43. பதே³ஸவிஹாரஞாணனித்³தே³ஸவண்ணனா
94. பதே³ஸவிஹாரஞாணனித்³தே³ஸே யேனாகாரேன மாதிகாய உத்³தி³ட்டோ² பதே³ஸோ பச்சவேக்கி²தப்³போ³, தம் த³ஸ்ஸேந்தோ மிச்சா²தி³ட்டி²பச்சயாபி வேத³யிதந்திஆதி³மாஹ. தத்த² மிச்சா²தி³ட்டி²பச்சயாதி தி³ட்டி²ஸம்பயுத்தவேத³னாபி வட்டதி தி³ட்டி²ம் உபனிஸ்ஸயம் கத்வா உப்பன்னா குஸலாகுஸலவேத³னாபி விபாகவேத³னாபி. தத்த² மிச்சா²தி³ட்டி²ஸம்பயுத்தா அகுஸலாவ ஹோதி, தி³ட்டி²ம் பன உபனிஸ்ஸாய குஸலாபி உப்பஜ்ஜந்தி அகுஸலாபி. மிச்சா²தி³ட்டி²கா ஹி தி³ட்டி²ம் உபனிஸ்ஸாய பக்க²தி³வஸேஸு யாகு³ப⁴த்தாதீ³னி தே³ந்தி, அந்த⁴குட்டி²ஆதீ³னம் வத்தம் பட்ட²பேந்தி, சதுமஹாபதே² ஸாலம் கரோந்தி, போக்க²ரணிம் க²ணாபேந்தி, புப்பா²ராமம் ப²லாராமம் ரோபேந்தி, நதீ³விது³க்³கே³ஸு ஸேதும் அத்த²ரந்தி, விஸமம் ஸமம் கரோந்தி. இதி தேஸம் குஸலா வேத³னா உப்பஜ்ஜதி. மிச்சா²தி³ட்டி²ம் பன நிஸ்ஸாய ஸம்மாதி³ட்டி²கே அக்கோஸந்தி பரிபா⁴ஸந்தி வத⁴ப³ந்தா⁴தீ³னி கரோந்தி, பாணம் வதி⁴த்வா தே³வதானம் உபஹரந்தி. இதி நேஸம் அகுஸலா வேத³னா உப்பஜ்ஜதி. விபாகவேத³னா பன ப⁴வந்தரக³தானம் ஹோதி. ஸா பன மிச்சா²தி³ட்டி² ஸஹஜாதாய வேத³னாய ஸஹஜாதஅஞ்ஞமஞ்ஞனிஸ்ஸயஸம்பயுத்தஅத்தி²அவிக³தபச்சயேஹி பச்சயோ ஹோதி, ஸமனந்தரனிருத்³தா⁴ மிச்சா²தி³ட்டி² பச்சுப்பன்னமிச்சா²தி³ட்டி²ஸம்பயுத்தாய வேத³னாய அனந்தரஸமனந்தரூபனிஸ்ஸயஆஸேவனனத்தி²விக³தபச்சயேஹி பச்சயோ ஹோதி, மிச்சா²தி³ட்டி²ம் க³ரும் கத்வா அபி⁴னந்த³ந்தஸ்ஸ லோப⁴ஸஹக³தவேத³னாய ஆரம்மணஆரம்மணாதி⁴பதிஆரம்மணூபனிஸ்ஸயபச்சயேஹி பச்சயோ ஹோதி, ஸப்³பா³குஸலேஹி மிச்சா²தி³ட்டி²ம் ஆரம்மணமத்தம் கரோந்தஸ்ஸ ஸப்³பா³குஸலவேத³னாய மிச்சா²தி³ட்டி²ம் பச்சவேக்க²ந்தஸ்ஸ விபஸ்ஸந்தஸ்ஸ குஸலாப்³யாகதவேத³னாய ஆரம்மணபச்சயேன பச்சயோ ஹோதி, மிச்சா²தி³ட்டி²பச்சயேன உப்பஜ்ஜமானானம் குஸலாகுஸலவேத³னானம் ப⁴வந்தரே விபாகவேத³னானஞ்ச உபனிஸ்ஸயபச்சயேன பச்சயோ ஹோதி.
மிச்சா²தி³ட்டி²வூபஸமபச்சயாதி மிச்சா²தி³ட்டி²வூபஸமோ நாம ஸம்மாதி³ட்டி², தஸ்மா யம் ஸம்மாதி³ட்டி²பச்சயா வேத³யிதம் வுத்தம், ததே³வ ‘‘மிச்சா²தி³ட்டி²வூபஸமபச்சயா’’தி வேதி³தப்³ப³ம். கேசி பன ‘‘மிச்சா²தி³ட்டி²வூபஸமோ நாம விபஸ்ஸனாக்க²ணே ஸோதாபத்திமக்³க³க்க²ணே சா’’தி வத³ந்தி.
ஸம்மாதி³ட்டி²பச்சயாபி வேத³யிதந்தி ஏத்தா²பி ஸம்மாதி³ட்டி²ஸம்பயுத்தவேத³னாபி வட்டதி ஸம்மாதி³ட்டி²ம் உபனிஸ்ஸயம் கத்வா உப்பன்னா குஸலாகுஸலவேத³னாபி விபாகவேத³னாபி. தத்த² ஸம்மாதி³ட்டி²ஸம்பயுத்தா குஸலாவ ஹோதி, ஸம்மாதி³ட்டி²ம் பன உபனிஸ்ஸாய பு³த்³த⁴பூஜா தீ³பமாலாரோபனம் மஹாத⁴ம்மஸ்ஸவனம் அப்பதிட்டி²தே தி³ஸாபா⁴கே³ சேதியபதிட்டா²பனந்தி ஏவமாதீ³னி புஞ்ஞானி கரோந்தி. இதி நேஸம் குஸலா வேத³னா உப்பஜ்ஜதி. ஸம்மாதி³ட்டி²மேவ நிஸ்ஸாய மிச்சா²தி³ட்டி²கே அக்கோஸந்தி பரிபா⁴ஸந்தி, அத்தானம் உக்கம்ஸந்தி, பரம் வம்பே⁴ந்தி. இதி நேஸம் அகுஸலா வேத³னா உப்பஜ்ஜதி. விபாகவேத³னா பன ப⁴வந்தரக³தானம்யேவ ஹோதி. ஸா பன ஸம்மாதி³ட்டி² ஸஹஜாதாய ஸமனந்தரனிருத்³தா⁴ய பச்சுப்பன்னாய வேத³னாய மிச்சா²தி³ட்டி²யா வுத்தபச்சயேஹேவ பச்சயோ ஹோதி, லோகிகஸம்மாதி³ட்டி² பச்சவேக்க²ணஸம்பயுத்தாய விபஸ்ஸனாஸம்பயுத்தாய நிகந்திஸம்பயுத்தாய ச வேத³னாய ஆரம்மணபச்சயேன பச்சயோ ஹோதி, மிச்சா²தி³ட்டி²யா வுத்தனயேனேவ உபனிஸ்ஸயபச்சயேன பச்சயோ ஹோதி, மக்³க³ப²லஸம்மாதி³ட்டி² பச்சவேக்க²ணஸம்பயுத்தாய வேத³னாய ஆரம்மணஆரம்மணாதி⁴பதிஆரம்மணூபனிஸ்ஸயபச்சயவஸேன பச்சயோ ஹோதி.
ஸம்மாதி³ட்டி²வூபஸமபச்சயாபி வேத³யிதந்தி ஸம்மாதி³ட்டி²வூபஸமோ நாம மிச்சா²தி³ட்டி², தஸ்மா யம் மிச்சா²தி³ட்டி²பச்சயா வேத³யிதம் வுத்தம், ததே³வ ‘‘ஸம்மாதி³ட்டி²வூபஸமபச்சயா’’தி வேதி³தப்³ப³ம். மிச்சா²ஸங்கப்பபச்சயா மிச்சா²ஸங்கப்பவூபஸமபச்சயாதிஆதீ³ஸுபி ஏஸேவ நயோ. யஸ்ஸ யஸ்ஸ ஹி ‘‘வூபஸமபச்சயா’’தி வுச்சதி, தஸ்ஸ தஸ்ஸ படிபக்க²த⁴ம்மபச்சயாவ தம் தம் வேத³யிதம் அதி⁴ப்பேதம். மிச்சா²ஞாணாதீ³ஸு பன மிச்சா²ஞாணம் நாம பாபகிரியாஸு உபாயசிந்தா. அத² வா மிச்சா²ஞாணம் மிச்சா²பச்சவேக்க²ணஞாணம். ஸம்மாஞாணம் நாம விபஸ்ஸனாஸம்மாதி³ட்டி²ம் லோகுத்தரஸம்மாதி³ட்டி²ஞ்ச ட²பேத்வா அவஸேஸகுஸலாப்³யாகதம் ஞாணம். மிச்சா²விமுத்தி நாம பாபாதி⁴முத்திதா. அத² வா அயாதா²வவிமுத்தி அனிய்யானிகவிமுத்தி அவிமுத்தஸ்ஸேவ ஸதோ விமுத்திஸஞ்ஞீதி. ஸம்மாவிமுத்தி நாம கல்யாணாதி⁴முத்திதா ப²லவிமுத்தி ச. ஸம்மாதி³ட்டி²ஆத³யோ ஹேட்டா² வுத்தத்தா²யேவ.
ச²ந்த³பச்சயாபீதிஆதீ³ஸு பன ச²ந்தோ³ நாம லோபோ⁴, ச²ந்த³பச்சயா அட்ட²லோப⁴ஸஹக³தசித்தஸம்பயுத்தவேத³னா வேதி³தப்³பா³. ச²ந்த³வூபஸமபச்சயா பட²மஜ்ஜா²னவேத³னாவ. விதக்கபச்சயா பட²மஜ்ஜா²னவேத³னா. விதக்கவூபஸமபச்சயா து³தியஜ்ஜா²னவேத³னா. ஸஞ்ஞாபச்சயா ட²பேத்வா பட²மஜ்ஜா²னம் ஸேஸா ச² ஸமாபத்திவேத³னா. ஸஞ்ஞாவூபஸமபச்சயா நேவஸஞ்ஞானாஸஞ்ஞாயதனவேத³னா.
ச²ந்தோ³ ச அவூபஸந்தோ ஹோதீதிஆதீ³ஸு ஸசே ச²ந்த³விதக்கஸஞ்ஞா அவூபஸந்தா ஹோந்தீதி அத்தோ². தப்பச்சயாதி ஸோ ச²ந்த³விதக்கஸஞ்ஞானம் அவூபஸமோ ஏவ பச்சயோ தப்பச்சயோ, தஸ்மா தப்பச்சயா. ச²ந்த³விதக்கஸஞ்ஞாஅவூபஸமபச்சயா வேத³னா ஹோதீதி அத்தோ². ஸா அட்ட²லோப⁴ஸஹக³தசித்தஸம்பயுத்தவேத³னா ஹோதி. ஸசே ச²ந்தோ³ வூபஸந்தோ விதக்கஸஞ்ஞா அவூபஸந்தா. தப்பச்சயாதி ஸோ ச²ந்த³ஸ்ஸ வூபஸமோ விதக்கஸஞ்ஞானம் அவூபஸமோ ஏவ பச்சயோ தப்பச்சயோ, தஸ்மா தப்பச்சயா. ஸா பட²மஜ்ஜா²னவேத³னாவ. ஸசே ச²ந்த³விதக்கா வூபஸந்தா ஸஞ்ஞா அவூபஸந்தா. தப்பச்சயாதி ஸோ ச²ந்த³விதக்கானம் வூபஸமோ ஸஞ்ஞாய அவூபஸமோ ஏவ பச்சயோ தப்பச்சயோ, தஸ்மா தப்பச்சயா. ஸா து³தியஜ்ஜா²னவேத³னாவ. ஸசே ச²ந்த³விதக்கஸஞ்ஞா வூபஸந்தா. தப்பச்சயாதி ஸோ ச²ந்த³விதக்கஸஞ்ஞானம் வூபஸமோ ஏவ பச்சயோ தப்பச்சயோ, தஸ்மா தப்பச்சயா. ஸா நேவஸஞ்ஞானாஸஞ்ஞாயதனவேத³னாவ. கேசி பன ‘‘ச²ந்தோ³ நாம அப்பனம் பாபுணிஸ்ஸாமீதி புப்³ப³பா⁴கே³ த⁴ம்மச்ச²ந்தோ³, அப்பனாப்பத்தஸ்ஸ ஸோ ச²ந்தோ³ வூபஸந்தோ ஹோதி. பட²மஜ்ஜா²னே விதக்கோ ஹோதி, து³தியஜ்ஜா²னப்பத்தஸ்ஸ விதக்கோ வூபஸந்தோ ஹோதி. ஸத்தஸு ஸமாபத்தீஸு ஸஞ்ஞா ஹோதி, நேவஸஞ்ஞானாஸஞ்ஞாயதனம் ஸமாபன்னஸ்ஸ ச நிரோத⁴ம் ஸமாபன்னஸ்ஸ ச ஸஞ்ஞா வூபஸந்தா ஹோதீ’’தி ஏவம் வண்ணயந்தி. இத⁴ பன நிரோத⁴ஸமாபத்தி ந யுஜ்ஜதி. அப்பத்தஸ்ஸ பத்தியாதி அரஹத்தப²லஸ்ஸ பத்தத்தா²ய. அத்தி² ஆயவந்தி அத்தி² வீரியம். ஆயாவந்திபி பாடோ². தஸ்மிம்பி டா²னே அனுப்பத்தேதி தஸ்ஸ வீரியாரம்ப⁴ஸ்ஸ வஸேன தஸ்மிம் அரஹத்தப²லஸ்ஸ காரணே அரியமக்³கே³ அனுப்பத்தே. தப்பச்சயாபி வேத³யிதந்தி அரஹத்தஸ்ஸ டா²னபச்சயா வேத³யிதம். ஏதேன சதுமக்³க³ஸஹஜாதா நிப்³ப³த்திதலோகுத்தரவேத³னா க³ஹிதா. கேசி பன ‘‘ஆயவந்தி படிபத்தி. தஸ்மிம்பி டா²னே அனுப்பத்தேதி தஸ்ஸா பூ⁴மியா பத்தியா’’தி வண்ணயந்தி.
பதே³ஸவிஹாரஞாணனித்³தே³ஸவண்ணனா நிட்டி²தா.