஜகும்ப⁴ண்ட³பீ³ஜகாதி³ பீ³ஜஜாதம். நபரமரூபந்தி யதா² புஞ்ஞவந்தானம் க³ந்த⁴ஸாலிபீ³ஜாதி³ பரிஸுத்³த⁴ம் பீ³ஜம், ந ஏவரூபம். ஜாயிகாதி கபணஜாயா. நபரமரூபாதி பச்சி²ஸீஸா லம்ப³த்த²னீ மஹோத³ரா பிஸாசா விய பீ³ப⁴ச்சா². ஸாமஞ்ஞந்தி ஸமணபா⁴வோ. ஸோ வதஸ்ஸம், யோஹந்தி ஸோ வதாஹம் புரிஸோ நாம அஸ்ஸம், யோ கேஸமஸ்ஸும் ஓஹாரேத்வா பப்³ப³ஜேய்யந்தி.
ஸோ ந ஸக்குணேய்யாதி ஸோ ஏவம் சிந்தேத்வாபி கே³ஹம் க³ந்த்வா – ‘‘பப்³ப³ஜ்ஜா நாம லாப⁴க³ருகா து³க்கரா து³ராஸதா³, ஸத்தபி அட்ட²பி கா³மே பிண்டா³ய சரித்வா யதா²தோ⁴தேனேவ பத்தேன ஆக³ந்தப்³ப³ம்பி ஹோதி, ஏவம் யாபேதும் அஸக்கோந்தஸ்ஸ மே புன ஆக³தஸ்ஸ வஸனட்டா²னம் இச்சி²தப்³ப³ம், திணவல்லித³ப்³ப³ஸம்பா⁴ரா நாம து³ஸ்ஸமோதா⁴னியா, கிந்தி கரோமீ’’தி வீமம்ஸதி. அத²ஸ்ஸ தம் அகா³ரகம் வேஜயந்தபாஸாதோ³ விய உபட்டா²தி. அத²ஸ்ஸ க²டோபிகம் ஓலோகேத்வா – ‘‘மயி க³தே இமம் விஸங்க²ரித்வா உத்³த⁴னாலாதம் கரிஸ்ஸந்தி, புன அட்டனிபாத³விலீவாதீ³னி லத்³த⁴ப்³பா³னி ஹோந்தி, கிந்தி கரிஸ்ஸாமீ’’தி சிந்தேதி. அத²ஸ்ஸ ஸா ஸிரிஸயனம் விய உபட்டா²தி. ததோ த⁴ஞ்ஞகும்பி⁴ம் ஓலோகேத்வா – ‘‘மயி க³தே அயம் க⁴ரணீ இமம் த⁴ஞ்ஞம் தேன தேன ஸத்³தி⁴ம் பு⁴ஞ்ஜிஸ்ஸதி. புன ஆக³தேன ஜீவிதவுத்தி நாம லத்³த⁴ப்³பா³ ஹோதி, கிந்தி கரிஸ்ஸாமீ’’தி சிந்தேதி. அத²ஸ்ஸ ஸா அட்³ட⁴தேளஸானி கோட்டா²கா³ரஸதானி விய உபட்டா²தி. ததோ மாதுகா³மம் ஓலோகேத்வா – ‘‘மயி க³தே இமம் ஹத்தி²கோ³பகோ வா அஸ்ஸகோ³பகோ வா யோ கோசி பலோபே⁴ஸ்ஸதி, புன ஆக³தேன ப⁴த்தபாசிகா நாம லத்³த⁴ப்³பா³ ஹோதி, கிந்தி கரிஸ்ஸாமீ’’தி சிந்தேதி. அத²ஸ்ஸ ஸா ரூபினீ தே³வீ விய உபட்டா²தி. இத³ம் ஸந்தா⁴ய ‘‘ஸோ ந ஸக்குணேய்யா’’திஆதி³ வுத்தம்.
153. நிக்க²க³ணானந்தி ஸுவண்ணனிக்க²ஸதானம். சயோதி ஸந்தானதோ கதஸன்னிசயோ. த⁴ஞ்ஞக³ணானந்தி த⁴ஞ்ஞஸகடஸதானம்.
154. சத்தாரோமே, உதா³யி, புக்³க³லாதி இத⁴ கிம் த³ஸ்ஸேதி? ஹேட்டா² ‘‘தே தஞ்சேவ பஜஹந்தி, தே தஞ்சேவ நப்பஜஹந்தீ’’தி பஜஹனகா ச அப்பஜஹனகா ச ராஸிவஸேன த³ஸ்ஸிதா, ந பாடியேக்கம் விப⁴த்தா. இதா³னி யதா² நாம த³ப்³ப³ஸம்பா⁴ரத்த²ம் க³தோ புரிஸோ படிபாடியா ருக்கே² சி²ந்தி³த்வா புன நிவத்தித்வா வங்கஞ்ச பஹாய கம்மே உபனேதப்³ப³யுத்தகமேவ க³ண்ஹாதி, ஏவமேவ அப்பஜஹனகே ச²ட்³டே³த்வா அப்³போ³ஹாரிகே கத்வா பஜஹனகபுக்³க³லா சத்தாரோ ஹோந்தீதி த³ஸ்ஸேதும் இமம் தே³ஸனம் ஆரபி⁴.
உபதி⁴பஹானாயாதி க²ந்து⁴பதி⁴கிலேஸுபதி⁴அபி⁴ஸங்கா²ருபதி⁴காமகு³ணூபதீ⁴தி இமேஸம் உபதீ⁴னம் பஹானாய. உபதி⁴படிஸம்யுத்தாதி உபதி⁴அனுதா⁴வனகா. ஸரஸங்கப்பாதி ஏத்த² ஸரந்தி தா⁴வந்தீதி ஸரா. ஸங்கப்பேந்தீதி ஸங்கப்பா. பத³த்³வயேனபி விதக்காயேவ வுத்தா. ஸமுதா³சரந்தீதி அபி⁴ப⁴வந்தி அஜ்ஜோ²த்த²ரித்வா வத்தந்தி. ஸம்யுத்தோதி கிலேஸேஹி ஸம்யுத்தோ. இந்த்³ரியவேமத்ததாதி இந்த்³ரியனானத்ததா. கதா³சி கரஹசீதி ப³ஹுகாலம் வீதிவத்தேத்வா. ஸதிஸம்மோஸாதி ஸதிஸம்மோஸேன. நிபாதோதி அயோகடாஹம்ஹி பதனம். ஏத்தாவதா ‘‘நப்பஜஹதி, பஜஹதி, கி²ப்பம் பஜஹதீ’’தி தயோ ராஸயோ த³ஸ்ஸிதா. தேஸு சத்தாரோ ஜனா நப்பஜஹந்தி நாம, சத்தாரோ பஜஹந்தி நாம, சத்தாரோ கி²ப்பம் பஜஹந்தி நாம.
தத்த² புது²ஜ்ஜனோ ஸோதாபன்னோ ஸகதா³கா³மீ அனாகா³மீதி இமே சத்தாரோ ஜனா நப்பஜஹந்தி நாம. புது²ஜ்ஜனாத³யோ தாவ மா பஜஹந்து, அனாகா³மீ கத²ம் ந பஜஹதீதி? ஸோபி ஹி யாவதே³வஸ்ஸ ப⁴வலோபோ⁴ அத்தி², தாவ அஹோஸுக²ம் அஹோஸுக²ந்தி அபி⁴னந்த³தி. தஸ்மா நப்பஜஹதி நாம. ஏதேயேவ பன சத்தாரோ ஜனா பஜஹந்தி நாம. ஸோதாபன்னாத³யோ தாவ பஜஹந்து, புது²ஜ்ஜனோ கத²ம் பஜஹதீதி? ஆரத்³த⁴விபஸ்ஸகோ ஹி ஸதிஸம்மோஸேன ஸஹஸா கிலேஸே உப்பன்னே ‘‘மாதி³ஸஸ்ஸ நாம பி⁴க்கு²னோ கிலேஸோ உப்பன்னோ’’தி ஸம்வேக³ம் கத்வா வீரியம் பக்³க³ய்ஹ விபஸ்ஸனம் வட்³டே⁴த்வா மக்³கே³ன கிலேஸே ஸமுக்³கா⁴தேதி. இதி ஸோ பஜஹதி நாம. தேயேவ சத்தாரோ கி²ப்பம் பஜஹந்தி நாம. தத்த² இமஸ்மிம் ஸுத்தே, மஹாஹத்தி²பதோ³பமே (ம. நி. 1.288 ஆத³யோ), இந்த்³ரியபா⁴வனேதி (ம. நி. 3.453 ஆத³யோ) இமேஸு ஸுத்தேஸு கிஞ்சாபி ததியவாரோ க³ஹிதோ, பஞ்ஹோ பன து³தியவாரேனேவ கதி²தோதி வேதி³தப்³போ³.
உபதி⁴ து³க்க²ஸ்ஸ மூலந்தி ஏத்த² பஞ்ச க²ந்தா⁴ உபதி⁴ நாம. தம் து³க்க²ஸ்ஸ மூலந்தி இதி விதி³த்வா கிலேஸுபதி⁴னா நிருபதி⁴ ஹோதி, நிக்³க³ஹணோ நிதண்ஹோதி அத்தோ². உபதி⁴ஸங்க²யே விமுத்தோதி தண்ஹக்க²யே நிப்³பா³னே ஆரம்மணதோ விமுத்தோ.
155. ஏவம் சத்தாரோ புக்³க³லே வித்தா²ரேத்வா இதா³னி யே பஜஹந்தி, தே ‘‘இமே நாம ஏத்தகே கிலேஸே பஜஹந்தி’’. யே நப்பஜஹந்தி, தேபி ‘‘இமே நாம ஏத்தகே கிலேஸே நப்பஜஹந்தீ’’தி த³ஸ்ஸேதும் பஞ்ச கோ² இமே உதா³யி காமகு³ணாதிஆதி³மாஹ. தத்த² மிள்ஹஸுக²ந்தி அஸுசிஸுக²ம். அனரியஸுக²ந்தி அனரியேஹி ஸேவிதஸுக²ம். பா⁴யிதப்³ப³ந்தி ஏதஸ்ஸ ஸுக²ஸ்ஸ படிலாப⁴தோபி விபாகதோபி பா⁴யிதப்³ப³ம். நேக்க²ம்மஸுக²ந்தி காமதோ நிக்க²ந்தஸுக²ம். பவிவேகஸுக²ந்தி க³ணதோபி கிலேஸதோபி பவிவித்தஸுக²ம். உபஸமஸுக²ந்தி ராகா³தி³வூபஸமத்தா²ய ஸுக²ம். ஸம்போ³த⁴ஸுக²ந்தி மக்³க³ஸங்கா²தஸ்ஸ ஸம்போ³த⁴ஸ்ஸ நிப்³ப³த்தனத்தா²ய ஸுக²ம். ந பா⁴யிதப்³ப³ந்தி ஏதஸ்ஸ ஸுக²ஸ்ஸ படிலாப⁴தோபி விபாகதோபி ந பா⁴யிதப்³ப³ம், பா⁴வேதப்³ப³மேவேதம்.
156. இஞ்ஜிதஸ்மிம் வதா³மீதி இஞ்ஜனம் சலனம் ப²ந்த³னந்தி வதா³மி. கிஞ்ச தத்த² இஞ்ஜிதஸ்மிந்தி கிஞ்ச தத்த² இஞ்ஜிதம். இத³ம் தத்த² இஞ்ஜிதஸ்மிந்தி யே ஏதே அனிருத்³தா⁴ விதக்கவிசாரா, இத³ம் தத்த² இஞ்ஜிதம். து³தியததியஜ்ஜா²னேஸுபி ஏஸேவ நயோ. அனிஞ்ஜிதஸ்மிம் வதா³மீதி இத³ம் சதுத்த²ஜ்ஜா²னம் அனிஞ்ஜனம் அசலனம் நிப்ப²ந்த³னந்தி வதா³மி.
அனலந்தி வதா³மீதி அகத்தப்³ப³ஆலயந்தி வதா³மி, தண்ஹாலயோ ஏத்த² ந உப்பாதே³தப்³போ³தி த³ஸ்ஸேதி. அத² வா அனலம் அபரியத்தம், ந ஏத்தாவதா அலமேதந்தி ஸன்னிட்டா²னம் காதப்³ப³ந்தி வதா³மி. நேவஸஞ்ஞானாஸஞ்ஞாயதனஸ்ஸாபீதி ஏவரூபாயபி ஸந்தாய ஸமாபத்தியா பஹானமேவ வதா³மி. அணும் வா தூ²லம் வாதி கு²த்³த³கம் வா மஹந்தம் வா அப்பஸாவஜ்ஜம் வா மஹாஸாவஜ்ஜம் வா. ஸேஸம் ஸப்³ப³த்த² உத்தானமேவ. தே³ஸனா பன நேய்யபுக்³க³லஸ்ஸ வஸேன அரஹத்தனிகூடேனேவ நிட்டா²பிதாதி.
பபஞ்சஸூத³னியா மஜ்ஜி²மனிகாயட்ட²கதா²ய
லடுகிகோபமஸுத்தவண்ணனா நிட்டி²தா.
7. சாதுமஸுத்தவண்ணனா
157. ஏவம் மே ஸுதந்தி சாதுமஸுத்தம். தத்த² சாதுமாயந்தி ஏவம்னாமகே கா³மே. பஞ்சமத்தானி பி⁴க்கு²ஸதானீதி அது⁴னா பப்³ப³ஜிதானம் பி⁴க்கூ²னம் பஞ்ச ஸதானி. தே²ரா கிர சிந்தேஸும் – ‘‘இமே குலபுத்தா த³ஸப³லம் அதி³ஸ்வாவ பப்³ப³ஜிதா, ஏதேஸம் ப⁴க³வந்தம் த³ஸ்ஸேஸ்ஸாம, ப⁴க³வதோ ஸந்திகே த⁴ம்மம் ஸுத்வா அத்தனோ அத்தனோ யதா²உபனிஸ்ஸயேன பதிட்ட²ஹிஸ்ஸந்தீ’’தி. தஸ்மா தே பி⁴க்கூ² க³ஹேத்வா ஆக³தா. படிஸம்மோத³மானாதி ‘‘கச்சாவுஸோ, க²மனீய’’ந்திஆதி³ம் படிஸந்தா²ரகத²ம் குருமானா. ஸேனாஸனானி பஞ்ஞாபயமானாதி அத்தனோ அத்தனோ ஆசரியுபஜ்ஜா²யானம் வஸனட்டா²னானி புச்சி²த்வா த்³வாரவாதபானானி விவரித்வா மஞ்சபீட²கடஸாரகாதீ³னி நீஹரித்வா பப்போ²டேத்வா யதா²ட்டா²னே ஸண்டா²பயமானா. பத்தசீவரானி படிஸாமயமானாதி, ப⁴ந்தே, இத³ம் மே பத்தம் ட²பேத², இத³ம் சீவரம், இத³ம் தா²லகம், இத³ம் உத³கதும்ப³ம், இமம் கத்தரயட்டி²ந்தி ஏவம் ஸமணபரிக்கா²ரே ஸங்கோ³பயமானா.
உச்சாஸத்³தா³ மஹாஸத்³தா³தி உத்³த⁴ம் உக்³க³தத்தா உச்சம், பத்த²டத்தா மஹந்தம் அவினிப்³போ⁴க³ஸத்³த³ம் கரோந்தா. கேவட்டா மஞ்ஞே மச்ச²விலோபேதி கேவட்டானம் மச்ச²பச்சி²ட²பிதட்டா²னே மஹாஜனோ ஸன்னிபதித்வா – ‘‘இத⁴ அஞ்ஞம் ஏகம் மச்ச²ம் தே³ஹி, ஏகம் மச்ச²பா²லம் தே³ஹி, ஏதஸ்ஸ தே மஹா தி³ன்னோ, மய்ஹம் கு²த்³த³கோ’’தி ஏவம் உச்சாஸத்³த³ம் மஹாஸத்³த³ம் கரோந்தி. தம் ஸந்தா⁴யேதம் வுத்தம். மச்ச²க³ஹணத்த²ம் ஜாலே பக்கி²த்தேபி தஸ்மிம் டா²னே கேவட்டா சேவ அஞ்ஞே ச ‘‘பவிட்டோ² ந பவிட்டோ², க³ஹிதோ ந க³ஹிதோ’’தி மஹாஸத்³த³ம் கரோந்தி. தம்பி ஸந்தா⁴யேதம் வுத்தம். பணாமேமீதி நீஹராமி. ந வோ மம ஸந்திகே வத்த²ப்³ப³ந்தி தும்ஹே மாதி³ஸஸ்ஸ பு³த்³த⁴ஸ்ஸ வஸனட்டா²னம் ஆக³ந்த்வா ஏவம் மஹாஸத்³த³ம் கரோத², அத்தனோ த⁴ம்மதாய வஸந்தா கிம் நாம ஸாருப்பம் கரிஸ்ஸத², தும்ஹாதி³ஸானம் மம ஸந்திகே வஸனகிச்சம் நத்தீ²தி தீ³பேதி. தேஸு ஏகபி⁴க்கு²பி ‘‘ப⁴க³வா தும்ஹே மஹாஸத்³த³மத்தகேன அம்ஹே பணாமேதா²’’தி வா அஞ்ஞம் வா கிஞ்சி வத்தும் நாஸக்கி², ஸப்³பே³ ப⁴க³வதோ வசனம் ஸம்படிச்ச²ந்தா ‘‘ஏவம், ப⁴ந்தே,’’தி வத்வா நிக்க²மிம்ஸு. ஏவம் பன தேஸம் அஹோஸி ‘‘மயம் ஸத்தா²ரம் பஸ்ஸிஸ்ஸாம, த⁴ம்மகத²ம் ஸோஸ்ஸாம, ஸத்து² ஸந்திகே வஸிஸ்ஸாமாதி ஆக³தா. ஏவரூபஸ்ஸ பன க³ருனோ ஸத்து² ஸந்திகம் ஆக³ந்த்வா மஹாஸத்³த³ம் கரிம்ஹா, அம்ஹாகமேவ தோ³ஸோயம், பணாமிதம்ஹா, ந நோ லத்³த⁴ம் ப⁴க³வதோ ஸந்திகே வத்து²ம், ந ஸுவண்ணவண்ணஸரீரம் ஓலோகேதும், ந மது⁴ரஸ்ஸரேன த⁴ம்மம் ஸோது’’ந்தி. தே ப³லவதோ³மனஸ்ஸஜாதா ஹுத்வா பக்கமிம்ஸு.
158. தேனுபஸங்கமிம்ஸூதி தே கிர ஸக்யா ஆக³மனஸமயேபி தே பி⁴க்கூ² தத்தே²வ நிஸின்னா பஸ்ஸிம்ஸு. அத² நேஸம் ஏதத³ஹோஸி – ‘‘கிம் நு கோ² ஏதே பி⁴க்கூ² பவிஸித்வாவ படினிவத்தா, ஜானிஸ்ஸாம தம் காரண’’ந்தி சிந்தேத்வா யேன தே பி⁴க்கூ² தேனுபஸங்கமிம்ஸு. ஹந்தா³தி வவஸ்ஸக்³க³த்தே² நிபாதோ. கஹம் பன தும்ஹேதி தும்ஹே இதா³னேவ ஆக³ந்த்வா கஹம் க³ச்ச²த², கிம் தும்ஹாகம் கோசி உபத்³த³வோ, உதா³ஹு த³ஸப³லஸ்ஸாதி? தேஸம் பன பி⁴க்கூ²னம், – ‘‘ஆவுஸோ, மயம் ப⁴க³வந்தம் த³ஸ்ஸனாய ஆக³தா, தி³ட்டோ² நோ ப⁴க³வா, இதா³னி அத்தனோ வஸனட்டா²னம் க³ச்சா²மா’’தி கிஞ்சாபி ஏவம் வசனபரிஹாரோ அத்தி², ஏவரூபம் பன லேஸகப்பம் அகத்வா யதா²பூ⁴தமேவ ஆரோசேத்வா ப⁴க³வதா கோ², ஆவுஸோ, பி⁴க்கு²ஸங்கோ⁴ பணாமிதோதி ஆஹம்ஸு. தே பன ராஜானோ ஸாஸனே து⁴ரவஹா, தஸ்மா சிந்தேஸும் – ‘‘த்³வீஹி அக்³க³ஸாவகேஹி ஸத்³தி⁴ம் பஞ்சஸு பி⁴க்கு²ஸதேஸு க³ச்ச²ந்தேஸு ப⁴க³வதோ பாத³மூலம் விக³ச்சி²ஸ்ஸதி, இமேஸம் நிவத்தனாகாரம் கரிஸ்ஸாமா’’தி. ஏவம் சிந்தேத்வா தேன ஹாயஸ்மந்தோதிஆதி³மாஹம்ஸு. தேஸுபி பி⁴க்கூ²ஸு ‘‘மயம் மஹாஸத்³த³மத்தகேன பணாமிதா, ந மயம் ஜீவிதும் அஸக்கோந்தா பப்³ப³ஜிதா’’தி ஏகபி⁴க்கு²பி படிப்ப²ரிதோ நாம நாஹோஸி, ஸப்³பே³ பன ஸமகம்யேவ, ‘‘ஏவமாவுஸோ,’’தி ஸம்படிச்சி²ம்ஸு.
159. அபி⁴னந்த³தூதி பி⁴க்கு²ஸங்க⁴ஸ்ஸ ஆக³மனம் இச்ச²ந்தோ அபி⁴னந்த³து. அபி⁴வத³தூதி ஏது பி⁴க்கு²ஸங்கோ⁴தி ஏவம் சித்தம் உப்பாதே³ந்தோ அபி⁴வத³து. அனுக்³க³ஹிதோதி ஆமிஸானுக்³க³ஹேன ச த⁴ம்மானுக்³க³ஹேன ச அனுக்³க³ஹிதோ. அஞ்ஞத²த்தந்தி த³ஸப³லஸ்ஸ த³ஸ்ஸனம் ந லபா⁴மாதி பஸாத³ஞ்ஞத²த்தம் ப⁴வேய்ய. விபரிணாமோதி பஸாத³ஞ்ஞத²த்தேன விப்³ப⁴மந்தானம் விபரிணாமஞ்ஞத²த்தம் ப⁴வேய்ய. பீ³ஜானம் தருணானந்தி தருணஸஸ்ஸானம். ஸியா அஞ்ஞத²த்தந்தி உத³கவாரகாலே உத³கம் அலப⁴ந்தானம் மிலாதபா⁴வேன அஞ்ஞத²த்தம் ப⁴வேய்ய, ஸுஸ்ஸித்வா மிலாதபா⁴வம் ஆபஜ்ஜனேன விபரிணாமோ ப⁴வேய்ய. வச்ச²கஸ்ஸ பன கீ²ரபிபாஸாய ஸுஸ்ஸனம் அஞ்ஞத²த்தம் நாம, ஸுஸ்ஸித்வா காலகிரியா விபரிணாமோ நாம.
160. பஸாதி³தோ ப⁴க³வாதி தே²ரோ கிர தத்த² நிஸின்னோவ தி³ப்³ப³சக்கு²னா ப்³ரஹ்மானம் ஆக³தம் அத்³த³ஸ, தி³ப்³பா³ய ஸோததா⁴துயா ச ஆயாசனஸத்³த³ம் ஸுணி, சேதோபரியஞாணேன ப⁴க³வதோ பஸன்னபா⁴வம் அஞ்ஞாஸி. தஸ்மா – ‘‘கஞ்சி பி⁴க்கு²ம் பேஸேத்வா பக்கோஸியமானானம் க³மனம் நாம ந பா²ஸுகம், யாவ ஸத்தா² ந பேஸேதி, தாவதே³வ க³மிஸ்ஸாமா’’தி மஞ்ஞமானோ ஏவமாஹ. அப்போஸ்ஸுக்கோதி அஞ்ஞேஸு கிச்சேஸு அனுஸ்ஸுக்கோ ஹுத்வா. தி³ட்ட²த⁴ம்மஸுக²விஹாரந்தி ப²லஸமாபத்திவிஹாரம் அனுயுத்தோ மஞ்ஞே ப⁴க³வா விஹரிதுகாமோ, ஸோ இதா³னி யதா²ருசியா விஹரிஸ்ஸதீதி ஏவம் மே அஹோஸீதி வத³தி. மயம்பி தா³னீதி மயம் பரம் ஓவத³மானா விஹாரதோ நிக்கட்³டி⁴தா, கிம் அம்ஹாகம் பரோவாதே³ன. இதா³னி மயம்பி தி³ட்ட²த⁴ம்மஸுக²விஹாரேனேவ விஹரிஸ்ஸாமாதி தீ³பேதி. தே²ரோ இமஸ்மிம் டா²னே விரத்³தோ⁴ அத்தனோ பா⁴ரபா⁴வம் ந அஞ்ஞாஸி. அயஞ்ஹி பி⁴க்கு²ஸங்கோ⁴ த்³வின்னம்பி மஹாதே²ரானம் பா⁴ரோ, தேன நம் படிஸேதே⁴ந்தோ ப⁴க³வா ஆக³மேஹீதிஆதி³மாஹ. மஹாமோக்³க³ல்லானத்தே²ரோ பன அத்தனோ பா⁴ரபா⁴வம் அஞ்ஞாஸி. தேனஸ்ஸ ப⁴க³வா ஸாது⁴காரம் அதா³ஸி.
161. சத்தாரிமானி, பி⁴க்க²வேதி கஸ்மா ஆரபி⁴? இமஸ்மிம் ஸாஸனே சத்தாரி ப⁴யானி. யோ தானி அபீ⁴தோ ஹோதி, ஸோ இமஸ்மிம் ஸாஸனே பதிட்டா²தும் ஸக்கோதி. இதரோ பன ந ஸக்கோதீதி த³ஸ்ஸேதும் இமம் தே³ஸனம் ஆரபி⁴. தத்த² உத³கோரோஹந்தேதி உத³கம் ஓரோஹந்தே புக்³க³லே. கும்பீ⁴லப⁴யந்தி ஸும்ஸுமாரப⁴யம். ஸுஸுகாப⁴யந்தி சண்ட³மச்ச²ப⁴யம்.
162. கோது⁴பாயாஸஸ்ஸேதம் அதி⁴வசனந்தி யதா² ஹி பா³ஹிரம் உத³கம் ஓதிண்ணோ ஊமீஸு ஓஸீதி³த்வா மரதி, ஏவம் இமஸ்மிம் ஸாஸனே கோது⁴பாயாஸே ஓஸீதி³த்வா விப்³ப⁴மதி. தஸ்மா கோது⁴பாயாஸோ ‘‘ஊமிப⁴ய’’ந்தி வுத்தோ.
163. ஓத³ரிகத்தஸ்ஸேதம் அதி⁴வசனந்தி யதா² ஹி பா³ஹிரம் உத³கம் ஓதிண்ணோ கும்பீ⁴லேன கா²தி³தோ மரதி, ஏவம் இமஸ்மிம் ஸாஸனே ஓத³ரிகத்தேன கா²தி³தோ விப்³ப⁴மதி. தஸ்மா ஓத³ரிகத்தம் ‘‘கும்பீ⁴லப⁴ய’’ந்தி வுத்தம்.
164. அரக்கி²தேனேவ காயேனாதி ஸீஸப்பசாலகாதி³கரணேன அரக்கி²தகாயோ ஹுத்வா. அரக்கி²தாய வாசாயாதி து³ட்டு²ல்லபா⁴ஸனாதி³வஸேன அரக்கி²தவாசோ ஹுத்வா. அனுபட்டி²தாய ஸதியாதி காயக³தாஸதிம் அனுபட்டா²பேத்வா. அஸம்வுதேஹீதி அபிஹிதேஹி. பஞ்சன்னேதம்காமகு³ணானம் அதி⁴வசனந்தி யதா² ஹி பா³ஹிரம் உத³கம் ஓதிண்ணோ ஆவட்டே நிமுஜ்ஜித்வா மரதி, ஏவம் இமஸ்மிம் ஸாஸனே பப்³ப³ஜிதோ பஞ்சகாமகு³ணாவட்டே நிமுஜ்ஜித்வா விப்³ப⁴மதி. தஸ்மா பஞ்ச காமகு³ணா ‘‘ஆவட்டப⁴ய’’ந்தி வுத்தா.
165. அனுத்³த⁴ம்ஸேதீதி கிலமேதி மிலாபேதி. ராகா³னுத்³த⁴ம்ஸேனாதி ராகா³னுத்³த⁴ம்ஸிதேன. மாதுகா³மஸ்ஸேதம் அதி⁴வசனந்தி யதா² ஹி பா³ஹிரம் உத³கம் ஓதிண்ணோ சண்ட³மச்ச²ம் ஆக³ம்ம லத்³த⁴ப்பஹாரோ மரதி, ஏவம் இமஸ்மிம் ஸாஸனே மாதுகா³மம் ஆக³ம்ம உப்பன்னகாமராகோ³ விப்³ப⁴மதி. தஸ்மா மாதுகா³மோ ‘‘ஸுஸுகாப⁴ய’’ந்தி வுத்தோ.
இமானி பன சத்தாரி ப⁴யானி பா⁴யித்வா யதா² உத³கம் அனோரோஹந்தஸ்ஸ உத³கம் நிஸ்ஸாய ஆனிஸம்ஸோ நத்தி², உத³கபிபாஸாய பிபாஸிதோ ச ஹோதி ரஜோஜல்லேன கிலிட்ட²ஸரீரோ ச, ஏவமேவம் இமானி சத்தாரி ப⁴யானி பா⁴யித்வா ஸாஸனே அபப்³ப³ஜந்தஸ்ஸாபி இமம் ஸாஸனம் நிஸ்ஸாய ஆனிஸம்ஸோ நத்தி², தண்ஹாபிபாஸாய பிபாஸிதோ ச ஹோதி கிலேஸரஜேன ஸம்கிலிட்ட²சித்தோ ச. யதா² பன இமானி சத்தாரி ப⁴யானி அபா⁴யித்வா உத³கம் ஓரோஹந்தஸ்ஸ வுத்தப்பகாரோ ஆனிஸம்ஸோ ஹோதி, ஏவம் இமானி அபா⁴யித்வா ஸாஸனே பப்³ப³ஜிதஸ்ஸாபி வுத்தப்பகாரோ ஆனிஸம்ஸோ ஹோதி. தே²ரோ பனாஹ – ‘‘சத்தாரி ப⁴யானி பா⁴யித்வா உத³கம் அனோதரந்தோ ஸோதம் சி²ந்தி³த்வா பரதீரம் பாபுணிதும் ந ஸக்கோதி, அபா⁴யித்வா ஓதரந்தோ ஸக்கோதி, ஏவமேவம் பா⁴யித்வா ஸாஸனே அபப்³ப³ஜந்தோபி தண்ஹாஸோதம் சி²ந்தி³த்வா நிப்³பா³னபாரம் த³ட்டு²ம் ந ஸக்கோதி, அபா⁴யித்வா பப்³ப³ஜந்தோ பன ஸக்கோதீ’’தி. ஸேஸம் ஸப்³ப³த்த² உத்தானமேவ. அயம் பன தே³ஸனா நேய்யபுக்³க³லஸ்ஸ வஸேன நிட்டா²பிதாதி.
பபஞ்சஸூத³னியா மஜ்ஜி²மனிகாயட்ட²கதா²ய