3. திகனிபாதோ
1. பட²மவக்³கோ³
1. மூலஸுத்தவண்ணனா
50. திகனிபாதஸ்ஸ பட²மே தீணீதி க³ணனபரிச்சே²தோ³. இமானீதி அபி⁴முகீ²கரணம். அகுஸலமூலானீதி பரிச்சி²ன்னத⁴ம்மனித³ஸ்ஸனம். தத்த² அகுஸலானி ச தானி மூலானி சாதி அகுஸலமூலானி. அத² வா அகுஸலானம் ஹேதுபச்சயபப⁴வஜனகஸமுட்டா²பகனிப்³ப³த்தகட்டே²ன மூலானி சாதி அகுஸலமூலானி, அகுஸலத⁴ம்மானம் காரணானீதி அத்தோ². காரணஞ்ஹி யதா² ஹினோதி ஏதஸ்மா ப²லம் பவத்ததீதி ஹேது, படிச்ச ஏதஸ்மா ஏதீதி பச்சயோ, பப⁴வதி ஏதஸ்மாதி பப⁴வோ, அத்தனோ ப²லம் ஜனேதீதி ஜனகம், ஸமுட்டா²பேதீதி ஸமுட்டா²பகம், நிப்³ப³த்தேதீதி நிப்³ப³த்தகந்தி ச வுச்சதி. ஏவம் பதிட்ட²ட்டே²ன மூலந்தி, தஸ்மா அகுஸலமூலானீதி அகுஸலானம் ஸுப்பதிட்டி²தபா⁴வஸாத⁴னானி, காரணானீதி வுத்தம் ஹோதி.
கேசி பன ‘‘ஸாலிஆதீ³னம் ஸாலிபீ³ஜாதீ³னி விய மணிப்பபா⁴தீ³னம் மணிவண்ணாத³யோ விய ச அகுஸலானம் அகுஸலபா⁴வஸாத⁴கோ லோபா⁴தீ³னம் மூலட்டோ²’’தி வத³ந்தி. ஏவம் ஸந்தே அகுஸலசித்தஸமுட்டா²னரூபேஸு தேஸம் ஹேதுபச்சயபா⁴வோ ந ஸியா. ந ஹி தானி தேஸம் அகுஸலபா⁴வம் ஸாதே⁴ந்தி, ந ச பச்சயா ந ஹோந்தி. வுத்தஞ்ஹேதம் –
‘‘ஹேதூ ஹேதுஸம்பயுத்தகானம் த⁴ம்மானம் தம்ஸமுட்டா²னானஞ்ச ரூபானம் ஹேதுபச்சயேன பச்சயோ’’தி (பட்டா². 1.பச்சயனித்³தே³ஸ.1).
அஹேதுகஸ்ஸ ச மோஹஸ்ஸ அகுஸலபா⁴வோ ந ஸியா அகுஸலபா⁴வஸாத⁴கஸ்ஸ மூலந்தரஸ்ஸ அபா⁴வதோ. அதா²பி ஸியா லோபா⁴தீ³னம் ஸபா⁴வஸித்³தோ⁴ அகுஸலாதி³பா⁴வோ, தம்ஸம்பயுத்தானம் பன லோபா⁴தி³படிப³த்³தோ⁴தி. ஏவம்பி யதா² லோபா⁴தீ³னம், ஏவம் அலோபா⁴தீ³னம்பி ஸபா⁴வஸித்³தோ⁴ குஸலாதி³பா⁴வோதி அலோபா⁴த³யோ குஸலா ஏவ ஸியும், ந அப்³யாகதா, ந ச ஹோந்தி. தஸ்மா யதா² ஸம்பயுத்தேஸு, ஏவம் மூலேஸுபி குஸலாதி³பா⁴வோ பரியேஸிதப்³போ³. யோனிஸோமனஸிகாராதி³கோ விய ஹி குஸலபா⁴வஸ்ஸ, அயோனிஸோமனஸிகாராதி³கோ அகுஸலபா⁴வஸ்ஸ காரணந்தி க³ஹேதப்³ப³ம். ஏவம் அகுஸலபா⁴வஸாத⁴னவஸேன லோபா⁴தீ³னம் மூலட்ட²ம் அக்³க³ஹேத்வா ஸுப்பதிட்டி²தபா⁴வஸாத⁴னவஸேன க³ய்ஹமானே ந கோசி தோ³ஸோ. லத்³த⁴ஹேதுபச்சயா ஹி த⁴ம்மா விரூள்ஹமூலா விய பாத³பா தி²ரா ஹோந்தி ஸுப்பதிட்டி²தா, ஹேதுரஹிதா பன திலபீ³ஜகாதி³ஸேவாலா விய ந ஸுப்பதிட்டி²தாதி ஹேதுஆதி³அத்தே²ன அகுஸலானம் உபகாரகத்தா மூலானீதி அகுஸலமூலானி. யஸ்மா பன மூலேன முத்தோ அகுஸலசித்துப்பாதோ³ நத்தி², தஸ்மா தீஹி மூலேஹி ஸப்³போ³ அகுஸலராஸி பரியாதி³யித்வா த³ஸ்ஸிதோதி த³ட்ட²ப்³ப³ம்.
தானி அகுஸலமூலானி ஸரூபதோ த³ஸ்ஸேதும் ‘‘லோபோ⁴ அகுஸலமூல’’ந்திஆதி³ வுத்தம். தத்த² லோபா⁴தீ³ஸு யம் வத்தப்³ப³ம், தம் ஹேட்டா² வுத்தமேவ. தத்த² பன ததியமக்³க³வஜ்ஜா² லோபா⁴த³யோ ஆக³தா, இத⁴ பன அனவஸேஸாதி அயமேவ விஸேஸோ.
கா³தா²யம் பாபசேதஸந்தி அகுஸலத⁴ம்மஸமாயோக³தோ லாமகசித்தம். ஹிம்ஸந்தீதி அத்தனோ பவத்திக்க²ணே ஆயதிம் விபாகக்க²ணே ச விபா³தே⁴ந்தி. அத்தஸம்பூ⁴தாதி அத்தனி ஜாதா. தசஸாரந்தி க³ண்டி²தம், வேளுந்தி அத்தோ². ஸம்ப²லந்தி அத்தனோ ப²லம். இத³ம் வுத்தம் ஹோதி – க²தி³ரஸீஸபாத³யோ விய அந்தோஸாரோ அஹுத்வா ப³ஹிஸாரதாய தசஸாரந்தி லத்³த⁴னாமம் வேளுஆதி³ம் யதா² அத்தஸம்பூ⁴தமேவ ப²லம் ஹிம்ஸதி வினாஸேதி, ஏவமேவ அந்தோ ஸீலாதி³ஸாரரஹிதம் லாமகசித்தம் புக்³க³லம் அத்தஸம்பூ⁴தாயேவ லோபா⁴த³யோ வினாஸேந்தீதி.
பட²மஸுத்தவண்ணனா நிட்டி²தா.
2. தா⁴துஸுத்தவண்ணனா
51. து³தியே தா⁴துயோதி அத்தனோ ப²லஸ்ஸ ஸபா⁴வஸ்ஸ ச தா⁴ரணட்டே²ன தா⁴துயோ. யஞ்சேத்த² ப²லனிப்³ப³த்தகம், தம் அத்தனோ ப²லஸ்ஸ ஸபா⁴வஸ்ஸ ச, இதரம் ஸபா⁴வஸ்ஸேவ தா⁴ரணட்டே²ன தா⁴து. ரூபதா⁴தூதி ரூபப⁴வோ. தா⁴துயா ஆக³தட்டா²னே ப⁴வேன பரிச்சி²ந்தி³தப்³ப³ம், ப⁴வஸ்ஸ ஆக³தட்டா²னே தா⁴துயா பரிச்சி²ந்தி³தப்³ப³ந்தி இத⁴ ப⁴வேன பரிச்சே²தோ³ கதி²தோ. தஸ்மா –
‘‘கதமே த⁴ம்மா ரூபாவசரா? ஹேட்ட²தோ ப்³ரஹ்மலோகம் பரியந்தம் கரித்வா உபரிதோ அகனிட்டே² தே³வே அந்தோ கரித்வா ஏத்தா²வசரா ஏத்த² பரியாபன்னா க²ந்த⁴தா⁴துஆயதனா, இமே த⁴ம்மா ரூபாவசரா’’தி (த⁴. ஸ. 1289) –
ஏவம் வுத்தா ரூபாவசரத⁴ம்மா ரூபதா⁴து. அரூபதா⁴தூதி அரூபப⁴வோ. இதா⁴பி ப⁴வேன பரிச்சே²தோ³ கதி²தோதி –
‘‘கதமே த⁴ம்மா அரூபாவசரா? ஹேட்ட²தோ ஆகாஸானஞ்சாயதனூபகே³ தே³வே அந்தோ கரித்வா, உபரிதோ நேவஸஞ்ஞானாஸஞ்ஞாயதனூபகே³ தே³வே அந்தோ கரித்வா, ஏத்தா²வசரா ஏத்த² பரியாபன்னா க²ந்த⁴தா⁴துஆயதனா, இமே த⁴ம்மா அரூபாவசரா’’தி (த⁴. ஸ. 1291) –
ஏவம் வுத்தா அரூபாவசரத⁴ம்மா அரூபதா⁴து. நிரோத⁴தா⁴தூதி நிப்³பா³னம் வேதி³தப்³ப³ம்.
அபரோ நயோ – ரூபஸஹிதா, ரூபபடிப³த்³தா⁴, த⁴ம்மப்பவத்தி ரூபதா⁴து, பஞ்சவோகாரப⁴வோ, ஏகவோகாரப⁴வோ ச, தேன ஸகலோ காமப⁴வோ ரூபப⁴வோ ச ஸங்க³ஹிதோ. ரூபரஹிதா த⁴ம்மப்பவத்தி அரூபதா⁴து, சதுவோகாரப⁴வோ, தேன அரூபப⁴வோ ஸங்க³ஹிதோ. இதி த்³வீஹி பதே³ஹி தயோ ப⁴வா ஸப்³பா³ ஸம்ஸாரப்பவத்தி த³ஸ்ஸிதா. ததியபதே³ன பன அஸங்க²ததா⁴துயேவ ஸங்க³ஹிதாதி மக்³க³ப²லானி இத⁴ திகவினிமுத்தத⁴ம்மா நாம ஜாதா. கேசி பன ‘‘ரூபதா⁴தூதி ரூபஸபா⁴வா த⁴ம்மா, அரூபதா⁴தூதி அரூபஸபா⁴வா த⁴ம்மாதி பத³த்³வயேன அனவஸேஸதோ பஞ்சக்க²ந்தா⁴ க³ஹிதா’’தி. ‘‘ரூபதண்ஹாய விஸயபூ⁴தா த⁴ம்மா ரூபதா⁴து, அரூபதண்ஹாய விஸயபூ⁴தா அரூபதா⁴தூ’’தி ச வத³ந்தி, தம் ஸப்³ப³ம் இத⁴ நாதி⁴ப்பேதம். தஸ்மா வுத்தனயேனேவ அத்தோ² வேதி³தப்³போ³.
கா³தா²ஸு ரூபதா⁴தும் பரிஞ்ஞாயாதி ரூபபடிப³த்³த⁴த⁴ம்மபவத்திம் ஞாதபரிஞ்ஞாதீ³ஹி தீஹி பரிஞ்ஞாஹி பரிஜானித்வா. ஆருப்பேஸு அஸண்டி²தாதி அரூபாவசரத⁴ம்மேஸு ப⁴வராக³வஸேன ப⁴வதி³ட்டி²வஸேன ச ந பதிட்டி²தா அனல்லீனா. ‘‘அரூபேஸு அஸண்டி²தா’’தி ச பட²ந்தி, ஸோ ஏவ அத்தோ². ஏத்தாவதா தேபூ⁴மகத⁴ம்மானம் பரிஞ்ஞா வுத்தா. நிரோதே⁴ யே விமுச்சந்தீதி யே நிப்³பா³னே ஆரம்மணபூ⁴தே அக்³க³மக்³க³ப²லவஸேன ஸமுச்சே²த³படிப்பஸ்ஸத்³தீ⁴ஹி அனவஸேஸகிலேஸதோ விமுச்சந்தி. தே ஜனா மச்சுஹாயினோதி தே கீ²ணாஸவஜனா மரணம் ஸமதீதா.
ஏவம் தா⁴துத்தயஸமதிக்கமேன அமதாதி⁴க³மம் த³ஸ்ஸேத்வா ‘‘அயஞ்ச படிபதா³ மயா க³தமக்³கோ³ ச தும்ஹாகம் த³ஸ்ஸிதோ’’தி தத்த² நேஸம் உஸ்ஸாஹம் ஜனேந்தோ து³தியம் கா³த²மாஹ. தத்த² காயேனாதி நாமகாயேன மக்³க³ப²லேஹி. பு²ஸயித்வாதி பத்வா. நிரூபதி⁴ந்தி க²ந்தா⁴தி³ஸப்³பூ³பதி⁴ரஹிதம். உபதி⁴ப்படினிஸ்ஸக்³க³ந்தி தேஸம்யேவ ச உபதீ⁴னம் படினிஸ்ஸஜ்ஜனகாரணம். நிப்³பா³னஸ்ஸ ஹி மக்³க³ஞாணேன ஸச்சி²கிரியாய ஸப்³பே³ உபத⁴யோ படினிஸ்ஸட்டா² ஹோந்தீதி தம் தேஸம் படினிஸ்ஸஜ்ஜனகாரணம். ஸச்சி²கத்வாதி காலேன காலம் ப²லஸமாபத்திஸமாபஜ்ஜனேன அத்தபச்சக்க²ம் கத்வா அனாஸவோ ஸம்மாஸம்பு³த்³தோ⁴ தமேவ அஸோகம் விரஜம் நிப்³பா³னபத³ம் தே³ஸேதி. தஸ்மா தத³தி⁴க³மாய உஸ்ஸுக்கம் காதப்³ப³ந்தி.
து³தியஸுத்தவண்ணனா நிட்டி²தா.
3. பட²மவேத³னாஸுத்தவண்ணனா
52. ததியே வேத³னாதி ஆரம்மணரஸம் வேதி³யந்தி அனுப⁴வந்தீதி வேத³னா. தா விபா⁴க³தோ த³ஸ்ஸேதும் ‘‘ஸுகா² வேத³னா’’திஆதி³ வுத்தம். தத்த² ஸுக²-ஸத்³தோ³ அத்து²த்³தா⁴ரவஸேன ஹேட்டா² வுத்தோயேவ. து³க்க²-ஸத்³தோ³ பன ‘‘ஜாதிபி து³க்கா²’’திஆதீ³ஸு (தீ³. நி. 2.387; விப⁴. 190) து³க்க²வத்து²ஸ்மிம் ஆக³தோ. ‘‘யஸ்மா ச கோ², மஹாலி, ரூபம் து³க்க²ம் து³க்கா²னுபதிதம் து³க்கா²வக்கந்த’’ந்திஆதீ³ஸு (ஸம். நி. 3.60) து³க்கா²ரம்மணே. ‘‘து³க்கோ² பாபஸ்ஸ உச்சயோ’’திஆதீ³ஸு (த⁴. ப. 117) து³க்க²பச்சயே. ‘‘யாவஞ்சித³ம், பி⁴க்க²வே, ந ஸுகரா அக்கா²னேன பாபுணிதும், யாவ து³க்கா² நிரயா’’திஆதீ³ஸு (ம. நி. 3.250) து³க்க²பச்சயட்டா²னே. ‘‘ஸுக²ஸ்ஸ ச பஹானா து³க்க²ஸ்ஸ ச பஹானா’’திஆதீ³ஸு (தீ³. நி. 1.232; த⁴. ஸ. 165) து³க்க²வேத³னாயம். இதா⁴பி து³க்க²வேத³னாயமேவ.
வசனத்த²தோ பன ஸுக²யதீதி ஸுகா². து³க்க²யதீதி து³க்கா². ந து³க்கா² ந ஸுகா²தி அது³க்க²மஸுகா², மகாரோ பத³ஸந்தி⁴வஸேன வுத்தோ. தாஸு இட்டா²னுப⁴வனலக்க²ணா ஸுகா², அனிட்டா²னுப⁴வனலக்க²ணா து³க்கா², உப⁴யவிபரீதானுப⁴வனலக்க²ணா அது³க்க²மஸுகா². தஸ்மா ஸுக²து³க்க²வேத³னானம் உப்பத்தி பாகடா, ந அது³க்க²மஸுகா²ய. யதா³ ஹி ஸுக²ம் உப்பஜ்ஜதி, ஸகலஸரீரம் பே⁴ந்தம் மத்³த³ந்தம் ப²ரமானம் ஸததோ⁴தஸப்பிம் கா²தா³பேந்தம் விய, ஸதபாகதேலம் மக்கே²ந்தம் விய, க⁴டஸஹஸ்ஸேன பரிளாஹம் நிப்³பா³பயமானம் விய ச ‘‘அஹோ ஸுக²ம், அஹோ ஸுக²’’ந்தி வாசம் நிச்சா²ரயமானமேவ உப்பஜ்ஜதி. யதா³ து³க்க²ம் உப்பஜ்ஜதி, ஸகலஸரீரம் கோ²பே⁴ந்தம் மத்³த³ந்தம் ப²ரமானம் தத்தபா²லம் பவேஸேந்தம் விய விலீனதம்ப³லோஹம் ஆஸிஞ்சந்தம் விய ச ‘‘அஹோ து³க்க²ம், அஹோ து³க்க²’’ந்தி விப்பலாபேந்தமேவ உப்பஜ்ஜதி. இதி ஸுக²து³க்க²வேத³னானம் உப்பத்தி பாகடா.
அது³க்க²மஸுகா² பன து³ப்³பி³ஜானா து³த்³தீ³பனா அந்த⁴காரா அவிபூ⁴தா. ஸா ஸுக²து³க்கா²னம் அபக³மே ஸாதாஸாதபடிபக்க²வஸேன மஜ்ஜ²த்தாகாரபூ⁴தா நயதோ க³ண்ஹந்தஸ்ஸேவ பாகடா ஹோதி. யதா² கிம்? யதா² புப்³பா³பரம் ஸபம்ஸுகே பதே³ஸே உபசரிதமக்³க³வஸேன பிட்டி²பாஸாணே மிகே³ன க³தமக்³கோ³, ஏவம் இட்டா²னிட்டா²ரம்மணேஸு ஸுக²து³க்கா²னுப⁴வனேனபி மஜ்ஜ²த்தாரம்மணானுப⁴வனபா⁴வேன விஞ்ஞாயதி. மஜ்ஜ²த்தாரம்மணக்³க³ஹணம் பிட்டி²பாஸாணக³மனம் விய இட்டா²னிட்டா²ரம்மணக்³க³ஹணாபா⁴வதோ. யஞ்ச தத்ரானுப⁴வனம், ஸா அது³க்க²மஸுகா²தி.
ஏவமேத்த² ஸுக²து³க்க²அது³க்க²மஸுக²பா⁴வேன திதா⁴ வுத்தாபி கத்த²சி ஸுக²து³க்க²பா⁴வேன த்³விதா⁴ வுத்தா. யதா²ஹ – ‘‘த்³வேபி மயா, ஆனந்த³, வேத³னா வுத்தா, பரியாயேன ஸுகா² வேத³னா, து³க்கா² வேத³னா’’தி (ம. நி. 2.89). கத்த²சி திஸ்ஸோபி விஸும் விஸும் ஸுக²து³க்க²அது³க்க²மஸுக²பா⁴வேன ‘‘ஸுகா² வேத³னா டி²திஸுகா² விபரிணாமது³க்கா², து³க்கா² வேத³னா டி²திது³க்கா² விபரிணாமஸுகா², அது³க்க²மஸுகா² வேத³னா ஞாணஸுகா² அஞ்ஞாணது³க்கா²’’தி (ம. நி. 1.465). கத்த²சி ஸப்³பா³பி து³க்க²பா⁴வேன. வுத்தஞ்ஹேதம் ‘‘யம் கிஞ்சி வேத³யிதம், ஸப்³ப³ம் தம் து³க்க²ஸ்மிந்தி வதா³மீ’’தி (ஸம். நி. 4.259).
தத்த² ஸியா – யதி³ திஸ்ஸோ வேத³னா யதா² இத⁴ வுத்தா, அஞ்ஞேஸு ச ஏதி³ஸேஸு ஸுத்தேஸு அபி⁴த⁴ம்மே ச ஏவம் அவத்வா கஸ்மா ஏவம் வுத்தம் ‘‘யம் கிஞ்சி வேத³யிதம், ஸப்³ப³ம் தம் து³க்க²ஸ்மிந்தி வதா³மீ’’தி, ‘‘த்³வேபி மயா, ஆனந்த³, வேத³னா வுத்தா’’தி ச? ஸந்தா⁴யபா⁴ஸிதமேதம், தஸ்மா ஸா பரியாயதே³ஸனா. வுத்தஞ்ஹேதம் ப⁴க³வதா –
‘‘ஸங்கா²ரானிச்சதம், ஆனந்த³, மயா ஸந்தா⁴ய பா⁴ஸிதம் ஸங்கா²ரவிபரிணாமதம், ‘யம் கிஞ்சி வேத³யிதம், ஸப்³ப³ம் தம் து³க்க²ஸ்மி’’’ந்தி (ஸம். நி. 4.259).
‘‘த்³வேபி மயா, ஆனந்த³, வேத³னா வுத்தா பரியாயேனா’’தி ச (ஸம். நி. 4.259).
ஏத்த² ஹி ஸுகா² அது³க்க²மஸுகா²தி இமாஸம் த்³வின்னம் வேத³னானம் நிப்பரியாயேன து³க்க²பா⁴வோ நத்தி², வேனேய்யஜ்ஜா²ஸயேன பன தத்த² நிச்ச²ந்த³த³ஸ்ஸனத்த²ம் பரியாயேன து³க்க²பா⁴வோ வுத்தோதி ஸா தாதி³ஸீ பரியாயதே³ஸனா. அயம் பன வேத³னத்தயதே³ஸனா ஸபா⁴வகதா²தி கத்வா நிப்பரியாயதே³ஸனாதி அயமேத்த² ஆசரியானம் ஸமானகதா².
விதண்ட³வாதீ³ பனாஹ ‘‘து³க்க²தாத்³வயவசனதோ பரியாயதே³ஸனாவ வேத³னத்தயதே³ஸனா’’தி. ஸோ ‘‘மா ஹேவ’’ந்திஸ்ஸ வசனீயோ, யஸ்மா ப⁴க³வதா ஸப்³பா³ஸம் வேத³னானம் து³க்க²பா⁴வோ அதி⁴ப்பாயவஸேன வுத்தோ ‘‘ஸங்கா²ரானிச்சதம், ஆனந்த³, மயா ஸந்தா⁴ய பா⁴ஸிதம் ஸங்கா²ரவிபரிணாமதம் ‘யம் கிஞ்சி வேத³யிதம், ஸப்³ப³ம் தம் து³க்க²ஸ்மி’’’ந்தி. யதி³ பனேத்த² வேத³னத்தயதே³ஸனா பரியாயதே³ஸனா ஸியா, ‘‘இத³ம் மயா ஸந்தா⁴ய பா⁴ஸிதம் திஸ்ஸோ வேத³னா’’தி வத்தப்³ப³ம் ஸியா, ந பனேதம் வுத்தம்.
அபிசாயமேவ வத்தப்³போ³ ‘‘கோ, பனாவுஸோ, வேத³னத்தயதே³ஸனாய அதி⁴ப்பாயோ’’தி? ஸசே வதே³ய்ய ‘‘முது³கா து³க்கா² வேத³னா ஸுகா², அதி⁴மத்தா து³க்கா², மஜ்ஜி²மா அது³க்க²மஸுகா²தி வேனேய்யஜ்ஜா²ஸயேன வுத்தா. தாஸு ஹி ந ஸத்தானம் ஸுகா²தி³வட்³டீ⁴’’தி. ஸோ வத்தப்³போ³ – கோ பனாவுஸோ து³க்க²வேத³னாய ஸபா⁴வோ, யேன ‘‘ஸப்³பா³ வேத³னா து³க்கா²’’தி வுச்சேய்யும்? யதி³ யாய உப்பன்னாய ஸத்தா வியோக³மேவ இச்ச²ந்தி, ஸோ து³க்க²வேத³னாய ஸபா⁴வோ. யாய ச பன உப்பன்னாய ஸத்தா அவியோக³மேவ இச்ச²ந்தி, யாய ந உப⁴யம் இச்ச²ந்தி, ஸா கத²ம் து³க்க²வேத³னா ஸியா? அத² யா அத்தனோ நிஸ்ஸயஸ்ஸ உபகா⁴தகாரீ, ஸா து³க்கா². யா அனுக்³க³ஹகாரீ, ஸா கத²ம் து³க்கா² ஸியா. அத² பன யத³ரியா து³க்க²தோ பஸ்ஸந்தி, ஸோ து³க்க²வேத³னாய ஸபா⁴வோ, ஸங்கா²ரது³க்க²தாய வேத³னம் அரியா து³க்க²தோ பஸ்ஸந்தி, ஸா ச அபி⁴ண்ஹஸபா⁴வாதி கத²ம் தாஸம் வேத³னானம் முது³மஜ்ஜி²மாதி⁴மத்தது³க்க²பா⁴வோ ஸியா? யதி³ ச ஸங்கா²ரது³க்க²தாய ஏவ வேத³னானம் து³க்க²பா⁴வோ ஸியா, ‘‘திஸ்ஸோ இமா, பி⁴க்க²வே, து³க்க²தாயோ து³க்க²து³க்க²தா, விபரிணாமது³க்க²தா, ஸங்கா²ரது³க்க²தா’’தி (தீ³. நி. 3.305) அயம் து³க்க²தானம் விபா⁴க³தே³ஸனா நிப்பயோஜனா ஸியா. ததா² ச ஸதி ஸுத்தமேவ படிபா³ஹிதம் ஸியா, புரிமேஸு ச தீஸு ரூபாவசரஜ்ஜா²னேஸு முது³கா து³க்கா² வேத³னாதி ஆபஜ்ஜதி ஸுக²வேத³னாவசனதோ. சதுத்த²ஜ்ஜா²னே அரூபஜ்ஜா²னேஸு ச மஜ்ஜி²மா, அது³க்க²மஸுக²வேத³னாவசனதோ. ஏவம் ஸந்தே புரிமா திஸ்ஸோ ரூபாவசரஸமாபத்தியோ சதுத்த²ஜ்ஜா²னஸமாபத்தியா அரூபஸமாபத்தீஹி ச ஸந்ததராதி ஆபஜ்ஜதி. கத²ம் வா ஸந்ததரப்பணீததராஸு ஸமாபத்தீஸு து³க்க²வேத³னாய அதி⁴கபா⁴வோ யுஜ்ஜதி? தஸ்மா வேத³னத்தயதே³ஸனாய பரியாயதே³ஸனாபா⁴வோ ந யுத்தோதி.
யம் பன வுத்தம் ‘‘து³க்கே² ஸுக²ந்தி ஸஞ்ஞாவிபல்லாஸோ’’தி (அ. நி. 4.49; படி. ம. 1.236), தம் கத²ந்தி? விபரிணாமது³க்க²தாய ஸங்கா²ரது³க்க²தாய ச யதா²பூ⁴தானவபோ³தே⁴ன யா ஏகந்ததோ ஸுக²ஸஞ்ஞா, யா ச து³க்க²னிமித்தே ஸுக²னிமித்தஸஞ்ஞா, தம் ஸந்தா⁴ய வுத்தம். ஏவம்பி ‘‘ஸுகா², பி⁴க்க²வே, வேத³னா து³க்க²தோ த³ட்ட²ப்³பா³’’தி (இதிவு. 53) இத³ம் பன கத²ந்தி? இத³ம் பன விபரிணாமத³ஸ்ஸனே ஸன்னியோஜனத்த²ம் வுத்தம் தஸ்ஸ தத்த² விராகு³ப்பத்தியா உபாயபா⁴வதோ ஸுக²வேத³னாய ப³ஹுது³க்கா²னுக³தபா⁴வதோ ச. ததா² ஹி து³க்க²ஸ்ஸ ஹேதுபா⁴வதோ அனேகேஹி து³க்க²த⁴ம்மேஹி அனுப³த்³த⁴த்தா ச பண்டி³தா ஸுக²ம்பி து³க்க²மிச்சேவ படிபன்னா.
ஏவம்பி நத்தே²வ ஸுகா² வேத³னா, ஸுக²ஹேதூனம் நியமாபா⁴வதோ. யே ஹி ஸுக²வேத³னாய ஹேதுஸம்மதா கா⁴ஸச்சா²த³னாத³யோ, தே ஏவ அதி⁴மத்தம் அகாலே ச படிஸேவியமானா து³க்க²வேத³னாய ஹேதுபா⁴வமாபஜ்ஜந்தி. ந ச யேனேவ ஹேதுனா ஸுக²ம், தேனேவ து³க்க²ந்தி யுத்தம் வத்தும். தஸ்மா ந தே ஸுக²ஹேதூ, து³க்க²ந்தராபக³மே பன அவிஞ்ஞூனம் ஸுக²ஸஞ்ஞா யதா² சிரதரம் டா²னாதி³இரியாபத²ஸமங்கீ³ ஹுத்வா தத³ஞ்ஞஇரியாபத²ஸமாயோகே³ மஹந்தஞ்ச பா⁴ரம் வஹதோ பா⁴ரனிக்கே²பே சேவ வூபஸமே ச, தஸ்மா நத்தே²வ ஸுக²ந்தி? தயித³ம் ஸம்மதே³வ ஸுக²ஹேதும் அபரிஞ்ஞாய தஸ்ஸ நியமாபா⁴வபரிகப்பனம். ஆரம்மணமத்தமேவ ஹி கேவலம் ஸுக²ஹேதும் மனஸிகத்வா ஏவம் வுத்தம், அஜ்ஜ²த்திகஸரீரஸ்ஸ அவத்தா²விஸேஸம் ஸமுதி³தம் பன ஏகஜ்ஜ²ம் தது³ப⁴யம் ஸுகா²தி³ஹேதூதி வேதி³தப்³ப³ம். யாதி³ஸஞ்ச தது³ப⁴யம் ஸுக²வேத³னாய ஹேது, தாதி³ஸம் ந கதா³சிபி து³க்க²வேத³னாய ஹேது ஹோதீதி வவத்தி²தா ஏவ ஸுகா²தி³ஹேது. யதா² நாம தேஜோதா⁴து ஸாலியவடா³கஸஸ்ஸாதீ³னம் யாதி³ஸமவத்த²ந்தரம் பத்வா ஸாதமது⁴ரபா⁴வஹேது ஹோதி, ந தாதி³ஸமேவ பத்வா கதா³சிபி அஸாதஅமது⁴ரபா⁴வஹேது ஹோதி, ஏவம்ஸம்பத³மித³ம் த³ட்ட²ப்³ப³ம்.
து³க்கா²பக³மேவ கதா³சி ஸுக²வேத³னந்தரம் உபலப்³ப⁴தி. தத்த² ஸுகே²யேவ ஸுக²ஸஞ்ஞா, ந து³க்கா²பக³மமத்தே யதா² அத்³தா⁴னக³மனபரிஸ்ஸமகிலந்தஸ்ஸ ஸம்பா³ஹனே இரியாபத²பரிவத்தனே ச, அஞ்ஞதா² காலந்தரேபி பரிஸ்ஸமாபக³மே தாதி³ஸீ ஸுக²ஸஞ்ஞா ஸியா. து³க்கா²பக³மமத்தே பன ஸுக²ந்தி பரிகப்பனா வேத³னாவிஸேஸஸ்ஸ அனுபலப்³ப⁴மானத்தா. ஏகந்தேனேவ சேதம் ஏவம் ஸம்படிச்சி²தப்³ப³ம், யதோ பணீதப்பணீதானியேவ ஆரம்மணானி மஹதா ஆயாஸேன ஸத்தா அபி⁴பத்த²யந்தி, ந ச நேஸம் யேன கேனசி யதா²லத்³த⁴மத்தேன பச்சயேன பதிகாரம் காதும் ஸக்கா தண்ஹுப்பாதே³னாதி. வேத³னாபச்சயா ஹி தண்ஹாஉபாதி³, ததா²பா⁴வே ச ஸுக³ந்த⁴மது⁴ரஸுக²ஸம்ப²ஸ்ஸாதி³வத்தூ²னம் இதரீதரபா⁴வேன ஸுக²விஸேஸஸஞ்ஞா ஜாயமானா கதமஸ்ஸ து³க்க²விஸேஸஸ்ஸ அபக³மனே கா⁴னஜிவ்ஹாகாயத்³வாரேஸு, ஸோதத்³வாரே ச தி³ப்³ப³ஸங்கீ³தஸதி³ஸபஞ்சங்கி³கதூரியஸத்³தா³வதா⁴ரணே. தஸ்மா ந து³க்க²வேத³னாயமேவ து³க்க²ந்தராபக³மே ஸுக²ஸஞ்ஞா, நாபி கேவலே து³க்கா²பக³மமத்தேதி ஆக³மதோ யுத்திதோபி வவத்தி²தா திஸ்ஸோ வேத³னாதி ப⁴க³வதோ வேத³னத்தயதே³ஸனா நீதத்தா²யேவ, ந நேய்யத்தா²தி ஸஞ்ஞாபேதப்³ப³ம். ஏவஞ்சேதம் உபேதி, இச்சேதம் குஸலம், நோ சே, கம்மம் கத்வா உய்யோஜேதப்³போ³ ‘‘க³ச்ச² யதா²ஸுக²’’ந்தி.
ஏவமேதா அஞ்ஞமஞ்ஞபடிபக்க²ஸபா⁴வவவத்தி²தலக்க²ணா ஏவ திஸ்ஸோ வேத³னா ப⁴க³வதா தே³ஸிதா. தஞ்ச கோ² விபஸ்ஸனாகம்மிகானம் யோகா³வசரானம் வேத³னாமுகே²ன அரூபகம்மட்டா²னத³ஸ்ஸனத்த²ம். து³வித⁴ஞ்ஹி கம்மட்டா²னம் ரூபகம்மட்டா²னம், அரூபகம்மட்டா²னந்தி. தத்த² ப⁴க³வா ரூபகம்மட்டா²னம் கதே²ந்தோ ஸங்கே²பமனஸிகாரவஸேன வா வித்தா²ரமனஸிகாரவஸேன வா சதுதா⁴துவவத்தா²னாதி³வஸேன வா கதே²தி. அரூபகம்மட்டா²னம் பன கதே²ந்தோ ப²ஸ்ஸவஸேன வா வேத³னாவஸேன வா சித்தவஸேன வா கதே²தி. ஏகச்சஸ்ஸ ஹி ஆபாத²க³தே ஆரம்மணே ஆவஜ்ஜதோ தத்த² சித்தசேதஸிகானம் பட²மாபி⁴னிபாதோ ப²ஸ்ஸோ தம் ஆரம்மணம் பு²ஸந்தோ உப்பஜ்ஜமானோ பாகடோ ஹோதி, ஏகச்சஸ்ஸ தம் ஆரம்மணம் அனுப⁴வந்தீ உப்பஜ்ஜமானா வேத³னா பாகடா ஹோதி, ஏகச்சஸ்ஸ தம் ஆரம்மணம் விஜானந்தம் உப்பஜ்ஜமானம் விஞ்ஞாணம் பாகடம் ஹோதி. இதி தேஸம் தேஸம் புக்³க³லானம் அஜ்ஜா²ஸயேன யதா²பாகடம் ப²ஸ்ஸாதி³முகே²ன திதா⁴ அரூபகம்மட்டா²னம் கதே²தி.
தத்த² யஸ்ஸ ப²ஸ்ஸோ பாகடோ ஹோதி, ஸோபி ‘‘ந கேவலம் ப²ஸ்ஸோவ உப்பஜ்ஜதி, தேன ஸத்³தி⁴ம் ததே³வ ஆரம்மணம் அனுப⁴வமானா வேத³னாபி உப்பஜ்ஜதி, ஸஞ்ஜானமானா ஸஞ்ஞாபி, சேதயமானா சேதனாபி, விஜானமானம் விஞ்ஞாணம்பி உப்பஜ்ஜதீ’’தி ப²ஸ்ஸபஞ்சமகேயேவ பரிக்³க³ண்ஹாதி. யஸ்ஸ வேத³னா பாகடா ஹோதி, ஸோபி ‘‘ந கேவலம் வேத³னாவ உப்பஜ்ஜதி, தாய ஸத்³தி⁴ம் பு²ஸமானோ ப²ஸ்ஸோபி உப்பஜ்ஜதி, ஸஞ்ஜானமானா ஸஞ்ஞாபி, சேதயமானா சேதனாபி, விஜானமானம் விஞ்ஞாணம்பி உப்பஜ்ஜதீ’’தி ப²ஸ்ஸபஞ்சமகேயேவ பரிக்³க³ண்ஹாதி. யஸ்ஸ விஞ்ஞாணம் பாகடம் ஹோதி, ஸோபி ‘‘ந கேவலம் விஞ்ஞாணமேவ உப்பஜ்ஜதி, தேன ஸத்³தி⁴ம் ததே³வாரம்மணம் பு²ஸமானோ ப²ஸ்ஸோபி உப்பஜ்ஜதி, அனுப⁴வமானா வேத³னாபி, ஸஞ்ஜானமானா ஸஞ்ஞாபி, சேதயமானா சேதனாபி உப்பஜ்ஜதீ’’தி ப²ஸ்ஸபஞ்சமகேயேவ பரிக்³க³ண்ஹாதி.
ஸோ ‘‘இமே ப²ஸ்ஸபஞ்சமகா த⁴ம்மா கிம்னிஸ்ஸிதா’’தி உபதா⁴ரேந்தோ ‘‘வத்து²னிஸ்ஸிதா’’தி பஜானாதி. வத்து² நாம கரஜகாயோ. யம் ஸந்தா⁴ய வுத்தம் ‘‘இத³ஞ்ச பன மே விஞ்ஞாணம் ஏத்த²ஸிதம் ஏத்த²படிப³த்³த⁴’’ந்தி (தீ³. நி. 1.235; ம. நி. 2.252). ஸோ அத்த²தோ பூ⁴தா சேவ உபாதா³ரூபானி ச, ஏவமேத்த² வத்து² ரூபம், ப²ஸ்ஸபஞ்சமகா நாமந்தி நாமரூபமத்தமேவ பஸ்ஸதி. ரூபஞ்சேத்த² ரூபக்க²ந்தோ⁴, நாமம் சத்தாரோ அரூபினோ க²ந்தா⁴தி பஞ்சக்க²ந்த⁴மத்தம் ஹோதி. நாமரூபவினிமுத்தா ஹி பஞ்சக்க²ந்தா⁴, பஞ்சக்க²ந்த⁴வினிமுத்தம் வா நாமரூபம் நத்தி². ஸோ ‘‘இமே பஞ்சக்க²ந்தா⁴ கிம்ஹேதுகா’’தி உபபரிக்க²ந்தோ ‘‘அவிஜ்ஜாதி³ஹேதுகா’’தி, ததோ ‘‘பச்சயோ சேவ பச்சயுப்பன்னஞ்ச இத³ம், அஞ்ஞோ ஸத்தோ வா புக்³க³லோ வா நத்தி², ஸுத்³த⁴ஸங்கா²ரபுஞ்ஜமத்தமேவா’’தி ஸப்பச்சயனாமரூபவஸேன திலக்க²ணம் ஆரோபேத்வா விபஸ்ஸனாபடிபாடியா ‘‘அனிச்சம் து³க்க²மனத்தா’’தி ஸம்மஸந்தோ விசரதி. ஸோ ‘‘அஜ்ஜ அஜ்ஜா’’தி படிவேத⁴ம் ஆகங்க²மானோ ததா²ரூபே ஸமயே உதுஸப்பாயம், புக்³க³லஸப்பாயம், போ⁴ஜனஸப்பாயம், த⁴ம்மஸ்ஸவனஸப்பாயம் வா லபி⁴த்வா ஏகபல்லங்கேன நிஸின்னோவ விபஸ்ஸனம் மத்த²கம் பாபேத்வா அரஹத்தே பதிட்டா²தி. ஏவம் இமேஸம் திண்ணம் ஜனானம் யாவ அரஹத்தா கம்மட்டா²னம் வேதி³தப்³ப³ம். இத⁴ பன ப⁴க³வா வேத³னாவஸேன பு³ஜ்ஜ²னகானம் அஜ்ஜா²ஸயேன அரூபகம்மட்டா²னம் கதே²ந்தோ வேத³னாவஸேன கதே²ஸி. தத்த² –
‘‘லக்க²ணஞ்ச அதி⁴ட்டா²னம், உப்பத்தி அனுஸயோ ததா²;
டா²னம் பவத்திகாலோ ச, இந்த்³ரியஞ்ச த்³விதா⁴தி³தா’’தி. –
இத³ம் பகிண்ணகம் வேதி³தப்³ப³ம் – தத்த² லக்க²ணம் ஹேட்டா² வுத்தமேவ. அதி⁴ட்டா²னந்தி ப²ஸ்ஸோ. ‘‘ப²ஸ்ஸபச்சயா வேத³னா’’தி ஹி வசனதோ ப²ஸ்ஸோ வேத³னாய அதி⁴ட்டா²னம். ததா² ஹி ஸோ வேத³னாதி⁴ட்டா²னபா⁴வதோ நிச்சம்மகா³வீஉபமாய உபமிதோ. தத்த² ஸுக²வேத³னீயோ ப²ஸ்ஸோ ஸுகா²ய வேத³னாய அதி⁴ட்டா²னம், து³க்க²வேத³னீயோ ப²ஸ்ஸோ து³க்கா²ய வேத³னாய, அது³க்க²மஸுக²வேத³னீயோ ப²ஸ்ஸோ அது³க்க²மஸுகா²ய வேத³னாய அதி⁴ட்டா²னம், ஆஸன்னகாரணந்தி அத்தோ². வேத³னா கஸ்ஸ பத³ட்டா²னம்? ‘‘வேத³னாபச்சயா தண்ஹா’’தி வசனதோ தண்ஹாய பத³ட்டா²னம் அபி⁴பத்த²னீயபா⁴வதோ. ஸுகா² வேத³னா தாவ தண்ஹாய பத³ட்டா²னம் ஹோது, இதரா பன கத²ந்தி? வுச்சதே ஸுக²ஸமங்கீ³பி தாவ தம்ஸதி³ஸம் ததோ வா உத்தரிதரம் ஸுக²ம் அபி⁴பத்தே²தி, கிமங்க³ பன து³க்க²ஸமங்கீ³பூ⁴தோ. அது³க்க²மஸுகா² ச ஸந்தபா⁴வேன ஸுக²மிச்சேவ வுச்சதீதி திஸ்ஸோபி வேத³னா தண்ஹாய பத³ட்டா²னம்.
உப்பத்தீதி உப்பத்திகாரணம். இட்டா²ரம்மணபூ⁴தா ஹி ஸத்தஸங்கா²ரா ஸுக²வேத³னாய உப்பத்திகாரணம், தே ஏவ அனிட்டா²ரம்மணபூ⁴தா து³க்க²வேத³னாய, மஜ்ஜ²த்தாரம்மணபூ⁴தா அது³க்க²மஸுகா²ய. விபாகதோ ததா³காரக்³க³ஹணதோ சேத்த² இட்டா²னிட்ட²தா வேதி³தப்³பா³.
அனுஸயோதி இமாஸு தீஸு வேத³னாஸு ஸுகா²ய வேத³னாய ராகா³னுஸயோ அனுஸேதி, து³க்கா²ய வேத³னாய படிகா⁴னுஸயோ, அது³க்க²மஸுகா²ய வேத³னாய அவிஜ்ஜானுஸயோ அனுஸேதி. வுத்தஞ்ஹேதம் –
‘‘ஸுகா²ய கோ², ஆவுஸோ விஸாக², வேத³னாய ராகா³னுஸயோ அனுஸேதீ’’திஆதி³ (ம. நி. 1.465).
தி³ட்டி²மானானுஸயா சேத்த² ராக³பக்கி²யா காதப்³பா³. ஸுகா²பி⁴னந்த³னேன ஹி தி³ட்டி²க³திகா ‘‘ஸஸ்ஸத’’ந்திஆதி³னா ஸக்காயே அபி⁴னிவிஸந்தி, மானஜாதிகா ச மானம் ஜப்பேந்தி ‘‘ஸேய்யோஹமஸ்மீ’’திஆதி³னா. விசிகிச்சா²னுஸயோ பன அவிஜ்ஜாபக்கி²கோ காதப்³போ³. ததா² ஹி வுத்தம் படிச்சஸமுப்பாத³விப⁴ங்கே³ (விப⁴. 288-289) ‘‘வேத³னாபச்சயா விசிகிச்சா²’’தி. அனுஸயானஞ்ச தத்த² தத்த² ஸந்தானே அப்பஹீனபா⁴வேன தா²மக³மனம். தஸ்மா ‘‘ஸுகா²ய வேத³னாய ராகா³னுஸயோ அனுஸேதீ’’தி மக்³கே³ன அப்பஹீனத்தா அனுரூபகாரணலாபே⁴ உப்பஜ்ஜனாரஹோ ராகோ³, தத்த² ஸயிதோ விய ஹோதீதி அத்தோ². ஏஸ நயோ ஸேஸேஸுபி.
டா²னந்தி காயோ சித்தஞ்ச வேத³னாய டா²னம். வுத்தஞ்ஹேதம் – ‘‘யம் தஸ்மிம் ஸமயே காயிகம் ஸுக²ம் காயஸம்ப²ஸ்ஸஜம் ஸாதம் ஸுக²ம் வேத³யிதம் (த⁴. ஸ. 449). யம் தஸ்மிம் ஸமயே சேதஸிகம் ஸுக²ம் சேதோஸம்ப²ஸ்ஸஜம் ஸாதம் ஸுக²ம் வேத³யித’’ந்தி (த⁴. ஸ. 471) ச.
பவத்திகாலோதி பவத்திக்க²ணோ, பவத்தனாகலனஞ்ச. பவத்திக்க²ணேன ஹி ஸுக²து³க்க²வேத³னானம் ஸுக²து³க்க²பா⁴வோ வவத்தி²தோ. யதா²ஹ –
‘‘ஸுகா² கோ², ஆவுஸோ விஸாக², வேத³னா டி²திஸுகா² விபரிணாமது³க்கா², து³க்கா² கோ², ஆவுஸோ விஸாக², வேத³னா டி²திது³க்கா² விபரிணாமஸுகா²’’தி (ம. நி. 1.465).
ஸுகா²ய வேத³னாய அத்தி²பா⁴வோ ஸுக²ம், நத்தி²பா⁴வோ து³க்க²ம். து³க்கா²ய வேத³னாய அத்தி²பா⁴வோ து³க்க²ம், நத்தி²பா⁴வோ ஸுக²ந்தி அத்தோ². அது³க்க²மஸுகா²ய வேத³னாய பவத்தனாகலனம் பவத்தியா ஆகலனம் அனாகலனஞ்ச ஜானனம் அஜானனஞ்ச ஸுக²து³க்க²பா⁴வவவத்தா²னம். வுத்தம்பி சேதம் –
‘‘அது³க்க²மஸுகா² கோ², ஆவுஸோ விஸாக², வேத³னா ஞாணஸுகா² அஞ்ஞாணது³க்கா²’’தி.
இந்த்³ரியந்தி ஏதா ஹி ஸுகா²த³யோ திஸ்ஸோ வேத³னா ஸுகி²ந்த்³ரியம், து³க்கி²ந்த்³ரியம், ஸோமனஸ்ஸிந்த்³ரியம், தோ³மனஸ்ஸிந்த்³ரியம், உபேக்கி²ந்த்³ரியந்தி அதி⁴பதேய்யட்டே²ன இந்த்³ரியதோ பஞ்சதா⁴ விப⁴த்தா. காயிகஞ்ஹி ஸாதம் ஸுகி²ந்த்³ரியந்தி வுத்தம், அஸாதம் து³க்கி²ந்த்³ரியந்தி. மானஸம் பன ஸாதம் ஸோமனஸ்ஸிந்த்³ரியந்தி வுத்தம், அஸாதம் தோ³மனஸ்ஸிந்த்³ரியந்தி. து³வித⁴ம்பி நேவ ஸாதம் நாஸாதம் உபேக்கி²ந்த்³ரியந்தி. கிம் பனேத்த² காரணம் – யதா² காயிகசேதஸிகா ஸுக²து³க்க²வேத³னா ‘‘ஸுகி²ந்த்³ரியம் ஸோமனஸ்ஸிந்த்³ரியம், து³க்கி²ந்த்³ரியம் தோ³மனஸ்ஸிந்த்³ரிய’’ந்தி விப⁴ஜித்வா வுத்தா, ந ஏவம் அது³க்க²மஸுகா²தி? பே⁴தா³பா⁴வதோ. யதே²வ ஹி அனுக்³க³ஹஸபா⁴வா பா³த⁴கஸபா⁴வா ச ஸுக²து³க்க²வேத³னா அஞ்ஞதா² காயஸ்ஸ அனுக்³க³ஹம் பா³த⁴கஞ்ச கரோந்தி, சித்தஸ்ஸ ச அஞ்ஞதா², ந ஏவம் அது³க்க²மஸுகா², தஸ்மா பே⁴தா³பா⁴வதோ விப⁴ஜித்வா ந வுத்தா.
த்³விதா⁴தி³தாதி ஸப்³பா³பி ஹி வேத³னா வேத³யிதட்டே²ன ஏகவிதா⁴பி நிஸ்ஸயபே⁴தே³ன து³விதா⁴ – காயிகா சேதஸிகாதி, ஸுகா², து³க்கா², அது³க்க²மஸுகா²தி திவிதா⁴, சதுயோனிவஸேன சதுப்³பி³தா⁴, இந்த்³ரியவஸேன, க³திவஸேன ச பஞ்சவிதா⁴, த்³வாரவஸேன ச ஆரம்மணவஸேன ச ச²ப்³பி³தா⁴, ஸத்தவிஞ்ஞாணதா⁴துயோகே³ன ஸத்தவிதா⁴, அட்ட²லோகத⁴ம்மபச்சயதாய அட்ட²விதா⁴, ஸுகா²தீ³னம் பச்சேகம் அதீதாதி³விபா⁴கே³ன நவவிதா⁴, தா ஏவ அஜ்ஜ²த்தப³ஹித்³தா⁴பே⁴தே³ன அட்டா²ரஸவிதா⁴, ததா² ரூபாதீ³ஸு ச²ஸு ஆரம்மணேஸு ஏகேகஸ்மிம் ஸுகா²தி³வஸேன திஸ்ஸோ திஸ்ஸோ கத்வா. ரூபாரம்மணஸ்மிஞ்ஹி ஸுகா²பி உப்பஜ்ஜதி, து³க்கா²பி, அது³க்க²மஸுகா²பி, ஏவம் இதரேஸுபி. அத² வா அட்டா²ரஸமனோபவிசாரவஸேன அட்டா²ரஸ. வுத்தஞ்ஹி –
‘‘சக்கு²னா ரூபம் தி³ஸ்வா ஸோமனஸ்ஸட்டா²னியம் ரூபம் உபவிசரதி, தோ³மனஸ்ஸட்டா²னியம், உபேக்கா²ட்டா²னியம் ரூபம் உபவிசரதி, ஸோதேன ஸத்³த³ம்…பே… மனஸா த⁴ம்மம் விஞ்ஞாய ஸோமனஸ்ஸட்டா²னியம் த⁴ம்மம் உபவிசரதி, தோ³மனஸ்ஸட்டா²னியம், உபேக்கா²ட்டா²னியம் த⁴ம்மம் உபவிசரதீ’’தி (அ. நி. 3.62).
ஏவம் அட்டா²ரஸவிதா⁴ ஹோந்தி. ததா² ச² கே³ஹஸ்ஸிதானி ஸோமனஸ்ஸானி, ச² கே³ஹஸ்ஸிதானி தோ³மனஸ்ஸானி, ச² கே³ஹஸ்ஸிதா உபேக்கா², ததா² நேக்க²ம்மஸ்ஸிதா ஸோமனஸ்ஸாத³யோதி ஏவம் ச²த்திம்ஸவிதா⁴. அதீதே ச²த்திம்ஸ, அனாக³தே ச²த்திம்ஸ, பச்சுப்பன்னே ச²த்திம்ஸாதி அட்டு²த்தரஸதம்பி ப⁴வந்தி. ஏவமேத்த² த்³விதா⁴தி³தா வேதி³தப்³பா³தி.
பகிண்ணககதா² நிட்டி²தா.
கா³தா²ஸு ஸமாஹிதோதி உபசாரப்பனாபே⁴தே³ன ஸமாதி⁴னா ஸமாஹிதோ. தேன ஸமத²பா⁴வனானுயோக³ம் த³ஸ்ஸேதி. ஸம்பஜானோதி ஸாத்த²கஸம்பஜஞ்ஞாதி³னா சதுப்³பி³தே⁴ன ஸம்பஜஞ்ஞேன ஸம்பஜானோ. தேன விபஸ்ஸனானுயோக³ம் த³ஸ்ஸேதி. ஸதோதி ஸதோகாரீ. தேன ஸமத²விபஸ்ஸனானயேன த⁴ம்மா பா⁴வனாபாரிபூரிம் க³ச்ச²ந்தி. தேன ஸமன்னாக³தத்தம் த³ஸ்ஸேதி. வேத³னா ச பஜானாதீதி ‘‘இமா வேத³னா, ஏத்தகா வேத³னா’’தி ஸபா⁴வதோ விபா⁴க³தோ ‘‘அனிச்சா து³க்கா² விபரிணாமத⁴ம்மா’’தி அனிச்சாதி³லக்க²ணதோ ச புப்³ப³பா⁴கே³ தீஹி பரிஞ்ஞாஹி பரிஜானந்தோ விபஸ்ஸனம் வட்³டே⁴த்வா அரியமக்³கே³ன பரிஞ்ஞாபடிவேதே⁴ன பஜானாதி. வேத³னானஞ்ச ஸம்ப⁴வந்தி ஸமுத³யஸச்சம். யத்த² சேதா நிருஜ்ஜ²ந்தீதி ஏத்தாவதா வேத³னா யத்த² நிருஜ்ஜ²ந்தி, தம் நிரோத⁴ஸச்சம். க²யகா³மினந்தி வேத³னானம் க²யகா³மினம் அரியமக்³க³ஞ்ச பஜானாதீதி ஸம்ப³ந்தோ⁴. வேத³னானம் க²யாதி ஏவம் சத்தாரி ஸச்சானி படிவிஜ்ஜ²ந்தேன அரியமக்³கே³ன வேத³னானம் அனுப்பாத³னிரோதா⁴. நிச்சா²தோ பரினிப்³பு³தோதி நித்தண்ஹோ, பஹீனதண்ஹோ, கிலேஸபரினிப்³பா³னேன, க²ந்த⁴பரினிப்³பா³னேன ச பரினிப்³பு³தோ ஹோதி.
ததியஸுத்தவண்ணனா நிட்டி²தா.
4. து³தியவேத³னாஸுத்தவண்ணனா
53. சதுத்தே² து³க்க²தோ த³ட்ட²ப்³பா³தி ஸுக²வேத³னா விபரிணாமது³க்க²வஸேன து³க்கா²தி ஞாணசக்கு²னா பஸ்ஸிதப்³பா³. ஸல்லதோ த³ட்ட²ப்³பா³தி து³ன்னீஹரணட்டே²ன அந்தோதுத³னட்டே²ன பீளனட்டே²ன து³க்க²து³க்க²பா⁴வேன து³க்க²வேத³னா ஸல்லந்தி பஸ்ஸிதப்³பா³. அனிச்சதோதி ஹுத்வா அபா⁴வதோ உத³யப்³ப³யவந்ததோ தாவகாலிகதோ நிச்சபடிபக்க²தோ ச அது³க்க²மஸுகா² வேத³னா அனிச்சாதி பஸ்ஸிதப்³பா³. காமஞ்சேத்த² ஸப்³பா³பி வேத³னா அனிச்சதோ பஸ்ஸிதப்³பா³, அனிச்சத³ஸ்ஸனதோ பன ஸாதிஸயம் விராக³னிமித்தம் து³க்க²த³ஸ்ஸனந்தி இமமத்த²ம் த³ஸ்ஸேந்தோ ஸத்தா² ‘‘ஸுகா², பி⁴க்க²வே, வேத³னா து³க்க²தோ த³ட்ட²ப்³பா³, து³க்கா² வேத³னா ஸல்லதோ த³ட்ட²ப்³பா³’’தி ஆஹ. அத² வா யத்த² புது²ஜ்ஜனா ஸுகா²பி⁴னிவேஸினோ, தத்த² நிப்³பே³த³ஜனனத்த²ம் ததா² வுத்தம். தேனஸ்ஸா ஸங்கா²ரது³க்க²தாய து³க்க²பா⁴வோ த³ஸ்ஸிதோ. யத³னிச்சம், தம் து³க்க²ந்தி விபரிணாமது³க்க²தாய ‘‘ஸுகா², பி⁴க்க²வே, வேத³னா து³க்க²தோ த³ட்ட²ப்³பா³’’தி வத்வா ‘‘ஸுகா²பி தாவ ஏதி³ஸீ, து³க்கா² நு கோ² கீதி³ஸீ’’தி சிந்தேந்தானம் து³க்க²து³க்க²தாய ‘‘து³க்கா² வேத³னா ஸல்லதோ த³ட்ட²ப்³பா³’’தி ஆஹ, இதரா பன ஸங்கா²ரது³க்க²தாய ஏவ து³க்கா²தி த³ஸ்ஸேந்தோ ‘‘அது³க்க²மஸுகா² வேத³னா அனிச்சதோ த³ட்ட²ப்³பா³’’தி அவோச.
ஏத்த² ச ‘‘ஸுகா² வேத³னா து³க்க²தோ த³ட்ட²ப்³பா³’’தி ஏதேன ராக³ஸ்ஸ ஸமுக்³கா⁴தனூபாயோ த³ஸ்ஸிதோ. ஸுக²வேத³னாய ஹி ராகா³னுஸயோ அனுஸேதி. ‘‘து³க்கா² வேத³னா ஸல்லதோ த³ட்ட²ப்³பா³’’தி ஏதேன தோ³ஸஸ்ஸ ஸமுக்³கா⁴தனூபாயோ த³ஸ்ஸிதோ. து³க்க²வேத³னாய ஹி படிகா⁴னுஸயோ அனுஸேதி. ‘‘அது³க்க²மஸுகா² வேத³னா அனிச்சதோ த³ட்ட²ப்³பா³’’தி ஏதேன மோஹஸ்ஸ ஸமுக்³கா⁴தனூபாயோ த³ஸ்ஸிதோ. அது³க்க²மஸுக²வேத³னாய ஹி அவிஜ்ஜானுஸயோ அனுஸேதி.
ததா² பட²மேன தண்ஹாஸம்கிலேஸஸ்ஸ பஹானம் த³ஸ்ஸிதம் தஸ்ஸ ஸுக²ஸ்ஸாத³ஹேதுகத்தா, து³தியேன து³ச்சரிதஸம்கிலேஸஸ்ஸ பஹானம். யதா²பூ⁴தஞ்ஹி து³க்க²ம் அபரிஜானந்தா தஸ்ஸ பரிஹரணத்த²ம் து³ச்சரிதம் சரந்தி. ததியேன தி³ட்டி²ஸம்கிலேஸஸ்ஸ பஹானம் அனிச்சதோ பஸ்ஸந்தஸ்ஸ தி³ட்டி²ஸம்கிலேஸாபா⁴வதோ அவிஜ்ஜானிமித்தத்தா தி³ட்டி²ஸம்கிலேஸஸ்ஸ, அவிஜ்ஜானிமித்தஞ்ச அது³க்க²மஸுகா² வேத³னா. பட²மேன வா விபரிணாமது³க்க²பரிஞ்ஞா, து³தியேன து³க்க²து³க்க²பரிஞ்ஞா, ததியேன ஸங்கா²ரது³க்க²பரிஞ்ஞா. பட²மேன வா இட்டா²ரம்மணபரிஞ்ஞா, து³தியேன அனிட்டா²ரம்மணபரிஞ்ஞா, ததியேன மஜ்ஜ²த்தாரம்மணபரிஞ்ஞா. விரத்தேஸு ஹி ததா³ரம்மணத⁴ம்மேஸு ஆரம்மணானிபி விரத்தானேவ ஹோந்தீதி. பட²மேன வா ராக³ப்பஹானபரிகித்தனேன து³க்கா²னுபஸ்ஸனாய அப்பணிஹிதவிமோக்கோ² தீ³பிதோ ஹோதி, து³தியேன தோ³ஸப்பஹானபரிகித்தனேன அனிச்சானுபஸ்ஸனாய அனிமித்தவிமோக்கோ², ததியேன மோஹப்பஹானபரிகித்தனேன அனத்தானுபஸ்ஸனாய ஸுஞ்ஞதவிமோக்கோ² தீ³பிதோ ஹோதீதி வேதி³தப்³ப³ம்.
யதோதி யதா³, யஸ்மா வா. அரியோதி கிலேஸேஹி ஆரகா டி²தோ பரிஸுத்³தோ⁴. ஸம்மத்³த³ஸோதி ஸப்³பா³ஸம் வேத³னானம் சதுன்னம்பி வா ஸச்சானம் அவிபரீதத³ஸ்ஸாவீ. அச்சே²ச்சி² தண்ஹந்தி வேத³னாமூலகம் தண்ஹம் அக்³க³மக்³கே³ன சி²ந்தி³, அனவஸேஸதோ ஸமுச்சி²ந்தி³. விவத்தயி ஸம்யோஜனந்தி த³ஸவித⁴ம் ஸம்யோஜனம் பரிவத்தயி, நிம்மூலமகாஸி. ஸம்மாதி ஹேதுனா காரணேன. மானாபி⁴ஸமயாதி மானஸ்ஸ த³ஸ்ஸனாபி⁴ஸமயா, பஹானாபி⁴ஸமயா வா. அரஹத்தமக்³கோ³ ஹி கிச்சவஸேன மானம் பஸ்ஸதி, அயமஸ்ஸ த³ஸ்ஸனாபி⁴ஸமயோ. தேன தி³ட்டோ² பன ஸோ தாவதே³வ பஹீயதி தி³ட்ட²விஸேன தி³ட்ட²ஸத்தானம் ஜீவிதம் விய, அயமஸ்ஸ பஹானாபி⁴ஸமயோ. அந்தமகாஸி து³க்க²ஸ்ஸாதி ஏவம் அரஹத்தமக்³கே³ன மானஸ்ஸ தி³ட்ட²த்தா பஹீனத்தா ச ஸப்³ப³ஸ்ஸேவ வட்டது³க்க²ஸ்ஸ கோடிஸங்கா²தம் அந்தம் பரிச்சே²த³ம் பரிவடுமம் அகாஸி, அந்திமஸமுஸ்ஸயமத்தாவஸேஸம் து³க்க²மகாஸீதி வுத்தம் ஹோதி.
கா³தா²ஸு யோதி யோ அரியஸாவகோ. அத்³தா³தி அத்³த³ஸ, ஸுக²வேத³னம் து³க்க²தோ பஸ்ஸீதி அத்தோ². ஸுக²வேத³னா ஹி விஸமிஸ்ஸம் விய போ⁴ஜனம் பரிபோ⁴க³காலே அஸ்ஸாத³ம் த³த³மானா விபரிணாமகாலே து³க்கா²யேவாதி. து³க்க²மத்³த³க்கி² ஸல்லதோதி யதா² ஸல்லம் ஸரீரம் அனுபவிஸந்தம்பி பவிட்ட²ம்பி உத்³த⁴ரியமானம்பி பீளமேவ ஜனேதி, ஏவம் து³க்க²வேத³னா உப்பஜ்ஜமானாபி டி²திப்பத்தாபி பி⁴ஜ்ஜமானாபி விபா³த⁴தியேவாதி தம் ஸல்லதோ விபஸ்ஸீதி வுத்தம். அத்³த³க்கி² நம் அனிச்சதோதி ஸுக²து³க்க²தோ ஸந்தஸபா⁴வதாய ஸந்ததரஜாதிகம்பி நம் அது³க்க²மஸுக²ம் அனிச்சந்திகதாய அனிச்சதோ பஸ்ஸி.
ஸ வே ஸம்மத்³த³ஸோதி ஸோ ஏவம் திஸ்ஸன்னம் வேத³னானம் ஸம்மதே³வ து³க்கா²தி³தோ த³ஸ்ஸாவீ. யதோதி யஸ்மா. தத்தா²தி வேத³னாயம். விமுச்சதீதி ஸமுச்சே²த³விமுத்திவஸேன விமுச்சதி. இத³ம் வுத்தம் ஹோதி – யஸ்மா ஸுகா²தீ³னி து³க்கா²தி³தோ அத்³த³ஸ, தஸ்மா தத்த² வேத³னாய தப்படிப³த்³த⁴ச²ந்த³ராக³ப்பஹானேன ஸமுச்சே²த³வஸேன விமுச்சதி. யம்ஸத்³தே³ ஹி வுத்தே தம்ஸத்³தோ³ ஆஹரித்வா வத்தப்³போ³. அத² வா யதோதி காயவாசாசித்தேஹி ஸம்யதோ யதத்தோ, யததி பத³ஹதீதி வா யதோ, ஆயததீதி அத்தோ². அபி⁴ஞ்ஞாவோஸிதோதி வேத³னாமுகே²ன சதுஸச்சகம்மட்டா²னம் பா⁴வேத்வா ச²ட்டா²பி⁴ஞ்ஞாய பரியோஸிதோ கதகிச்சோ. ஸந்தோதி ராகா³தி³கிலேஸவூபஸமேன ஸந்தோ. யோகா³திகோ³தி காமயோகா³தி³ம் சதுப்³பி³த⁴ம்பி யோக³ம் அதிக்கந்தோ. உப⁴யஹிதமுனனதோ முனீதி.
சதுத்த²ஸுத்தவண்ணனா நிட்டி²தா.
5. பட²மஏஸனாஸுத்தவண்ணனா
54. பஞ்சமே ஏஸனாதி க³வேஸனா பரியேஸனா மக்³க³னா. தா விபா⁴க³தோ த³ஸ்ஸேதும் ‘‘காமேஸனா’’திஆதி³ வுத்தம். தத்த² காமேஸனாதி காமானம் ஏஸனா, காமஸங்கா²தா வா ஏஸனா காமேஸனா. வுத்தஞ்ஹேதம் –
‘‘தத்த² கதமா காமேஸனா? யோ காமேஸு காமச்ச²ந்தோ³, காமராகோ³, காமனந்தீ³, காமஸ்னேஹோ, காமபிபாஸா, காமமுச்சா², காமஜ்ஜோ²ஸானம், அயம் வுச்சதி காமேஸனா’’தி (விப⁴. 919).
தஸ்மா காமராகோ³ காமேஸனாதி வேதி³தப்³போ³. ப⁴வேஸனாயபி ஏஸேவ நயோ. வுத்தம்பி சேதம் –
‘‘தத்த² கதமா ப⁴வேஸனா? யோ ப⁴வேஸு ப⁴வச்ச²ந்தோ³…பே… ப⁴வஜ்ஜோ²ஸானம், அயம் வுச்சதி ப⁴வேஸனா’’தி (விப⁴. 919).
தஸ்மா ப⁴வேஸனராகோ³ ரூபாரூபப⁴வபத்த²னா ப⁴வேஸனாதி வேதி³தப்³பா³. ப்³ரஹ்மசரியஸ்ஸ ஏஸனா ப்³ரஹ்மசரியேஸனா. யதா²ஹ –
‘‘தத்த² கதமா ப்³ரஹ்மசரியேஸனா? ஸஸ்ஸதோ லோகோதி வா, அஸஸ்ஸதோ லோகோதி வா, அந்தவா லோகோதி வா, அனந்தவா லோகோதி வா, தம் ஜீவம் தம் ஸரீரந்தி வா, அஞ்ஞம் ஜீவம் அஞ்ஞம் ஸரீரந்தி வா, ஹோதி ததா²க³தோ பரம் மரணாதி வா, ந ஹோதி ததா²க³தோ பரம் மரணாதி வா, ஹோதி ச ந ச ஹோதி ததா²க³தோ பரம் மரணாதி வா, நேவ ஹோதி ந ந ஹோதி ததா²க³தோ பரம் மரணாதி வா, யா ஏவரூபா தி³ட்டி² தி³ட்டி²க³தம் தி³ட்டி²க³ஹனம் தி³ட்டி²கந்தாரோ தி³ட்டி²விஸூகாயிகம் தி³ட்டி²விப்ப²ந்தி³தம் தி³ட்டி²ஸஞ்ஞோஜனம் கா³ஹோ பதிட்டா²ஹோ அபி⁴னிவேஸோ பராமாஸோ கும்மக்³கோ³ மிச்சா²பதோ² மிச்ச²த்தம் தித்தா²யதனம் விபரியேஸக்³கா³ஹோ, அயம் வுச்சதி ப்³ரஹ்மசரியேஸனா’’தி (விப⁴. 919).
தஸ்மா தி³ட்டி²க³தஸம்மதஸ்ஸ ப்³ரஹ்மசரியஸ்ஸ ஏஸனா தி³ட்டி²ப்³ரஹ்மசரியேஸனாதி வேதி³தப்³பா³தி. ஏத்தாவதா ராக³தி³ட்டி²யோ ஏஸனாதி த³ஸ்ஸிதா ஹோந்தி. ந கேவலஞ்ச ராக³தி³ட்டி²யோவ ஏஸனா, ததே³கட்ட²ம் கம்மம்பி. வுத்தம்பி சேதம் –
‘‘தத்த² கதமா காமேஸனா? காமராகோ³ ததே³கட்ட²ம் அகுஸலம் காயகம்மம் வசீகம்மம் மனோகம்மம், அயம் வுச்சதி காமேஸனா. தத்த² கதமா ப⁴வேஸனா? ப⁴வராகோ³ ததே³கட்ட²ம் அகுஸலம் காயகம்மம் வசீகம்மம் மனோகம்மம், அயம் வுச்சதி ப⁴வேஸனா. தத்த² கதமா ப்³ரஹ்மசரியேஸனா? அந்தக்³கா³ஹிகா தி³ட்டி² ததே³கட்ட²ம் அகுஸலம் காயகம்மம், வசீகம்மம், மனோகம்மம், அயம் வுச்சதி ப்³ரஹ்மசரியேஸனா’’தி (விப⁴. 919) –
ஏவமேதா திஸ்ஸோ ஏஸனா வேதி³தப்³பா³.
கா³தா²ஸு ஸம்ப⁴வந்தி ஏத்த² ஏஸனானம் உப்பத்திஹேதுபூ⁴தா அவிஜ்ஜாத³யோ தண்ஹா சாதி ஸம்ப⁴வோ, ஸமுத³யோதி அத்தோ². யத்த² சேதா நிருஜ்ஜ²ந்தீதி ப்³ரஹ்மசரியேஸனா பட²மமக்³கே³ன நிருஜ்ஜ²தி, காமேஸனா அனாகா³மிமக்³கே³ன, ப⁴வேஸனா அரஹத்தமக்³கே³ன நிருஜ்ஜ²தீதி வேதி³தப்³ப³ம். ஸேஸம் வுத்தனயமேவ.
பஞ்சமஸுத்தவண்ணனா நிட்டி²தா.
6. து³தியஏஸனாஸுத்தவண்ணனா
55. ச²ட்டே² ப்³ரஹ்மசரியேஸனா ஸஹாதி ப்³ரஹ்மசரியேஸனாய ஸத்³தி⁴ம். விப⁴த்திலோபேன ஹி அயம் நித்³தே³ஸோ, கரணத்தே² வா ஏதம் பச்சத்தவசனம். இத³ம் வுத்தம் ஹோதி ‘‘ப்³ரஹ்மசரியேஸனாய ஸத்³தி⁴ம் காமேஸனா, ப⁴வேஸனாதி திஸ்ஸோ ஏஸனா’’தி. தாஸு ப்³ரஹ்மசரியேஸனம் ஸரூபதோ த³ஸ்ஸேதும் ‘‘இதிஸச்சபராமாஸோ, தி³ட்டி²ட்டா²னா ஸமுஸ்ஸயா’’தி வுத்தம். தஸ்ஸத்தோ² – இதி ஏவம் ஸச்சந்தி பராமாஸோ இதிஸச்சபராமாஸோ. இத³மேவ ஸச்சம், மோக⁴மஞ்ஞந்தி தி³ட்டி²யா பவத்திஆகாரம் த³ஸ்ஸேதி. தி³ட்டி²யோ ஏவ ஸப்³பா³னத்த²ஹேதுபா⁴வதோ தி³ட்டி²ட்டா²னா. வுத்தஞ்ஹேதம் – ‘‘மிச்சா²தி³ட்டி²பரமாஹம், பி⁴க்க²வே, வஜ்ஜம் வதா³மீ’’தி (அ. நி. 1.310). தா ஏவ ச உபரூபரி வட்³ட⁴மானா லோபா⁴தி³கிலேஸஸமுஸ்ஸயேன ச ஸமுஸ்ஸயா, ‘‘இத³மேவ ஸச்சம், மோக⁴மஞ்ஞ’’ந்தி மிச்சா²பி⁴னிவிஸமானா ஸப்³பா³னத்த²ஹேதுபூ⁴தா கிலேஸது³க்கூ²பசயஹேதுபூ⁴தா ச தி³ட்டி²யோ ப்³ரஹ்மசரியேஸனாதி வுத்தம் ஹோதி. ஏதேன பவத்திஆகாரதோ நிப்³ப³த்திதோ ச ப்³ரஹ்மசரியேஸனா த³ஸ்ஸிதாதி வேதி³தப்³பா³.
ஸப்³ப³ராக³விரத்தஸ்ஸாதி ஸப்³பே³ஹி காமராக³ப⁴வராகே³ஹி விரத்தஸ்ஸ. ததோ ஏவ தண்ஹக்க²யஸங்கா²தே நிப்³பா³னே விமுத்தத்தா தண்ஹக்க²யவிமுத்தினோ அரஹதோ. ஏஸனா படினிஸ்ஸட்டா²தி காமேஸனா, ப⁴வேஸனா ச ஸப்³ப³ஸோ நிஸ்ஸட்டா² பஹீனா. தி³ட்டி²ட்டா²னா ஸமூஹதாதி ப்³ரஹ்மசரியேஸனாஸங்கா²தா தி³ட்டி²ட்டா²னா ச பட²மமக்³கே³னேவ ஸமுக்³கா⁴திதா. ஏஸனானம் க²யாதி ஏவமேதாஸம் திஸ்ஸன்னம் ஏஸனானம் க²யா அனுப்பாத³னிரோதா⁴ பி⁴ன்னகிலேஸத்தா. பி⁴க்கூ²தி ச ஸப்³ப³ஸோ ஆஸாபா⁴ வா. நிராஸோதி ச தி³ட்டே²கட்ட²ஸ்ஸ விசிகிச்சா²கத²ம்கதா²ஸல்லஸ்ஸ பஹீனத்தா அகத²ம்கதீ²தி ச வுச்சதீதி.
ச²ட்ட²ஸுத்தவண்ணனா நிட்டி²தா.
7-8. ஆஸவஸுத்தத்³வயவண்ணனா
56-57. ஸத்தமே காமாஸவோதி காமேஸு ஆஸவோ, காமஸங்கா²தோ வா ஆஸவோ காமாஸவோ, அத்த²தோ பன காமராகோ³ ரூபாதி³அபி⁴ரதி ச காமாஸவோ. ரூபாரூபப⁴வேஸு ச²ந்த³ராகோ³ ஜா²னனிகந்தி ஸஸ்ஸததி³ட்டி²ஸஹக³தோ ராகோ³ ப⁴வபத்த²னா ச ப⁴வாஸவோ. அவிஜ்ஜாவ அவிஜ்ஜாஸவோ.
ஆஸவானஞ்ச ஸம்ப⁴வந்தி ஏத்த² அயோனிஸோமனஸிகாரோ அவிஜ்ஜாத³யோ ச கிலேஸா ஆஸவானம் ஸம்ப⁴வோ. வுத்தஞ்ஹேதம் –
‘‘அயோனிஸோ, பி⁴க்க²வே, மனஸிகரோதோ அனுப்பன்னா சேவ ஆஸவா உப்பஜ்ஜந்தி, உப்பன்னா ச ஆஸவா பவட்³ட⁴ந்தீ’’தி (ம. நி. 1.15).
‘‘அவிஜ்ஜா, பி⁴க்க²வே, புப்³ப³ங்க³மா அகுஸலானம் த⁴ம்மானம் ஸமாபத்தியா அன்வதே³வ அஹிரிகம் அனோத்தப்ப’’ந்தி (இதிவு. 40) ச.
மக்³க³ஞ்ச க²யகா³மினந்தி ஆஸவானம் க²யகா³மினம் அரியமக்³க³ஞ்ச. தத்த² காமாஸவோ அனாகா³மிமக்³கே³ன பஹீயதி, ப⁴வாஸவோ அவிஜ்ஜாஸவோ ச அரஹத்தமக்³கே³ன. காமுபாதா³னம் விய காமாஸவோபி அக்³க³மக்³க³வஜ்ஜோ²தி ச வத³ந்தி. ஸேஸம் வுத்தனயமேவ. அட்ட²மே அபுப்³ப³ம் நத்தி².
ஸத்தமஅட்ட²மஸுத்தவண்ணனா நிட்டி²தா.
9. தண்ஹாஸுத்தவண்ணனா
58. நவமே தண்ஹாயனட்டே²ன தண்ஹா, ரூபாதி³விஸயம் தஸதீதி வா தண்ஹா. இதா³னி தம் விப⁴ஜித்வா த³ஸ்ஸேதும் ‘‘காமதண்ஹா’’திஆதி³ வுத்தம். தத்த² பஞ்சகாமகு³ணிகோ ராகோ³ காமதண்ஹா. ரூபாரூபப⁴வேஸு ச²ந்த³ராகோ³ ஜா²னனிகந்தி ஸஸ்ஸததி³ட்டி²ஸஹக³தோ ராகோ³ ப⁴வவஸேன பத்த²னா ச ப⁴வதண்ஹா. உச்சே²த³தி³ட்டி²ஸஹக³தோ ராகோ³ விப⁴வதண்ஹா. அபிச பச்சி²மதண்ஹாத்³வயம் ட²பேத்வா ஸேஸா ஸப்³பா³பி தண்ஹா காமதண்ஹா ஏவ. யதா²ஹ –
‘‘தத்த² கதமா ப⁴வதண்ஹா? ஸஸ்ஸததி³ட்டி²ஸஹக³தோ ராகோ³ ஸாராகோ³ சித்தஸ்ஸ ஸாராகோ³ – அயம் வுச்சதி ப⁴வதண்ஹா. தத்த² கதமா விப⁴வதண்ஹா? உச்சே²த³தி³ட்டி²ஸஹக³தோ ராகோ³ ஸாராகோ³ சித்தஸ்ஸ ஸாராகோ³, அயம் வுச்சதி விப⁴வதண்ஹா. அவஸேஸா தண்ஹா காமதண்ஹா’’தி (விப⁴. 916).
இமா ச திஸ்ஸோ தண்ஹா ரூபதண்ஹா…பே… த⁴ம்மதண்ஹாதி விஸயபே⁴த³தோ பச்சேகம் ச²ப்³பி³தா⁴தி கத்வா அட்டா²ரஸ ஹோந்தி. தா அஜ்ஜ²த்தரூபாதீ³ஸு அட்டா²ரஸ, ப³ஹித்³தா⁴ரூபாதீ³ஸு அட்டா²ரஸாதி ச²த்திம்ஸ, இதி அதீதா ச²த்திம்ஸ, அனாக³தா ச²த்திம்ஸ, பச்சுப்பன்னா ச²த்திம்ஸாதி விபா⁴க³தோ அட்ட²ஸதம் ஹோந்தி. புன ஸங்க³ஹே கரியமானே காலபே⁴த³ம் அனாமஸித்வா க³ய்ஹமானா ச²த்திம்ஸேவ ஹோந்தி, ரூபாதீ³னம் அஜ்ஜ²த்திகபா³ஹிரவிபா⁴கே³ அகரியமானே அட்டா²ரஸேவ, ரூபாதி³ஆரம்மணவிபா⁴க³மத்தே க³ய்ஹமானே ச²ளேவ, ஆரம்மணவிபா⁴க³ம்பி அகத்வா க³ய்ஹமானா திஸ்ஸோயேவ ஹோந்தீதி.
கா³தா²ஸு தண்ஹாயோகே³னாதி தண்ஹாஸங்கா²தேன யோகே³ன, காமயோகே³ன, ப⁴வயோகே³ன ச. ஸம்யுத்தாதி ஸம்ப³ந்தா⁴, ப⁴வாதீ³ஸு ஸம்யோஜிதா வா. தேனேவாஹ ‘‘ரத்தசித்தா ப⁴வாப⁴வே’’தி. கு²த்³த³கே சேவ மஹந்தே ச ப⁴வே லக்³க³சித்தாதி அத்தோ². அத² வா ப⁴வோதி ஸஸ்ஸததி³ட்டி², அப⁴வோதி உச்சே²த³தி³ட்டி². தஸ்மா ப⁴வாப⁴வே ஸஸ்ஸதுச்சே²த³தி³ட்டீ²ஸு ஸத்தவிஸத்தசித்தாதி. ஏதேன ப⁴வதண்ஹா, விப⁴வதண்ஹா ச த³ஸ்ஸிதா. இமஸ்மிம் பக்கே² ‘‘தண்ஹாயோகே³னா’’தி இமினா காமதண்ஹாவ த³ஸ்ஸிதாதி வேதி³தப்³பா³. தே யோக³யுத்தா மாரஸ்ஸாதி தே ஏவம்பூ⁴தா புக்³க³லா மாரஸ்ஸ பாஸஸங்கா²தேன யோகே³ன யுத்தா ப³த்³தா⁴. ராகோ³ ஹி மாரயோகோ³ மாரபாஸோதி வுச்சதி. யதா²ஹ –
‘‘அந்தலிக்க²சரோ பாஸோ, ய்வாயம் சரதி மானஸோ;
தேன தம் பா³த⁴யிஸ்ஸாமி, ந மே ஸமண மோக்க²ஸீ’’தி. (ஸம். நி. 1.151; மஹாவ. 33);
சதூஹி யோகே³ஹி அனுபத்³து³தத்தா யோக³க்கே²மம், நிப்³பா³னம் அரஹத்தஞ்ச, தஸ்ஸ அனதி⁴க³மேன அயோக³க்கே²மினோ. உபரூபரி கிலேஸாபி⁴ஸங்கா²ரானம் ஜனனதோ ஜனா, பாணினோ. ரூபாதீ³ஸு ஸத்தா விஸத்தாதி ஸத்தா.
‘‘க²ந்தா⁴னஞ்ச படிபாடி, தா⁴துஆயதனான ச;
அப்³போ³ச்சி²ன்னம் வத்தமானா, ஸம்ஸாரோதி பவுச்சதீ’’தி. –
ஏவம் வுத்தம் க²ந்தா⁴தீ³னம் அபராபருப்பத்திஸங்கா²தம் ஸம்ஸாரம் க³ச்ச²ந்தி, ததோ ந முச்சந்தி. கஸ்மா? தண்ஹாயோக³யுத்தத்தா. ஜாதிமரணகா³மினோ புனப்புனம் ஜனனமரணஸ்ஸேவ உபக³மனஸீலாதி. ஏத்தாவதா வட்டம் த³ஸ்ஸேத்வா இதா³னி விவட்டம் த³ஸ்ஸேதும் ‘‘யே ச தண்ஹம் பஹந்த்வானா’’தி கா³த²மாஹ. ஸா ஹேட்டா² வுத்தனயத்தா ஸுவிஞ்ஞேய்யாவ.
நவமஸுத்தவண்ணனா நிட்டி²தா.
10. மாரதே⁴ய்யஸுத்தவண்ணனா
59. த³ஸமஸ்ஸ கா உப்பத்தி? ஏகதி³வஸம் கிர ஸத்தா² ஸேக்க²ப³ஹுலாய பரிஸாய பரிவுதோ நிஸின்னோ தேஸம் அஜ்ஜா²ஸயம் ஓலோகேத்வா உபரி விஸேஸாதி⁴க³மாய உஸ்ஸாஹம் ஜனேதும் அஸேக்க²பூ⁴மிம் தோ²மேந்தோ இத³ம் ஸுத்தம் அபா⁴ஸி. தத்த² அதிக்கம்மாதிஆதீ³ஸு அயம் ஸங்கே²பத்தோ² – அதிக்கம்ம அதிக்கமித்வா அபி⁴ப⁴வித்வா. மாரதே⁴ய்யம் மாரஸ்ஸ விஸயம் இஸ்ஸரியட்டா²னம். ஆதி³ச்சோவ யதா² ஆதி³ச்சோ அப்³பா⁴தி³உபக்கிலேஸவிமுத்தோ அத்தனோ இத்³தி⁴யா ஆனுபா⁴வேன தேஜஸாதி தீஹி கு³ணேஹி ஸமன்னாக³தோ நப⁴ம் அப்³பு⁴ஸ்ஸக்கமானோ ஸப்³ப³ம் ஆகாஸக³தம் தமம் அதிக்கம்ம அதிக்கமித்வா அபி⁴ப⁴வித்வா வித⁴மித்வா விரோசதி, ஓபா⁴ஸதி, தபதி; ஏவமேவ கீ²ணாஸவோ பி⁴க்கு² தீஹி த⁴ம்மேஹி ஸமன்னாக³தோ ஸப்³பு³பக்கிலேஸவிமுத்தோ மாரதே⁴ய்யஸங்கா²தம் தேபூ⁴மகத⁴ம்மப்பவத்தம் அபி⁴ப⁴வித்வா விரோசதீதி.
அஸேக்கே²னாதி ஏத்த² ஸிக்கா²ஸு ஜாதாதி ஸேக்கா², ஸத்தன்னம் ஸேக்கா²னம் ஏதேதி வா ஸேக்கா², அபரியோஸிதஸிக்க²த்தா ஸயமேவ ஸிக்க²ந்தீதி வா ஸேக்கா² மக்³க³த⁴ம்மா ஹேட்டி²மப²லத்தயத⁴ம்மா ச. அக்³க³ப²லத⁴ம்மா பன உபரி ஸிக்கி²தப்³பா³பா⁴வேன ந ஸேக்கா²தி அஸேக்கா². யத்த² ஹி ஸேக்க²பா⁴வாஸங்கா அத்தி², தத்தா²யம் படிஸேதோ⁴தி லோகியத⁴ம்மேஸு நிப்³பா³னே ச அஸேக்க²பா⁴வானாபத்தி த³ட்ட²ப்³பா³. ஸீலஸமாதி⁴பஞ்ஞாஸங்கா²தா ஹி ஸிக்கா² அத்தனோ படிபக்க²கிலேஸேஹி விப்பயுத்தா பரிஸுத்³தா⁴ உபக்கிலேஸானம் ஆரம்மணபா⁴வம்பி அனுபக³மனதோ ஸாதிஸயம் ஸிக்கா²தி வத்தும் யுத்தா, அட்ட²ஸுபி மக்³க³ப²லேஸு விஜ்ஜந்தி; தஸ்மா சதுமக்³க³ஹேட்டி²மப²லத்தயத⁴ம்மா விய அரஹத்தப²லத⁴ம்மாபி ‘‘தாஸு ஸிக்கா²ஸு ஜாதா’’தி ச, தம்ஸிக்கா²ஸமங்கி³னோ அரஹதோ இதரேஸம் விய ஸேக்க²த்தே ஸதி ‘‘ஸேக்க²ஸ்ஸ ஏதே’’தி ச ‘‘ஸிக்கா² ஸீலம் ஏதேஸ’’ந்தி ச ஸேக்கா²தி ஆஸங்கா ஸியுந்தி ததா³ஸங்கானிவத்தனத்த²ம் அஸேக்கா²தி யதா²வுத்தஸேக்க²பா⁴வப்படிஸேத⁴ம் கத்வா வுத்தம். அரஹத்தப²லே பவத்தமானா ஹி ஸிக்கா² பரினிட்டி²தகிச்சத்தா ந ஸிக்கா²கிச்சம் கரோந்தி, கேவலம் ஸிக்கா²ப²லபா⁴வேன பவத்தந்தி. தஸ்மா தா ந ஸிக்கா²வசனம் அரஹந்தி, நாபி தம்ஸமங்கி³னோ ஸேக்க²வசனம், ந ச தம்ஸம்பயுத்தத⁴ம்மா ஸிக்க²னஸீலா. ‘‘ஸிக்கா²ஸு ஜாதா’’தி ஏவமாதி³அத்தே²ஹி அக்³க³ப²லத⁴ம்மா ஸேக்கா² ந ஹோந்தி. ஹேட்டி²மப²லேஸு பன ஸிக்கா² ஸகதா³கா³மிமக்³க³விபஸ்ஸனாதீ³னம் உபனிஸ்ஸயபா⁴வதோ ஸிக்கா²கிச்சம் கரோந்தீதி ஸிக்கா²வசனம் அரஹந்தி, தம்ஸமங்கி³னோ ச ஸேக்க²வசனம், தம்ஸம்பயுத்தா த⁴ம்மா ச ஸிக்க²னஸீலா. ஸேக்க²த⁴ம்மா யதா²வுத்தேஹி அத்தே²ஹி ஸேக்கா² ஹோந்தியேவ.
அத² வா ஸேக்கா²தி அபரியோஸிதஸிக்கா²னம் வசனந்தி, அஸேக்கா²தி பத³ம் பரியோஸிதஸிக்கா²னம் த³ஸ்ஸனந்தி ந லோகியத⁴ம்மனிப்³பா³னானம் அஸேக்க²பா⁴வாபத்தி. வுட்³டி⁴ப்பத்தா ஸேக்கா² அஸேக்கா² ச ஸேக்க²த⁴ம்மேஸு ஏவ கேஸஞ்சி வுட்³டி⁴ப்பத்தானம் அஸேக்க²தா ஆபஜ்ஜதீதி அரஹத்தமக்³க³த⁴ம்மா வுட்³டி⁴ப்பத்தா. யதா²வுத்தேஹி ச அத்தே²ஹி ஸேக்கா²தி கத்வா அஸேக்கா² ஆபன்னாதி சே? தம் ந, ஸதி³ஸேஸு தப்³போ³ஹாரதோ. அரஹத்தமக்³க³தோ ஹி நின்னானாகரணம் அரஹத்தப²லம் ட²பேத்வா பரிஞ்ஞாதி³கிச்சகரணம் விபாகபா⁴வஞ்ச, தஸ்மா தே ஏவ ஸேக்கா² த⁴ம்மா அரஹத்தப²லபா⁴வம் ஆபன்னாதி ஸக்கா வத்தும். குஸலஸுக²தோ ச விபாகஸுக²ம் ஸந்ததரதாய பணீததரந்தி வுட்³டி⁴ப்பத்தாவ தே த⁴ம்மா ஹோந்தீதி ‘‘அஸேக்கா²’’தி வுச்சந்தி.
தே பன அஸேக்க²த⁴ம்மே க²ந்த⁴வஸேன இத⁴ திதா⁴ விப⁴ஜித்வா தேஹி ஸமன்னாக³மேன கீ²ணாஸவஸ்ஸ ஆனுபா⁴வம் விபா⁴வேந்தோ ப⁴க³வா ‘‘அஸேக்கே²ன ஸீலக்க²ந்தே⁴னா’’திஆதி³மாஹ. தத்த² ஸீலஸத்³த³ஸ்ஸ அத்தோ² ஹேட்டா² வுத்தோ. க²ந்த⁴ஸத்³தோ³ பன ராஸிம்ஹி பஞ்ஞத்தியம் ருள்ஹியம் கு³ணேதி ப³ஹூஸு அத்தே²ஸு தி³ட்ட²ப்பயோகோ³. ததா² ஹி ‘‘அஸங்கே²ய்யோ அப்பமேய்யோ மஹாஉத³கக்க²ந்தோ⁴த்வேவ ஸங்க்²யம் க³ச்ச²தீ’’திஆதீ³ஸு (அ. நி. 4.51; 6.37) ராஸிம்ஹி ஆக³தோ. ‘‘அத்³த³ஸா கோ² ப⁴க³வா மஹந்தம் தா³ருக்க²ந்த⁴ம் க³ங்கா³ய நதி³யா ஸோதேன வுய்ஹமான’’ந்திஆதீ³ஸு (ஸம். நி. 4.241) பஞ்ஞத்தியம். ‘‘சித்தம் மனோ மானஸம் ஹத³யம் பண்ட³ரம் மனோ மனாயதனம் விஞ்ஞாணம் விஞ்ஞாணக்க²ந்தோ⁴’’திஆதீ³ஸு (த⁴. ஸ. 63, 65) ருள்ஹியம். ‘‘ந கோ², ஆவுஸோ விஸாக², அரியேன அட்ட²ங்கி³கேன மக்³கே³ன தயோ க²ந்தா⁴ ஸங்க³ஹிதா, தீஹி ச கோ², ஆவுஸோ விஸாக², க²ந்தே⁴ஹி அரியோ அட்ட²ங்கி³கோ மக்³கோ³ ஸங்க³ஹிதோ’’திஆதீ³ஸு (ம. நி. 1.462) கு³ணே. இதா⁴பி கு³ணேயேவ த³ட்ட²ப்³போ³. தஸ்மா அஸேக்கே²ன ஸீலஸங்கா²தேன கு³ணேனாதி அத்தோ². ஸமன்னாக³தோதி ஸம்பயுத்தோ ஸமங்கீ³பூ⁴தோ. ஸமாத³ஹதி ஏதேன, ஸயம் வா ஸமாத³ஹதி, ஸமாதா⁴னமேவ வாதி ஸமாதி⁴. பகாரேஹி ஜானாதி யதா²ஸபா⁴வம் படிவிஜ்ஜ²தீதி பஞ்ஞா. ஸீலமேவ க²ந்தோ⁴ ஸீலக்க²ந்தோ⁴. ஸேஸேஸுபி ஏஸேவ நயோ.
தத்த² அக்³க³ப²லபூ⁴தா ஸம்மாவாசா, ஸம்மாகம்மந்தோ, ஸம்மாஆஜீவோ ச ஸபா⁴வேனேவ அஸேக்கோ² ஸீலக்க²ந்தோ⁴ நாம, ததா² ஸம்மாஸமாதி⁴ அஸேக்கோ² ஸமாதி⁴க்க²ந்தோ⁴. தது³பகாரகதோ பன ஸம்மாவாயாமஸம்மாஸதியோ ஸமாதி⁴க்க²ந்தே⁴ ஸங்க³ஹம் க³ச்ச²ந்தி. ததா² ஸம்மாதி³ட்டி² அஸேக்கோ² பஞ்ஞாக்க²ந்தோ⁴. தது³பகாரகதோ ஸம்மாஸங்கப்போ பஞ்ஞாக்க²ந்தே⁴ ஸங்க³ஹம் க³ச்ச²தீதி ஏவமேத்த² அட்ட²பி அரஹத்தப²லத⁴ம்மா தீஹி க²ந்தே⁴ஹி ஸங்க³ஹேத்வா த³ஸ்ஸிதாதி வேதி³தப்³ப³ம்.
யஸ்ஸ ஏதே ஸுபா⁴விதாதி யேன அரஹதா ஏதே ஸீலாத³யோ அஸேக்க²த⁴ம்மக்க²ந்தா⁴ ஸுபா⁴விதா ஸுட்டு² வட்³டி⁴தா, ஸோ ஆதி³ச்சோவ விரோசதீதி ஸம்ப³ந்தோ⁴. ‘‘யஸ்ஸ சேதே’’திபி பட²ந்தி. தேஸஞ்ச ஸத்³தோ³ நிபாதமத்தம். ஏவமேதஸ்மிம் வக்³கே³ பட²மஸுத்தே வட்டம், பரியோஸானஸுத்தே விவட்டம், இதரேஸு வட்டவிவட்டம் கதி²தம்.
த³ஸமஸுத்தவண்ணனா நிட்டி²தா.
பட²மவக்³க³வண்ணனா நிட்டி²தா.
2. து³தியவக்³கோ³
1. புஞ்ஞகிரியவத்து²ஸுத்தவண்ணனா
60. து³தியவக்³க³ஸ்ஸ பட²மே புஞ்ஞகிரியவத்தூ²னீதி புஜ்ஜப⁴வப²லம் நிப்³ப³த்தேந்தி, அத்தனோ ஸந்தானம் புனந்தீதி வா புஞ்ஞானி, புஞ்ஞானி ச தானி ஹேதுபச்சயேஹி கத்தப்³ப³தோ கிரியா சாதி புஞ்ஞகிரியா. தா ஏவ ச தேஸம் தேஸம் ஆனிஸம்ஸானம் வத்து²பா⁴வதோ புஞ்ஞகிரியவத்தூ²னி. தா³னமயந்தி அனுபச்சி²ன்னப⁴வமூலஸ்ஸ அனுக்³க³ஹவஸேன பூஜாவஸேன வா அத்தனோ தே³ய்யத⁴ம்மஸ்ஸ பரேஸம் பரிச்சாக³சேதனா தீ³யதி ஏதாயாதி தா³னம், தா³னமேவ தா³னமயம். சீவராதீ³ஸு ஹி சதூஸு பச்சயேஸு அன்னாதீ³ஸு வா த³ஸஸு தா³னவத்தூ²ஸு ரூபாதீ³ஸு வா ச²ஸு ஆரம்மணேஸு தம் தம் தே³ந்தஸ்ஸ தேஸம் உப்பாத³னதோ பட்டா²ய புப்³ப³பா⁴கே³ பரிச்சாக³காலே பச்சா² ஸோமனஸ்ஸசித்தேன அனுஸ்ஸரணே சாதி தீஸு காலேஸு வுத்தனயேன பவத்தசேதனா தா³னமயம் புஞ்ஞகிரியவத்து² நாம.
ஸீலமயந்தி நிச்சஸீலஉபோஸத²னியமாதி³வஸேன பஞ்ச, அட்ட², த³ஸ வா ஸீலானி ஸமாதி³யந்தஸ்ஸ ஸீலபூரணத்த²ம் பப்³ப³ஜிஸ்ஸாமீதி விஹாரம் க³ச்ச²ந்தஸ்ஸ பப்³ப³ஜந்தஸ்ஸ மனோரத²ம் மத்த²கம் பாபேத்வா ‘‘பப்³ப³ஜிதோ வதம்ஹி ஸாது⁴ ஸுட்டூ²’’தி ஆவஜ்ஜேந்தஸ்ஸ ஸத்³தா⁴ய பாதிமோக்க²ம் பரிபூரேந்தஸ்ஸ பஞ்ஞாய சீவராதி³கே பச்சவேக்க²ந்தஸ்ஸ ஸதியா ஆபாத²க³தேஸு ரூபாதீ³ஸு சக்கு²த்³வாராதீ³னி ஸம்வரந்தஸ்ஸ வீரியேன ஆஜீவம் ஸோதே⁴ந்தஸ்ஸ ச பவத்தா சேதனா ஸீலதீதி ஸீலமயம் புஞ்ஞகிரியவத்து² நாம.
ததா² படிஸம்பி⁴தா³யம் (படி. ம. 1.48) வுத்தேன விபஸ்ஸனாமக்³கே³ன சக்கு²ம் அனிச்சதோ து³க்க²தோ அனத்ததோ விபஸ்ஸந்தஸ்ஸ ஸோதம், கா⁴னம், ஜிவ்ஹம், காயம், மனம். ரூபே…பே… த⁴ம்மே, சக்கு²விஞ்ஞாணம்…பே… மனோவிஞ்ஞாணம். சக்கு²ஸம்ப²ஸ்ஸம்…பே… மனோஸம்ப²ஸ்ஸம், சக்கு²ஸம்ப²ஸ்ஸஜம் வேத³னம்…பே… மனோஸம்ப²ஸ்ஸஜம் வேத³னம். ரூபஸஞ்ஞம்…பே… த⁴ம்மஸஞ்ஞம். ஜராமரணம் அனிச்சதோ து³க்க²தோ அனத்ததோ விபஸ்ஸந்தஸ்ஸ யா சேதனா, யா ச பத²வீகஸிணாதீ³ஸு அட்ட²திம்ஸாய ஆரம்மணேஸு பவத்தா ஜா²னசேதனா, யா ச அனவஜ்ஜேஸு கம்மாயதனஸிப்பாயதனவிஜ்ஜாட்டா²னேஸு பரிசயமனஸிகாராதி³வஸேன பவத்தா சேதனா, ஸப்³பா³ பா⁴வேதி ஏதாயாதி பா⁴வனாமயம் வுத்தனயேன புஞ்ஞகிரியவத்து² சாதி.
ஏகமேகஞ்சேத்த² யதா²ரஹம் புப்³ப³பா⁴க³தோ பட்டா²ய காயேன கரோந்தஸ்ஸ காயகம்மம் ஹோதி, தத³த்த²ம் வாசம் நிச்சா²ரேந்தஸ்ஸ வசீகம்மம், காயங்க³ம் வாசங்க³ஞ்ச அசோபேத்வா மனஸா சிந்தேந்தஸ்ஸ மனோகம்மம். அன்னாதீ³னி தே³ந்தஸ்ஸ சாபி ‘‘அன்னதா³னாதீ³னி தே³மீ’’தி வா தா³னபாரமிம் ஆவஜ்ஜேத்வா வா தா³னகாலே தா³னமயம் புஞ்ஞகிரியவத்து² ஹோதி. வத்தஸீஸே ட²த்வா த³த³தோ ஸீலமயம், க²யதோ வயதோ கம்மதோ ஸம்மஸனம் பட்ட²பேத்வா த³த³தோ பா⁴வனாமயம் புஞ்ஞகிரியவத்து² ஹோதி.
அபரானிபி ஸத்த புஞ்ஞகிரியவத்தூ²னி – அபசிதிஸஹக³தம் புஞ்ஞகிரியவத்து² வேய்யாவச்சஸஹக³தம் பத்திஅனுப்பதா³னம் அப்³ப⁴னுமோத³னம் தே³ஸனாமயம் ஸவனமயம் தி³ட்டி²ஜுக³தம் புஞ்ஞகிரியவத்தூ²தி. ஸரணக³மனம்பி ஹி தி³ட்டி²ஜுக³தேனேவ ஸங்க³ய்ஹதி. யம் பனேத்த² வத்தப்³ப³ம், தம் பரதோ ஆவி ப⁴விஸ்ஸதி.
தத்த² வுட்³ட⁴தரம் தி³ஸ்வா பச்சுக்³க³மனபத்தசீவரபடிக்³க³ஹணாபி⁴வாத³னமக்³க³ஸம்பதா³னாதி³வஸேன அபசாயனஸஹக³தம் வேதி³தப்³ப³ம். வுட்³ட⁴தரானம் வத்தபடிபத்திகரணவஸேன, கா³மம் பிண்டா³ய பவிட்ட²ம் பி⁴க்கு²ம் தி³ஸ்வா பத்தம் க³ஹேத்வா கா³மே பி⁴க்க²ம் ஸம்பாதே³த்வா உபஸம்ஹரணவஸேன ‘‘க³ச்ச² பி⁴க்கூ²னம் பத்தம் ஆஹரா’’தி ஸுத்வா வேகே³ன க³ந்த்வா பத்தாஹரணாதி³வஸேன ச வேய்யாவச்சஸஹக³தம் வேதி³தப்³ப³ம். சத்தாரோ பச்சயே த³த்வா புப்ப²க³ந்தா⁴தீ³ஹி ரதனத்தயஸ்ஸ பூஜம் கத்வா அஞ்ஞம் வா தாதி³ஸம் புஞ்ஞம் கத்வா ‘‘ஸப்³ப³ஸத்தானம் பத்தி ஹோதூ’’தி பரிணாமவஸேன பத்திஅனுப்பதா³னம் வேதி³தப்³ப³ம். ததா² பரேஹி தி³ன்னாய பத்தியா கேவலம் வா பரேஹி கதம் புஞ்ஞம் ‘‘ஸாது⁴, ஸுட்டூ²’’தி அனுமோத³னவஸேன அப்³ப⁴னுமோத³னம் வேதி³தப்³ப³ம். அத்தனோ பகு³ணத⁴ம்மம் அபச்சாஸீஸந்தோ ஹிதஜ்ஜா²ஸயேன பரேஸம் தே³ஸேதி – இத³ம் தே³ஸனாமயம் புஞ்ஞகிரியவத்து² நாம. யம் பன ஏகோ ‘‘ஏவம் மம் த⁴ம்மகதி²கோதி ஜானிஸ்ஸந்தீ’’தி இச்சா²ய ட²த்வா லாப⁴ஸக்காரஸிலோகஸன்னிஸ்ஸிதோ த⁴ம்மம் தே³ஸேதி, தம் ந மஹப்ப²லம் ஹோதி. ‘‘அத்³தா⁴ அயம் அத்தஹிதபரஹிதானம் படிபஜ்ஜனூபாயோ’’தி யோனிஸோமனஸிகாரபுரேசாரிகஹிதப²ரணேன முது³சித்தேன த⁴ம்மம் ஸுணாதி, இத³ம் ஸவனமயம் புஞ்ஞகிரியவத்து² ஹோதி. யம் பனேகோ ‘‘இதி மம் ஸத்³தோ⁴தி ஜானிஸ்ஸந்தீ’’தி ஸுணாதி, தம் ந மஹப்ப²லம் ஹோதி. தி³ட்டி²யா உஜுக³மனம் தி³ட்டி²ஜுக³தம், ‘‘அத்தி² தி³ன்ன’’ந்திஆதி³னயப்பவத்தஸ்ஸ ஸம்மாத³ஸ்ஸனஸ்ஸ ஏதம் அதி⁴வசனம். இத³ஞ்ஹி புப்³ப³பா⁴கே³ வா பச்சா²பா⁴கே³ வா ஞாணவிப்பயுத்தம்பி உஜுகரணகாலே ஞாணஸம்பயுத்தமேவ ஹோதி. அபரே பனாஹு ‘‘விஜானனபஜானனவஸேன த³ஸ்ஸனம் தி³ட்டி² குஸலஞ்ச விஞ்ஞாணம் கம்மஸ்ஸகதாஞாணாதி³ ச ஸம்மாத³ஸ்ஸன’’ந்தி. தத்த² குஸலேன விஞ்ஞாணேன ஞாணஸ்ஸ அனுப்பாதே³பி அத்தனா கதபுஞ்ஞானுஸ்ஸரணவண்ணாரஹவண்ணனாதீ³னம் ஸங்க³ஹோ, கம்மஸ்ஸகதாஞாணேன கம்மபத²ஸம்மாதி³ட்டி²யா. இதரம் பன தி³ட்டி²ஜுக³தம் ஸப்³பே³ஸம் நியமலக்க²ணம். யஞ்ஹி கிஞ்சி புஞ்ஞம் கரோந்தஸ்ஸ தி³ட்டி²யா உஜுபா⁴வேனேவ தம் மஹப்ப²லம் ஹோதி.
இமேஸம் பன ஸத்தன்னம் புஞ்ஞகிரியவத்தூ²னம் புரிமேஹி தீஹி தா³னமயாதீ³ஹி புஞ்ஞகிரியவத்தூ²ஹி ஸங்க³ஹோ. தத்த² ஹி அபசாயனவேய்யாவச்சானி ஸீலமயே, பத்திஅனுப்பதா³னஅப்³ப⁴னுமோத³னானி தா³னமயே, த⁴ம்மதே³ஸனாஸவனானி பா⁴வனாமயே, தி³ட்டி²ஜுக³தம் தீஸுபி. தேனாஹ ப⁴க³வா –
‘‘தீணிமானி, பி⁴க்க²வே, புஞ்ஞகிரியவத்தூ²னி. கதமானி தீணி? தா³னமயம்…பே… பா⁴வனாமயம் புஞ்ஞகிரியவத்தூ²’’தி (அ. நி. 8.36).
ஏத்த² ச அட்ட²ன்னம் காமாவசரகுஸலசேதனானம் வஸேன திண்ணம்பி புஞ்ஞகிரியவத்தூ²னம் பவத்தி ஹோதி. யதா² ஹி பகு³ணம் த⁴ம்மம் பரிவத்தேந்தஸ்ஸ ஏகச்சே அனுஸந்தி⁴ம் அஸல்லக்கே²ந்தஸ்ஸேவ க³ச்ச²ந்தி, ஏவம் பகு³ணம் ஸமத²விபஸ்ஸனாபா⁴வனம் அனுயுஞ்ஜந்தஸ்ஸ அந்தரந்தரா ஞாணவிப்பயுத்தசித்தேனாபி மனஸிகாரோ பவத்ததி. ஸப்³ப³ம் தம் பன மஹக்³க³தகுஸலசேதனானம் வஸேன பா⁴வனாமயமேவ புஞ்ஞகிரியவத்து² ஹோதி, ந இதரானி. கா³தா²ய அத்தோ² ஹேட்டா² வுத்தோயேவ.
பட²மஸுத்தவண்ணனா நிட்டி²தா.
2. சக்கு²ஸுத்தவண்ணனா
61. து³தியே சக்கூ²னீதி சக்க²ந்தீதி சக்கூ²னி, ஸமவிஸமம் ஆசிக்க²ந்தானி விய பவத்தந்தீதி அத்தோ². அத² வா சக்க²னட்டே²ன சக்கூ²னி. கிமித³ம் சக்க²னம் நாம? அஸ்ஸாத³னம், ததா² ஹி வத³ந்தி ‘‘மது⁴ம் சக்க²தி ப்³யஞ்ஜனம் சக்க²தீ’’தி இமானி ச ஆரம்மணரஸம் அனுப⁴வந்தானி அஸ்ஸாதே³ந்தானி விய ஹோந்தீதி சக்க²னட்டே²ன சக்கூ²னி. தானி பன ஸங்கே²பதோ த்³வே சக்கூ²னி – ஞாணசக்கு², மம்ஸசக்கு² சாதி. தேஸு மம்ஸசக்கு² ஹேட்டா² வுத்தமேவ. ஞாணசக்கு² தி³ப்³ப³சக்கு², பஞ்ஞாசக்கூ²தி இத⁴ த்³விதா⁴ கத்வா வுத்தம்.
தத்த² தி³ப்³ப³சக்கூ²தி தி³ப்³ப³ஸதி³ஸத்தா தி³ப்³ப³ம். தே³வதானஞ்ஹி ஸுசரிதகம்மனிப்³ப³த்தம் பித்தஸேம்ஹருஹிராதீ³ஹி அபலிபு³த்³த⁴ம் உபக்கிலேஸவிமுத்ததாய தூ³ரேபி ஆரம்மணக்³க³ஹணஸமத்த²ம் தி³ப்³ப³ம் பஸாத³சக்கு² ஹோதி. இத³ஞ்சாபி வீரியபா⁴வனாப³லனிப்³ப³த்தம் ஞாணசக்கு² தாதி³ஸமேவாதி தி³ப்³ப³ஸதி³ஸத்தா தி³ப்³ப³ம், தி³ப்³ப³விஹாரவஸேன படிலத்³த⁴த்தா அத்தனோ ச தி³ப்³ப³விஹாரஸன்னிஸ்ஸிதத்தா ஆலோகபரிக்³க³ஹேன மஹாஜுதிகத்தா. திரோகுட்டாதி³க³தரூபத³ஸ்ஸனேன மஹாக³திகத்தாபி தி³ப்³ப³ம். தம் ஸப்³ப³ம் ஸத்³த³ஸத்தா²னுஸாரேன வேதி³தப்³ப³ம். த³ஸ்ஸனட்டே²ன சக்கு²கிச்சகரணேன சக்கு²மிவாதிபி சக்கு², தி³ப்³ப³ஞ்ச தம் சக்கு² சாதி தி³ப்³ப³சக்கு².
பஜானாதீதி பஞ்ஞா. கிம் பஜானாதி? சத்தாரி அரியஸச்சானி ‘‘இத³ம் து³க்க²’’ந்திஆதி³னா. வுத்தஞ்ஹேதம் –
‘‘பஜானாதீதி கோ², ஆவுஸோ, தஸ்மா பஞ்ஞாதி வுச்சதி. கிஞ்ச பஜானாதி? இத³ம் து³க்க²’’ந்திஆதி³ (ம. நி. 1.449).
அட்ட²கதா²யம் பன ‘‘பஞ்ஞாபனவஸேன பஞ்ஞா. கிந்தி பஞ்ஞாபேதி? அனிச்சந்தி பஞ்ஞாபேதி, து³க்க²ந்தி பஞ்ஞாபேதி, அனத்தாதி பஞ்ஞாபேதீ’’தி வுத்தம். ஸா பனாயம் லக்க²ணாதி³தோ யதா²ஸபா⁴வபடிவேத⁴லக்க²ணா, அக்க²லிதபடிவேத⁴லக்க²ணா வா குஸலிஸ்ஸாஸகி²த்தஉஸுபடிவேதோ⁴ விய, விஸயோபா⁴ஸனரஸா பதீ³போ விய, அஸம்மோஹபச்சுபட்டா²னா அரஞ்ஞக³தஸுதே³ஸகோ விய. விஸேஸதோ பனேத்த² ஆஸவக்க²யஞாணஸங்கா²தா பஞ்ஞா சதுஸச்சத³ஸ்ஸனட்டே²ன பஞ்ஞாசக்கூ²தி அதி⁴ப்பேதா. யம் ஸந்தா⁴ய வுத்தம் ‘‘சக்கு²ம் உத³பாதி³, ஞாணம் உத³பாதி³, பஞ்ஞா உத³பாதி³, விஜ்ஜா உத³பாதி³, ஆலோகோ உத³பாதீ³’’தி (ஸம். நி. 5.1081; மஹாவ. 15).
ஏதேஸு ச மம்ஸசக்கு² பரித்தம், தி³ப்³ப³சக்கு² மஹக்³க³தம், இதரம் அப்பமாணம். மம்ஸசக்கு² ரூபம், இதரானி அரூபானி. மம்ஸசக்கு² தி³ப்³ப³சக்கு² ச லோகியானி ஸாஸவானி ரூபவிஸயானி, இதரம் லோகுத்தரம் அனாஸவம் சதுஸச்சவிஸயம். மம்ஸசக்கு² அப்³யாகதம், தி³ப்³ப³சக்கு² ஸியா குஸலம் ஸியா அப்³யாகதம், ததா² பஞ்ஞாசக்கு². மம்ஸசக்கு² காமாவசரம், தி³ப்³ப³சக்கு² ரூபாவசரம், இதரம் லோகுத்தரந்தி ஏவமாதி³ விபா⁴கா³ வேதி³தப்³பா³.
கா³தா²ஸு அனுத்தரந்தி பஞ்ஞாசக்கு²ம் ஸந்தா⁴ய வுத்தம். தஞ்ஹி ஆஸவக்க²யஞாணபா⁴வதோ அனுத்தரம். அக்கா²ஸி புரிஸுத்தமோதி புரிஸானம் உத்தமோ அக்³கோ³ ஸம்மாஸம்பு³த்³தோ⁴ தே³ஸேஸி. உப்பாதோ³தி மம்ஸசக்கு²ஸ்ஸ பவத்தி. மக்³கோ³தி உபாயோ, தி³ப்³ப³சக்கு²ஸ்ஸ காரணம். பகதிசக்கு²மதோ ஏவ ஹி தி³ப்³ப³சக்கு² உப்பஜ்ஜதி, யஸ்மா கஸிணாலோகம் வட்³டே⁴த்வா தி³ப்³ப³சக்கு²ஞாணஸ்ஸ உப்பாத³னம், ஸோ ச கஸிணமண்ட³லே உக்³க³ஹனிமித்தேன வினா நத்தீ²தி. யதோதி யதா³. ஞாணந்தி ஆஸவக்க²யஞாணம். தேனேவாஹ ‘‘பஞ்ஞாசக்கு² அனுத்தர’’ந்தி. யஸ்ஸ சக்கு²ஸ்ஸ படிலாபா⁴தி யஸ்ஸ அரியஸ்ஸ பஞ்ஞாசக்கு²ஸ்ஸ உப்பத்தியா பா⁴வனாய ஸப்³ப³ஸ்மா வட்டது³க்க²தோ பமுச்சதி பரிமுச்சதீதி.
து³தியஸுத்தவண்ணனா நிட்டி²தா.
3. இந்த்³ரியஸுத்தவண்ணனா
62. ததியே இந்த்³ரியானீதி அதி⁴பதேய்யட்டே²ன இந்த்³ரியானி. யானி ஹி ஸஹஜாதத⁴ம்மேஸு இஸ்ஸரா விய ஹுத்வா தேஹி அனுவத்திதப்³பா³னி, தானி இந்த்³ரியானி நாம. அபிச இந்தோ³ ப⁴க³வா த⁴ம்மிஸ்ஸரோ பரமேன சித்திஸ்ஸரியேன ஸமன்னாக³தோ. தேன இந்தே³ன ஸப்³ப³பட²மம் தி³ட்ட²த்தா அதி⁴க³தத்தா பரேஸஞ்ச தி³ட்ட²த்தா தே³ஸிதத்தா விஹிதத்தா கோ³சரபா⁴வனாஸேவனாஹி தி³ட்ட²த்தா ச இந்த்³ரியானி. இந்த³ம் வா மக்³கா³தி⁴க³மஸ்ஸ உபனிஸ்ஸயபூ⁴தம் புஞ்ஞகம்மம், தஸ்ஸ லிங்கா³னீதிபி இந்த்³ரியானி. அனஞ்ஞாதஞ்ஞஸ்ஸாமீதிந்த்³ரியந்தி ‘‘அனமதக்³கே³ ஸம்ஸாரே அனஞ்ஞாதம் அனதி⁴க³தம் அமதபத³ம் சதுஸச்சத⁴ம்மமேவ வா ஜானிஸ்ஸாமீ’’தி படிபன்னஸ்ஸ இமினா புப்³ப³பா⁴கே³ன உப்பன்னம் இந்த்³ரியம், ஸோதாபத்திமக்³க³பஞ்ஞாயேதம் அதி⁴வசனம். அஞ்ஞிந்த்³ரியந்தி ஆஜானனஇந்த்³ரியம். தத்ராயம் வசனத்தோ² – ஆஜானாதி பட²மமக்³க³ஞாணேன தி³ட்ட²மரியாத³ம் அனதிக்கமித்வாவ ஜானாதீதி அஞ்ஞா. யதே²வ ஹி பட²மமக்³க³பஞ்ஞா து³க்கா²தீ³ஸு பரிஞ்ஞாபி⁴ஸமயாதி³வஸேன பவத்ததி, ததே²வ அயம்பி பவத்ததீதி அஞ்ஞா ச ஸா யதா²வுத்தேனட்டே²ன இந்த்³ரியம் சாதி அஞ்ஞிந்த்³ரியம். ஆஜானனட்டே²னேவ அஞ்ஞஸ்ஸ வா அரியபுக்³க³லஸ்ஸ இந்த்³ரியந்தி அஞ்ஞிந்த்³ரியம், ஸோதாபத்திப²லதோ பட்டா²ய ச²ஸு டா²னேஸு ஞாணஸ்ஸேதம் அதி⁴வசனம். அஞ்ஞாதாவிந்த்³ரியந்தி அஞ்ஞாதாவினோ சதூஸு ஸச்சேஸு நிட்டி²தஞாணகிச்சஸ்ஸ கீ²ணாஸவஸ்ஸ உப்பஜ்ஜனதோ இந்த்³ரியட்ட²ஸம்ப⁴வதோ ச அஞ்ஞாதாவிந்த்³ரியம். ஏத்த² ச பட²மபச்சி²மானி பட²மமக்³க³சதுத்த²ப²லவஸேன ஏகட்டா²னிகானி, இதரம் இதரமக்³க³ப²லவஸேன ச²ட்டா²னிகந்தி வேதி³தப்³ப³ம்.
கா³தா²ஸு ஸிக்க²மானஸ்ஸாதி அதி⁴ஸீலஸிக்கா²த³யோ ஸிக்க²மானஸ்ஸ பா⁴வேந்தஸ்ஸ. உஜுமக்³கா³னுஸாரினோதி உஜுமக்³கோ³ வுச்சதி அரியமக்³கோ³, அந்தத்³வயவிவஜ்ஜிதத்தா தஸ்ஸ அனுஸ்ஸரணதோ உஜுமக்³கா³னுஸாரினோ, படிபாடியா மக்³கே³ உப்பாதே³ந்தஸ்ஸாதி அத்தோ². க²யஸ்மிந்தி அனவஸேஸகிலேஸானம் கே²பனதோ க²யஸங்கா²தே அக்³க³மக்³கே³ ஞாணம் பட²மம் புரேயேவ உப்பஜ்ஜதி. ததோ அஞ்ஞா அனந்தராதி ததோ மக்³க³ஞாணதோ அனந்தரா அரஹத்தம் உப்பஜ்ஜதி. அத² வா உஜுமக்³கா³னுஸாரினோதி லீனுத்³த⁴ச்சபதிட்டா²னாயூஹனாதி³கே வஜ்ஜேத்வா ஸமத²விபஸ்ஸனம் யுக³னத்³த⁴ம் கத்வா பா⁴வனாவஸேன பவத்தம் புப்³ப³பா⁴க³மக்³க³ம் அனுஸ்ஸரந்தஸ்ஸ அனுக³ச்ச²ந்தஸ்ஸ படிபஜ்ஜந்தஸ்ஸ கோ³த்ரபு⁴ஞாணானந்தரம் தி³ட்டே²கட்டா²னம் கிலேஸானம் கே²பனதோ க²யஸ்மிம் ஸோதாபத்திமக்³கே³ பட²மம் ஞாணம் அனஞ்ஞாதஞ்ஞஸ்ஸாமீதிந்த்³ரியம் உப்பஜ்ஜதி. ததோ அஞ்ஞா அனந்தராதி ததோ பட²மஞாணதோ அனந்தரா அனந்தரதோ பட்டா²ய யாவ அக்³க³மக்³கா³ அஞ்ஞா அஞ்ஞிந்த்³ரியம் உப்பஜ்ஜதி.
ததோ அஞ்ஞா விமுத்தஸ்ஸாதி ததோ அஞ்ஞா அஞ்ஞிந்த்³ரியதோ பச்சா² அரஹத்தமக்³க³ஞாணானந்தரா அரஹத்தப²லேன பஞ்ஞாவிமுத்தியா அஞ்ஞாதாவிந்த்³ரியேன விமுத்தஸ்ஸ. ஞாணம் வே ஹோதி தாதி³னோதி அரஹத்தப²லுப்பத்திதோ உத்தரகாலே இட்டா²னிட்டா²தீ³ஸு தாதி³லக்க²ணப்பத்தஸ்ஸ கீ²ணாஸவஸ்ஸ பச்சவேக்க²ணஞாணம் உப்பஜ்ஜதி. கத²ம் உப்பஜ்ஜதீதி ஆஹ ‘‘அகுப்பா மே விமுத்தீ’’தி. தஸ்ஸ அகுப்பபா⁴வஸ்ஸ காரணம் த³ஸ்ஸேதி ‘‘ப⁴வஸம்யோஜனக்க²யா’’தி.
இதா³னி தாதி³ஸம் கீ²ணாஸவம் தோ²மேந்தோ ‘‘ஸ வே இந்த்³ரியஸம்பன்னோ’’தி ததியம் கா³த²மாஹ. தத்த² இந்த்³ரியஸம்பன்னோதி யதா²வுத்தேஹி தீஹி லோகுத்தரிந்த்³ரியேஹி ஸமன்னாக³தோ, ஸுத்³தே⁴ஹிபி வா படிப்பஸ்ஸத்³தி⁴லத்³தே⁴ஹி ஸத்³தா⁴தீ³ஹி இந்த்³ரியேஹி ஸமன்னாக³தோ பரிபுண்ணோ, ததோ ஏவ சக்கா²தீ³ஹி ஸுட்டு² வூபஸந்தேஹி நிப்³பி³ஸேவனேஹி இந்த்³ரியேஹி ஸமன்னாக³தோ. தேனாஹ ‘‘ஸந்தோ’’தி, ஸப்³ப³கிலேஸபரிளாஹவூபஸமேன உபஸந்தோதி அத்தோ². ஸந்திபதே³ ரதோதி நிப்³பா³னே அபி⁴ரதோ அதி⁴முத்தோ. ஏத்த² ச ‘‘இந்த்³ரியஸம்பன்னோ’’தி ஏதேன பா⁴விதமக்³க³தா, பரிஞ்ஞாதக்க²ந்த⁴தா சஸ்ஸ த³ஸ்ஸிதா. ‘‘ஸந்தோ’’தி ஏதேன பஹீனகிலேஸதா, ‘‘ஸந்திபதே³ ரதோ’’தி ஏதேன ஸச்சி²கதனிரோத⁴தாதி. ஸேஸம் வுத்தனயமேவ.
ததியஸுத்தவண்ணனா நிட்டி²தா.
4. அத்³தா⁴ஸுத்தவண்ணனா
63. சதுத்தே² அத்³தா⁴தி காலா. அதீதோ அத்³தா⁴திஆதீ³ஸு த்³வே பரியாயா – ஸுத்தந்தபரியாயோ, அபி⁴த⁴ம்மபரியாயோ ச. தத்த² ஸுத்தந்தபரியாயேன படிஸந்தி⁴தோ புப்³பே³ அதீதோ அத்³தா⁴ நாம, சுதிதோ பச்சா² அனாக³தோ அத்³தா⁴ நாம, ஸஹ சுதிபடிஸந்தீ⁴ஹி தத³னந்தரம் பச்சுப்பன்னோ அத்³தா⁴ நாம. அபி⁴த⁴ம்மபரியாயேன உப்பாதோ³, டி²தி, ப⁴ங்கோ³தி இமே தயோ க²ணே பத்வா நிருத்³த⁴த⁴ம்மா அதீதோ அத்³தா⁴ நாம, தயோபி க²ணே அஸம்பத்தா அனாக³தோ அத்³தா⁴ நாம, க²ணத்தயஸமங்கி³னோ பச்சுப்பன்னோ அத்³தா⁴ நாம.
அபரோ நயோ – அயஞ்ஹி அதீதாதி³விபா⁴கோ³ அத்³தா⁴ஸந்ததிஸமயக²ணவஸேன சதுதா⁴ வேதி³தப்³போ³. தேஸு அத்³தா⁴விபா⁴கோ³ வுத்தோ. ஸந்ததிவஸேன ஸபா⁴கா³ ஏகஉதுஸமுட்டா²னா, ஏகாஹாரஸமுட்டா²னா ச புப்³பா³பரியவஸேன வத்தமானாபி பச்சுப்பன்னா. ததோ புப்³பே³ விஸபா⁴க³உதுஆஹாரஸமுட்டா²னா அதீதா பச்சா² அனாக³தா. சித்தஜா ஏகவீதி²ஏகஜவனஏகஸமாபத்திஸமுட்டா²னா பச்சுப்பன்னா நாம, ததோ புப்³பே³ அதீதா, பச்சா² அனாக³தா. கம்மஸமுட்டா²னானம் பாடியேக்கம் ஸந்ததிவஸேன அதீதாதி³பே⁴தோ³ நத்தி², தேஸம்யேவ பன உதுஆஹாரசித்தஸமுட்டா²னானம் உபத்த²ம்ப⁴கவஸேன தஸ்ஸ அதீதாதி³பா⁴வோ வேதி³தப்³போ³. ஸமயவஸேன ஏகமுஹுத்தபுப்³ப³ண்ஹஸாயன்ஹரத்திதி³வாதீ³ஸு ஸமயேஸு ஸந்தானவஸேன பவத்தமானா தம்தம்ஸமயே பச்சுப்பன்னா நாம, ததோ புப்³பே³ அதீதா, பச்சா² அனாக³தா. அயம் தாவ ரூபத⁴ம்மேஸு நயோ. அரூபத⁴ம்மேஸு பன க²ணவஸேன உப்பாதா³தி³க்க²ணத்தயபரியாபன்னா பச்சுப்பன்னா, ததோ புப்³பே³ அதீதா, பச்சா² அனாக³தா. அபிச அதிக்கந்தஹேதுபச்சயகிச்சா அதீதா, நிட்டி²தஹேதுகிச்சா அனிட்டி²தபச்சயகிச்சா பச்சுப்பன்னா, உப⁴யகிச்சம் அஸம்பத்தா அனாக³தா. அத்தனோ வா கிச்சக்க²ணே பச்சுப்பன்னா, ததோ புப்³பே³ அதீதா, பச்சா² அனாக³தா. ஏத்த² ச க²ணாதி³கதா²வ நிப்பரியாயா, ஸேஸா பரியாயா. அயஞ்ஹி அதீதாதி³பே⁴தோ³ நாம த⁴ம்மானம் ஹோதி, ந காலஸ்ஸ. அதீதாதி³பே⁴தே³ பன த⁴ம்மே உபாதா³ய பரமத்த²தோ அவிஜ்ஜமானோபி காலோ இத⁴ தேனேவ வோஹாரேன அதீதோதிஆதி³னா வுத்தோதி வேதி³தப்³போ³.
கா³தா²ஸு அக்கே²ய்யஸஞ்ஞினோதி ஏத்த² அக்கா²யதி, கதீ²யதி, பஞ்ஞாபீயதீதி அக்கே²ய்யம், கதா²வத்து², அத்த²தோ ரூபாத³யோ பஞ்சக்க²ந்தா⁴. வுத்தஞ்ஹேதம் –
‘‘அதீதம் வா அத்³தா⁴னம் ஆரப்³ப⁴ கத²ம் கதே²ய்ய, அனாக³தம் வா…பே… பச்சுப்பன்னம் வா அத்³தா⁴னம் ஆரப்³ப⁴ கத²ம் கதே²ய்யா’’தி (தீ³. நி. 3.305).
ததா² –
‘‘யம், பி⁴க்க²வே, ரூபம் அதீதம் நிருத்³த⁴ம் விபரிணதம், ‘அஹோஸீ’தி தஸ்ஸ ஸங்கா², ‘அஹோஸீ’தி தஸ்ஸ ஸமஞ்ஞா, ‘அஹோஸீ’தி தஸ்ஸ பஞ்ஞத்தி; ந தஸ்ஸ ஸங்கா² அத்தீ²தி, ந தஸ்ஸ ஸங்கா² ப⁴விஸ்ஸதீ’’தி (ஸம். நி. 3.62) –
ஏவம் வுத்தேன நிருத்திபத²ஸுத்தேனபி ஏத்த² அத்தோ² தீ³பேதப்³போ³. ஏவம் கதா²வத்து²பா⁴வேன அக்கே²ய்யஸங்கா²தே க²ந்த⁴பஞ்சகே அஹந்தி ச மமந்தி ச தே³வோதி ச மனுஸ்ஸோதி ச இத்தீ²தி ச புரிஸோதி ச ஆதி³னா பவத்தஸஞ்ஞாவஸேன அக்கே²ய்யஸஞ்ஞினோ, பஞ்சஸு உபாதா³னக்க²ந்தே⁴ஸு ஸத்தபுக்³க³லாதி³ஸஞ்ஞினோதி அத்தோ². அக்கே²ய்யஸ்மிம் தண்ஹாதி³ட்டி²க்³கா³ஹவஸேன பதிட்டி²தா, ராகா³தி³வஸேன வா அட்ட²ஹாகாரேஹி பதிட்டி²தா. ரத்தோ ஹி ராக³வஸேன பதிட்டி²தோ ஹோதி, து³ட்டோ² தோ³ஸவஸேன, மூள்ஹோ மோஹவஸேன, பராமட்டோ² தி³ட்டி²வஸேன, தா²மக³தோ அனுஸயவஸேன, வினிப³த்³தோ⁴ மானவஸேன, அனிட்ட²ங்க³தோ விசிகிச்சா²வஸேன, விக்கே²பக³தோ உத்³த⁴ச்சவஸேன பதிட்டி²தோ ஹோதீதி.
அக்கே²ய்யம் அபரிஞ்ஞாயாதி தம் அக்கே²ய்யம் தேபூ⁴மகத⁴ம்மே தீஹி பரிஞ்ஞாஹி அபரிஜானித்வா தஸ்ஸ அபரிஜானனஹேது. யோக³மாயந்தி மச்சுனோதி மரணஸ்ஸ யோக³ம் தேன ஸம்யோக³ம் உபக³ச்ச²ந்தி, ந விஸம்யோக³ந்தி அத்தோ².
அத² வா யோக³ந்தி உபாயம், தேன யோஜிதம் பஸாரிதம் மாரஸேனட்டா²னியம் அனத்த²ஜாலம் கிலேஸஜாலஞ்ச உபக³ச்ச²ந்தீதி வுத்தம் ஹோதி. ததா² ஹி வுத்தம் –
‘‘ந ஹி நோ ஸங்க³ரம் தேன, மஹாஸேனேன மச்சுனா’’தி. (ம. நி. 3.272; ஜா. 2.22.121; நேத்தி. 103);
ஏத்தாவதா வட்டம் த³ஸ்ஸேத்வா இதா³னி விவட்டம் த³ஸ்ஸேதும் ‘‘அக்கே²ய்யஞ்ச பரிஞ்ஞாயா’’திஆதி³ வுத்தம். தத்த² ச-ஸத்³தோ³ ப்³யதிரேகே, தேன அக்கே²ய்யபரிஜானனேன லத்³த⁴ப்³ப³ம் வக்க²மானமேவ விஸேஸம் ஜோதேதி. பரிஞ்ஞாயாதி விபஸ்ஸனாஸஹிதாய மக்³க³பஞ்ஞாய து³க்க²ந்தி பரிச்சி²ஜ்ஜ ஜானித்வா, தப்படிப³த்³த⁴கிலேஸப்பஹானேன வா தம் ஸமதிக்கமித்வா திஸ்ஸன்னம்பி பரிஞ்ஞானம் கிச்சம் மத்த²கம் பாபேத்வா. அக்கா²தாரம் ந மஞ்ஞதீதி ஸப்³ப³ஸோ மஞ்ஞனானம் பஹீனத்தா கீ²ணாஸவோ அக்கா²தாரம் ந மஞ்ஞதி, காரகாதி³ஸபா⁴வம் கிஞ்சி அத்தானம் ந பச்சேதீதி அத்தோ². பு²ட்டோ² விமோக்கோ² மனஸா, ஸந்திபத³மனுத்தரந்தி யஸ்மா ஸப்³ப³ஸங்க²தவிமுத்தத்தா ‘‘விமோக்கோ²’’தி ஸப்³ப³கிலேஸஸந்தாபவூபஸமனட்டா²னதாய ‘‘ஸந்திபத³’’ந்தி லத்³த⁴னாமோ நிப்³பா³னத⁴ம்மோ பு²ட்டோ² பு²ஸிதோ பத்தோ, தஸ்மா அக்கா²தாரம் ந மஞ்ஞதீதி. அத² வா ‘‘பரிஞ்ஞாயா’’தி பதே³ன து³க்க²ஸச்சஸ்ஸ பரிஞ்ஞாபி⁴ஸமயம் ஸமுத³யஸச்சஸ்ஸ பஹானாபி⁴ஸமயஞ்ச வத்வா இதா³னி ‘‘பு²ட்டோ² விமோக்கோ² மனஸா, ஸந்திபத³மனுத்தர’’ந்தி இமினா மக்³க³னிரோதா⁴னம் பா⁴வனாஸச்சி²கிரியாபி⁴ஸமயம் வத³தி. தஸ்ஸத்தோ² – ஸமுச்சே²த³வஸேன ஸப்³ப³கிலேஸேஹி விமுச்சதீதி விமோக்கோ², அரியமக்³கோ³. ஸோ பனஸ்ஸ மக்³க³சித்தேன பு²ட்டோ² பு²ஸிதோ பா⁴விதோ, தேனேவ அனுத்தரம் ஸந்திபத³ம் நிப்³பா³னம் பு²ட்ட²ம் பு²ஸிதம் ஸச்சி²கதந்தி.
அக்கே²ய்யஸம்பன்னோதி அக்கே²ய்யனிமித்தம் விவிதா⁴ஹி விபத்தீஹி உபத்³து³தே லோகே பஹீனவிபல்லாஸதாய ததோ ஸுபரிமுத்தோ அக்கே²ய்யபரிஞ்ஞாபி⁴னிப்³ப³த்தாஹி ஸம்பத்தீஹி ஸம்பன்னோ ஸமன்னாக³தோ. ஸங்கா²ய ஸேவீதி பஞ்ஞாவேபுல்லப்பத்தியா சீவராதி³பச்சயே ஸங்கா²ய பரிதுலேத்வாவ ஸேவனஸீலோ, ஸங்கா²தத⁴ம்மத்தா ச ஆபாத²க³தம் ஸப்³ப³ம்பி விஸயம் ச²ளங்கு³பேக்கா²வஸேன ஸங்கா²ய ஸேவனஸீலோ. த⁴ம்மட்டோ²தி அஸேக்க²த⁴ம்மேஸு நிப்³பா³னத⁴ம்மே ஏவ வா டி²தோ. வேத³கூ³தி வேதி³தப்³ப³ஸ்ஸ சதுஸச்சஸ்ஸ பாரங்க³தத்தா வேத³கூ³. ஏவம்கு³ணோ அரஹா ப⁴வாதீ³ஸு கத்த²சி ஆயதிம் புனப்³ப⁴வாபா⁴வதோ மனுஸ்ஸதே³வாதி ஸங்க்²யம் ந உபேதி, அபஞ்ஞத்திகபா⁴வமேவ க³ச்ச²தீதி அனுபாதா³பரினிப்³பா³னேன தே³ஸனம் நிட்டா²பேஸி.
சதுத்த²ஸுத்தவண்ணனா நிட்டி²தா.