1. அக்³க³ப்பஸாத³ஸுத்தவண்ணனா

90. பஞ்சமவக்³க³ஸ்ஸ பட²மே அக்³க³ப்பஸாதா³தி ஏத்த² அயம் அக்³க³ஸத்³தோ³ ஆதி³கோடிகோட்டா²ஸஸேட்டே²ஸு தி³ஸ்ஸதி. ததா² ஹேஸ ‘‘அஜ்ஜதக்³கே³, ஸம்ம தோ³வாரிக, ஆவராமி த்³வாரம் நிக³ண்டா²னம் நிக³ண்டீ²னம் (ம. நி. 2.70). அஜ்ஜதக்³கே³ பாணுபேதம் ஸரணம் க³த’’ந்தி (தீ³. நி. 1.250; பாரா. 15) ச ஆதீ³ஸு ஆதி³ம்ஹி தி³ஸ்ஸதி. ‘‘தேனேவ அங்கு³லக்³கே³ன தம் அங்கு³லக்³க³ம் பராமஸேய்ய (கதா². 441). உச்ச²க்³க³ம் வேளக்³க³’’ந்தி ச ஆதீ³ஸு கோடியம். ‘‘அம்பி³லக்³க³ம் வா மது⁴ரக்³க³ம் வா தித்தகக்³க³ம் வா (ஸம். நி. 5.374). அனுஜானாமி, பி⁴க்க²வே, விஹாரக்³கே³ன வா பரிவேணக்³கே³ன வா பா⁴ஜேது’’ந்தி (சூளவ. 318) ச ஆதீ³ஸு கோட்டா²ஸே. ‘‘அயம் இமேஸம் சதுன்னம் புக்³க³லானம் அக்³கோ³ ச ஸேட்டோ² ச உத்தமோ ச பவரோ ச (அ. நி. 4.95). அக்³கோ³ஹமஸ்மி லோகஸ்ஸா’’தி ச ஆதீ³ஸு (தீ³. நி. 2.31; ம. நி. 3.207) ஸேட்டே². ஸ்வாயமிதா⁴பி ஸேட்டே²யேவ த³ட்ட²ப்³போ³. தஸ்மா அக்³கே³ஸு ஸேட்டே²ஸு பஸாதா³, அக்³க³பூ⁴தா ஸேட்ட²பூ⁴தா வா பஸாதா³ அக்³க³ப்பஸாதா³தி அத்தோ².

புரிமஸ்மிஞ்ச அத்தே² அக்³க³ஸத்³தே³ன பு³த்³தா⁴தி³ரதனத்தயம் வுச்சதி. தேஸு ப⁴க³வா தாவ அஸதி³ஸட்டே²ன, கு³ணவிஸிட்ட²ட்டே²ன, அஸமஸமட்டே²ன ச அக்³கோ³. ஸோ ஹி மஹாபி⁴னீஹாரம் த³ஸன்னம் பாரமீனம் பவிசயஞ்ச ஆதி³ம் கத்வா தேஹி போ³தி⁴ஸம்பா⁴ரகு³ணேஹி சேவ பு³த்³த⁴கு³ணேஹி ச ஸேஸஜனேஹி அஸதி³ஸோதி அஸதி³ஸட்டே²ன அக்³கோ³. யே சஸ்ஸ கு³ணா மஹாகருணாத³யோ, தே ஸேஸஸத்தானம் கு³ணேஹி விஸிட்டா²தி கு³ணவிஸிட்ட²ட்டே²னபி ஸப்³ப³ஸத்துத்தமதாய அக்³கோ³. யே பன புரிமகா ஸம்மாஸம்பு³த்³தா⁴ ஸப்³ப³ஸத்தேஹி அஸமா, தேஹி ஸத்³தி⁴ம் அயமேவ ரூபகாயகு³ணேஹி சேவ த⁴ம்மகாயகு³ணேஹி ச ஸமோதி அஸமஸமட்டே²னபி அக்³கோ³. ததா² து³ல்லப⁴பாதுபா⁴வதோ அச்ச²ரியமனுஸ்ஸபா⁴வதோ ப³ஹுஜனஹிதஸுகா²வஹதோ அது³தியஅஸஹாயாதி³பா⁴வதோ ச ப⁴க³வா லோகே அக்³கோ³தி வுச்சதி. யதா²ஹ –

‘‘ஏகபுக்³க³லஸ்ஸ, பி⁴க்க²வே, பாதுபா⁴வோ து³ல்லபோ⁴ லோகஸ்மிம், கதமஸ்ஸ ஏகபுக்³க³லஸ்ஸ? ததா²க³தஸ்ஸ அரஹதோ ஸம்மாஸம்பு³த்³த⁴ஸ்ஸ.

‘‘ஏகபுக்³க³லோ, பி⁴க்க²வே, லோகே உப்பஜ்ஜமானோ உப்பஜ்ஜதி அச்ச²ரியமனுஸ்ஸோ.

‘‘ஏகபுக்³க³லோ, பி⁴க்க²வே, லோகே உப்பஜ்ஜமானோ உப்பஜ்ஜதி ப³ஹுஜன…பே… ஸம்மாஸம்பு³த்³தோ⁴.

‘‘ஏகபுக்³க³லோ, பி⁴க்க²வே, லோகே உப்பஜ்ஜமானோ உப்பஜ்ஜதி, அது³தியோ அஸஹாயோ அப்படிமோ அப்படிஸமோ அப்படிபா⁴கோ³ அப்படிபுக்³க³லோ அஸமோ அஸமஸமோ த்³விபதா³னம் அக்³கோ³. கதமோ ஏகபுக்³க³லோ? ததா²க³தோ அரஹம் ஸம்மாஸம்பு³த்³தோ⁴’’தி (அ. நி. 1.170-172, 174).

த⁴ம்மஸங்கா⁴பி அஞ்ஞத⁴ம்மஸங்கே⁴ஹி அஸதி³ஸட்டே²ன விஸிட்ட²கு³ணதாய து³ல்லப⁴பாதுபா⁴வாதி³னா ச அக்³கா³. ததா² ஹி தேஸம் ஸ்வாக்கா²ததாதி³ஸுப்படிபன்னதாதி³கு³ணவிஸேஸேஹி அஞ்ஞத⁴ம்மஸங்கா⁴ ஸதி³ஸா அப்பதரனிஹீனா வா நத்தி², குதோ ஸேட்டா². ஸயமேவ ச பன தேஹி விஸிட்ட²கு³ணதாய ஸேட்டா². ததா² து³ல்லபு⁴ப்பாத³அச்ச²ரியபா⁴வப³ஹுஜனஹிதஸுகா²வஹா அது³தியஅஸஹாயாதி³ஸபா⁴வா ச தே. யத³க்³கே³ன ஹி ப⁴க³வா து³ல்லப⁴பாதுபா⁴வோ, தத³க்³கே³ன த⁴ம்மஸங்கா⁴பீதி. அச்ச²ரியாதி³பா⁴வேபி ஏஸேவ நயோ. ஏவம் அக்³கே³ஸு ஸேட்டே²ஸு உத்தமேஸு பவரேஸு கு³ணவிஸிட்டே²ஸு பஸாதா³தி அக்³க³ப்பஸாதா³.

து³தியஸ்மிம் பன அத்தே² யதா²வுத்தேஸு அக்³கே³ஸு பு³த்³தா⁴தீ³ஸு உப்பத்தியா அக்³க³பூ⁴தா பஸாதா³ அக்³க³ப்பஸாதா³. யே பன அரியமக்³கே³ன ஆக³தா அவேச்சப்பஸாதா³, தே ஏகந்தேனேவ அக்³க³பூ⁴தா பஸாதா³தி அக்³க³ப்பஸாதா³. யதா²ஹ ‘‘இத⁴, பி⁴க்க²வே, அரியஸாவகோ பு³த்³தே⁴ அவேச்சப்பஸாதே³ன ஸமன்னாக³தோ ஹோதீ’’திஆதி³ (ஸம். நி. 5.1027). அக்³க³விபாகத்தாபி சேதே அக்³க³ப்பஸாதா³. வுத்தஞ்ஹி ‘‘அக்³கே³ கோ² பன பஸன்னானம் அக்³கோ³ விபாகோ’’தி.

யாவதாதி யத்தகா. ஸத்தாதி பாணினோ. அபதா³தி அபாத³கா. த்³விபதா³தி த்³விபாத³கா. ஸேஸபத³த்³வயேபி ஏஸேவ நயோ. வா-ஸத்³தோ³ ஸமுச்சயத்தோ², ந விகப்பத்தோ². யதா² ‘‘அனுப்பன்னோ வா காமாஸவோ உப்பஜ்ஜதி, உப்பன்னோ வா காமாஸவோ பவட்³ட⁴தீ’’தி (ம. நி. 1.17) ஏத்த² அனுப்பன்னோ ச உப்பன்னோ சாதி அத்தோ². யதா² ச ‘‘பூ⁴தானம் வா ஸத்தானம் டி²தியா ஸம்ப⁴வேஸீனம் வா அனுக்³க³ஹாயா’’தி (ம. நி. 1.402; ஸம். நி. 2.12) ஏத்த² பூ⁴தானஞ்ச ஸம்ப⁴வேஸீனஞ்சாதி அத்தோ². யதா² ச ‘‘அக்³கி³தோ வா உத³கதோ வா மிது²பே⁴த³தோ வா’’தி (தீ³. நி. 2.152; உதா³. 76; மஹாவ. 286) ஏத்த² அக்³கி³தோ ச உத³கதோ ச மிது²பே⁴த³தோ சாதி அத்தோ², ஏவம் ‘‘அபதா³ வா…பே… அக்³க³மக்கா²யதீ’’தி ஏத்தா²பி அபதா³ ச த்³விபதா³ சாதி ஸம்பிண்ட³னவஸேன அத்தோ² த³ட்ட²ப்³போ³. தேன வுத்தம் ‘‘வா-ஸத்³தோ³ ஸமுச்சயத்தோ², ந விகப்பத்தோ²’’தி.

ரூபினோதி ரூபவந்தோ. ந ரூபினோதி அரூபினோ. ஸஞ்ஞினோதி ஸஞ்ஞாவந்தோ. ந ஸஞ்ஞினோதி அஸஞ்ஞினோ. நேவஸஞ்ஞினாஸஞ்ஞினோ நாம ப⁴வக்³க³பரியாபன்னா. ஏத்தாவதா ச காமப⁴வோ, ரூபப⁴வோ, அரூபப⁴வோ, ஏகவோகாரப⁴வோ, சதுவோகாரப⁴வோ, பஞ்சவோகாரப⁴வோ, ஸஞ்ஞீப⁴வோ, அஸஞ்ஞீப⁴வோ, நேவஸஞ்ஞீனாஸஞ்ஞீப⁴வோதி நவவிதே⁴பி ப⁴வே ஸத்தே அனவஸேஸதோ பரியாதி³யித்வா த³ஸ்ஸேஸி த⁴ம்மராஜா. ஏத்த² ஹி ரூபிக்³க³ஹணேன காமப⁴வோ ரூபப⁴வோ பஞ்சவோகாரப⁴வோ ஏகவோகாரப⁴வோ ச த³ஸ்ஸிதோ, அரூபிக்³க³ஹணேன அரூபப⁴வோ சதுவோகாரப⁴வோ ச த³ஸ்ஸிதோ. ஸஞ்ஞீப⁴வாத³யோ பன ஸரூபேனேவ த³ஸ்ஸிதா. அபதா³தி³க்³க³ஹணேன காமப⁴வபஞ்சவோகாரப⁴வஸஞ்ஞீப⁴வானம் ஏகதே³ஸோ த³ஸ்ஸிதோதி.

கஸ்மா பனேத்த² யதா² அது³தியஸுத்தே ‘‘த்³விபதா³னம் அக்³கோ³’’தி த்³விபதா³னம் க³ஹணமேவ அகத்வா அபதா³தி³க்³க³ஹணம் கதந்தி? வுச்சதே – அது³தியஸுத்தே தாவ ஸேட்ட²தரவஸேன த்³விபத³க்³க³ஹணமேவ கதம். இமஸ்மிஞ்ஹி லோகே ஸேட்டோ² நாம உப்பஜ்ஜமானோ அபத³சதுப்பத³ப³ஹுப்பதே³ஸு ந உப்பஜ்ஜதி, த்³விபதே³ஸுயேவ உப்பஜ்ஜதி. கதரேஸு த்³விபதே³ஸு? மனுஸ்ஸேஸு சேவ தே³வேஸு ச. மனுஸ்ஸேஸு உப்பஜ்ஜமானோ ஸகலலோகம் வஸே வத்தேதும் ஸமத்தோ² பு³த்³தோ⁴ ஹுத்வா உப்பஜ்ஜதி. அங்கு³த்தரட்ட²கதா²யம் பன ‘‘திஸஹஸ்ஸிமஹாஸஹஸ்ஸிலோகதா⁴தும் வஸே வத்தேதும் ஸமத்தோ²’’தி (அ. நி. அட்ட². 1.1.174) வுத்தம். தே³வேஸு உப்பஜ்ஜமானோ த³ஸஸஹஸ்ஸிலோகதா⁴தும் வஸே வத்தனகோ மஹாப்³ரஹ்மா ஹுத்வா உப்பஜ்ஜதி, ஸோ தஸ்ஸ கப்பியகாரகோ வா ஆராமிகோ வா ஸம்பஜ்ஜதி. இதி ததோபி ஸேட்ட²தரவஸேனேஸ ‘‘த்³விபதா³னம் அக்³கோ³’’தி தத்த² வுத்தோ, இத⁴ பன அனவஸேஸபரியாதா³னவஸேன ஏவம் வுத்தம். யாவத்தகா ஹி ஸத்தா அத்தபா⁴வபரியாபன்னா அபதா³ வா…பே… நேவஸஞ்ஞீனாஸஞ்ஞினோ வா, ததா²க³தோ தேஸம் அக்³க³மக்கா²யதீதி. நித்³தா⁴ரணே சேதம் ஸாமிவசனம், மகாரோ பத³ஸந்தி⁴கரோ. அக்³கோ³ அக்கா²யதீதி பத³விபா⁴கோ³.

அக்³கோ³ விபாகோ ஹோதீதி அக்³கே³ ஸம்மாஸம்பு³த்³தே⁴ பஸன்னானம் யோ பஸாதோ³, ஸோ அக்³கோ³ ஸேட்டோ² உத்தமோ கோடிபூ⁴தோ வா, தஸ்மா தஸ்ஸ விபாகோபி அக்³கோ³ ஸேட்டோ² உத்தமோ கோடிபூ⁴தோ உளாரதமோ பணீததமோ ஹோதி. ஸோ பன பஸாதோ³ து³விதோ⁴ லோகியலோகுத்தரபே⁴த³தோ. தேஸு லோகியஸ்ஸ தாவ –

‘‘யே கேசி பு³த்³த⁴ம் ஸரணம் க³தாஸே, ந தே க³மிஸ்ஸந்தி அபாயபூ⁴மிம்;

பஹாய மானுஸம் தே³ஹம், தே³வகாயம் பரிபூரேஸ்ஸந்தி. (தீ³. நி. 2.332; ஸம். நி. 1.37);

‘‘பு³த்³தோ⁴தி கித்தயந்தஸ்ஸ, காயே ப⁴வதி யா பீதி;

வரமேவ ஹி ஸா பீதி, கஸிணேனபி ஜம்பு³தீ³பஸ்ஸ.

‘‘ஸதம் ஹத்தீ² ஸதம் அஸ்ஸா, ஸதம் அஸ்ஸதரீ ரதா²;

ஸதம் கஞ்ஞாஸஹஸ்ஸானி, ஆமுக்கமணிகுண்ட³லா;

ஏகஸ்ஸ பத³வீதிஹாரஸ்ஸ, கலம் நாக்³க⁴ந்தி ஸோளஸிம்’’. (ஸம். நி. 1.242; சூளவ. 305);

‘‘ஸாது⁴ கோ², தே³வானமிந்த³, பு³த்³த⁴ம் ஸரணக³மனம் ஹோதி, பு³த்³த⁴ம் ஸரணக³மனஹேது கோ², தே³வானமிந்த³, ஏவமிதே⁴கச்சே ஸத்தா காயஸ்ஸ பே⁴தா³ பரம் மரணா ஸுக³திம் ஸக்³க³ம் லோகம் உபபஜ்ஜந்தி. தே அஞ்ஞே தே³வே த³ஸஹி டா²னேஹி அதி⁴க³ண்ஹந்தி – தி³ப்³பே³ன ஆயுனா, தி³ப்³பே³ன வண்ணேன, தி³ப்³பே³ன ஸுகே²ன, தி³ப்³பே³ன யஸேன, தி³ப்³பே³ன ஆதி⁴பதேய்யேன, தி³ப்³பே³ஹி ரூபேஹி, தி³ப்³பே³ஹி ஸத்³தே³ஹி, தி³ப்³பே³ஹி க³ந்தே⁴ஹி, தி³ப்³பே³ஹி ரஸேஹி, தி³ப்³பே³ஹி போ²ட்ட²ப்³பே³ஹீ’’தி (ஸம். நி. 4.341) –

ஏவமாதீ³னம் ஸுத்தபதா³னம் வஸேன பஸாத³ஸ்ஸ ப²லவிஸேஸயோகோ³ வேதி³தப்³போ³. தஸ்மா ஸோ அபாயது³க்க²வினிவத்தனேன ஸத்³தி⁴ம் ஸம்பத்திப⁴வேஸு ஸுக²விபாகதா³யகோதி த³ட்ட²ப்³போ³. லோகுத்தரோ பன ஸாமஞ்ஞப²லவிபாகதா³யகோ வட்டது³க்க²வினிவத்தகோ ச. ஸப்³போ³பி சாயம் பஸாதோ³ பரம்பராய வட்டது³க்க²ம் வினிவத்தேதியேவ. வுத்தஞ்ஹேதம் –

‘‘யஸ்மிம், பி⁴க்க²வே, ஸமயே அரியஸாவகோ அத்தனோ ஸத்³த⁴ம் அனுஸ்ஸரதி, நேவஸ்ஸ தஸ்மிம் ஸமயே ராக³பரியுட்டி²தம் சித்தம் ஹோதி, ந தோ³ஸபரியுட்டி²தம், ந மோஹபரியுட்டி²தம் சித்தம் ஹோதி, உஜுக³தமேவஸ்ஸ தஸ்மிம் ஸமயே சித்தம் ஹோதி. உஜுக³தசித்தஸ்ஸ பாமோஜ்ஜம் ஜாயதி, பமுதி³தஸ்ஸ பீதி ஜாயதி…பே… நாபரம் இத்த²த்தாயாதி பஜானாதீ’’தி (அ. நி. 6.10; 26).

த⁴ம்மாதி ஸபா⁴வத⁴ம்மா. ஸங்க²தாதி ஸமேச்ச ஸம்பு⁴ய்ய பச்சயேஹி கதாதி ஸங்க²தா, ஸப்பச்சயத⁴ம்மா. ஹேதூஹி பச்சயேஹி ச ந கேஹிசி கதாதி அஸங்க²தா, அப்பச்சயனிப்³பா³னம். ஸங்க²தானம் படியோகி³பா⁴வேன ‘‘அஸங்க²தா’’தி புது²வசனம். விராகோ³ தேஸம் அக்³க³மக்கா²யதீதி தேஸம் ஸங்க²தாஸங்க²தத⁴ம்மானம் யோ விராக³ஸங்கா²தோ அஸங்க²தத⁴ம்மோ, ஸோ ஸபா⁴வேனேவ ஸண்ஹஸுகு²மபா⁴வதோ ஸந்ததரபணீததரபா⁴வதோ க³ம்பீ⁴ராதி³பா⁴வதோ மத³னிம்மத³னாதி³பா⁴வதோ ச அக்³க³ம் ஸேட்ட²ம் உத்தமம் பவரந்தி வுச்சதி. யதி³த³ந்தி நிபாதோ, யோ அயந்தி அத்தோ². மத³னிம்மத³னோதிஆதீ³னி ஸப்³பா³னி நிப்³பா³னவேவசனானியேவ. ததா² ஹி தம் ஆக³ம்ம மானமத³புரிஸமதா³தி³கோ ஸப்³போ³ மதோ³ நிம்மதீ³யதி பமத்³தீ³யதி, காமபிபாஸாதி³கா ஸப்³பா³ பிபாஸா வினீயதி, காமாலயாதி³கா ஸப்³பே³பி ஆலயா ஸமுக்³கா⁴தீயந்தி, ஸப்³பே³பி கம்மவட்டகிலேஸவட்டவிபாகவட்டா உபச்சி²ஜ்ஜந்தி, அட்ட²ஸதபே⁴தா³ ஸப்³பா³பி தண்ஹா கீ²யதி, ஸப்³பே³பி கிலேஸா விரஜ்ஜந்தி, ஸப்³ப³ம் து³க்க²ம் நிருஜ்ஜ²தி, தஸ்மா மத³னிம்மத³னோ…பே… நிரோதோ⁴தி வுச்சதி. யா பனேஸா தண்ஹா ப⁴வேன ப⁴வம், ப²லேன கம்மம் வினதி ஸம்ஸிப்³ப³தீதி கத்வா வானந்தி வுச்சதி. தம் வானம் ஏத்த² நத்தி², ஏதஸ்மிம் வா அதி⁴க³தே அரியபுக்³க³லஸ்ஸ ந ஹோதீதி நிப்³பா³னம்.

அக்³கோ³ விபாகோ ஹோதீதி ஏத்தா²பி –

‘‘யே கேசி த⁴ம்மம் ஸரணம் க³தாஸே…பே…. (தீ³. நி. 2.332; ஸம். நி. 1.37);

‘‘த⁴ம்மோதி கித்தயந்தஸ்ஸ, காயே ப⁴வதி யா பீதி…பே….

‘‘ஸாது⁴ கோ², தே³வானமிந்த³, த⁴ம்மம் ஸரணக³மனம் ஹோதி. த⁴ம்மம் ஸரணக³மனஹேது கோ², தே³வானமிந்த³, ஏவமிதே⁴கச்சே…பே… தி³ப்³பே³ஹி போ²ட்ட²ப்³பே³ஹீ’’தி (ஸம். நி. 4.341) –

ஏவமாதீ³னம் ஸுத்தபதா³னம் வஸேன த⁴ம்மே பஸாத³ஸ்ஸ ப²லவிஸேஸயோகோ³ வேதி³தப்³போ³. ஏவமேத்த² அஸங்க²தத⁴ம்மவஸேனேவ அக்³க³பா⁴வோ ஆக³தோ, ஸப்³ப³ஸங்க²தனிஸ்ஸரணத³ஸ்ஸனத்த²ம் அரியமக்³க³வஸேனபி அயமத்தோ² லப்³ப⁴தேவ. வுத்தஞ்ஹேதம் –

‘‘யாவதா, பி⁴க்க²வே, த⁴ம்மா ஸங்க²தா, அரியோ அட்ட²ங்கி³கோ மக்³கோ³ தேஸம் அக்³க³மக்கா²யதீ’’தி (அ. நி. 4.34).

‘‘மக்³கா³னட்ட²ங்கி³கோ ஸேட்டோ²’’தி ச. (த⁴. ப. 273).

ஸங்கா⁴ வா க³ணா வாதி ஜனஸமூஹஸங்கா²தா யாவதா லோகே ஸங்கா⁴ வா க³ணா வா. ததா²க³தஸாவகஸங்கோ⁴தி அட்ட²அரியபுக்³க³லஸமூஹஸங்கா²தோ தி³ட்டி²ஸீலஸாமஞ்ஞேன ஸம்ஹதோ ததா²க³தஸ்ஸ ஸாவகஸங்கோ⁴. தேஸம் அக்³க³மக்கா²யதீதி அத்தனோ ஸீலஸமாதி⁴பஞ்ஞாவிமுத்திஆதி³கு³ணவிஸேஸேன தேஸம் ஸங்கா⁴னம் அக்³கோ³ ஸேட்டோ² உத்தமோ பவரோதி வுச்சதி. யதி³த³ந்தி யானி இமானி. சத்தாரி புரிஸயுகா³னீதி யுக³ளவஸேன பட²மமக்³க³ட்டோ² பட²மப²லட்டோ²தி இத³மேகம் யுக³ளம், யாவ சதுத்த²மக்³க³ட்டோ² சதுத்த²ப²லட்டோ²தி இத³மேகம் யுக³ளந்தி ஏவம் சத்தாரி புரிஸயுகா³னி. அட்ட² புரிஸபுக்³க³லாதி புரிஸபுக்³க³லவஸேன ஏகோ பட²மமக்³க³ட்டோ² ஏகோ பட²மப²லட்டோ²தி இமினா நயேன அட்ட² புரிஸபுக்³க³லா. ஏத்த² ச புரிஸோதி வா புக்³க³லோதி வா ஏகத்தா²னி ஏதானி பதா³னி, வேனேய்யவஸேன பனேவம் வுத்தம். ஏஸ ப⁴க³வதோ ஸாவகஸங்கோ⁴தி யானிமானி யுக³வஸேன சத்தாரி புரிஸயுகா³னி, பாடேக்கதோ அட்ட² புரிஸபுக்³க³லா, ஏஸ ப⁴க³வதோ ஸாவகஸங்கோ⁴.

ஆஹுனேய்யோதிஆதீ³ஸு ஆனேத்வா ஹுனிதப்³ப³ந்தி ஆஹுனம், தூ³ரதோபி ஆக³ந்த்வா ஸீலவந்தேஸு தா³தப்³ப³ந்தி அத்தோ². சதுன்னம் பச்சயானமேதம் அதி⁴வசனம். மஹப்ப²லபா⁴வகரணதோ தம் ஆஹுனம் படிக்³க³ஹேதும் யுத்தோதி ஆஹுனேய்யோ. அத² வா தூ³ரதோபி ஆக³ந்த்வா ஸப்³ப³ம் ஸாபதேய்யம்பி ஏத்த² ஹுனிதப்³ப³ம், ஸக்காதீ³னம்பி ஆஹவனம் அரஹதீதி வா ஆஹவனீயோ. யோ சாயம் ப்³ராஹ்மணானம் ஆஹவனீயோ நாம அக்³கி³, யத்த² ஹுதம் மஹப்ப²லந்தி தேஸம் லத்³தி⁴, ஸோ சே ஹுதஸ்ஸ மஹப்ப²லதாய ஆஹவனீயோ, ஸங்கோ⁴வ ஆஹவனீயோ. ஸங்கே⁴ ஹுதஞ்ஹி மஹப்ப²லம் ஹோதி. யதா²ஹ –

‘‘யோ ச வஸ்ஸஸதம் ஜந்து, அக்³கி³ம் பரிசரே வனே;

ஏகஞ்ச பா⁴விதத்தானம், முஹுத்தமபி பூஜயே;

ஸா ஏவ பூஜனா ஸேய்யோ, யஞ்சே வஸ்ஸஸதம் ஹுத’’ந்தி. (த⁴. ப. 107);

தயித³ம் நிகாயந்தரே ‘‘ஆஹவனீயோ’’தி பத³ம் இத⁴ ‘‘ஆஹுனேய்யோ’’தி இமினா பதே³ன அத்த²தோ ஏகம், ப்³யஞ்ஜனதோ பன கிஞ்சிமத்தமேவ நானம், தஸ்மா ஏவமத்த²வண்ணனா கதா.

பாஹுனேய்யோதி ஏத்த² பன பாஹுனம் வுச்சதி தி³ஸாவிதி³ஸதோ ஆக³தானம் பியமனாபானம் ஞாதிமித்தானம் அத்தா²ய ஸக்காரேன படியத்தம் ஆக³ந்துகதா³னம், தம்பி ட²பேத்வா தே ததா²ரூபே பாஹுனகே ஸங்க⁴ஸ்ஸேவ தா³தும் யுத்தம். ததா² ஹேஸ ஏகபு³த்³த⁴ந்தரேபி தி³ஸ்ஸதி அப்³போ³கிண்ணஞ்ச. அயம் பனேத்த² பத³த்தோ² – ‘‘பியமனாபத்தகரேஹி த⁴ம்மேஹி ஸமன்னாக³தோ’’தி ஏவம் பாஹுனமஸ்ஸ தா³தும் யுத்தம், பாஹுனஞ்ச படிக்³க³ஹேதும் யுத்தோதி பாஹுனேய்யோ. யேஸம் பன பாஹவனீயோதி பாளி, தேஸம் யஸ்மா ஸங்கோ⁴ புப்³ப³காரம் அரஹதி, தஸ்மா ஸங்கோ⁴ ஸப்³ப³பட²மம் ஆனேத்வா ஏத்த² ஹுனிதப்³ப³ந்தி பாஹவனீயோ, ஸப்³ப³ப்பகாரேன வா ஆஹவனம் அரஹதீதி பாஹவனீயோ. ஸ்வாயமித⁴ தேனேவ அத்தே²ன பாஹுனேய்யோதி வுச்சதி.

‘‘த³க்கி²ணா’’தி பரலோகம் ஸத்³த³ஹித்வா தா³தப்³ப³தா³னம், தம் த³க்கி²ணம் அரஹதி த³க்கி²ணாய வா ஹிதோ மஹப்ப²லபா⁴வகரணேன விஸோத⁴னதோதி த³க்கி²ணேய்யோ. உபோ⁴ ஹத்தே² ஸிரஸி பதிட்ட²பேத்வா ஸப்³ப³லோகேன கரியமானம் அஞ்ஜலிகம்மம் அரஹதீதி அஞ்ஜலிகரணீயோ. அனுத்தரம் புஞ்ஞக்கே²த்தம் லோகஸ்ஸாதி ஸப்³ப³லோகஸ்ஸ அஸதி³ஸம் புஞ்ஞவிரூஹனட்டா²னம். யதா² ஹி ரத்தஸாலீனம் வா யவானம் வா விரூஹனட்டா²னம் ‘‘ரத்தஸாலிக்கே²த்தம் யவக்கே²த்த’’ந்தி வுச்சதி, ஏவம் ஸங்கோ⁴ ஸதே³வகஸ்ஸ லோகஸ்ஸ புஞ்ஞவிரூஹனட்டா²னம். ஸங்க⁴ம் நிஸ்ஸாய ஹி லோகஸ்ஸ நானப்பகாரஹிதஸுக²னிப்³ப³த்தகானி புஞ்ஞானி விரூஹந்தி, தஸ்மா ஸங்கோ⁴ அனுத்தரம் புஞ்ஞக்கே²த்தம் லோகஸ்ஸ. இதா⁴பி –

‘‘யே கேசி ஸங்க⁴ம் ஸரணம் க³தாஸே…பே…. (தீ³. நி. 2.332; ஸம். நி. 1.37);

‘‘ஸங்கோ⁴தி கித்தயந்தஸ்ஸ, காயே ப⁴வதி யா பீதி…பே…’’.

‘‘ஸாது⁴ கோ², தே³வானமிந்த³, ஸங்க⁴ம் ஸரணக³மனம் ஹோதி, ஸங்க⁴ம் ஸரணக³மனஹேது கோ² தே³வானமிந்த³…பே… தி³ப்³பே³ஹி போ²ட்ட²ப்³பே³ஹீ’’தி (ஸம். நி. 4.341) –

ஆதீ³னம் ஸுத்தபதா³னம் வஸேன ஸங்கே⁴ பஸாத³ஸ்ஸ ப²லவிஸேஸயோகோ³, தேனஸ்ஸ அக்³க³தா அக்³க³விபாகதா ச வேதி³தப்³பா³. ததா² அனுத்தரியபடிலாபோ⁴ ஸத்தமப⁴வாதி³தோ பட்டா²ய வட்டது³க்க²ஸமுச்சே²தோ³ அனுத்தரஸுகா²தி⁴க³மோதி ஏவமாதி³உளாரப²லனிப்பா²த³னவஸேன அக்³க³விபாகதா வேதி³தப்³பா³.

கா³தா²ஸு அக்³க³தோதி அக்³கே³ ரதனத்தயே, அக்³க³பா⁴வதோ வா பஸன்னானம். அக்³க³ம் த⁴ம்மந்தி அக்³க³ஸபா⁴வம் பு³த்³த⁴ஸுபு³த்³த⁴தம் த⁴ம்மஸுத⁴ம்மதம் ஸங்க⁴ஸுப்படிபத்திம் ரதனத்தயஸ்ஸ அனஞ்ஞஸாதா⁴ரணம் உத்தமஸபா⁴வம், த³ஸப³லாதி³ஸ்வாக்கா²ததாதி³ஸுப்படிபன்னதாதி³கு³ணஸபா⁴வம் வா விஜானதம் விஜானந்தானம். ஏவம் ஸாதா⁴ரணதோ அக்³க³ப்பஸாத³வத்து²ம் த³ஸ்ஸேத்வா இதா³னி அஸாதா⁴ரணதோ தம் விபா⁴கே³ன த³ஸ்ஸேதும் ‘‘அக்³கே³ பு³த்³தே⁴’’திஆதி³ வுத்தம். தத்த² பஸன்னானந்தி அவேச்சப்பஸாதே³ன இதரப்பஸாதே³ன ச பஸன்னானம் அதி⁴முத்தானம். விராகூ³பஸமேதி விராகே³ உபஸமே ச, ஸப்³ப³ஸ்ஸ ராக³ஸ்ஸ ஸப்³பே³ஸம் கிலேஸானம் அச்சந்தவிராக³ஹேதுபூ⁴தே அச்சந்தஉபஸமஹேதுபூ⁴தே சாதி அத்தோ². ஸுகே²தி வட்டது³க்க²க்க²யபா⁴வேன ஸங்கா²ரூபஸமஸுக²பா⁴வேன ச ஸுகே².

அக்³க³ஸ்மிம் தா³னம் த³த³தந்தி அக்³கே³ ரதனத்தயே தா³னம் தே³ந்தானம் தே³ய்யத⁴ம்மம் பரிச்சஜந்தானம். தத்த² த⁴ரமானம் ப⁴க³வந்தம் சதூஹி பச்சயேஹி உபட்ட²ஹந்தா பூஜேந்தா ஸக்கரோந்தா பரினிப்³பு³தஞ்ச ப⁴க³வந்தம் உத்³தி³ஸ்ஸ தா⁴துசேதியாதி³கே உபட்ட²ஹந்தா பூஜேந்தா ஸக்கரோந்தா பு³த்³தே⁴ தா³னம் த³த³ந்தி நாம. ‘‘த⁴ம்மம் பூஜேஸ்ஸாமா’’தி த⁴ம்மத⁴ரே புக்³க³லே சதூஹி பச்சயேஹி உபட்ட²ஹந்தா பூஜேந்தா ஸக்கரோந்தா த⁴ம்மஞ்ச சிரட்டி²திகம் கரோந்தா த⁴ம்மே தா³னம் த³த³ந்தி நாம. ததா² அரியஸங்க⁴ம் சதூஹி பச்சயேஹி உபட்ட²ஹந்தா பூஜேந்தா ஸக்கரோந்தா தம் உத்³தி³ஸ்ஸ இதரஸ்மிம்பி ததா² படிபஜ்ஜந்தா ஸங்கே⁴ தா³னம் த³த³ந்தி நாம. அக்³க³ம் புஞ்ஞம் பவட்³ட⁴தீதி ஏவம் ரதனத்தயே பஸன்னேன சேதஸா உளாரம் பரிச்சாக³ம் உளாரஞ்ச பூஜாஸக்காரம் பவத்தேந்தானம் தி³வஸே தி³வஸே அக்³க³ம் உளாரம் குஸலம் உபசீயதி. இதா³னி தஸ்ஸ புஞ்ஞஸ்ஸ அக்³க³விபாகதாய அக்³க³பா⁴வம் த³ஸ்ஸேதும் ‘‘அக்³க³ம் ஆயூ’’திஆதி³ வுத்தம். தத்த² அக்³க³ம் ஆயூதி தி³ப்³ப³ம் வா மானுஸம் வா அக்³க³ம் உளாரதமம் ஆயு. பவட்³ட⁴தீதி உபரூபரி ப்³ரூஹதி. வண்ணோதி ரூபஸம்பதா³. யஸோதி பரிவாரஸம்பதா³. கித்தீதி து²திகோ⁴ஸோ. ஸுக²ந்தி காயிகம் சேதஸிகஞ்ச ஸுக²ம். ப³லந்தி காயப³லம் ஞாணப³லஞ்ச.

அக்³க³ஸ்ஸ தா³தாதி அக்³க³ஸ்ஸ ரதனத்தயஸ்ஸ தா³தா, அத² வா அக்³க³ஸ்ஸ தே³ய்யத⁴ம்மஸ்ஸ தா³னம் உளாரம் கத்வா தத்த² புஞ்ஞம் பவத்தேதா. அக்³க³த⁴ம்மஸமாஹிதோதி அக்³கே³ன பஸாத³த⁴ம்மேன தா³னாதி³த⁴ம்மேன ச ஸமாஹிதோ ஸமன்னாக³தோ அசலப்பஸாத³யுத்தோ, தஸ்ஸ வா விபாகபூ⁴தேஹி ப³ஹுஜனஸ்ஸ பியமனாபதாதி³த⁴ம்மேஹி யுத்தோ. அக்³க³ப்பத்தோ பமோத³தீதி யத்த² யத்த² ஸத்தனிகாயே உப்பன்னோ, தத்த² தத்த² அக்³க³பா⁴வம் ஸேட்ட²பா⁴வம் அதி⁴க³தோ, அக்³க³பா⁴வம் வா லோகுத்தரமக்³க³ப²லம் அதி⁴க³தோ பமோத³தி அபி⁴ரமதி பரிதுஸ்ஸதீதி.

பட²மஸுத்தவண்ணனா நிட்டி²தா.