பஞ்ஹவேய்யாகரணவண்ணனா
357. கிம் ஸம்யோஜனாதி கிம் ப³ந்த⁴னா, கேன ப³ந்த⁴னேன ப³த்³தா⁴ ஹுத்வா. புது²காயாதி ப³ஹுஜனா. அவேராதி அப்படிகா⁴. அத³ண்டா³தி ஆவுத⁴த³ண்ட³த⁴னத³ண்ட³வினிமுத்தா. அஸபத்தாதி அபச்சத்தி²கா. அப்³யாபஜ்ஜாதி விக³ததோ³மனஸ்ஸா. விஹரேமு அவேரினோதி அஹோ வத கேனசி ஸத்³தி⁴ம் அவேரினோ விஹரேய்யாம, கத்த²சி கோபம் ந உப்பாதே³த்வா அச்ச²ராய க³ஹிதகம் ஜங்க⁴ஸஹஸ்ஸேன ஸத்³தி⁴ம் பரிபு⁴ஞ்ஜேய்யாமாதி தா³னம் த³த்வா பூஜம் கத்வா ச பத்த²யந்தி. இதி ச நேஸம் ஹோதீதி ஏவஞ்ச நேஸம் அயம் பத்த²னா ஹோதி. அத² ச பனாதி ஏவம் பத்த²னாய ஸதிபி.
இஸ்ஸாமச்ச²ரியஸம்யோஜனாதி பரஸம்பத்திகீ²யனலக்க²ணா இஸ்ஸா, அத்தஸம்பத்தியா பரேஹி ஸாதா⁴ரணபா⁴வஸ்ஸ அஸஹனலக்க²ணம் மச்ச²ரியம், இஸ்ஸா ச மச்ச²ரியஞ்ச ஸம்யோஜனம் ஏதேஸந்தி இஸ்ஸாமச்ச²ரியஸம்யோஜனா. அயமேத்த² ஸங்கே²போ. வித்தா²ரதோ பன இஸ்ஸாமச்ச²ரியானி அபி⁴த⁴ம்மே வுத்தானேவ.
ஆவாஸமச்ச²ரியேன பனேத்த² யக்கோ² வா பேதோ வா ஹுத்வா தஸ்ஸேவ ஆவாஸஸ்ஸ ஸங்காரம் ஸீஸேன உக்கி²பித்வா விசரதி. குலமச்ச²ரியேன தஸ்மிம் குலே அஞ்ஞேஸம் தா³னாதீ³னி கரோந்தே தி³ஸ்வா ‘‘பி⁴ன்னம் வதித³ம் குலம் மமா’’தி சிந்தயதோ லோஹிதம்பி முக²தோ உக்³க³ச்ச²தி, குச்சி²விரேசனம்பி ஹோதி, அந்தானிபி க²ண்டா³க²ண்டா³னி ஹுத்வா நிக்க²மந்தி. லாப⁴மச்ச²ரியேன ஸங்க⁴ஸ்ஸ வா க³ணஸ்ஸ வா ஸந்தகே லாபே⁴ மச்ச²ராயித்வா புக்³க³லிகபரிபோ⁴கே³ன பரிபு⁴ஞ்ஜித்வா யக்கோ² வா பேதோ வா மஹாஅஜக³ரோ வா ஹுத்வா நிப்³ப³த்ததி. ஸரீரவண்ணகு³ணவண்ணமச்ச²ரியேன பன பரியத்தித⁴ம்மமச்ச²ரியேன ச அத்தனோவ வண்ணம் வண்ணேதி, ந பரேஸம் வண்ணம், ‘‘கிம் வண்ணோ ஏஸோ’’தி தம் தம் தோ³ஸம் வத³ந்தோ பரியத்திஞ்ச கஸ்ஸசி கிஞ்சி அதே³ந்தோ து³ப்³ப³ண்ணோ சேவ ஏளமூகோ³ ச ஹோதி.
அபிச ஆவாஸமச்ச²ரியேன லோஹகே³ஹே பச்சதி. குலமச்ச²ரியேன அப்பலாபோ⁴ ஹோதி. லாப⁴மச்ச²ரியேன கூ³த²னிரயே நிப்³ப³த்ததி. வண்ணமச்ச²ரியேன ப⁴வே நிப்³ப³த்தஸ்ஸ வண்ணோ நாம ந ஹோதி. த⁴ம்மமச்ச²ரியேன குக்குளனிரயே நிப்³ப³த்ததி. இத³ம் பன இஸ்ஸாமச்ச²ரியஸம்யோஜனம் ஸோதாபத்திமக்³கே³ன பஹீயதி. யாவ தம் நப்பஹீயதி, தாவ தே³வமனுஸ்ஸா அவேரதாதீ³னி பத்த²யந்தாபி வேராதீ³ஹி ந பரிமுச்சந்தியேவ.
திண்ணா மேத்த² கங்கா²தி ஏதஸ்மிம் பஞ்ஹே மயா தும்ஹாகம் வசனம் ஸுத்வா கங்கா² திண்ணாதி வத³தி, ந மக்³க³வஸேன திண்ணகங்க²தம் தீ³பேதி. விக³தா கத²ம்கதா²தி இத³ம் கத²ம், இத³ம் கத²ந்தி அயம்பி கத²ம்கதா² விக³தா.
358. நிதா³னாதீ³னி வுத்தத்தா²னேவ. பியாப்பியனிதா³னந்தி பியஸத்தஸங்கா²ரனிதா³னம் மச்ச²ரியம், அப்பியஸத்தஸங்கா²ரனிதா³னா இஸ்ஸா. உப⁴யம் வா உப⁴யனிதா³னம். பப்³ப³ஜிதஸ்ஸ ஹி ஸத்³தி⁴விஹாரிகாத³யோ, க³ஹட்ட²ஸ்ஸ புத்தாத³யோ ஹத்தி²அஸ்ஸாத³யோ வா ஸத்தா பியா ஹோந்தி கேளாயிதா மமாயிதா, முஹுத்தம்பி தே அபஸ்ஸந்தோ அதி⁴வாஸேதும் ந ஸக்கோதி. ஸோ அஞ்ஞம் தாதி³ஸம் பியஸத்தம் லப⁴ந்தம் தி³ஸ்வா இஸ்ஸம் கரோதி. ‘‘இமினா அம்ஹாகம் கிஞ்சி கம்மம் அத்தி², முஹுத்தம் தாவ நம் தே³தா²’’தி தமேவ அஞ்ஞேஹி யாசிதோ ‘‘ந ஸக்கா தா³தும், கிலமிஸ்ஸதி வா உக்கண்டி²ஸ்ஸதி வா’’திஆதீ³னி வத்வா மச்ச²ரியம் கரோதி. ஏவம் தாவ உப⁴யம்பி பியஸத்தனிதா³னம் ஹோதி. பி⁴க்கு²ஸ்ஸ பன பத்தசீவரபரிக்கா²ரஜாதம், க³ஹட்ட²ஸ்ஸ வா அலங்காராதி³உபகரணம் பியம் ஹோதி மனாபம், ஸோ அஞ்ஞஸ்ஸ தாதி³ஸம் உப்பஜ்ஜமானம் தி³ஸ்வா ‘‘அஹோ வதஸ்ஸ ஏவரூபம் ந ப⁴வேய்யா’’தி இஸ்ஸம் கரோதி, யாசிதோ வாபி ‘‘மயம்பேதம் மமாயந்தா ந பரிபு⁴ஞ்ஜாம, ந ஸக்கா தா³து’’ந்தி மச்ச²ரியம் கரோதி. ஏவம் உப⁴யம்பி பியஸங்கா²ரனிதா³னம் ஹோதி. அப்பியே பன தே வுத்தப்பகாரே ஸத்தே ச ஸங்கா²ரே ச லபி⁴த்வா ஸசேபிஸ்ஸ தே அமனாபா ஹோந்தி, ததா²பி கிலேஸானம் விபரீதவுத்திதாய ‘‘ட²பேத்வா மம் கோ அஞ்ஞோ ஏவரூபஸ்ஸ லாபீ⁴’’தி இஸ்ஸம் வா கரோதி, யாசிதோ தாவகாலிகம்பி அத³த³மானோ மச்ச²ரியம் வா கரோதி. ஏவம் உப⁴யம்பி அப்பியஸத்தஸங்கா²ரனிதா³னம் ஹோதி.
ச²ந்த³னிதா³னந்தி ஏத்த² பரியேஸனச²ந்தோ³, படிலாப⁴ச²ந்தோ³, பரிபோ⁴க³ச²ந்தோ³, ஸன்னிதி⁴ச²ந்தோ³, விஸ்ஸஜ்ஜனச²ந்தோ³தி பஞ்சவிதோ⁴ ச²ந்தோ³.
கதமோ பரியேஸனச²ந்தோ³? இதே⁴கச்சோ அதித்தோ ச²ந்த³ஜாதோ ரூபம் பரியேஸதி, ஸத்³த³ம். க³ந்த⁴ம். ரஸம். போ²ட்ட²ப்³ப³ம் பரியேஸதி, த⁴னம் பரியேஸதி. அயம் பரியேஸனச²ந்தோ³.
கதமோ படிலாப⁴ச²ந்தோ³? இதே⁴கச்சோ அதித்தோ ச²ந்த³ஜாதோ ரூபம் படிலப⁴தி, ஸத்³த³ம். க³ந்த⁴ம். ரஸம். போ²ட்ட²ப்³ப³ம் படிலப⁴தி, த⁴னம் படிலப⁴தி. அயம் படிலாப⁴ச²ந்தோ³.
கதமோ பரிபோ⁴க³ச²ந்தோ³? இதே⁴கச்சோ அதித்தோ ச²ந்த³ஜாதோ ரூபம் பரிபு⁴ஞ்ஜதி, ஸத்³த³ம். க³ந்த⁴ம். ரஸம். போ²ட்ட²ப்³ப³ம் பரிபு⁴ஞ்ஜதி, த⁴னம் பரிபு⁴ஞ்ஜதி. அயம் பரிபோ⁴க³ச²ந்தோ³.
கதமோ ஸன்னிதி⁴ச²ந்தோ³? இதே⁴கச்சோ அதித்தோ ச²ந்த³ஜாதோ த⁴னஸன்னிசயம் கரோதி ‘‘ஆபதா³ஸு ப⁴விஸ்ஸதீ’’தி. அயம் ஸன்னிதி⁴ச²ந்தோ³.
கதமோ விஸ்ஸஜ்ஜனச²ந்தோ³? இதே⁴கச்சோ அதித்தோ ச²ந்த³ஜாதோ த⁴னம் விஸ்ஸஜ்ஜேதி, ஹத்தா²ரோஹானம், அஸ்ஸாரோஹானம், ரதி²கானம், த⁴னுக்³க³ஹானம் – ‘‘இமே மம் ரக்கி²ஸ்ஸந்தி கோ³பிஸ்ஸந்தி மமாயிஸ்ஸந்தி ஸம்பரிவாரயிஸ்ஸந்தீ’’தி. அயம் விஸ்ஸஜ்ஜனச²ந்தோ³. இமே பஞ்ச ச²ந்தா³. இத⁴ தண்ஹாமத்தமேவ, தம் ஸந்தா⁴ய இத³ம் வுத்தம்.
விதக்கனிதா³னோதி ஏத்த² ‘‘லாப⁴ம் படிச்ச வினிச்ச²யோ’’தி (தீ³. நி. 2.110) ஏவம் வுத்தோ வினிச்ச²யவிதக்கோ விதக்கோ நாம. வினிச்ச²யோதி த்³வே வினிச்ச²யா தண்ஹாவினிச்ச²யோ ச, தி³ட்டி²வினிச்ச²யோ ச. அட்ட²ஸதம் தண்ஹாவிசரிதம் தண்ஹாவினிச்ச²யோ நாம. த்³வாஸட்டி² தி³ட்டி²யோ தி³ட்டி²வினிச்ச²யோ நாமாதி ஏவம் வுத்ததண்ஹாவினிச்ச²யவஸேன ஹி இட்டா²னிட்ட²பியாப்பியவவத்தா²னம் ந ஹோதி. ததே³வ ஹி ஏகச்சஸ்ஸ இட்ட²ம் ஹோதி, ஏகச்சஸ்ஸ அனிட்ட²ம் பச்சந்தராஜமஜ்ஜி²மதே³ஸராஜூனம் க³ண்டு³ப்பாத³மிக³மம்ஸாதீ³ஸு விய. தஸ்மிம் பன தண்ஹாவினிச்ச²யவினிச்சி²தே படிலத்³த⁴வத்து²ஸ்மிம் ‘‘ஏத்தகம் ரூபஸ்ஸ ப⁴விஸ்ஸதி, ஏத்தகம் ஸத்³த³ஸ்ஸ, ஏத்தகம் க³ந்த⁴ஸ்ஸ, ஏத்தகம் ரஸஸ்ஸ, ஏத்தகம் போ²ட்ட²ப்³ப³ஸ்ஸ ப⁴விஸ்ஸதி, ஏத்தகம் மய்ஹம் ப⁴விஸ்ஸதி, ஏத்தகம் பரஸ்ஸ ப⁴விஸ்ஸதி, ஏத்தகம் நித³ஹிஸ்ஸாமி, ஏத்தகம் பரஸ்ஸ த³ஸ்ஸாமீ’’தி வவத்தா²னம் விதக்கவினிச்ச²யேன ஹோதி. தேனாஹ ‘‘ச²ந்தோ³ கோ², தே³வானமிந்த³, விதக்கனிதா³னோ’’தி.
பபஞ்சஸஞ்ஞாஸங்கா²னிதா³னோதி தயோ பபஞ்சா தண்ஹாபபஞ்சோ, மானபபஞ்சோ, தி³ட்டி²பபஞ்சோதி. தத்த² அட்ட²ஸததண்ஹாவிசரிதம் தண்ஹாபபஞ்சோ நாம. நவவிதோ⁴ மானோ மானபபஞ்சோ நாம. த்³வாஸட்டி² தி³ட்டி²யோ தி³ட்டி²பபஞ்சோ நாம. தேஸு இத⁴ தண்ஹாபபஞ்சோ அதி⁴ப்பேதோ. கேனட்டே²ன பபஞ்சோ? மத்தபமத்தாகாரபாபனட்டே²ன பபஞ்சோ. தம்ஸம்பயுத்தா ஸஞ்ஞா பபஞ்சஸஞ்ஞா. ஸங்கா² வுச்சதி கோட்டா²ஸோ ‘‘ஸஞ்ஞானிதா³னா ஹி பபஞ்சஸங்கா²’’திஆதீ³ஸு விய. இதி பபஞ்சஸஞ்ஞாஸங்கா²னிதா³னோதி பபஞ்சஸஞ்ஞாகோட்டா²ஸனிதா³னோ விதக்கோதி அத்தோ².
பபஞ்சஸஞ்ஞாஸங்கா²னிரோத⁴ஸாருப்பகா³மினிந்தி ஏதிஸ்ஸா பபஞ்சஸஞ்ஞாஸங்கா²ய க²யா நிரோதோ⁴ வூபஸமோ, தஸ்ஸ ஸாருப்பஞ்சேவ தத்த² கா³மினிம் சாதி ஸஹ விபஸ்ஸனாய மக்³க³ம் புச்ச²தி.