பச்சயனித்³தே³ஸோ

1. ஹேதுபச்சயனித்³தே³ஸவண்ணனா

1. இதா³னி ஸப்³பே³பி தே பச்சயே உத்³தி³ட்ட²படிபாடியா நித்³தி³ஸித்வா த³ஸ்ஸேதும் ஹேதுபச்சயோதி ஹேதூ ஹேதுஸம்பயுத்தகானம் த⁴ம்மானம் தம்ஸமுட்டா²னானஞ்ச ரூபானம் ஹேதுபச்சயேன பச்சயோதிஆதி³மாஹ. தத்த² ஹேதுபச்சயோதி சதுவீஸதியா பச்சயேஸு நிக்கி²த்தபடிபாடியா ஸப்³ப³பட²மம் பா⁴ஜேதப்³ப³ஸ்ஸ பது³த்³தா⁴ரோ. ஸேஸபச்சயேஸுபி இமினாவ நயேன பட²மம் பா⁴ஜேதப்³ப³பத³ம் உத்³த⁴ரித்வா விஸ்ஸஜ்ஜனம் கதந்தி வேதி³தப்³ப³ம். அயம் பனேத்த² ஸம்ப³ந்தோ⁴ – யோ பச்சயுத்³தே³ஸே ஹேதுபச்சயோதி உத்³தி³ட்டோ², ஸோ நித்³தே³ஸதோ ‘‘ஹேதூ ஹேதுஸம்பயுத்தகானம் த⁴ம்மானம் தம்ஸமுட்டா²னானஞ்ச ரூபானம் ஹேதுபச்சயேன பச்சயோ’’தி ஏவம் வேதி³தப்³போ³. இமினா உபாயேன ஸப்³ப³பச்சயேஸு பா⁴ஜேதப்³ப³ஸ்ஸ பத³ஸ்ஸ விஸ்ஸஜ்ஜனேன ஸத்³தி⁴ம் ஸம்ப³ந்தோ⁴ வேதி³தப்³போ³.

இதா³னி ஹேதூ ஹேதுஸம்பயுத்தகானந்தி ஏத்த² ‘‘ஹேதுஸம்பயுத்தகான’’ந்தி அவத்வா ‘‘ஹேதூ ஹேதுஸம்பயுத்தகான’’ந்தி கஸ்மா வுத்தந்தி? பச்சயஸ்ஸ சேவ பச்சயுப்பன்னானஞ்ச வவத்தா²பனதோ. ஹேதுஸம்பயுத்தகானந்தி ஹி வுத்தே ஹேதுனா ஸம்பயுத்தகானம் ஹேதுபச்சயேன பச்சயோதி அத்தோ² ப⁴வேய்ய. ஏவம் ஸந்தே அஸுகோ நாம த⁴ம்மோ ஹேதுபச்சயேன பச்சயோதி பச்சயவவத்தா²னம் ந பஞ்ஞாயேய்ய. அதா²பி ஹேதுனா ஸம்பயுத்தகானம் ஹேதுஸம்பயுத்தகானந்தி அத்த²ம் அக்³க³ஹேத்வாவ யேஸம் கேஸஞ்சி ஸம்பயுத்தகானம் ஹேதூ ஹேதுபச்சயேன பச்சயோதி அத்தோ² ப⁴வேய்ய, ஏவம் ஸந்தே ஹேதுனா விப்பயுத்தா சக்கு²விஞ்ஞாணாத³யோபி ஸம்பயுத்தகாயேவ, ஹேதுனா ஸம்பயுத்தா குஸலாத³யோபி. தத்த² அயம் ஹேது அஸுகஸ்ஸ நாம ஸம்பயுத்தகத⁴ம்மஸ்ஸ பச்சயோதி பச்சயுப்பன்னவவத்தா²னம் ந பஞ்ஞாயேய்ய. தஸ்மா பச்சயஞ்சேவ பச்சயுப்பன்னஞ்ச வவத்தா²பேந்தோ ‘‘ஹேதூ ஹேதுஸம்பயுத்தகான’’ந்தி ஆஹ. தஸ்ஸத்தோ² – ஹேதுஸம்பயுத்தகானம் குஸலாதி³த⁴ம்மானம் யோ ஹேது ஸம்பயுத்தகோ, ஸோ ஹேதுபச்சயேன பச்சயோதி. தத்ராபி ‘‘பச்சயோ’’தி அவத்வா ‘‘ஹேதுபச்சயேனா’’தி வசனம் ஹேதுனோ அஞ்ஞதா² பச்சயபா⁴வபடிஸேத⁴னத்த²ம். அயஞ்ஹி ஹேது ஹேதுபச்சயேனாபி பச்சயோ ஹோதி, ஸஹஜாதாதி³பச்சயேனாபி. தத்ராஸ்ஸ ய்வாயம் ஸஹஜாதாதி³பச்சயவஸேன அஞ்ஞதா²பி பச்சயபா⁴வோ, தஸ்ஸ படிஸேத⁴னத்த²ம் ஹேதுபச்சயேனாதி வுத்தம். ஏவம் ஸந்தேபி ‘‘தம்ஸம்பயுத்தகான’’ந்தி அவத்வா கஸ்மா ‘‘ஹேதுஸம்பயுத்தகான’’ந்தி வுத்தந்தி? நித்³தி³ஸிதப்³ப³ஸ்ஸ அபாகடத்தா. தம்ஸம்பயுத்தகானந்தி ஹி வுத்தே யேன தே தம்ஸம்பயுத்தகா நாம ஹோந்தி, அயம் நாம ஸோதி நித்³தி³ஸிதப்³போ³ அபாகடோ. தஸ்ஸ அபாகடத்தா யேன ஸம்பயுத்தா தே தம்ஸம்பயுத்தகாதி வுச்சந்தி, தம் ஸரூபதோவ த³ஸ்ஸேதும் ‘‘ஹேதுஸம்பயுத்தகான’’ந்தி வுத்தம்.

தம்ஸமுட்டா²னானந்தி ஏத்த² பன நித்³தி³ஸிதப்³ப³ஸ்ஸ பாகடத்தா தம்-க³ஹணம் கதம். அயஞ்ஹேத்த² அத்தோ² – தே ஹேதூ சேவ ஹேதுஸம்பயுத்தகா ச த⁴ம்மா ஸமுட்டா²னம் ஏதேஸந்தி தம்ஸமுட்டா²னானி. தேஸம் தம்ஸமுட்டா²னானம், ஹேதுதோ சேவ ஹேதுஸம்பயுத்தத⁴ம்மேஹி ச நிப்³ப³த்தானந்தி அத்தோ². இமினா சித்தஸமுட்டா²னரூபம் க³ண்ஹாதி. கிம் பன தம் சித்ததோ அஞ்ஞேனபி ஸமுட்டா²தீதி? ஆம, ஸமுட்டா²தி. ஸப்³பே³பி ஹி சித்தசேதஸிகா ஏகதோ ஹுத்வா ரூபம் ஸமுட்டா²பேந்தி. லோகியத⁴ம்மதே³ஸனாயம் பன சித்தஸ்ஸ அதி⁴கபா⁴வதோ ததா²வித⁴ம் ரூபம் சித்தஸமுட்டா²னந்தி வுச்சதி. தேனேவாஹ சித்தசேதஸிகா த⁴ம்மா சித்தஸமுட்டா²னானம் ரூபானம் ஸஹஜாதபச்சயேன பச்சயோதி.

யதி³ ஏவம் இதா⁴பி ‘‘தம்ஸமுட்டா²னான’’ந்தி அவத்வா சித்தஸமுட்டா²னானந்தி கஸ்மா ந வுத்தந்தி? அசித்தஸமுட்டா²னானம்பி ஸங்க³ண்ஹனதோ. பஞ்ஹாவாரஸ்மிஞ்ஹி ‘‘படிஸந்தி⁴க்க²ணே விபாகாப்³யாகதா ஹேதூ ஸம்பயுத்தகானம் க²ந்தா⁴னம் கடத்தா ச ரூபானம் ஹேதுபச்சயேன பச்சயோதி ஆக³தம்’’. தஸ்ஸ ஸங்க³ண்ஹனத்த²ம் இத⁴ சித்தஸமுட்டா²னானந்தி அவத்வா தம்ஸமுட்டா²னானந்தி வுத்தம். தஸ்ஸத்தோ² – சித்தஜரூபம் அஜனயமானாபி தே ஹேதூ ஹேதுஸம்பயுத்தகா த⁴ம்மா ஸஹஜாதாதி³பச்சயவஸேன ஸமுட்டா²னம் ஏதேஸந்தி தம்ஸமுட்டா²னானி. தேஸம் தம்ஸமுட்டா²னானம் பவத்தே சித்தஜானம் படிஸந்தி⁴யஞ்ச கடத்தாரூபானம்பி ஹேதூ ஹேதுபச்சயேன பச்சயோதி. இமினா உபாயேன அஞ்ஞேஸுபி தம்ஸமுட்டா²னானந்தி ஆக³தட்டா²னேஸு அத்தோ² வேதி³தப்³போ³.

கஸ்மா பனாயம் ஹேது படிஸந்தி⁴யமேவ கடத்தாரூபானம் ஹேதுபச்சயோ ஹோதி, ந பவத்தேதி? படிஸந்தி⁴யம் கம்மஜரூபானம் சித்தபடிப³த்³த⁴வுத்திதாய. படிஸந்தி⁴யஞ்ஹி கம்மஜரூபானம் சித்தபடிப³த்³தா⁴ பவத்தி, சித்தவஸேன உப்பஜ்ஜந்தி சேவ திட்ட²ந்தி ச. தஸ்மிஞ்ஹி க²ணே சித்தம் சித்தஜரூபம் ஜனேதும் ந ஸக்கோதி, தானிபி வினா சித்தேன உப்பஜ்ஜிதும் வா டா²தும் வா ந ஸக்கோந்தி. தேனேவாஹ – ‘‘விஞ்ஞாணபச்சயா நாமரூபம், தஸ்மிம் பதிட்டி²தே விஞ்ஞாணே நாமரூபஸ்ஸ அவக்கந்தி ஹோதீ’’தி (ஸம். நி. 2.39). பவத்தியம் பன தேஸம் சித்தே விஜ்ஜமானேபி கம்மபடிப³த்³தா⁴வ பவத்தி, ந சித்தபடிப³த்³தா⁴. அவிஜ்ஜமானே சாபி சித்தே நிரோத⁴ஸமாபன்னானம் உப்பஜ்ஜந்தியேவ.

கஸ்மா பன படிஸந்தி⁴க்க²ணே சித்தம் சித்தஜரூபம் ஜனேதும் ந ஸக்கோதீதி? கம்மவேக³க்கி²த்ததாய சேவ அப்பதிட்டி²தவத்து²தாய ச து³ப்³ப³லத்தா. தஞ்ஹி ததா³ கம்மவேக³க்கி²த்தம் அபுரேஜாதவத்து²கத்தா ச அப்பதிட்டி²தவத்து²கந்தி து³ப்³ப³லம் ஹோதி. தஸ்மா பபாதே பதிதமத்தோ புரிஸோ கிஞ்சி ஸிப்பம் காதும் விய ரூபம் ஜனேதும் ந ஸக்கோதி; கம்மஜரூபமேவ பனஸ்ஸ சித்தஸமுட்டா²னரூபட்டா²னே திட்ட²தி. தஞ்ச கம்மஜரூபஸ்ஸேவ பீ³ஜட்டா²னே திட்ட²தி. கம்மம் பனஸ்ஸ கே²த்தஸதி³ஸம், கிலேஸா ஆபஸதி³ஸா. தஸ்மா ஸந்தேபி கே²த்தே ஆபே ச பட²முப்பத்தியம் பீ³ஜானுபா⁴வேன ருக்கு²ப்பத்தி விய படிஸந்தி⁴க்க²ணே சித்தானுபா⁴வேன ரூபகாயஸ்ஸ உப்பத்தி. பீ³ஜே பன விக³தேபி பத²வீஆபானுபா⁴வேன ருக்க²ஸ்ஸ உபரூபரி பவத்தி விய; வினா சித்தேன கம்மதோவ கடத்தாரூபானம் பவத்தி ஹோதீதி வேதி³தப்³பா³. வுத்தம்பி சேதம் – ‘‘கம்மம் கே²த்தம் விஞ்ஞாணம் பீ³ஜம் தண்ஹா ஸ்னேஹோ’’தி (அ. நி. 3.77).

அயஞ்ச பனத்தோ² ஓகாஸவஸேனேவ க³ஹேதப்³போ³. தயோ ஹி ஓகாஸா – நாமோகாஸோ, ரூபோகாஸோ, நாமரூபோகாஸோதி. தத்த² அரூபப⁴வோ நாமோகாஸோ நாம. தத்ர ஹி ஹத³யவத்து²மத்தம்பி ரூபபச்சயம் வினா அரூபத⁴ம்மாவ உப்பஜ்ஜந்தி. அஸஞ்ஞப⁴வோ ரூபோகாஸோ நாம. தத்ர ஹி படிஸந்தி⁴சித்தமத்தம்பி அரூபபச்சயம் வினா ரூபத⁴ம்மாவ உப்பஜ்ஜந்தி. பஞ்சவோகாரப⁴வோ நாமரூபோகாஸோ நாம. தத்ர ஹி வத்து²ரூபமத்தம்பி வினா படிஸந்தி⁴யம் அரூபத⁴ம்மா, படிஸந்தி⁴சித்தஞ்ச வினா கம்மஜாபி ரூபத⁴ம்மா நுப்பஜ்ஜந்தி. யுக³னத்³தா⁴வ ரூபாரூபானம் உப்பத்தி. யதா² ஹி ஸஸ்ஸாமிகே ஸராஜகே கே³ஹே ஸத்³வாரபாலகே ராஜாணத்திம் வினா பட²மப்பவேஸோ நாம நத்தி², அபரபா⁴கே³ பன வினாபி ஆணத்திம் புரிமாணத்திஆனுபா⁴வேனேவ ஹோதி, ஏவமேவ பஞ்சவோகாரே படிஸந்தி⁴விஞ்ஞாணராஜஸ்ஸ ஸஹஜாதாதி³பச்சயதம் வினா ரூபஸ்ஸ படிஸந்தி⁴வஸேன பட²முப்பத்தி நாம நத்தி². அபரபா⁴கே³ பன வினாபி படிஸந்தி⁴விஞ்ஞாணஸ்ஸ ஸஹஜாதாதி³பச்சயானுபா⁴வம் புரிமானுபா⁴வவஸேன லத்³த⁴ப்பவேஸஸ்ஸ கம்மதோ பவத்தி ஹோதி. அஸஞ்ஞப⁴வோ பன யஸ்மா அரூபோகாஸோ ந ஹோதி, தஸ்மா தத்த² வினாவ அரூபபச்சயா அஸஞ்ஞோகாஸத்தா ரூபம் பவத்ததி, அஸ்ஸாமிகே ஸுஞ்ஞகே³ஹே அத்தனோ கே³ஹே ச புரிஸஸ்ஸ பவேஸோ விய. அரூபப⁴வோபி யஸ்மா ரூபோகாஸோ ந ஹோதி, தஸ்மா தத்த² வினாவ ரூபபச்சயா அஞ்ஞோகாஸத்தா அரூபத⁴ம்மா பவத்தந்தி. பஞ்சவோகாரப⁴வோ பன ரூபாரூபோகாஸோதி நத்தே²த்த² அரூபபச்சயம் வினா படிஸந்தி⁴க்க²ணே ரூபானம் உப்பத்தீதி. இதி அயம் ஹேது படிஸந்தி⁴யமேவ கடத்தாரூபானம் பச்சயோ ஹோதி, ந பவத்தேதி.

நனு ‘‘ஹேதூ ஸஹஜாதானம் ஹேதுபச்சயேன பச்சயோதி வுத்தே ஸப்³போ³பி அயமத்தோ² க³ஹிதோ ஹோதி, அத² கஸ்மா ‘‘ஹேதுஸம்பயுத்தகானம் த⁴ம்மானம் தம்ஸமுட்டா²னானஞ்ச ரூபான’’ந்தி இத³ம் க³ஹிதந்தி? பவத்தியம் கடத்தாரூபாதீ³னம் பச்சயபா⁴வபடிபா³ஹனதோ. ஏவஞ்ஹி ஸதி யானி பவத்தியம் ஹேதுனா ஸஹ ஏகக்க²ணே கடத்தாரூபானி சேவ உதுஆஹாரஸமுட்டா²னானி ச ஜாயந்தி, தேஸம்பி ஹேதூ ஹேதுபச்சயோதி ஆபஜ்ஜேய்ய, ந ச ஸோ தேஸம் பச்சயோ. தஸ்மா தேஸம் பச்சயபா⁴வஸ்ஸ படிபா³ஹனத்த²மேதம் க³ஹிதந்தி வேதி³தப்³ப³ம்.

இதா³னி ‘‘நானப்பகாரபே⁴த³தோ பச்சயுப்பன்னதோ’’தி இமேஸம் பதா³னம் வஸேனேத்த² விஞ்ஞாதப்³போ³ வினிச்ச²யோ. தேஸு நானப்பகாரபே⁴த³தோதி அயஞ்ஹி ஹேது நாம ஜாதிதோ குஸலாகுஸலவிபாககிரியபே⁴த³தோ சதுப்³பி³தோ⁴. தத்த² குஸலஹேது பூ⁴மந்தரதோ காமாவசராதி³பே⁴தே³ன சதுப்³பி³தோ⁴, அகுஸலஹேது காமாவசரோவ விபாகஹேது காமாவசராதி³பே⁴தே³ன சதுப்³பி³தோ⁴, கிரியஹேது காமாவசரோ ரூபாவசரோ அரூபாவசரோதி திவிதோ⁴. தத்த² காமாவசரகுஸலஹேது நாமதோ அலோபா⁴தி³வஸேன திவிதோ⁴. ரூபாவசராதி³குஸலஹேதூஸுபி ஏஸேவ நயோ. அகுஸலஹேது லோபா⁴தி³வஸேன திவிதோ⁴. விபாககிரியஹேதூ பன அலோபா⁴தி³வஸேன தயோ தயோ ஹோந்தி. தம்தம்சித்தஸம்பயோக³வஸேன பன தேஸம் தேஸம் ஹேதூனம் நானப்பகாரபே⁴தோ³யேவாதி ஏவம் தாவேத்த² நானப்பகாரபே⁴த³தோ விஞ்ஞாதப்³போ³ வினிச்ச²யோ.

பச்சயுப்பன்னதோதி இமினா பச்சயேன இமே த⁴ம்மா உப்பஜ்ஜந்தி, இமேஸம் நாம த⁴ம்மானம் அயம் பச்சயோதி ஏவம்பி விஞ்ஞாதப்³போ³ வினிச்ச²யோதி அத்தோ². தத்த² இமஸ்மிம் தாவ ஹேதுபச்சயே காமாவசரகுஸலஹேது காமப⁴வரூபப⁴வேஸு அத்தனா ஸம்பயுத்தத⁴ம்மானஞ்சேவ சித்தஸமுட்டா²னரூபானஞ்ச ஹேதுபச்சயோ ஹோதி, அரூபப⁴வே ஸம்பயுத்தத⁴ம்மானம்யேவ. ரூபாவசரகுஸலஹேது காமப⁴வரூபப⁴வேஸுயேவ ஸம்பயுத்தத⁴ம்மானஞ்சேவ சித்தஸமுட்டா²னரூபானஞ்ச ஹேதுபச்சயோ. அரூபாவசரகுஸலஹேது காமாவசரகுஸலஹேதுஸதி³ஸோவ. ததா² அபரியாபன்னகுஸலஹேது, ததா² அகுஸலஹேது. காமாவசரவிபாகஹேது பன காமப⁴வஸ்மிம்யேவ அத்தனா ஸம்பயுத்தத⁴ம்மானம், படிஸந்தி⁴யம் கடத்தாரூபானம், பவத்தே சித்தஸமுட்டா²னரூபானஞ்ச ஹேதுபச்சயோ. ரூபாவசரவிபாகஹேது ரூபப⁴வே வுத்தப்பகாரானஞ்ஞேவ ஹேதுபச்சயோ. அரூபாவசரவிபாகஹேது அரூபப⁴வே ஸம்பயுத்தகானஞ்ஞேவ ஹேதுபச்சயோ. அபரியாபன்னவிபாகஹேது காமப⁴வரூபப⁴வேஸு ஸம்பயுத்தகானஞ்சேவ சித்தஸமுட்டா²னரூபானஞ்ச அரூபப⁴வே அரூபத⁴ம்மானஞ்ஞேவ ஹேதுபச்சயோ. கிரியஹேதூஸு பன தேபூ⁴மகேஸுபி குஸலஹேதுஸதி³ஸோவ பச்சயோதி. ஏவமேத்த² பச்சயுப்பன்னதோபி விஞ்ஞாதப்³போ³ வினிச்ச²யோதி.

ஹேதுபச்சயனித்³தே³ஸவண்ணனா.

2. ஆரம்மணபச்சயனித்³தே³ஸவண்ணனா

2. ஆரம்மணபச்சயனித்³தே³ஸே ரூபாயதனந்தி ரூபஸங்கா²தம் ஆயதனம். ஸேஸேஸுபி ஏஸேவ நயோ. சக்கு²விஞ்ஞாணதா⁴துயாதி சக்கு²விஞ்ஞாணஸங்கா²தாய தா⁴துயா. ஸேஸபதே³ஸுபி ஏஸேவ நயோ. தம்ஸம்பயுத்தகானந்தி தாய சக்கு²விஞ்ஞாணதா⁴துயா ஸம்பயுத்தகானம் திண்ணம் க²ந்தா⁴னம், ஸப்³பே³ஸம்பி சக்கு²பஸாத³வத்து²கானம் சதுன்னம் க²ந்தா⁴னம் ரூபாயதனம் ஆரம்மணபச்சயேன பச்சயோதி அத்தோ². இதோ பரேஸுபி ஏஸேவ நயோ. மனோதா⁴துயாதி ஸஸம்பயுத்தத⁴ம்மாய திவிதா⁴யபி மனோதா⁴துயா ரூபாயதனாதீ³னி பஞ்ச ஆரம்மணபச்சயேன பச்சயோ, நோ ச கோ² ஏகக்க²ணே. ஸப்³பே³ த⁴ம்மாதி ஏதானி ச ரூபாயதனாதீ³னி பஞ்ச அவஸேஸா ச ஸப்³பே³பி ஞேய்யத⁴ம்மா இமா ச² தா⁴துயோ ட²பேத்வா ஸேஸாய ஸஸம்பயுத்தத⁴ம்மாய மனோவிஞ்ஞாணதா⁴துயா ஆரம்மணபச்சயேன பச்சயோதி அத்தோ². யம் யம் த⁴ம்மம் ஆரப்³பா⁴தி இமினா யே ஏதே ஏதாஸம் ஸத்தன்னம் விஞ்ஞாணதா⁴தூனம் ஆரம்மணத⁴ம்மா வுத்தா, தே தாஸம் தா⁴தூனம் ஆரம்மணம் கத்வா உப்பஜ்ஜனக்க²ணேயேவ ஆரம்மணபச்சயோ ஹோந்தீதி தீ³பேதி. ஏவம் ஹோந்தாபி ச ந ஏகதோ ஹோந்தி, யம் யம் ஆரப்³ப⁴ யே யே உப்பஜ்ஜந்தி, தேஸம் தேஸம் தே தே விஸும் விஸும் ஆரம்மணபச்சயோ ஹோந்தீதிபி தீ³பேதி. உப்பஜ்ஜந்தீதி இத³ம் யதா² நஜ்ஜோ ஸந்த³ந்தி, பப்³ப³தா திட்ட²ந்தீதி ஸப்³ப³காலஸங்க³ஹவஸேன, ஏவம் வுத்தந்தி வேதி³தப்³ப³ம். தேன யேபி ஆரப்³ப⁴ யே உப்பஜ்ஜிம்ஸு, யேபி உப்பஜ்ஜிஸ்ஸந்தி, தே ஸப்³பே³ ஆரம்மணபச்சயேனேவ உப்பஜ்ஜிம்ஸு ச உப்பஜ்ஜிஸ்ஸந்தி சாதி ஸித்³த⁴ம் ஹோதி. சித்தசேதஸிகா த⁴ம்மாதி இத³ம் ‘‘யே யே த⁴ம்மா’’தி வுத்தானம் ஸரூபதோ நித³ஸ்ஸனம். தே தே த⁴ம்மாதி தே தே ஆரம்மணத⁴ம்மா. தேஸம் தேஸந்தி தேஸம் தேஸம் சித்தசேதஸிகத⁴ம்மானம். அயம் தாவேத்த² பாளிவண்ணனா.

இத³ம் பன ஆரம்மணம் நாம ரூபாரம்மணம் ஸத்³த³க³ந்த⁴ரஸபோ²ட்ட²ப்³ப³த⁴ம்மாரம்மணந்தி கோட்டா²ஸதோ ச²ப்³பி³த⁴ம் ஹோதி. தத்த² ட²பேத்வா பஞ்ஞத்திம் அவஸேஸம் பூ⁴மிதோ காமாவசரம்…பே… அபரியாபன்னந்தி சதுப்³பி³த⁴ம் ஹோதி. தத்த² காமாவசரம் குஸலாகுஸலவிபாககிரியரூபபே⁴த³தோ பஞ்சவித⁴ம்; ரூபாவசரம் குஸலவிபாககிரியதோ திவித⁴ம், ததா² அரூபாவசரம், அபரியாபன்னம் குஸலவிபாகனிப்³பா³னவஸேன திவித⁴ம் ஹோதி. ஸப்³ப³மேவ வா ஏதம் குஸலாகுஸலவிபாககிரியரூபனிப்³பா³னபஞ்ஞத்திபே⁴த³தோ ஸத்தவித⁴ம் ஹோதி. தத்த² குஸலம் பூ⁴மிபே⁴த³தோ சதுப்³பி³த⁴ம் ஹோதி, அகுஸலம் காமாவசரமேவ, விபாகம் சதுபூ⁴மகம், கிரியம் திபூ⁴மகம், ரூபம் ஏகபூ⁴மகம் காமாவசரமேவ, நிப்³பா³னம்பி ஏகபூ⁴மகம் அபரியாபன்னமேவ, பஞ்ஞத்தி பூ⁴மிவினிமுத்தாதி ஏவமேத்த² நானப்பகாரபே⁴த³தோ விஞ்ஞாதப்³போ³ வினிச்ச²யோ.

ஏவம் பி⁴ன்னே பனேதஸ்மிம் ஆரம்மணே காமாவசரகுஸலாரம்மணம் காமாவசரகுஸலஸ்ஸ, ரூபாவசரகுஸலஸ்ஸ, அகுஸலஸ்ஸ, காமாவசரவிபாகஸ்ஸ, காமாவசரகிரியஸ்ஸ, ரூபாவசரகிரியஸ்ஸ சாதி இமேஸம் ச²ன்னம் ராஸீனம் ஆரம்மணபச்சயோ ஹோதி. ரூபாவசரகுஸலாரம்மணம் தேஸு ச²ஸு ராஸீஸு காமாவசரவிபாகவஜ்ஜானம் பஞ்சன்னம் ராஸீனம் ஆரம்மணபச்சயோ ஹோதி. அரூபாவசரகுஸலாரம்மணம் காமாவசரகுஸலஸ்ஸ, ரூபாவசரகுஸலஸ்ஸ, அரூபாவசரகுஸலஸ்ஸ, அகுஸலஸ்ஸ, அரூபாவரசரவிபாகஸ்ஸ, காமாவசரகிரியஸ்ஸ, ரூபாவசரகிரியஸ்ஸ, அரூபாவசரகிரியஸ்ஸ சாதி இமேஸம் அட்ட²ன்னம் ராஸீனம் ஆரம்மணபச்சயோ ஹோதி. அபரியாபன்னகுஸலாரம்மணம் காமாவசரரூபாவசரதோ குஸலகிரியானமேவ ஆரம்மணபச்சயோ ஹோதி. அகுஸலாரம்மணம் காமாவசரரூபாவசரகுஸலஸ்ஸ, அகுஸலஸ்ஸ, காமாவசரவிபாகஸ்ஸ, காமாவசரரூபாவசரகிரியஸ்ஸ சாதி இமேஸம் ச²ன்னம் ராஸீனம் ஆரம்மணபச்சயோ ஹோதி.

காமாவசரவிபாகாரம்மணம் காமாவசரரூபாவசரகுஸலஸ்ஸ, அகுஸலஸ்ஸ, காமாவசரவிபாகஸ்ஸ, காமாவசரரூபாவசரகிரியஸ்ஸ சாதி இமேஸம் ச²ன்னம் ராஸீனம் ஆரம்மணபச்சயோ ஹோதி. ரூபாவசரவிபாகாரம்மணம் காமாவசரரூபாவசரகுஸலஸ்ஸ, அகுஸலஸ்ஸ, காமாவசரரூபாவசரகிரியஸ்ஸ சாதி இமேஸம் பஞ்சன்னம் ராஸீனம் ஆரம்மணபச்சயோ ஹோதி. அரூபாவசரவிபாகாரம்மணம்பி இமேஸம்யேவ பஞ்சன்னம் ராஸீனம் ஆரம்மணபச்சயோ ஹோதி. அபரியாபன்னவிபாகாரம்மணம் காமாவசரரூபாவசரகுஸலகிரியானஞ்ஞேவ ஆரம்மணபச்சயோ ஹோதி.

காமாவசரகிரியாரம்மணம் காமாவசரரூபாவசரகுஸலஸ்ஸ, அகுஸலஸ்ஸ, காமாவசரவிபாகஸ்ஸ, காமாவசரரூபாவசரகிரியஸ்ஸ சாதி இமேஸம் ச²ன்னம் ராஸீனம் ஆரம்மணபச்சயோ ஹோதி. ரூபாவசரகிரியாரம்மணம் இமேஸு ச²ஸு ராஸீஸு காமாவசரவிபாகவஜ்ஜானம் பஞ்சன்னம் ராஸீனம் ஆரம்மணபச்சயோ ஹோதி. அரூபாவசரகிரியாரம்மணம் தேஸம் பஞ்சன்னம் அரூபாவசரகிரியஸ்ஸ சாதி இமேஸம் ச²ன்னம் ராஸீனம் ஆரம்மணபச்சயோ ஹோதி. சதுஸமுட்டா²னம் ரூபக்க²ந்த⁴ஸங்கா²தம் ரூபாரம்மணம் காமாவசரரூபாவசரகுஸலஸ்ஸ அகுஸலஸ்ஸ காமாவசரவிபாகஸ்ஸ காமாவசரரூபாவசரகிரியஸ்ஸ சாதி இமேஸம் ச²ன்னம் ராஸீனம் ஆரம்மணபச்சயோ ஹோதி. நிப்³பா³னாரம்மணம் காமாவசரரூபாவசரகுஸலஸ்ஸ, அபரியாபன்னதோ குஸலவிபாகஸ்ஸ, காமாவசரரூபாவசரகிரியஸ்ஸ சாதி இமேஸம் ச²ன்னம் ராஸீனம் ஆரம்மணபச்சயோ ஹோதி. ரூபாவசரகுஸலகிரியானம் கேசி நிச்ச²ந்தி, தம் யுத்திதோ உபதா⁴ரேதப்³ப³ம். நானப்பகாரகம் பன பஞ்ஞத்திஆரம்மணம் தேபூ⁴மககுஸலஸ்ஸ, அகுஸலஸ்ஸ, ரூபாவசரவிபாகஸ்ஸ, அரூபாவசரவிபாகஸ்ஸ, தேபூ⁴மககிரியஸ்ஸ சாதி இமேஸம் நவன்னம் ராஸீனம் ஆரம்மணபச்சயோ ஹோதி. தத்த² யம் யம் ஆரம்மணம் யேஸம் யேஸம் பச்சயோ, தே தே தம்தம்பச்சயுப்பன்னா நாம ஹோந்தீதி ஏவமேத்த² பச்சயுப்பன்னதோபி விஞ்ஞாதப்³போ³ வினிச்ச²யோதி.

ஆரம்மணபச்சயனித்³தே³ஸவண்ணனா.

3. அதி⁴பதிபச்சயனித்³தே³ஸவண்ணனா

3. அதி⁴பதிபச்சயனித்³தே³ஸே ச²ந்தா³தி⁴பதீதி ச²ந்த³ஸங்கா²தோ அதி⁴பதி. ச²ந்த³ம் து⁴ரம் கத்வா ச²ந்த³ம் ஜேட்ட²கம் கத்வா சித்துப்பத்திகாலே உப்பன்னஸ்ஸ கத்துகம்யதாச²ந்த³ஸ்ஸேதம் நாமம். ஸேஸேஸுபி ஏஸேவ நயோ. கஸ்மா பன யதா² ஹேதுபச்சயனித்³தே³ஸே ஹேதூ ஹேதுஸம்பயுத்தகான’’ந்தி வுத்தம், ஏவமித⁴ ‘‘அதி⁴பதீ அதி⁴பதிஸம்பயுத்தகானந்தி அவத்வா ‘‘ச²ந்தா³தி⁴பதி ச²ந்த³ஸம்பயுத்தகான’’ந்திஆதி³னா நயேன தே³ஸனா கதாதி? ஏகக்க²ணே அபா⁴வதோ. புரிமனயஸ்மிஞ்ஹி த்³வே தயோ ஹேதூ ஏகக்க²ணேபி ஹேதுபச்சயோ ஹோந்தி மூலட்டே²ன. உபகாரகபா⁴வஸ்ஸ அவிஜஹனதோ. அதி⁴பதி பன ஜேட்ட²கட்டே²ன உபகாரகோ, ந ச ஏகக்க²ணே ப³ஹூ ஜேட்ட²கா நாம ஹோந்தி. தஸ்மா ஏகதோ உப்பன்னானம்பி நேஸம் ஏகக்க²ணே அதி⁴பதிபச்சயபா⁴வோ நத்தி². தஸ்ஸ அதி⁴பதிபச்சயபா⁴வஸ்ஸ ஏகக்க²ணே அபா⁴வதோ இத⁴ ஏவம் தே³ஸனா கதாதி.

ஏவம் ஸஹஜாதாதி⁴பதிம் த³ஸ்ஸேத்வா இதா³னி ஆரம்மணாதி⁴பதிம் த³ஸ்ஸேதும் யம் யம் த⁴ம்மம் க³ரும் கத்வாதிஆதி³ ஆரத்³த⁴ம். தத்த² யம் யம் த⁴ம்மந்தி யம் யம் ஆரம்மணத⁴ம்மம். க³ரும் கத்வாதி க³ருகாரசித்தீகாரவஸேன வா அஸ்ஸாத³வஸேன வா க³ரும் பா⁴ரியம் லத்³த⁴ப்³ப³ம் அவிஜஹிதப்³ப³ம் அனவஞ்ஞாதம் கத்வா. தே தே த⁴ம்மாதி தே தே க³ருகாதப்³ப³த⁴ம்மா. தேஸம் தேஸந்தி தேஸம் தேஸம் க³ருகாரகத⁴ம்மானம். அதி⁴பதிபச்சயேனாதி ஆரம்மணாதி⁴பதிபச்சயேன பச்சயோ ஹோதீதி அயம் தாவேத்த² பாளிவண்ணனா.

அயம் பன அதி⁴பதி நாம ஸஹஜாதாரம்மணவஸேன து³விதோ⁴. தத்த² ஸஹஜாதோ ச²ந்தா³தி³வஸேன சதுப்³பி³தோ⁴. தேஸு ஏகேகோ காமாவசராதி³வஸேன பூ⁴மிதோ சதுப்³பி³தோ⁴. தத்த² காமாவசரோ குஸலாகுஸலகிரியவஸேன திவிதோ⁴. அகுஸலம் பத்வா பனேத்த² வீமம்ஸாதி⁴பதி ந லப்³ப⁴தி. ரூபாரூபாவசரோ குஸலகிரியவஸேன து³விதோ⁴, அபரியாபன்னோ குஸலவிபாகவஸேன து³விதோ⁴. ஆரம்மணாதி⁴பதி பன ஜாதிபே⁴த³தோ குஸலாகுஸலவிபாககிரியரூபனிப்³பா³னானம் வஸேன ச²ப்³பி³தோ⁴தி ஏவமேத்த² நானப்பகாரபே⁴த³தோ விஞ்ஞாதப்³போ³ வினிச்ச²யோ.

ஏவம் பி⁴ன்னே பனேத்த² ஸஹஜாதாதி⁴பதிம்ஹி தாவ காமாவசரகுஸலகிரியஸங்கா²தோ அதி⁴பதி து³ஹேதுகதிஹேதுகேஸு சித்துப்பாதே³ஸு ச²ந்தா³தீ³னம் அஞ்ஞதரம் ஜேட்ட²கம் கத்வா உப்பத்திகாலே அத்தனா ஸம்பயுத்தத⁴ம்மானஞ்சேவ சித்தஸமுட்டா²னரூபஸ்ஸ ச அதி⁴பதிபச்சயோ ஹோதி. ரூபாவசரகுஸலகிரியஸங்கா²தேபி ஏஸேவ நயோ. அயம் பன ஏகந்தேனேவ லப்³ப⁴தி. ந ஹி தே த⁴ம்மா ஸஹஜாதாதி⁴பதிம் வினா உப்பஜ்ஜந்தி. அரூபாவசரகுஸலகிரியஸங்கா²தோ பன பஞ்சவோகாரே ரூபாவசரஅதி⁴பதிஸதி³ஸோவ சதுவோகாரே பன ஸம்பயுத்தத⁴ம்மானஞ்ஞேவ அதி⁴பதிபச்சயோ ஹோதி. ததா² தத்து²ப்பன்னோ ஸப்³போ³பி காமாவசராதி⁴பதி. அபரியாபன்னோ குஸலதோபி விபாகதோபி பஞ்சவோகாரே ஏகந்தேனேவ ஸம்பயுத்தத⁴ம்மானஞ்சேவ சித்தஸமுட்டா²னரூபானஞ்ச அதி⁴பதிபச்சயோ ஹோதி, சதுவோகாரே அரூபத⁴ம்மானஞ்ஞேவ. அகுஸலோ காமப⁴வே மிச்ச²த்தனியதசித்தேஸு ஏகந்தேனேவ ஸம்பயுத்தகானஞ்சேவ சித்தஸமுட்டா²னரூபானஞ்ச அதி⁴பதிபச்சயோ ஹோதி. அனியதோ காமப⁴வரூபப⁴வேஸு அத்தனோ அதி⁴பதிகாலே தேஸஞ்ஞேவ. அரூபப⁴வே அரூபத⁴ம்மானஞ்ஞேவ அதி⁴பதிபச்சயோ ஹோதி. அயம் தாவ ஸஹஜாதாதி⁴பதிம்ஹி நயோ.

ஆரம்மணாதி⁴பதிம்ஹி பன காமாவசரகுஸலோ ஆரம்மணாதி⁴பதி காமாவசரகுஸலஸ்ஸ லோப⁴ஸஹக³தாகுஸலஸ்ஸாதி இமேஸம் த்³வின்னம் ராஸீனம் ஆரம்மணாதி⁴பதிபச்சயோ ஹோதி. ரூபாவசராரூபாவசரேபி குஸலாரம்மணாதி⁴பதிம்ஹி ஏஸேவ நயோ. அபரியாபன்னகுஸலோ பன ஆரம்மணாதி⁴பதி காமாவசரதோ ஞாணஸம்பயுத்தகுஸலஸ்ஸ சேவ ஞாணஸம்பயுத்தகிரியஸ்ஸ ச ஆரம்மணாதி⁴பதிபச்சயோ ஹோதி. அகுஸலோ பன ஆரம்மணாதி⁴பதி நாம லோப⁴ஸஹக³தசித்துப்பாதோ³ வுச்சதி. ஸோ லோப⁴ஸஹக³தாகுஸலஸ்ஸேவ ஆரம்மணாதி⁴பதிபச்சயோ ஹோதி. காமாவசரோ பன விபாகாரம்மணாதி⁴பதி லோப⁴ஸஹக³தாகுஸலஸ்ஸேவ ஆரம்மணாதி⁴பதிபச்சயோ ஹோதி. ததா² ரூபாவசராரூபாவசரவிபாகாரம்மணாதி⁴பதி. லோகுத்தரோ பன விபாகாரம்மணாதி⁴பதி காமாவசரதோ ஞாணஸம்பயுத்தகுஸலகிரியானஞ்ஞேவ ஆரம்மணாதி⁴பதிபச்சயோ ஹோதி. காமாவசராதி³பே⁴த³தோ பன திவிதோ⁴பி கிரியாரம்மணாதி⁴பதி லோப⁴ஸஹக³தாகுஸலஸ்ஸேவ ஆரம்மணாதி⁴பதிபச்சயோ ஹோதி. சதுஸமுட்டா²னிகரூபஸங்கா²தோ ரூபக்க²ந்தோ⁴ ஆரம்மணாதி⁴பதி லோப⁴ஸஹக³தாகுஸலஸ்ஸேவ ஆரம்மணாதி⁴பதிபச்சயோ ஹோதி. நிப்³பா³னம் காமாவசரதோ ஞாணஸம்பயுத்தகுஸலஸ்ஸ ஞாணஸம்பயுத்தகிரியஸ்ஸ லோகுத்தரகுஸலஸ்ஸ லோகுத்தரவிபாகஸ்ஸ சாதி இமேஸம் சதுன்னம் ராஸீனம் ஆரம்மணாதி⁴பதிபச்சயோ ஹோதீதி ஏவமேத்த² பச்சயுப்பன்னதோபி விஞ்ஞாதப்³போ³ வினிச்ச²யோதி.

அதி⁴பதிபச்சயனித்³தே³ஸவண்ணனா.

4. அனந்தரபச்சயனித்³தே³ஸவண்ணனா

4. அனந்தரபச்சயனித்³தே³ஸே மனோதா⁴துயாதி விபாகமனோதா⁴துயா. மனோவிஞ்ஞாணதா⁴துயாதி ஸந்தீரணகிச்சாய அஹேதுகவிபாகமனோவிஞ்ஞாணதா⁴துயா. ததோ பரம் பன வோட்ட²ப்³ப³னஜவனததா³ரம்மணப⁴வங்க³கிச்சா மனோவிஞ்ஞாணதா⁴துயோ வத்தப்³பா³ ஸியும், தா அவுத்தாபி இமினாவ நயேன வேதி³தப்³பா³தி நயம் த³ஸ்ஸேத்வா தே³ஸனா ஸங்கி²த்தா. ‘‘புரிமா புரிமா குஸலா த⁴ம்மா’’திஆதி³கே ச ச²ட்ட²னயே தா ஸங்க³ஹிதாதிபி இத⁴ ந வுத்தாதி வேதி³தப்³பா³. தத்த² புரிமா புரிமாதி ச²ஸு த்³வாரேஸுபி அனந்தராதீதா குஸலஜவனத⁴ம்மா த³ட்ட²ப்³பா³. பச்சி²மானம் பச்சி²மானந்தி அனந்தரஉப்பஜ்ஜமானானஞ்ஞேவ. குஸலானந்தி ஸதி³ஸகுஸலானம். அப்³யாகதானந்தி இத³ம் பன குஸலானந்தரம் ததா³ரம்மணப⁴வங்க³ப²லஸமாபத்திவஸேன வுத்தம். அகுஸலமூலகே அப்³யாகதானந்தி ததா³ரம்மணப⁴வங்க³ஸங்கா²தானஞ்ஞேவ. அப்³யாகதமூலகே அப்³யாகதானந்தி ஆவஜ்ஜனஜவனவஸேன வா ப⁴வங்க³வஸேன வா பவத்தானம் கிரியவிபாகாப்³யாகதானம் கிரியமனோதா⁴துதோ பட்டா²ய பன யாவ வோட்ட²ப்³ப³னகிச்சா மனோவிஞ்ஞாணதா⁴து, தாவ பவத்தேஸு வீதி²சித்தேஸுபி அயம் நயோ லப்³ப⁴தேவ. குஸலானந்தி பஞ்சத்³வாரே வோட்ட²ப்³ப³னானந்தரானம் மனோத்³வாரே ஆவஜ்ஜனாந்தரானம் பட²மஜவனகுஸலானம். அகுஸலானந்தி பதே³பி ஏஸேவ நயோ. யேஸம் யேஸந்தி இத³ம் ஸப்³பே³ஸம்பி அனந்தரபச்சயத⁴ம்மானம். ஸங்கே²பலக்க²ணந்தி அயம் தாவேத்த² பாளிவண்ணனா.

அயம் பன அனந்தரபச்சயோ நாம ட²பேத்வா நிப்³பா³னம் சதுபூ⁴மகோ அரூபத⁴ம்மராஸியேவாதி வேதி³தப்³போ³. ஸோ ஜாதிவஸேன குஸலாகுஸலவிபாககிரியதோ சதுதா⁴ பி⁴ஜ்ஜதி. தத்த² குஸலோ காமாவசராதி³பே⁴த³தோ சதுப்³பி³தோ⁴ ஹோதி, அகுஸலோ காமாவசரோவ விபாகோ சதுபூ⁴மகோ, கிரியானந்தரபச்சயோ பன தே பூ⁴மகோதி ஏவமேத்த² நானப்பகாரபே⁴த³தோ விஞ்ஞாதப்³போ³ வினிச்ச²யோ.

ஏவம் பி⁴ன்னே பனேத்த² காமாவசரகுஸலோ அத்தனா ஸதி³ஸஸ்ஸேவ காமாவசரகுஸலஸ்ஸ அனந்தரபச்சயோ ஹோதி. ஞாணஸம்பயுத்தகாமாவசரகுஸலோ பன ரூபாவசரகுஸலஸ்ஸ அரூபாவசரகுஸலஸ்ஸ லோகுத்தரகுஸலஸ்ஸாதி இமேஸம் திண்ணம் ராஸீனம் அனந்தரபச்சயோ ஹோதி. காமாவசரகுஸலோ ச காமாவசரவிபாகஸ்ஸ, ரூபாவசராரூபாவசரவிபாகஸ்ஸ, ஞாணஸம்பயுத்தோ லோகுத்தரவிபாகஸ்ஸாபீதி இமேஸம் சதுன்னம் ராஸீனம் அனந்தரபச்சயோ ஹோதி. ரூபாவசரகுஸலோ ரூபாவசரகுஸலஸ்ஸ, ஞாணஸம்பயுத்தகாமாவசரவிபாகஸ்ஸ, ரூபாவசரவிபாகஸ்ஸாதி இமேஸம் திண்ணம் ராஸீனம் அனந்தரபச்சயோ ஹோதி. அரூபாவசரகுஸலோ தேஸம் த்³வின்னம் விபாகானம் அத்தனோ குஸலஸ்ஸ விபாகஸ்ஸ சாதி அவிஸேஸேன சதுன்னம் ராஸீனம் அனந்தரபச்சயோ ஹோதி. விஸேஸேன பனேத்த² நேவஸஞ்ஞானாஸஞ்ஞாயதனகுஸலோ அனாகா³மிப²லஸங்கா²தஸ்ஸ லோகுத்தரவிபாகஸ்ஸபி அனந்தரபச்சயோ ஹோதி. லோகுத்தரகுஸலோ லோகுத்தரவிபாகஸ்ஸேவ அனந்தரபச்சயோ ஹோதி. அகுஸலோ அவிஸேஸேன அகுஸலஸ்ஸ சேவ குஸலாகுஸலவிபாகஸ்ஸ ச. விஸேஸேன பனேத்த² ஸுக²மஜ்ஜ²த்தவேத³னாஸம்பயுத்தோ அகுஸலோ ரூபாவசராரூபாவசரவிபாகஸ்ஸாபீதி இமேஸம் சதுன்னம் ராஸீனம் அனந்தரபச்சயோ ஹோதி.

காமாவசரவிபாகஸ்ஸ ஞாணஸம்பயுத்தோ வா ஞாணவிப்பயுத்தோ வா விபாகோ காமாவசரகிரியாவஜ்ஜனஸ்ஸ, ஞாணஸம்பயுத்தவிபாகோ பனேத்த² படிஸந்தி⁴வஸேன உப்பஜ்ஜமானஸ்ஸ ரூபாவசராரூபாவசரவிபாகஸ்ஸாபீதி இமேஸம் சதுன்னம் ராஸீனம் அனந்தரபச்சயோ ஹோதி. ரூபாவசரவிபாகோ ஸஹேதுககாமாவசரவிபாகஸ்ஸ ரூபாவசராரூபாவசரவிபாகஸ்ஸ காமாவசரகிரியாவஜ்ஜனஸ்ஸாதி இமேஸம் சதுன்னம் ராஸீனம் அனந்தரபச்சயோ ஹோதி. அரூபாவசரவிபாகோ திஹேதுககாமாவசரவிபாகஸ்ஸ அரூபாவசரவிபாகஸ்ஸ காமாவசரகிரியாவஜ்ஜனஸ்ஸாதி திண்ணம் ராஸீனம் அனந்தரபச்சயோ ஹோதி. லோகுத்தரவிபாகோ திஹேதுககாமாவசரவிபாகஸ்ஸ ரூபாவசராரூபாவசரலோகுத்தரவிபாகஸ்ஸாதி சதுன்னம் ராஸீனம் அனந்தரபச்சயோ ஹோதி.

காமாவசரகிரியம் காமாவசரகுஸலாகுஸலஸ்ஸ சதுபூ⁴மகவிபாகஸ்ஸ தேபூ⁴மககிரியஸ்ஸாதி நவன்னம் ராஸீனம் அனந்தரபச்சயோ ஹோதி. ரூபாவசரகிரியம் திஹேதுககாமாவசரவிபாகஸ்ஸ ரூபாவசரவிபாகஸ்ஸ ரூபாவசரகிரியஸ்ஸாதி திண்ணம் ராஸீனம் அனந்தரபச்சயோ ஹோதி. அரூபாவசரகிரியம் திஹேதுககாமாவசரவிபாகஸ்ஸ ரூபாவசராரூபாவசரலோகுத்தரவிபாகஸ்ஸ அரூபாவசரகிரியஸ்ஸாதி பஞ்சன்னம் ராஸீனம் அனந்தரபச்சயோ ஹோதீதி. ஏவமேத்த² பச்சயுப்பன்னதோபி விஞ்ஞாதப்³போ³ வினிச்ச²யோதி.

அனந்தரபச்சயனித்³தே³ஸவண்ணனா.

5. ஸமனந்தரபச்சயனித்³தே³ஸவண்ணனா

5. ஸமனந்தரபச்சயனித்³தே³ஸோபி இமினா ஸமானக³திகோவ. இமே பன த்³வே பச்சயா மஹாவித்தா²ரா, தஸ்மா ஸப்³ப³சித்துப்பத்திவஸேன தேஸம் உபபரிக்கி²த்வா வித்தா²ரோ க³ஹேதப்³போ³தி.

ஸமனந்தரபச்சயனித்³தே³ஸவண்ணனா.

6. ஸஹஜாதபச்சயனித்³தே³ஸவண்ணனா

6. ஸஹஜாதபச்சயனித்³தே³ஸே அஞ்ஞமஞ்ஞந்தி அஞ்ஞோ அஞ்ஞஸ்ஸ. இமினா ஏதேஸம் த⁴ம்மானம் ஏகக்க²ணே பச்சயபா⁴வஞ்சேவ பச்சயுப்பன்னபா⁴வஞ்ச தீ³பேதி. ஓக்கந்திக்க²ணேதி பஞ்சவோகாரப⁴வே படிஸந்தி⁴க்க²ணே. தஸ்மிஞ்ஹி க²ணே நாமரூபம் ஓக்கந்தம் விய பக்க²ந்த³ந்தம் விய பரலோகதோ இமம் லோகம் ஆக³ந்த்வா பவிஸந்தம் விய உப்பஜ்ஜதி, தஸ்மா ஸோ க²ணோ ‘‘ஓக்கந்திக்க²ணோ’’தி வுச்சதி. ஏத்த² ச ரூபந்தி ஹத³யவத்து²மத்தமேவ அதி⁴ப்பேதம். தஞ்ஹி நாமஸ்ஸ, நாமஞ்ச தஸ்ஸ அஞ்ஞமஞ்ஞம் ஸஹஜாதபச்சயட்ட²ம் ப²ரதி. சித்தசேதஸிகாதி பவத்தியம் சத்தாரோ க²ந்தா⁴. ஸஹஜாதபச்சயேனாதி ஏத்த² சித்தஸமுட்டா²னரூபா சித்தசேதஸிகானம் பச்சயட்ட²ம் ந ப²ரந்தி, தஸ்மா ‘‘அஞ்ஞமஞ்ஞ’’ந்தி ந வுத்தம். ததா² உபாதா³ரூபா பூ⁴தானம். ரூபினோ த⁴ம்மா அரூபீனம் த⁴ம்மானந்தி ஹத³யவத்து² சதுன்னம் க²ந்தா⁴னம். கிஞ்சி காலேதி கிஸ்மிஞ்சி காலே. ஸஹஜாதபச்சயேனாதி படிஸந்தி⁴ம் ஸந்தா⁴ய வுத்தம். ந ஸஹஜாதபச்சயேனாதி பவத்திம் ஸந்தா⁴ய வுத்தம்.

அயம் பன ‘சத்தாரோ க²ந்தா⁴ அரூபினோ அஞ்ஞமஞ்ஞம் ஸஹஜாதபச்சயேன பச்சயோ’தி ஏவம் ச²ஹி கோட்டா²ஸேஹி டி²தோ. தத்த² தயோ கோட்டா²ஸா அஞ்ஞமஞ்ஞவஸேன வுத்தா, தயோ ந அஞ்ஞமஞ்ஞவஸேன. தத்த² பட²மகோட்டா²ஸே அரூபமேவ பச்சயோ சேவ பச்சயுப்பன்னஞ்ச, து³தியே ரூபமேவ, ததியே நாமரூபம், சதுத்தே² பச்சயோ அரூபம், பச்சயுப்பன்னம் ரூபம்; பஞ்சமே பச்சயோபி பச்சயுப்பன்னம்பி ரூபமேவ; ச²ட்டே² பச்சயோ ரூபம், பச்சயுப்பன்னம் அரூபந்தி அயம் தாவேத்த² பாளிவண்ணனா.

அயம் பன ஸஹஜாதபச்சயோ ஜாதிவஸேன குஸலோ அகுஸலோ விபாகோ கிரியம் ரூபந்தி பஞ்சதா⁴ பி⁴ஜ்ஜதி. தத்த² குஸலோ பூ⁴மிதோ சதுப்³பி³தோ⁴ ஹோதி, அகுஸலோ ஏகவிதோ⁴வ விபாகோ சதுப்³பி³தோ⁴, கிரியஸங்கா²தோ திவிதோ⁴, ரூபம் ஏகவித⁴ம் காமாவசரமேவாதி ஏவம் தாவேத்த² நானப்பகாரபே⁴த³தோ விஞ்ஞாதப்³போ³ வினிச்ச²யோ.

ஏவம் பி⁴ன்னே பனேத்த² சதுபூ⁴மகம்பி குஸலம் பஞ்சவோகாரப⁴வே அத்தனா ஸம்பயுத்தத⁴ம்மானஞ்சேவ சித்தஸமுட்டா²னரூபஸ்ஸ ச ஸஹஜாதபச்சயோ ஹோதி, ததா² அகுஸலம். யம் பனேத்த² அரூபே உப்பஜ்ஜதி, தம் அரூபத⁴ம்மானம்யேவ ஸஹஜாதபச்சயோ ஹோதி.

காமாவசரரூபாவசரவிபாகம் சித்தஸமுட்டா²னரூபஸ்ஸ சேவ ஸம்பயுத்தத⁴ம்மானஞ்ச ஸஹஜாதபச்சயோ ஹோதி. யம் பனேத்த² ரூபம் ந ஸமுட்டா²பேதி, தம் ஸம்பயுத்தத⁴ம்மானஞ்ஞேவ. யம் படிஸந்தி⁴யம் உப்பஜ்ஜதி, தம் கடத்தாரூபானஞ்சாபி ஸஹஜாதபச்சயோ ஹோதி. அரூபாவசரவிபாகம் ஸம்பயுத்தத⁴ம்மானஞ்ஞேவ. லோகுத்தரவிபாகம் பஞ்சவோகாரே ஸம்பயுத்தத⁴ம்மானஞ்சேவ சித்தஸமுட்டா²னரூபானஞ்ச, சதுவோகாரே அரூபானஞ்ஞேவ. காமாவசரஅரூபாவசரகிரியா பஞ்சவோகாரே ஸம்பயுத்தகானஞ்சேவ சித்தஸமுட்டா²னரூபானஞ்ச ஸஹஜாதபச்சயோ ஹோதி, சதுவோகாரே அரூபானஞ்ஞேவ. ரூபாவசரகிரியா ஸம்பயுத்தத⁴ம்மானஞ்சேவ சித்தஸமுட்டா²னரூபானஞ்ச ஏகந்தேன ஸஹஜாதபச்சயோ ஹோதி.

சதுஸமுட்டா²னிகஸ்ஸ ரூபஸ்ஸ கம்மஸமுட்டா²னரூபே ஏகம் மஹாபூ⁴தம் திண்ணம், தீணி ஏகஸ்ஸ, த்³வே த்³வின்னம் மஹாபூ⁴தானம், மஹாபூ⁴தா உபாதா³ரூபஸ்ஸ ஸஹஜாதபச்சயேன பச்சயோ. காமாவசரரூபாவசரபடிஸந்தி⁴க்க²ணே வத்து²ரூபம் விபாகக்க²ந்தா⁴னம் ஸஹஜாதபச்சயேன பச்சயோ. உதுசித்தாஹாரஸமுட்டா²னேஸு பன மஹாபூ⁴தானி அஞ்ஞமஞ்ஞஞ்சேவ உபாதா³ரூபஸ்ஸ ச ஸஹஜாதபச்சயேன பச்சயோதி ஏவமேத்த² பச்சயுப்பன்னதோபி விஞ்ஞாதப்³போ³ வினிச்ச²யோதி.

ஸஹஜாதபச்சயனித்³தே³ஸவண்ணனா.

7. அஞ்ஞமஞ்ஞபச்சயனித்³தே³ஸவண்ணனா

7. அஞ்ஞமஞ்ஞபச்சயனித்³தே³ஸே ஸஹஜாதபச்சயனித்³தே³ஸஸ்ஸ புரிமானம் திண்ணம் கோட்டா²ஸானம் வஸேன பாளி ஆக³தா. தஸ்ஸா தத்த² வுத்தஸதி³ஸாவ வண்ணனாதி புன ந க³ஹிதா. அயம்பி ச அஞ்ஞமஞ்ஞபச்சயோ ஜாதிவஸேன குஸலோ அகுஸலோ விபாகோ கிரியம் ரூபந்தி பஞ்சதா⁴ பி⁴ன்னோ. தத்த² குஸலோ பூ⁴மிதோ சதுப்³பி³தோ⁴. ஸப்³ப³ம் புரிமஸதி³ஸமேவாதி ஏவமேத்த² நானப்பகாரபே⁴த³தோ விஞ்ஞாதப்³போ³ வினிச்ச²யோ.

ஏவம் பி⁴ன்னே பனேத்த² ஸப்³ப³ம்பி சதுபூ⁴மகம் குஸலம் அத்தனா ஸம்பயுத்தத⁴ம்மானம் அஞ்ஞமஞ்ஞபச்சயேன பச்சயோ. ததா² அகுஸலம். விபாகே பன காமாவசரரூபாவசரவிபாகம் படிஸந்தி⁴யம் வத்து²ரூபஸ்ஸ, பவத்தே ஸம்பயுத்தத⁴ம்மானஞ்ஞேவ. அரூபாவசரலோகுத்தரவிபாகம் அத்தனா ஸம்பயுத்தத⁴ம்மானஞ்ஞேவ அஞ்ஞமஞ்ஞபச்சயேன பச்சயோ. ஸப்³ப³ம்பி கிரியம் ஸம்பயுத்தத⁴ம்மானஞ்ஞேவ அஞ்ஞமஞ்ஞபச்சயேன பச்சயோ. சதுஸமுட்டா²னிகரூபஸ்ஸ கம்மஸமுட்டா²னே ஏகம் மஹாபூ⁴தம் திண்ணம், தீணி ஏகஸ்ஸ, த்³வே த்³வின்னம் மஹாபூ⁴தானம் அஞ்ஞமஞ்ஞபச்சயேன பச்சயோ. காமாவசரரூபாவசரபடிஸந்தி⁴யம் வத்து²ரூபம் விபாகக்க²ந்தா⁴னம் அஞ்ஞமஞ்ஞபச்சயேன பச்சயோ. உதுசித்தாஹாரஸமுட்டா²னேஸு மஹாபூ⁴தானேவ மஹாபூ⁴தானம் அஞ்ஞமஞ்ஞபச்சயேன பச்சயோதி ஏவமேத்த² பச்சயுப்பன்னதோபி விஞ்ஞாதப்³போ³ வினிச்ச²யோதி.

அஞ்ஞமஞ்ஞபச்சயனித்³தே³ஸவண்ணனா.

8. நிஸ்ஸயபச்சயனித்³தே³ஸவண்ணனா

8. நிஸ்ஸயபச்சயனித்³தே³ஸே ஸஹஜாதபச்சயனித்³தே³ஸஸ்ஸ புரிமானம் பஞ்சன்னம் கோட்டா²ஸானம் வஸேன ஸஹஜாதனிஸ்ஸயனயம் த³ஸ்ஸேத்வா புன ச²ட்டே²ன கோட்டா²ஸேன புரேஜாதனிஸ்ஸயனயம் த³ஸ்ஸேதும் சக்கா²யதனம் சக்கு²விஞ்ஞாணதா⁴துயாதிஆதி³ ஆரத்³த⁴ம். தத்த² யம் ரூபம் நிஸ்ஸாயாதி வத்து²ரூபம் ஸந்தா⁴ய வுத்தம். தஞ்ஹி நிஸ்ஸாய திவிதா⁴ மனோதா⁴து, ட²பேத்வா அரூபவிபாகம் த்³வாஸத்ததிவிதா⁴ மனோவிஞ்ஞாணதா⁴தூதி இமானி பஞ்சஸத்ததி சித்தானி வத்தந்தீதி அயம் தாவேத்த² பாளிவண்ணனா. அயம்பி நிஸ்ஸயபச்சயோ ஜாதிவஸேன குஸலாதி³பே⁴த³தோ பஞ்சதா⁴வ பி⁴ஜ்ஜதி. தத்த² குஸலோ பூ⁴மிதோ சதுப்³பி³தோ⁴வ அகுஸலோ ஏகவிதோ⁴ விபாகோ சதுப்³பி³தோ⁴, கிரியஸங்கா²தோ திவிதோ⁴, ரூபம் ஏகவித⁴மேவாதி ஏவமேத்த² நானப்பகாரபே⁴த³தோ விஞ்ஞாதப்³போ³ வினிச்ச²யோ.

ஏவம் பி⁴ன்னே பனேத்த² சதுபூ⁴மகம்பி குஸலம் பஞ்சவோகாரே ஸம்பயுத்தக்க²ந்தா⁴னஞ்சேவ சித்தஸமுட்டா²னரூபஸ்ஸ ச நிஸ்ஸயபச்சயேன பச்சயோ ஹோதி. ததா² அகுஸலம். யம் பனேத்த² ஆருப்பே உப்பஜ்ஜதி, தம் அரூபத⁴ம்மானஞ்ஞேவ நிஸ்ஸயபச்சயோ ஹோதி. காமாவசரரூபாவசரவிபாகம் பவத்தே ஸம்பயுத்தத⁴ம்மானஞ்சேவ சித்தஸமுட்டா²னரூபஸ்ஸ ச, படிஸந்தி⁴யம் கடத்தாரூபஸ்ஸாபி நிஸ்ஸயபச்சயோ ஹோதி. அரூபாவசரவிபாகம் ஸம்பயுத்தக்க²ந்தா⁴னம்யேவ ஹோதி. லோகுத்தரவிபாகம் பஞ்சவோகாரே; ஸம்பயுத்தகானஞ்சேவ சித்தஸமுட்டா²னரூபஸ்ஸ ச, சதுவோகாரே அரூபஸ்ஸேவ நிஸ்ஸயபச்சயோ ஹோதி. காமாவசரஅரூபாவசரகிரியா பஞ்சவோகாரே ஸம்பயுத்தகானஞ்சேவ சித்தஸமுட்டா²னரூபஸ்ஸ ச நிஸ்ஸயபச்சயோ ஹோதி, சதுவோகாரே அரூபானஞ்ஞேவ. ரூபாவசரகிரியா ஸம்பயுத்தகானஞ்சேவ சித்தஸமுட்டா²னரூபஸ்ஸ ச ஏகந்தேன நிஸ்ஸயபச்சயோ ஹோதி.

சதுஸமுட்டா²னிகரூபஸ்ஸ ச கம்மஸமுட்டா²னரூபே ஏகம் மஹாபூ⁴தம் திண்ணம், தீணி ஏகஸ்ஸ, த்³வே த்³வின்னம் மஹாபூ⁴தானம், மஹாபூ⁴தா உபாதா³ரூபானம், வத்து²ரூபம் பஞ்சவோகாரப⁴வே சதுபூ⁴மககுஸலஸ்ஸ, அகுஸலஸ்ஸ, ட²பேத்வா ஆருப்பவிபாகஞ்சேவ த்³வே பஞ்சவிஞ்ஞாணானி ச ஸேஸதேபூ⁴மகவிபாகஸ்ஸ, தேபூ⁴மககிரியஸ்ஸாதி இமேஸம் சதுன்னம் த⁴ம்மராஸீனம் நிஸ்ஸயபச்சயோ ஹோதி. சக்கா²யதனாதீ³னி பஞ்ச ஸஸம்பயுத்தானம் சக்கு²விஞ்ஞாணாதீ³னம் நிஸ்ஸயபச்சயோ ஹோதி. உதுசித்தாஹாரஸமுட்டா²னேஸு பன மஹாபூ⁴தா மஹாபூ⁴தானஞ்சேவ உபாதா³ரூபஸ்ஸ ச நிஸ்ஸயபச்சயேன பச்சயோதி ஏவமேத்த² பச்சயுப்பன்னதோபி விஞ்ஞாதப்³போ³ வினிச்ச²யோதி.

நிஸ்ஸயபச்சயனித்³தே³ஸவண்ணனா.

9. உபனிஸ்ஸயபச்சயனித்³தே³ஸவண்ணனா

9. உபனிஸ்ஸயபச்சயனித்³தே³ஸே புரிமா புரிமாதி அனந்தரூபனிஸ்ஸயே ஸமனந்தராதீதா லப்³ப⁴ந்தி, ஆரம்மணூபனிஸ்ஸயபகதூபனிஸ்ஸயேஸு நானாவீதி²வஸேன புரிமதரா. தே தயோபி ராஸயோ குஸலவஸேன குஸலபதே³ லப்³ப⁴ந்தி, குஸலேன பன அகுஸலே ஸமனந்தராதீதா ந லப்³ப⁴ந்தி. தேனேவ வுத்தம் – ‘‘அகுஸலானம் த⁴ம்மானம் கேஸஞ்சி உபனிஸ்ஸயபச்சயேன பச்சயோ’’தி. இத³ஞ்ஹி – ‘‘குஸலோ த⁴ம்மோ அகுஸலஸ்ஸ த⁴ம்மஸ்ஸ உபனிஸ்ஸயபச்சயேன பச்சயோ; ஆரம்மணூபனிஸ்ஸயோ பகதூபனிஸ்ஸயோ. ஆரம்மணூபனிஸ்ஸயோ – தா³னம் த³த்வா ஸீலம் ஸமாதி³யித்வா உபோஸத²கம்மம் கத்வா தம் க³ரும் கத்வா அஸ்ஸாதே³தி அபி⁴னந்த³தி, தம் க³ரும் கத்வா ராகோ³ உப்பஜ்ஜதி, தி³ட்டி² உப்பஜ்ஜதி, புப்³பே³ ஸுசிண்ணானி க³ரும் கத்வா அஸ்ஸாதே³தி அபி⁴னந்த³தி, தம் க³ரும் கத்வா ராகோ³ உப்பஜ்ஜதி, தி³ட்டி² உப்பஜ்ஜதி. ஜா²னா வுட்ட²ஹித்வா ஜா²னம் க³ரும் கத்வா அஸ்ஸாதே³தி அபி⁴னந்த³தி, தம் க³ரும் கத்வா ராகோ³ உப்பஜ்ஜதி தி³ட்டி² உப்பஜ்ஜதி. பகதூபனிஸ்ஸயோ – ஸத்³த⁴ம் உபனிஸ்ஸாய மானம் ஜப்பேதி, தி³ட்டி²ம் க³ண்ஹாதி. ஸீலம் ஸுதம் சாக³ம் பஞ்ஞம் உபனிஸ்ஸாய மானம் ஜப்பேதி, தி³ட்டி²ம் க³ண்ஹாதி. ஸத்³தா⁴ ஸீலம் ஸுதம் சாகோ³ பஞ்ஞா ராக³ஸ்ஸ தோ³ஸஸ்ஸ மோஹஸ்ஸ மானஸ்ஸ தி³ட்டி²யா பத்த²னாய உபனிஸ்ஸயபச்சயேன பச்சயோ’’தி இமம் நயம் ஸந்தா⁴ய வுத்தம். குஸலேன அப்³யாகதே தயோபி லப்³ப⁴ந்தி, ததா² அகுஸலேன அகுஸலே.

அகுஸலேன பன குஸலே ஸமனந்தராதீதா ந லப்³ப⁴ந்தி. தேன வுத்தம் – ‘‘குஸலானம் த⁴ம்மானம் கேஸஞ்சி உபனிஸ்ஸயபச்சயேன பச்சயோ’’தி. இத³ம்பி ஹி – ‘‘அகுஸலோ த⁴ம்மோ குஸலஸ்ஸ த⁴ம்மஸ்ஸ உபனிஸ்ஸயபச்சயேன பச்சயோ. பகதூபனிஸ்ஸயோ – ராக³ம் உபனிஸ்ஸாய தா³னம் தே³தி, ஸீலம் ஸமாதி³யதி, உபோஸத²கம்மம் கரோதி, ஜா²னம் உப்பாதே³தி விபஸ்ஸனம் உப்பாதே³தி, மக்³க³ம் உப்பாதே³தி, அபி⁴ஞ்ஞம் உப்பாதே³தி, ஸமாபத்திம் உப்பாதே³தி; தோ³ஸம் மோஹம் மானம் தி³ட்டி²ம் பத்த²னம் உபனிஸ்ஸாய தா³னம் தே³தி…பே… ஸமாபத்திம் உப்பாதே³தி. ராகோ³ தோ³ஸோ மோஹோ மானோ தி³ட்டி² பத்த²னா ஸத்³தா⁴ய ஸீலஸ்ஸ ஸுதஸ்ஸ சாக³ஸ்ஸ பஞ்ஞாய உபனிஸ்ஸயபச்சயேன பச்சயோ. பாணம் ஹந்த்வா தஸ்ஸ படிகா⁴தத்தா²ய தா³னம் தே³தீ’’திஆதி³னா நயேன பஞ்ஹாவாரே ஆக³தம் பகதூபனிஸ்ஸயமேவ ஸந்தா⁴ய வுத்தம். அகுஸலம் பன குஸலஸ்ஸ ஆரம்மணூபனிஸ்ஸயோ ந ஹோதி. கஸ்மா? தம் க³ரும் கத்வா தஸ்ஸ அப்பவத்தனதோதி யதா² அனந்தரூபனிஸ்ஸயோ, ஏவம் ஆரம்மணூபனிஸ்ஸயோபேத்த² ந லப்³ப⁴தீதி வேதி³தப்³போ³. அகுஸலேன அப்³யாகதபதே³ ஆரம்மணூபனிஸ்ஸயோவ ந லப்³ப⁴தி. ந ஹி அப்³யாகதா த⁴ம்மா அகுஸலம் க³ரும் கரோந்தி. யஸ்மா பன அனந்தரதா லப்³ப⁴தி, தஸ்மா ஏத்த² ‘‘கேஸஞ்சீ’’தி ந வுத்தம். அப்³யாகதேன பன அப்³யாகதே குஸலே அகுஸலேதி தீஸு நயேஸு தயோபி உபனிஸ்ஸயா லப்³ப⁴ந்தேவ. புக்³க³லோபி ஸேனாஸனம்பீதி இத³ம் த்³வயம் பகதூபனிஸ்ஸயவஸேன வுத்தம். இத³ஞ்ஹி த்³வயம் குஸலாகுஸலபவத்தியா ப³லவபச்சயோ ஹோதி. பச்சயபா⁴வோ சஸ்ஸ பனேத்த² பரியாயவஸேன வேதி³தப்³போ³தி அயம் தாவேத்த² பாளிவண்ணனா.

அயம் பன உபனிஸ்ஸயபச்சயோ நாம ஸத்³தி⁴ம் ஏகச்சாய பஞ்ஞத்தியா ஸப்³பே³பி சதுபூ⁴மகத⁴ம்மா. விபா⁴க³தோ பன ஆரம்மணூபனிஸ்ஸயாதி³வஸேன திவிதோ⁴ ஹோதி. தத்த² ஆரம்மணூபனிஸ்ஸயோ ஆரம்மணாதி⁴பதினா நின்னானாகரணோதி ஹேட்டா² வுத்தனயேனேவ நானப்பகாரபே⁴த³தோ க³ஹேதப்³போ³. அனந்தரூபனிஸ்ஸயோ அனந்தரபச்சயேன நின்னானாகரணோ, ஸோபி ஹேட்டா² வுத்தனயேனேவ நானப்பகாரபே⁴த³தோ வேதி³தப்³போ³. பச்சயுப்பன்னதோபி நேஸம் தத்த² வுத்தனயேனேவ வினிச்ச²யோ வேதி³தப்³போ³. பகதூபனிஸ்ஸயோ பன ஜாதிவஸேன குஸலாகுஸலவிபாககிரியரூபபே⁴த³தோ பஞ்சவிதோ⁴ ஹோதி, குஸலாதீ³னம் பன பூ⁴மிபே⁴த³தோ அனேகவிதோ⁴தி ஏவம் தாவேத்த² நானப்பகாரபே⁴த³தோ விஞ்ஞாதப்³போ³ வினிச்ச²யோ.

ஏவம் பி⁴ன்னே பனேத்த² தேபூ⁴மககுஸலோ சதுபூ⁴மகஸ்ஸாபி குஸலஸ்ஸ அகுஸலஸ்ஸ விபாககிரியஸ்ஸாதி சதுன்னம் ராஸீனம் பகதூபனிஸ்ஸயோ ஹோதி. லோகுத்தரோ அகுஸலஸ்ஸேவ ந ஹோதி. அம்ஹாகம் ஆசரியேன ‘‘லோகுத்தரத⁴ம்மோ நிப்³ப³த்திதோ’’தி இமினா பன நயேன அஞ்ஞேஸம் அகுஸலஸ்ஸாபி ஹோதி. யஸ்ஸ வா உப்பஜ்ஜிஸ்ஸதி, தஸ்ஸாபி அனுத்தரேஸு விமோக்கே²ஸு பிஹம் உபட்டா²பயதோ இமினா நயேன ஹோதியேவ. அகுஸலோ ஸப்³பே³ஸம்பி சதுபூ⁴மகானம் க²ந்தா⁴னம் பகதூபனிஸ்ஸயோ ஹோதி, ததா² தேபூ⁴மகவிபாகோ. லோகுத்தரவிபாகே ஹேட்டி²மானி தீணி ப²லானி அகுஸலஸ்ஸேவ ந ஹோந்தி, உபரிட்டி²மம் குஸலஸ்ஸாபி. புரிமனயேன பன அஞ்ஞேஸம் வா யஸ்ஸ வா உப்பஜ்ஜிஸ்ஸதி, தஸ்ஸ ஸந்தானே ஸப்³போ³பி லோகுத்தரவிபாகோ ஸப்³பே³ஸம் குஸலாதீ³னம் அரூபக்க²ந்தா⁴னம் பகதூபனிஸ்ஸயோ ஹோதி. கிரியஸங்கா²தோபி பகதூபனிஸ்ஸயோ சதுபூ⁴மகானம் அகுஸலாதி³க²ந்தா⁴னம் ஹோதியேவ, ததா² ரூபஸங்கா²தோ. ஸயம் பன ரூபம் இமஸ்மிம் பட்டா²னமஹாபகரணே ஆக³தனயேன உபனிஸ்ஸயபச்சயம் ந லப⁴தி, ஸுத்தந்திகபரியாயேன பன லப⁴தீதி வத்தும் வட்டதி. ஏவமேத்த² பச்சயுப்பன்னதோபி விஞ்ஞாதப்³போ³ வினிச்ச²யோதி.

உபனிஸ்ஸயபச்சயனித்³தே³ஸவண்ணனா.

10. புரேஜாதபச்சயனித்³தே³ஸவண்ணனா

10. புரேஜாதபச்சயனித்³தே³ஸே புரேஜாதபச்சயேன பச்சயோதி ஏத்த² புரேஜாதம் நாம யஸ்ஸ பச்சயோ ஹோதி, ததோ புரிமதரம் ஜாதம் ஜாதிக்க²ணம் அதிக்கமித்வா டி²திக்க²ணப்பத்தம். சக்கா²யதனந்திஆதி³ வத்து²புரேஜாதவஸேன வுத்தம். ரூபாயதனந்திஆதி³ ஆரம்மணபுரேஜாதவஸேன. கிஞ்சிகாலே புரேஜாதபச்சயேனாதி பவத்திம் ஸந்தா⁴ய வுத்தம். கிஞ்சிகாலே ந புரேஜாதபச்சயேனாதி படிஸந்தி⁴ம் ஸந்தா⁴ய வுத்தம். ஏவம் ஸப்³ப³தா²பி பஞ்சத்³வாரே வத்தா²ரம்மணவஸேன, மனோத்³வாரே வத்து²வஸேனேவாயம் பாளி ஆக³தா, பஞ்ஹாவாரே பன ‘‘ஆரம்மணபுரேஜாதம் – ஸேக்கா² வா புது²ஜ்ஜனா வா சக்கு²ம் அனிச்சதோ து³க்க²தோ அனத்ததோ விபஸ்ஸந்தீ’’தி ஆக³தத்தா மனோத்³வாரேபி ஆரம்மணபுரேஜாதம் லப்³ப⁴தேவ. இத⁴ பன ஸாவஸேஸவஸேன தே³ஸனா கதாதி அயம் தாவேத்த² பாளிவண்ணனா.

அயம் பன புரேஜாதபச்சயோ ஸுத்³த⁴ரூபமேவ ஹோதி. தஞ்ச கோ² உப்பாத³க்க²ணம் அதிக்கமித்வா டி²திப்பத்தம் அட்டா²ரஸவித⁴ம் ரூபரூபமேவ. தம் ஸப்³ப³ம்பி வத்து²புரேஜாதம் ஆரம்மணபுரேஜாதந்தி த்³விதா⁴ டி²தம். தத்த² சக்கா²யதனம்…பே… காயாயதனம் வத்து²ரூபந்தி இத³ம் வத்து²புரேஜாதம் நாம. ஸேஸம் இமாய பாளியா ஆக³தஞ்ச அனாக³தஞ்ச வண்ணோ ஸத்³தோ³ க³ந்தோ⁴ ரஸோ சதஸ்ஸோ தா⁴துயோ தீணி இந்த்³ரியானி கப³ளீகாரோ ஆஹாரோதி த்³வாத³ஸவித⁴ம் ரூபம் ஆரம்மணபுரேஜாதபச்சயோ நாமாதி ஏவமேத்த² நானப்பகாரபே⁴த³தோ விஞ்ஞாதப்³போ³ வினிச்ச²யோ.

ஏவம் பி⁴ன்னே பனேத்த² சக்கா²யதனம் த்³வின்னம் சக்கு²விஞ்ஞாணானம் புரேஜாதபச்சயேன பச்சயோ, ததா² இதரானி சத்தாரி ஸோதவிஞ்ஞாணாதீ³னம். வத்து²ரூபம் பன ட²பேத்வா த்³விபஞ்சவிஞ்ஞாணானி சத்தாரோ ச ஆருப்பவிபாகே ஸேஸானம் ஸப்³பே³ஸம்பி சதுபூ⁴மகானம் குஸலாகுஸலாப்³யாகதானம் சித்தசேதஸிகானம் புரேஜாதபச்சயோ ஹோதி. ரூபாதீ³னி பன பஞ்சாரம்மணானி த்³விபஞ்சவிஞ்ஞாணானஞ்சேவ மனோதா⁴தூனஞ்ச ஏகந்தேனேவ புரேஜாதபச்சயா ஹோந்தி. அட்டா²ரஸவித⁴ம்பி பனேதம் ரூபரூபம் காமாவசரகுஸலஸ்ஸ ரூபாவசரதோ அபி⁴ஞ்ஞாகுஸலஸ்ஸ அகுஸலஸ்ஸ ததா³ரம்மணபா⁴வினோ காமாவசரவிபாகஸ்ஸ காமாவசரகிரியஸ்ஸ ரூபாவசரதோ அபி⁴ஞ்ஞாகிரியஸ்ஸாதி இமேஸம் ச²ன்னம் ராஸீனம் புரேஜாதபச்சயோ ஹோதீதி ஏவமேத்த² பச்சயுப்பன்னதோபி விஞ்ஞாதப்³போ³ வினிச்ச²யோதி.

புரேஜாதபச்சயனித்³தே³ஸவண்ணனா.

11. பச்சா²ஜாதபச்சயனித்³தே³ஸவண்ணனா

11. பச்சா²ஜாதபச்சயனித்³தே³ஸே பச்சா²ஜாதாதி யஸ்ஸ காயஸ்ஸ பச்சயா ஹோந்தி, தஸ்மிம் உப்பஜ்ஜித்வா டி²தே ஜாதா. புரேஜாதஸ்ஸாதி தேஸம் உப்பாத³தோ பட²மதரம் ஜாதஸ்ஸ ஜாதிக்க²ணம் அதிக்கமித்வா டி²திப்பத்தஸ்ஸ. இமஸ்ஸ காயஸ்ஸாதி இமஸ்ஸ சதுஸமுட்டா²னிகதிஸமுட்டா²னிகபூ⁴தஉபாதா³ரூபஸங்கா²தஸ்ஸ காயஸ்ஸ. ஏத்த² ச திஸமுட்டா²னிககாயோதி ஆஹாரஸமுட்டா²னஸ்ஸ அபா⁴வதோ ப்³ரஹ்மபாரிஸஜ்ஜாதீ³னம் காயோ வேதி³தப்³போ³. அயமேத்த² பாளிவண்ணனா. அயம் பன பச்சா²ஜாதபச்சயோ நாம ஸங்கே²பதோ ட²பேத்வா ஆருப்பவிபாகே அவஸேஸா சதுபூ⁴மகா அரூபக்க²ந்தா⁴. ஸோ ஜாதிவஸேன குஸலாகுஸலவிபாககிரியபே⁴தே³ன சதுதா⁴ பி⁴ஜ்ஜதீதி ஏவமேத்த² நானப்பகாரபே⁴த³தோ விஞ்ஞாதப்³போ³ வினிச்ச²யோ.

ஏவம் பி⁴ன்னே பனேத்த² பஞ்சவோகாரப⁴வே உப்பன்னம் சதுபூ⁴மககுஸலஞ்ச அகுஸலஞ்ச உப்பாத³க்க²ணம் அதிக்கமித்வா டி²திப்பத்தஸ்ஸ சதுஸமுட்டா²னிகதிஸமுட்டா²னிகரூபகாயஸ்ஸ பச்சா²ஜாதபச்சயோ ஹோதி. விபாகேபி ட²பேத்வா படிஸந்தி⁴விபாகம் அவஸேஸோ காமாவசரரூபாவசரவிபாகோ தஸ்ஸேவ ஏகந்தேன பச்சா²ஜாதபச்சயோ ஹோதி. லோகுத்தரோபி பஞ்சவோகாரே உப்பன்னவிபாகோ தஸ்ஸேவ பச்சா²ஜாதபச்சயோ ஹோதி. தேபூ⁴மககிரியாபி பஞ்சவோகாரே உப்பன்னாவ வுத்தப்பகாரஸ்ஸ காயஸ்ஸ பச்சா²ஜாதபச்சயோ ஹோதீதி ஏவமேத்த² பச்சயுப்பன்னதோபி விஞ்ஞாதப்³போ³ வினிச்ச²யோதி.

பச்சா²ஜாதபச்சயனித்³தே³ஸவண்ணனா.

12. ஆஸேவனபச்சயனித்³தே³ஸவண்ணனா

12. ஆஸேவனபச்சயனித்³தே³ஸே புரிமா புரிமாதி ஸப்³ப³னயேஸு ஸமனந்தராதீதாவ த³ட்ட²ப்³பா³. கஸ்மா பனேத்த² அனந்தரபச்சயே விய ‘‘புரிமா புரிமா குஸலா த⁴ம்மா பச்சி²மானம் பச்சி²மானம் அப்³யாகதானம் த⁴ம்மான’’ந்திஆதி³னா நயேன பி⁴ன்னஜாதிகேஹி ஸத்³தி⁴ம் நித்³தே³ஸோ ந கதோதி? அத்தனோ க³திம் கா³ஹாபேதும் அஸமத்த²தாய. பி⁴ன்னஜாதிகா ஹி பி⁴ன்னஜாதிகானம் அரூபத⁴ம்மானம் ஆஸேவனகு³ணேன பகு³ணப³லவபா⁴வம் ஸாத⁴யமானா அத்தனோ குஸலாதி³பா⁴வஸங்கா²தம் க³திம் கா³ஹாபேதும் ந ஸக்கோந்தி. தஸ்மா தேஹி ஸத்³தி⁴ம் நித்³தே³ஸம் அகத்வா யே யேஸம் வாஸனாஸங்கா²தேன ஆஸேவனேன பகு³ணதரப³லவதரபா⁴வவிஸிட்ட²ம் அத்தனோ குஸலாதி³பா⁴வஸங்கா²தம் க³திம் கா³ஹாபேதும் ஸக்கோந்தி, தேஸம் தேஹி ஸமானஜாதிகேஹேவ ஸத்³தி⁴ம் நித்³தே³ஸோ கதோதி வேதி³தப்³போ³. அத² விபாகாப்³யாகதம் கஸ்மா ந க³ஹிதந்தி? ஆஸேவனாபா⁴வேன. விபாகஞ்ஹி கம்மவஸேன விபாகபா⁴வப்பத்தம் கம்மபரிணாமிதம் ஹுத்வா வத்ததி நிருஸ்ஸாஹம் து³ப்³ப³லந்தி தம் ஆஸேவனகு³ணேன அத்தனோ ஸபா⁴வம் கா³ஹாபேத்வா பரிபா⁴வேத்வா நேவ அஞ்ஞம் விபாகம் உப்பாதே³தும் ஸக்கோதி, ந புரிமவிபாகானுபா⁴வம் க³ஹேத்வா உப்பஜ்ஜிதுந்தி. கம்மவேக³க்கி²த்தம் பன பதிதம் விய ஹுத்வா உப்பஜ்ஜதீதி ஸப்³ப³தா²பி விபாகே ஆஸேவனம் நத்தீ²தி ஆஸேவனாபா⁴வேன விபாகம் ந க³ஹிதம். குஸலாகுஸலகிரியானந்தரம் உப்பஜ்ஜமானம்பி சேதம் கம்மபடிப³த்³த⁴வுத்திதாய ஆஸேவனகு³ணம் ந க³ண்ஹாதீதி குஸலாத³யோபிஸ்ஸ ஆஸேவனபச்சயா ந ஹோந்தி. அபிச நானாஜாதிகத்தாபேதே ந ஹோந்தியேவ. பூ⁴மிதோ பன ஆரம்மணதோ வா நானாஜாதிகத்தம் நாம நத்தி². தஸ்மா காமாவசரகுஸலகிரியாமஹக்³க³தகுஸலகிரியானம்பி, ஸங்கா²ராரம்மணஞ்ச அனுலோமகுஸலம் நிப்³பா³னாரம்மணஸ்ஸ கோ³த்ரபு⁴குஸலஸ்ஸ ஆஸேவனபச்சயோ ஹோதியேவாதி அயம் தாவேத்த² பாளிவண்ணனா. அயம் பன ஆஸேவனபச்சயோ ஜாதிதோ தாவ குஸலோ அகுஸலோ கிரியாப்³யாகதோதி திதா⁴ டி²தோ. தத்த² குஸலோ பூ⁴மிதோ காமாவசரோ ரூபாவசரோ அரூபாவசரோதி திவிதோ⁴ ஹோதி, அகுஸலோ காமாவசரோவ கிரியாப்³யாகதோ காமாவசரோ ரூபாவசரோ அரூபாவசரோதி திவிதோ⁴வ, லோகுத்தரோ ஆஸேவனபச்சயோ நாம நத்தீ²தி ஏவமேத்த² நானப்பகாரபே⁴த³தோ விஞ்ஞாதப்³போ³ வினிச்ச²யோ.

ஏவம் பி⁴ன்னே பனேத்த² காமாவசரகுஸலம் அத்தனோ அனந்தரஸ்ஸ காமாவசரகுஸலஸ்ஸேவ. யம் பனேத்த² ஞாணஸம்பயுத்தம், தம் அத்தனா ஸதி³ஸவேத³னஸ்ஸ ரூபாவசரகுஸலஸ்ஸ அரூபாவசரகுஸலஸ்ஸ லோகுத்தரகுஸலஸ்ஸாதி இமேஸம் ராஸீனம் ஆஸேவனபச்சயோ ஹோதி. ரூபாவசரகுஸலம் பன ரூபாவசரகுஸலஸ்ஸேவ. அரூபாவசரகுஸலம் அரூபாவசரகுஸலஸ்ஸேவ. அகுஸலம் பன அகுஸலஸ்ஸேவ ஆஸேவனபச்சயோ ஹோதி. கிரியதோ பன காமாவசரகிரியஸங்கா²தோ தாவ காமாவசரகிரியஸ்ஸேவ. யோ பனேத்த² ஞாணஸம்பயுத்தோ, ஸோ அத்தனா ஸதி³ஸவேத³னஸ்ஸ ரூபாவசரகிரியஸ்ஸ அரூபாவசரகிரியஸ்ஸாதி இமேஸம் ராஸீனம் ஆஸேவனபச்சயோ ஹோதி. ரூபாவசரகிரியஸங்கா²தோ பன ரூபாவசரகிரியஸ்ஸேவ, அரூபாவசரகிரியஸங்கா²தோ அரூபாவசரகிரியஸ்ஸேவ ஆஸேவனபச்சயோ ஹோதி. விபாகோ பன ஏகத⁴ம்மஸ்ஸாபி ஏகத⁴ம்மோபி வா கோசி விபாகஸ்ஸ ஆஸேவனபச்சயோ நத்தீ²தி ஏவமேத்த² பச்சயுப்பன்னதோபி விஞ்ஞாதப்³போ³ வினிச்ச²யோதி.

ஆஸேவனபச்சயனித்³தே³ஸவண்ணனா.

13. கம்மபச்சயனித்³தே³ஸவண்ணனா

13. கம்மபச்சயனித்³தே³ஸே கம்மந்தி சேதனாகம்மமேவ. கடத்தா ச ரூபானந்தி கம்மஸ்ஸ கடத்தா உப்பன்னரூபானம். கம்மபச்சயேனாதி அனேகானம்பி கப்பகோடீனம் மத்த²கே அத்தனோ ப²லம் உப்பாதே³தும் ஸமத்தே²ன நானாக்க²ணிககம்மபச்சயேனாதி அத்தோ². குஸலாகுஸலஞ்ஹி கம்மம் அத்தனோ பவத்திக்க²ணே ப²லம் ந தே³தி. யதி³ த³தே³ய்ய, யம் மனுஸ்ஸோ தே³வலோகூபக³ம் குஸலகம்மம் கரோதி, தஸ்ஸானுபா⁴வேன தஸ்மிம்யேவ க²ணே தே³வோ ப⁴வேய்ய. யஸ்மிம் பன க²ணே தம் கதம், ததோ அஞ்ஞஸ்மிம் க²ணே அவிஜ்ஜமானம்பி கேவலம் கடத்தாயேவ தி³ட்டே²வ த⁴ம்மே உபபஜ்ஜே வா அபரே வா பரியாயே அவஸேஸபச்சயஸமாயோகே³ ஸதி ப²லம் உப்பாதே³தி நிருத்³தா⁴பி புரிமஸிப்பாதி³கிரியா விய காலந்தரே பச்சி²மஸிப்பாதி³கிரியாய. தஸ்மா நானாக்க²ணிககம்மபச்சயோதி வுச்சதி. சேதனா ஸம்பயுத்தகானம் த⁴ம்மானந்தி யா காசி சேதனா அத்தனா ஸம்பயுத்தகானம் த⁴ம்மானம். தம்ஸமுட்டா²னானந்தி இமினா படிஸந்தி⁴க்க²ணே கடத்தாரூபம்பி க³ண்ஹாதி. கம்மபச்சயேனாதி இத³ம் ஸஹஜாதசேதனம் ஸந்தா⁴ய வுத்தம். குஸலாதீ³ஸு ஹி யா காசி ஸஹஜாதசேதனா ஸேஸத⁴ம்மானம் சித்தபயோக³ஸங்கா²தேன கிரியாபா⁴வேன உபகாரிகா ஹோதி. தஸ்மா ஸஹஜாதகம்மபச்சயோதி வுச்சதி. அயம் தாவேத்த² பாளிவண்ணனா.

அயம் பன கம்மபச்சயோ அத்த²தோ சதுபூ⁴மிகசேதனாமத்தமேவ. ஸோ ஹி ஜாதிபே⁴த³தோ குஸலோ அகுஸலோ விபாகோ கிரியாதி சதுதா⁴ பி⁴ஜ்ஜதி. தத்த² குஸலோ பூ⁴மிதோ காமாவசராதி³வஸேன சதுதா⁴ பி⁴ஜ்ஜதி. அகுஸலோ ஏகதா⁴வ விபாகோ சதுதா⁴, கிரியா திதா⁴வாதி ஏவமேத்த² நானப்பகாரபே⁴த³தோ விஞ்ஞாதப்³போ³ வினிச்ச²யோ.

ஏவம் பி⁴ன்னே பனேத்த² ஸஹஜாதா காமாவசரகுஸலசேதனா பஞ்சவோகாரே அத்தனா ஸம்பயுத்தத⁴ம்மானஞ்சேவ சித்தஸமுட்டா²னரூபஸ்ஸ ச, சதுவோகாரே ஸம்பயுத்தக்க²ந்தா⁴னஞ்ஞேவ ஸஹஜாதகம்மபச்சயோ ஹோதி. உப்பஜ்ஜித்வா நிருத்³தா⁴ பன அத்தனோ விபாகானம் க²ந்தா⁴னம் கடத்தா ச ரூபானம் நானாக்க²ணிககம்மபச்சயேன பச்சயோ ஹோதி. ஸா ச கோ² பஞ்சவோகாரேயேவ, ந அஞ்ஞத்த². ஸஹஜாதா ரூபாவசரகுஸலசேதனா அத்தனா ஸம்பயுத்தத⁴ம்மானஞ்சேவ சித்தஸமுட்டா²னரூபானஞ்ச ஏகந்தேனேவ ஸஹஜாதகம்மபச்சயேன பச்சயோ. உப்பஜ்ஜித்வா நிருத்³தா⁴ பன அத்தனோ விபாகானஞ்சேவ கடத்தாரூபானஞ்ச நானாக்க²ணிககம்மபச்சயேன பச்சயோ. அரூபாவசரா பன லோகுத்தரா ச ஸஹஜாதா குஸலசேதனா பஞ்சவோகாரே அத்தனா ஸம்பயுத்தத⁴ம்மானஞ்சேவ சித்தஸமுட்டா²னரூபானஞ்ச, சதுவோகாரே ஸம்பயுத்தக்க²ந்தா⁴னஞ்ஞேவ ஸஹஜாதகம்மபச்சயேன பச்சயோ. உப்பஜ்ஜித்வா நிருத்³தா⁴ பனேஸா து³விதா⁴பி அத்தனோ அத்தனோ விபாகக்க²ந்தா⁴னஞ்ஞேவ நானாக்க²ணிககம்மபச்சயேன பச்சயோ. ஸஹஜாதா அகுஸலசேதனா பஞ்சவோகாரே அத்தனா ஸம்பயுத்தக்க²ந்தா⁴னஞ்சேவ சித்தஸமுட்டா²னரூபானஞ்ச சதுவோகாரே அரூபக்க²ந்தா⁴னஞ்ஞேவ ஸஹஜாதகம்மபச்சயேன பச்சயோ. உப்பஜ்ஜித்வா நிருத்³தா⁴ பன விபாகக்க²ந்தா⁴னஞ்சேவ கடத்தாரூபானஞ்ச நானாக்க²ணிககம்மபச்சயேன பச்சயோ.

காமாவசரரூபாவசரதோ விபாகசேதனா அத்தனா ஸம்பயுத்தத⁴ம்மானம் பவத்தே சித்தஸமுட்டா²னரூபானம், படிஸந்தி⁴யம் கடத்தாரூபானஞ்ச ஸஹஜாதகம்மபச்சயேன பச்சயோ. அரூபாவசரவிபாகசேதனா அத்தனா ஸம்பயுத்தத⁴ம்மானஞ்ஞேவ ஸஹஜாதகம்மபச்சயேன பச்சயோ. லோகுத்தரவிபாகசேதனா பஞ்சவோகாரே அத்தனா ஸம்பயுத்தத⁴ம்மானஞ்சேவ சித்தஸமுட்டா²னரூபஸ்ஸ ச, சதுவோகாரே அரூபஸ்ஸேவ ஸஹஜாதகம்மபச்சயேன பச்சயோ. தேபூ⁴மிகா கிரியசேதனா பஞ்சவோகாரே ஸம்பயுத்தத⁴ம்மானஞ்சேவ சித்தஸமுட்டா²னரூபஸ்ஸ ச ஸஹஜாதகம்மபச்சயேன பச்சயோ. யா பனேத்த² ஆருப்பே உப்பஜ்ஜதி, ஸா அரூபத⁴ம்மானஞ்ஞேவ ஸஹஜாதகம்மபச்சயேன பச்சயோதி ஏவமேத்த² பச்சயுப்பன்னதோபி விஞ்ஞாதப்³போ³ வினிச்ச²யோதி.

கம்மபச்சயனித்³தே³ஸவண்ணனா.

14. விபாகபச்சயனித்³தே³ஸவண்ணனா

14. விபாகபச்சயனித்³தே³ஸே விபாகா சத்தாரோ க²ந்தா⁴தி யஸ்மா கம்மஸமுட்டா²னாபி ரூபா விபாகா ந ஹோந்தி, தஸ்மா ‘‘விபாகா’’தி வத்வா ‘‘சத்தாரோ க²ந்தா⁴’’தி வுத்தம். ஏவம் அயம் பாளி அரூபத⁴ம்மானஞ்ஞேவ விபாகபச்சயவஸேன ஆக³தா. பஞ்ஹாவாரே பன ‘‘விபாகாப்³யாகதோ ஏகோ க²ந்தோ⁴ திண்ணம் க²ந்தா⁴னம் சித்தஸமுட்டா²னானஞ்ச ரூபானம் விபாகபச்சயேன பச்சயோ. படிஸந்தி⁴க்க²ணே விபாகாப்³யாகதோ ஏகோ க²ந்தோ⁴ திண்ணன்னம் க²ந்தா⁴னம் கடத்தா ச ரூபானம் விபாகபச்சயேன பச்சயோ’’தி ஆக³தத்தா சித்தஸமுட்டா²னகம்மஸமுட்டா²னரூபானம்பி விபாகபச்சயோ லப்³ப⁴தி. இத⁴ பன ஸாவஸேஸவஸேன தே³ஸனா கதாதி அயம் தாவேத்த² பாளிவண்ணனா. அயம் பன விபாகபச்சயோ விபாகபா⁴வேன ஜாதிதோ ஏகவிதோ⁴, பூ⁴மிபே⁴த³தோ காமாவசராதி³வஸேன சதுதா⁴ பி⁴ஜ்ஜதீதி ஏவமேத்த² நானப்பகாரபே⁴த³தோ விஞ்ஞாதப்³போ³ வினிச்ச²யோ.

ஏவம் பி⁴ன்னே பனேத்த² காமாவசரரூபாவசரவிபாகோ அத்தனா ஸம்பயுத்தத⁴ம்மானம் பவத்தே சித்தஸமுட்டா²னரூபானம் படிஸந்தி⁴யம் கடத்தாரூபானஞ்ச விபாகபச்சயோ ஹோதி. அரூபாவசரவிபாகோ ஸம்பயுத்தத⁴ம்மானஞ்ஞேவ. லோகுத்தரவிபாகோ பஞ்சவோகாரே ஸம்பயுத்தத⁴ம்மானஞ்சேவ சித்தஸமுட்டா²னரூபஸ்ஸ ச, சதுவோகாரே ஸம்பயுத்தக்க²ந்தா⁴னஞ்ஞேவ விபாகபச்சயோ ஹோதீதி ஏவமேத்த² பச்சயுப்பன்னதோபி விஞ்ஞாதப்³போ³ வினிச்ச²யோதி.

விபாகபச்சயனித்³தே³ஸவண்ணனா.

15. ஆஹாரபச்சயனித்³தே³ஸவண்ணனா

15. ஆஹாரபச்சயனித்³தே³ஸே கப³ளீகாரோ ஆஹாரோதி சதுஸந்ததிஸமுட்டா²னே ரூபே ஓஜா ஆஹாரோ நாம. ஸோ பன யஸ்மா கப³ளம் கரித்வா அஜ்ஜோ²ஹரிதோவ ஆஹாரகிச்சம் கரோதி, ந ப³ஹி டி²தோ, தஸ்மா ஆஹாரோதி அவத்வா ‘‘கப³ளீகாரோ ஆஹாரோ’’தி வுத்தம். கப³ளம் கரித்வா அஜ்ஜோ²ஹரிதப்³ப³வத்து²கத்தா வா கப³ளீகாரோதி நாமமேதம் தஸ்ஸ. அரூபினோ ஆஹாராதி ப²ஸ்ஸசேதனாவிஞ்ஞாணாஹாரா. தம்ஸமுட்டா²னானந்தி இதா⁴பி கம்மஸமுட்டா²னானி க³ஹிதானேவ. வுத்தஞ்ஹேதம் பஞ்ஹாவாரே – படிஸந்தி⁴க்க²ணே விபாகாப்³யாகதா ஆஹாரா ஸம்பயுத்தகானம் க²ந்தா⁴னம் கடத்தா ச ரூபானம் ஆஹாரபச்சயேன பச்சயோதி. அயம் தாவேத்த² பாளிவண்ணனா.

அயம் பன ஆஹாரபச்சயோ ஸங்கே²பதோ கப³ளீகாரோ ஆஹாரோ, ப²ஸ்ஸோ, சேதனா, விஞ்ஞாணந்தி சத்தாரோவ த⁴ம்மா ஹோந்தி. தத்த² ட²பேத்வா கப³ளீகாராஹாரம் ஸேஸா தயோ அரூபாஹாரா ஜாதிவஸேன குஸலாகுஸலவிபாககிரியபே⁴த³தோ சதுதா⁴ பி⁴ஜ்ஜந்தி. புன பூ⁴மிபே⁴தே³ன குஸலோ சதுதா⁴, அகுஸலோ ஏகதா⁴, விபாகோ சதுதா⁴, கிரியா திதா⁴தி ஏவம் அனேகதா⁴ பி⁴ஜ்ஜந்தி. கப³ளீகாராஹாரோ பன ஜாதிதோ அப்³யாகதோ, பூ⁴மிதோ காமாவசரோவாதி ஏவமேத்த² நானப்பகாரபே⁴த³தோ விஞ்ஞாதப்³போ³ வினிச்ச²யோ.

ஏவம் பி⁴ன்னே பனேத்த² சதுபூ⁴மகாபி தயோ குஸலாஹாரா பஞ்சவோகாரே அத்தனா ஸம்பயுத்தத⁴ம்மானஞ்சேவ சித்தஸமுட்டா²னரூபஸ்ஸ ச ஆஹாரபச்சயேன பச்சயோ, ட²பேத்வா பன ரூபாவசரம் அவஸேஸா ஆருப்பே ஸம்பயுத்தத⁴ம்மானஞ்ஞேவ ஆஹாரபச்சயேன பச்சயோ. அகுஸலாஹாரேஸுபி ஏஸேவ நயோ. சதுபூ⁴மகவிபாகாஹாரா பன ஸப்³ப³த்த² ஸம்பயுத்தகானம் ஆஹாரபச்சயா ஹோந்தி. காமாவசரரூபாவசரவிபாகா பனேத்த² பஞ்சவோகாரே உப்பஜ்ஜமானா பவத்தே சித்தஸமுட்டா²னரூபஸ்ஸ படிஸந்தி⁴யம் கடத்தாரூபஸ்ஸாபி ஆஹாரபச்சயா ஹோந்தி. லோகுத்தரா பன சித்தஸமுட்டா²னரூபஸ்ஸேவ, ஆருப்பே உப்பன்னா ரூபஸ்ஸ பச்சயா ந ஹோந்தி. தேபூ⁴மகாபி தயோ கிரியாஹாரா பஞ்சவோகாரே ஸம்பயுத்தத⁴ம்மானஞ்சேவ சித்தஸமுட்டா²னரூபஸ்ஸ ச, காமாவசராரூபாவசரா பன ஆருப்பே ஸம்பயுத்தத⁴ம்மானஞ்ஞேவ ஆஹாரபச்சயேன பச்சயோ. சதுஸந்ததிஸமுட்டா²னோ கப³ளீகாராஹாரோ கிஞ்சாபி ‘‘இமஸ்ஸ காயஸ்ஸா’’தி அவிஸேஸதோ வுத்தோ, விஸேஸதோ பனாயமேத்த² ஆஹாரஸமுட்டா²னரூபஸ்ஸ ஜனகோ சேவ அனுபாலகோ ச ஹுத்வா ஆஹாரபச்சயேன பச்சயோ ஹோதி, ஸேஸதிஸந்ததிஸமுட்டா²னஸ்ஸ அனுபாலகோவ ஹுத்வா ஆஹாரபச்சயேன பச்சயோ ஹோதீதி ஏவமேத்த² பச்சயுப்பன்னதோபி விஞ்ஞாதப்³போ³ வினிச்ச²யோதி.

ஆஹாரபச்சயனித்³தே³ஸவண்ணனா.

16. இந்த்³ரியபச்சயனித்³தே³ஸவண்ணனா

16. இந்த்³ரியபச்சயனித்³தே³ஸே சக்கு²ந்த்³ரியந்தி சக்கு²ஸங்கா²தம் இந்த்³ரியம். இந்த்³ரியபச்சயேனாதி ஸயம் புரேஜாதோ ஹுத்வா அரூபத⁴ம்மானம் உப்பாத³தோ பட்டா²ய யாவ ப⁴ங்கா³ இந்த்³ரியபச்சயேன பச்சயோ ஹோதி. ஸோதிந்த்³ரியாதீ³ஸுபி ஏஸேவ நயோ. அரூபினோ இந்த்³ரியாதி ஏத்த² அரூபஜீவிதிந்த்³ரியம்பி ஸங்க³ஹிதம். தம்ஸமுட்டா²னானந்தி ஏத்த² ஹேட்டா² வுத்தனயேனேவ கடத்தாரூபம்பி ஸங்க³ஹிதம். வுத்தஞ்ஹேதம் பஞ்ஹாவாரே – படிஸந்தி⁴க்க²ணே விபாகாப்³யாகதா இந்த்³ரியா ஸம்பயுத்தகானம் க²ந்தா⁴னம் கடத்தா ச ரூபானம் இந்த்³ரியபச்சயேன பச்சயோதி. ஏவம் தாவேத்த² பாளிவண்ணனா வேதி³தப்³பா³.

அயம் பன இந்த்³ரியபச்சயோ இத்தி²ந்த்³ரியபுரிஸிந்த்³ரியவஜ்ஜானம் ஸமவீஸதியா இந்த்³ரியானம் வஸேன டி²தோ. இத்தி²ந்த்³ரியபுரிஸிந்த்³ரியானி ஹி கிஞ்சாபி இத்தி²லிங்க³புரிஸலிங்கா³தீ³னம் பீ³ஜபூ⁴தானி, கலலாதி³காலே பன விஜ்ஜமானேஸுபி தேஸு இத்தி²லிங்க³புரிஸலிங்கா³தீ³னம் அபா⁴வா தானி நேவ தேஸம், ந அஞ்ஞேஸம் இந்த்³ரியபச்சயதம் ப²ரந்தி. இந்த்³ரியபச்சயோ ஹி அத்தனோ விஜ்ஜமானக்க²ணே அவினிப்³பு⁴த்தத⁴ம்மானம் இந்த்³ரியபச்சயதம் அப²ரந்தோ நாம நத்தி², தஸ்மா தானி இந்த்³ரியபச்சயா ந ஹோந்தி. யேஸம் பனேதானி பீ³ஜபூ⁴தானி, தேஸம் தானி ஸுத்தந்திகபரியாயேன பகதூபனிஸ்ஸயபா⁴வம் ப⁴ஜந்தி. இதி இந்த்³ரியபச்சயோ ஸமவீஸதியா இந்த்³ரியானம் வஸேன டி²தோதி வேதி³தப்³போ³. ஸோ ஜாதிதோ குஸலாகுஸலவிபாககிரியரூபவஸேன பஞ்சதா⁴ பி⁴ஜ்ஜதி. தத்த² குஸலோ பூ⁴மிவஸேன சதுதா⁴, அகுஸலோ காமாவசரோவ விபாகோ சதுதா⁴வ கிரியாஸங்கா²தோ திதா⁴, ரூபம் காமாவசரமேவாதி ஏவம் அனேகதா⁴ பி⁴ஜ்ஜதீதி ஏவம் தாவேத்த² நானப்பகாரபே⁴த³தோ விஞ்ஞாதப்³போ³ வினிச்ச²யோ.

ஏவம் பி⁴ன்னே பனேத்த² சதுபூ⁴மகோபி குஸலிந்த்³ரியபச்சயோ பஞ்சவோகாரே ஸம்பயுத்தத⁴ம்மானஞ்சேவ சித்தஸமுட்டா²னரூபஸ்ஸ ச இந்த்³ரியபச்சயேன பச்சயோ, ததா² அகுஸலோ. ட²பேத்வா பன ரூபாவசரகுஸலம் அவஸேஸா குஸலாகுஸலா ஆருப்பே ஸம்பயுத்தத⁴ம்மானஞ்ஞேவ இந்த்³ரியபச்சயேன பச்சயோ. சதுபூ⁴மகோ விபாகிந்த்³ரியபச்சயோ ஏகந்தேனேவ ஸம்பயுத்தகானம் இந்த்³ரியபச்சயேன பச்சயோ. காமாவசரரூபாவசரா பனேத்த² பஞ்சவோகாரே உப்பஜ்ஜனதோ பவத்தே சித்தஸமுட்டா²னரூபஸ்ஸ, படிஸந்தி⁴யம் கடத்தாரூபஸ்ஸாபி இந்த்³ரியபச்சயேன பச்சயா ஹோந்தி. லோகுத்தரா சித்தஸமுட்டா²னரூபஸ்ஸேவ. ஆருப்பே உப்பன்னா லோகுத்தரவிபாகா இந்த்³ரியா ரூபஸ்ஸ பச்சயா ந ஹோந்தி. தேபூ⁴மகா கிரியிந்த்³ரியா பஞ்சவோகாரே ஸம்பயுத்தத⁴ம்மானஞ்சேவ சித்தஸமுட்டா²னரூபஸ்ஸ ச, காமாவசராரூபாவசரா பன ஆருப்பே ஸம்பயுத்தத⁴ம்மானஞ்ஞேவ இந்த்³ரியபச்சயதம் ப²ரந்தி. சக்கு²ந்த்³ரியாதி³வஸேன ச²ப்³பி³தே⁴ ரூபிந்த்³ரியே சக்கு²ந்த்³ரியம் குஸலாகுஸலவிபாகதோ ஸம்பயுத்தத⁴ம்மானம் த்³வின்னம் சக்கு²விஞ்ஞாணானம், ஸோதிந்த்³ரியாதீ³னி ததா²விதா⁴னஞ்ஞேவ ஸோதவிஞ்ஞாணாதீ³னம், ரூபஜீவிதிந்த்³ரியம் அத்தனா ஸஹஜாதரூபானம் டி²திக்க²ணே இந்த்³ரியபச்சயேன பச்சயோ. ஸஹஜாதபச்சயதா பன தஸ்ஸ நத்தீ²தி ஏவமேத்த² பச்சயுப்பன்னதோபி விஞ்ஞாதப்³போ³ வினிச்ச²யோதி.

இந்த்³ரியபச்சயனித்³தே³ஸவண்ணனா.

17. ஜா²னபச்சயனித்³தே³ஸவண்ணனா

17. ஜா²னபச்சயனித்³தே³ஸே ஜா²னங்கா³னீதி த்³விபஞ்சவிஞ்ஞாணவஜ்ஜேஸு ஸேஸசித்தேஸு உப்பன்னானி விதக்கவிசாரபீதிஸோமனஸ்ஸதோ³மனஸ்ஸுபேக்கா²சித்தேகக்³க³தாஸங்கா²தானி ஸத்த அங்கா³னி. பஞ்சன்னம் பன விஞ்ஞாணகாயானம் அபி⁴னிபாதமத்தத்தா தேஸு விஜ்ஜமானானிபி உபேக்கா²ஸுக²து³க்கா²னி உபனிஜ்ஜா²னாகாரஸ்ஸ அபா⁴வதோ ஜா²னங்கா³னீதி ந உத்³த⁴டானி. தத்த² பச்சி²ன்னத்தா பன ஸேஸாஹேதுகேஸுபி ஜா²னங்க³ம் ந உத்³த⁴டமேவ. தம்ஸமுட்டா²னானந்தி இதா⁴பி கடத்தாரூபம் ஸங்க³ஹிதந்தி வேதி³தப்³ப³ம். வுத்தஞ்ஹேதம் பஞ்ஹாவாரே – ‘‘படிஸந்தி⁴க்க²ணே விபாகாப்³யாகதானி ஜா²னங்கா³னி ஸம்பயுத்தகானம் க²ந்தா⁴னம் கடத்தா ச ரூபானம் ஜா²னபச்சயேன பச்சயோ’’தி. அயம் தாவேத்த² பாளிவண்ணனா. அயம் பன ஜா²னபச்சயோ ஸத்தன்னம் ஜா²னங்கா³னம் வஸேன டி²தோபி ஜாதிபே⁴த³தோ குஸலாகுஸலவிபாககிரியவஸேன சதுதா⁴ பி⁴ஜ்ஜதி, புன பூ⁴மிவஸேன சதுதா⁴; ஏகதா⁴, சதுதா⁴, திதா⁴தி த்³வாத³ஸதா⁴ பி⁴ஜ்ஜதீதி ஏவமேத்த² நானப்பகாரபே⁴த³தோ விஞ்ஞாதப்³போ³ வினிச்ச²யோ.

ஏவம் பி⁴ன்னே பனேத்த² சதுபூ⁴மகம்பி குஸலஜா²னங்க³ம் பஞ்சவோகாரே ஸம்பயுத்தத⁴ம்மானஞ்சேவ சித்தஸமுட்டா²னரூபஸ்ஸ ச, ட²பேத்வா ரூபாவசரம் அவஸேஸம் ஆருப்பே ஸம்பயுத்தத⁴ம்மானஞ்ஞேவ ஜா²னபச்சயேன பச்சயோ. அகுஸலேபி ஏஸேவ நயோ. காமாவசரரூபாவசரவிபாகம் பவத்தே ஸம்பயுத்தத⁴ம்மானஞ்சேவ சித்தஸமுட்டா²னரூபஸ்ஸ ச, படிஸந்தி⁴யம் ஸம்பயுத்தத⁴ம்மானஞ்சேவ கடத்தாரூபஸ்ஸ ச, ஆருப்பவிபாகம் ஸம்பயுத்தத⁴ம்மானஞ்ஞேவ, யஞ்ச ஆருப்பே லோகுத்தரவிபாகம் உப்பஜ்ஜதி, தஞ்ச. பஞ்சவோகாரே பன தம் சித்தஸமுட்டா²னரூபஸ்ஸபி ஜா²னபச்சயேன பச்சயோ ஹோதி. தேபூ⁴மகம்பி கிரியஜா²னங்க³ம் பஞ்சவோகாரே ஸம்பயுத்தத⁴ம்மானஞ்சேவ சித்தஸமுட்டா²னரூபஸ்ஸ ச. யம் பனேத்த² ஆருப்பே உப்பஜ்ஜதி, தம் ஸம்பயுத்தத⁴ம்மானஞ்ஞேவ ஜா²னபச்சயேன பச்சயோதி ஏவமேத்த² பச்சயுப்பன்னதோபி விஞ்ஞாதப்³போ³ வினிச்ச²யோதி.

ஜா²னபச்சயனித்³தே³ஸவண்ணனா.

18. மக்³க³பச்சயனித்³தே³ஸவண்ணனா

18. மக்³க³பச்சயனித்³தே³ஸே மக்³க³ங்கா³னீதி அஹேதுகசித்துப்பாத³வஜ்ஜேஸு ஸேஸசித்தேஸு உப்பன்னானி பஞ்ஞா, விதக்கோ, ஸம்மாவாசாகம்மந்தாஜீவா, வீரியம், ஸதி, ஸமாதி⁴, மிச்சா²தி³ட்டி², மிச்சா²வாசாகம்மந்தாஜீவாதி இமானி த்³வாத³ஸங்கா³னி. மக்³க³ஸ்ஸ பன ஹேதுபச்சி²மகத்தா அஹேதுகசித்தேஸு மக்³க³ங்கா³னி ந உத்³த⁴டானி. தம்ஸமுட்டா²னானந்தி இதா⁴பி கடத்தாரூபம் ஸங்க³ஹிதமேவ. வுத்தஞ்ஹேதம் பஞ்ஹாவாரே – ‘‘படிஸந்தி⁴க்க²ணே விபாகாப்³யாகதானி மக்³க³ங்கா³னி ஸம்பயுத்தகானம் க²ந்தா⁴னம் கடத்தா ச ரூபானம் மக்³க³பச்சயேன பச்சயோ’’தி. அயம் தாவேத்த² பாளிவண்ணனா.

அயம் பன மக்³க³பச்சயோ த்³வாத³ஸன்னம் மக்³க³ங்கா³னம் வஸேன டி²தோபி ஜாதிபே⁴த³தோ குஸலாதி³வஸேன சதுதா⁴, குஸலாதீ³னஞ்ச காமாவசராதி³பூ⁴மிபே⁴த³தோ த்³வாத³ஸதா⁴ பி⁴ஜ்ஜதீதி ஏவமேத்த² நானப்பகாரபே⁴த³தோ விஞ்ஞாதப்³போ³ வினிச்ச²யோ. ஏவம் பி⁴ன்னே பனேத்த² சதுபூ⁴மகம்பி குஸலமக்³க³ங்க³ம் பஞ்சவோகாரே ஸம்பயுத்தத⁴ம்மானஞ்சேவ சித்தஸமுட்டா²னரூபஸ்ஸ ச, ட²பேத்வா ரூபாவசரம் அவஸேஸம் ஆருப்பே ஸம்பயுத்தத⁴ம்மானஞ்ஞேவ மக்³க³பச்சயேன பச்சயோதி ஸப்³ப³ம் ஜா²னபச்சயே விய வித்தா²ரேதப்³ப³ந்தி ஏவமேத்த² பச்சயுப்பன்னதோபி விஞ்ஞாதப்³போ³ வினிச்ச²யோதி.

மக்³க³பச்சயனித்³தே³ஸவண்ணனா.

19. ஸம்பயுத்தபச்சயனித்³தே³ஸவண்ணனா

19. ஸம்பயுத்தபச்சயனித்³தே³ஸே பாளி உத்தானத்தா² ஏவ. அயம் பன ஸம்பயுத்தபச்சயோ நாம ஸங்கே²பதோ ஸப்³பே³பி அரூபினோ க²ந்தா⁴. பபே⁴த³தோ பனேஸ ஜாதிதோ குஸலாதீ³னம், பூ⁴மிதோ ச காமாவசராதீ³னம் வஸேன அனேகதா⁴ பி⁴ஜ்ஜதீதி ஏவமேத்த² நானப்பகாரபே⁴த³தோ விஞ்ஞாதப்³போ³ வினிச்ச²யோ. ஏவம் பி⁴ன்னே பனேத்த² சதுபூ⁴மகேஸுபி குஸலக்க²ந்தே⁴ஸு ஏகோ க²ந்தோ⁴ திண்ணம் க²ந்தா⁴னம், தயோ ஏகஸ்ஸ, த்³வே த்³வின்னந்தி ஏவம் ஸப்³பே³பி அஞ்ஞமஞ்ஞம் ஸம்பயுத்தபச்சயேன பச்சயோ. அகுஸலவிபாககிரியக்க²ந்தே⁴ஸுபி ஏஸேவ நயோதி ஏவமேத்த² பச்சயுப்பன்னதோபி விஞ்ஞாதப்³போ³ வினிச்ச²யோதி.

ஸம்பயுத்தபச்சயனித்³தே³ஸவண்ணனா.

20. விப்பயுத்தபச்சயனித்³தே³ஸவண்ணனா

20. விப்பயுத்தபச்சயனித்³தே³ஸே ரூபினோ த⁴ம்மா அரூபீனந்தி இத³ம் தாவ ஹத³யவத்து²னோ சேவ சக்கு²ந்த்³ரியாதீ³னஞ்ச வஸேன வேதி³தப்³ப³ம். ரூபத⁴ம்மேஸு ஹி ஏதேயேவ ச² கோட்டா²ஸா அரூபக்க²ந்தா⁴னம் விப்பயுத்தபச்சயேன பச்சயா ஹோந்தி. ரூபாயதனாத³யோ பன ஆரம்மணத⁴ம்மா கிஞ்சாபி விப்பயுத்தத⁴ம்மா, விப்பயுத்தபச்சயா பன ந ஹோந்தி. கிம் காரணா? ஸம்பயோகா³ஸங்காய அபா⁴வதோ. அரூபினோ ஹி க²ந்தா⁴ சக்கா²தீ³னம் வத்தூ²னம் அப்³ப⁴ந்தரதோ நிக்க²மந்தா விய உப்பஜ்ஜந்தி. தத்த² ஆஸங்கா ஹோதி – ‘‘கிம் நு கோ² ஏதே ஏதேஹி ஸம்பயுத்தா, உதா³ஹு விப்பயுத்தா’’தி. ஆரம்மணத⁴ம்மா பன வத்து²னிஸ்ஸயேன உப்பஜ்ஜமானானம் ஆரம்மணமத்தா ஹோந்தீதி நத்தி² தேஸு ஸம்பயோகா³ஸங்கா. இதி ஸம்பயோகா³ஸங்காய அபா⁴வதோ ந தே விப்பயுத்தபச்சயா. ஹத³யவத்து²ஆதீ³ஸு ஏவ பனாயம் விப்பயுத்தபச்சயதா வேதி³தப்³பா³. வுத்தம்பி சேதம் பஞ்ஹாவாரே – வத்து² குஸலானம் க²ந்தா⁴னம் விப்பயுத்தபச்சயேன பச்சயோ. வத்து² அகுஸலானம் க²ந்தா⁴னம் விப்பயுத்தபச்சயேன பச்சயோ. சக்கா²யதனம் சக்கு²விஞ்ஞாணஸ்ஸ விப்பயுத்தபச்சயேன பச்சயோ. ஸோத… கா⁴ன… ஜிவ்ஹா… காயாயதனம் காயவிஞ்ஞாணஸ்ஸ விப்பயுத்தபச்சயேன பச்சயோ. வத்து² விபாகாப்³யாகதானம் கிரியாப்³யாகதானம் க²ந்தா⁴னம் விப்பயுத்தபச்சயேன பச்சயோதி.

அரூபினோ த⁴ம்மா ரூபீனந்தி இத³ம் பன சதுன்னம் க²ந்தா⁴னம் வஸேன வேதி³தப்³ப³ம். அரூபத⁴ம்மேஸு ஹி சத்தாரோ க²ந்தா⁴வ ஸஹஜாதபுரேஜாதானம் ரூபத⁴ம்மானம் விப்பயுத்தபச்சயா ஹோந்தி, நிப்³பா³னம் பன அரூபம்பி ஸமானம் ரூபஸ்ஸ விப்பயுத்தபச்சயோ ந ஹோதி. ‘‘சதூஹி ஸம்பயோகோ³ சதூஹி விப்பயோகோ³’’தி ஹி வுத்தம். இதி சதுன்னம் அரூபக்க²ந்தா⁴னம்யேவ விப்பயுத்தபச்சயதா வேதி³தப்³பா³. வுத்தம்பி சேதம் பஞ்ஹாவாரே – ஸஹஜாதா குஸலா க²ந்தா⁴ சித்தஸமுட்டா²னானம் ரூபானம் விப்பயுத்தபச்சயேன பச்சயோ. பச்சா²ஜாதா குஸலா க²ந்தா⁴ புரேஜாதஸ்ஸ இமஸ்ஸ காயஸ்ஸ விப்பயுத்தபச்சயேன பச்சயோ. படிஸந்தி⁴க்க²ணே விபாகாப்³யாகதா க²ந்தா⁴ கடத்தாரூபானம் விப்பயுத்தபச்சயேன பச்சயோ, க²ந்தா⁴ வத்து²ஸ்ஸாதி. ஏவம் தாவேத்த² பாளிவண்ணனா வேதி³தப்³பா³.

அயம் பன விப்பயுத்தபச்சயோ நாம ஸங்கே²பதோ பஞ்சவோகாரப⁴வே வத்தமானா ரூபாரூபத⁴ம்மா. தேஸு ரூபம் வத்து²னோ சக்கா²தீ³னஞ்ச வஸேன ச²தா⁴ பி⁴ன்னம், அரூபம் பஞ்சவோகாரப⁴வே உப்பன்னகுஸலாகுஸலவிபாககிரியவஸேன சதுதா⁴ பி⁴ன்னம். தஸ்ஸ பூ⁴மிதோ காமாவசராதி³வஸேன சதுதா⁴, ஏகதா⁴, திதா⁴, திதா⁴தி ஏகத³ஸதா⁴ பே⁴தோ³ ஹோதி. ஆருப்பவிபாகஞ்ஹி விப்பயுத்தபச்சயோ ந ஹோதீதி ஏவமேத்த² நானப்பகாரபே⁴த³தோ விஞ்ஞாதப்³போ³ வினிச்ச²யோ.

ஏவம் பி⁴ன்னே பனேத்த² பஞ்சவோகாரப⁴வே உப்பன்னம் சதுபூ⁴மகம்பி குஸலம் அகுஸலஞ்ச அத்தனா ஸமுட்டா²பிதசித்தஸமுட்டா²னரூபஸ்ஸ ஸஹஜாதவிப்பயுத்தபச்சயேன பச்சயோ ஹோதி. உப்பாத³க்க²ணம் பன அதிக்கமித்வா டி²திக்க²ணம் பத்தஸ்ஸ புரேஜாதஸ்ஸ சதுஸமுட்டா²னிகதிஸமுட்டா²னிகரூபகாயஸ்ஸ பச்சா²ஜாதவிப்பயுத்தபச்சயேன பச்சயோ ஹோதி. ஏத்த² ச திஸமுட்டா²னிககாயோதி ஆஹாரஸமுட்டா²னஸ்ஸ அபா⁴வதோ ப்³ரஹ்மபாரிஸஜ்ஜாதீ³னம் காயோ வேதி³தப்³போ³. காமாவசரரூபாவசரவிபாகம் பன பவத்தே சித்தஸமுட்டா²னரூபஸ்ஸ, படிஸந்தி⁴யம் கடத்தாரூபஸ்ஸ ச ஸஹஜாதவிப்பயுத்தபச்சயேன பச்சயோ ஹோதி. லோகுத்தரவிபாகம் சித்தஸமுட்டா²னரூபஸ்ஸேவ. திவித⁴ம்பி பனேதம் புரேஜாதஸ்ஸ சதுஸமுட்டா²னிகதிஸமுட்டா²னிககாயஸ்ஸ பச்சா²ஜாதவிப்பயுத்தபச்சயேன பச்சயோ. தேபூ⁴மகம்பி கிரியம் சித்தஸமுட்டா²னஸ்ஸ ஸஹஜாதவிப்பயுத்தபச்சயேன பச்சயோ, புரேஜாதஸ்ஸ சதுஸமுட்டா²னிகதிஸமுட்டா²னிககாயஸ்ஸ பச்சா²ஜாதவிப்பயுத்தபச்சயேன பச்சயோ. ச²தா⁴ டி²தேஸு பன ரூபேஸு வத்து²ரூபம் படிஸந்தி⁴க்க²ணே காமாவசரரூபாவசரவிபாகானம் ஸஹஜாதவிப்பயுத்தபச்சயேன பச்சயோ, பவத்தே உப்பஜ்ஜமானானம் சதுபூ⁴மககுஸலானம் அகுஸலானம் த்³விபஞ்சவிஞ்ஞாணவஜ்ஜானம் தேபூ⁴மகவிபாகானம் தேபூ⁴மககிரியானஞ்ச புரேஜாதவிப்பயுத்தபச்சயேன பச்சயோ. சக்கா²யதனாதீ³னி சக்கு²விஞ்ஞாணாதீ³னம் புரேஜாதவிப்பயுத்தபச்சயேன பச்சயோதி ஏவமேத்த² பச்சயுப்பன்னதோபி விஞ்ஞாதப்³போ³ வினிச்ச²யோதி.

விப்பயுத்தபச்சயனித்³தே³ஸவண்ணனா.

21. அத்தி²பச்சயனித்³தே³ஸவண்ணனா

21. அத்தி²பச்சயனித்³தே³ஸே சத்தாரோ க²ந்தா⁴திஆதீ³ஹி ஸஹஜாதவஸேன அத்தி²பச்சயோ நித்³தி³ட்டோ². சக்கா²யதனந்திஆதீ³ஹி புரேஜாதவஸேன. யம் ரூபம் நிஸ்ஸாயாதி ஏத்த² ஸஹஜாதபுரேஜாதவஸேன அத்தி²பச்சயோ நித்³தி³ட்டோ². ஏவமயம் பாளி ஸஹஜாதபுரேஜாதானஞ்ஞேவ அத்தி²பச்சயானம் வஸேன ஆக³தா. பஞ்ஹாவாரே பன ஸஹஜாதம், புரேஜாதம், பச்சா²ஜாதம், ஆஹாரம், இந்த்³ரியந்தி இமேஸம் வஸேன ஆக³தத்தா பச்சா²ஜாதஆஹாரிந்த்³ரியவஸேனாபி அத்தி²பச்சயோ லப்³ப⁴தி. இத⁴ பன ஸாவஸேஸவஸேன தே³ஸனா கதாதி அயம் தாவேத்த² பாளிவண்ணனா.

அயம் பன அத்தி²பச்சயோ நாம து³விதோ⁴ – அஞ்ஞமஞ்ஞதோ, ந அஞ்ஞமஞ்ஞதோ. தத்த² அஞ்ஞமஞ்ஞம் திவித⁴ம் – அரூபம் அரூபேன, ரூபம் ரூபேன, ரூபாரூபம் ரூபாரூபேன. ‘‘சத்தாரோ க²ந்தா⁴ அரூபினோ’’தி ஏத்த² ஹி ஸப்³ப³சித்துப்பத்திவஸேன அரூபம் அரூபேன வுத்தம். ‘‘சத்தாரோ மஹாபூ⁴தா’’தி ஏத்த² ஸப்³ப³ஸந்ததிவஸேன ரூபம் ரூபேன. ‘‘ஓக்கந்திக்க²ணே நாமரூப’’ந்தி ஏத்த² படிஸந்தி⁴க²ந்தா⁴னஞ்சேவ வத்து²னோ ச வஸேன ரூபாரூபம் ரூபாரூபேன வுத்தம். ந அஞ்ஞமஞ்ஞம்பி திவித⁴ம் – ‘‘அரூபம் ரூபஸ்ஸ, ரூபம் ரூபஸ்ஸ, ரூபம் அரூபஸ்ஸ சித்தசேதஸிகா த⁴ம்மா’’தி ஏத்த² ஹி பஞ்சவோகாரவஸேன அரூபம் ரூபஸ்ஸ வுத்தம். ‘‘மஹாபூ⁴தா உபாதா³ரூபான’’ந்தி ஏத்த² ஸப்³ப³ஸந்ததிவஸேன ரூபம் ரூபஸ்ஸ. ‘‘சக்கா²யதனம் சக்கு²விஞ்ஞாணதா⁴துயா’’திஆதீ³ஸு வத்தா²ரம்மணவஸேன ரூபம் அரூபஸ்ஸ அத்தி²பச்சயோதி வுத்தம்.

அபிசேஸ அத்தி²பச்சயோ நாம ஸங்கே²பதோ க²ணத்தயப்பத்தம் நாமஞ்சேவ ரூபஞ்ச, வத்தமானா பஞ்சக்க²ந்தா⁴திபி வத்தும் வட்டதி. ஸோ ஜாதிபே⁴த³தோ குஸலாகுஸலவிபாககிரியரூபவஸேன பஞ்சதா⁴ பி⁴ஜ்ஜதி. தத்த² குஸலோ ஸஹஜாதபச்சா²ஜாதவஸேன து³விதோ⁴ ஹோதி, ததா² அகுஸலோ விபாககிரியஸங்கா²தோ ச. தேஸு குஸலோ காமாவசராதி³பே⁴தே³ன சதுதா⁴ பி⁴ஜ்ஜதி, அகுஸலோ காமாவசரோவ விபாகோ சதுபூ⁴மகோ, கிரியாஸங்கா²தோ திபூ⁴மகோ. ரூபஸங்கா²தோ அத்தி²பச்சயோ காமாவசரோவ. ஸோ பன ஸஹஜாதபுரேஜாதவஸேன து³விதோ⁴. தத்த² பஞ்ச வத்தூ²னி ஆரம்மணானி ச புரேஜாதானேவ, ஹத³யவத்து² ஸஹஜாதம் வா ஹோதி புரேஜாதம் வா. பஞ்ஹாவாரே பன ஆக³தோ ஆஹாரோ இந்த்³ரியஞ்ச ஸஹஜாதாதி³பே⁴த³ம் ந லப⁴தீதி ஏவமேத்த² நானப்பகாரபே⁴த³தோ விஞ்ஞாதப்³போ³ வினிச்ச²யோ.

ஏவம் பி⁴ன்னே பனேத்த² சதுபூ⁴மககுஸலோபி ஸஹஜாதோ அத்தி²பச்சயோ பஞ்சவோகாரே ‘‘ஏகோ க²ந்தோ⁴ திண்ணன்னம் க²ந்தா⁴ன’’ந்திஆதி³னா நயேன அஞ்ஞமஞ்ஞம் க²ந்தா⁴னஞ்சேவ சித்தஸமுட்டா²னரூபஸ்ஸ ச ட²பேத்வா பன ரூபாவசரகுஸலம் அவஸேஸோ ஆருப்பே ஸம்பயுத்தக்க²ந்தா⁴னஞ்ஞேவ ஸஹஜாதகுஸலோ அத்தி²பச்சயேன பச்சயோ ஹோதி. சதுபூ⁴மகோ பனேஸ பஞ்சவோகாரே சதுஸமுட்டா²னிகதிஸமுட்டா²னிககாயஸ்ஸ பச்சா²ஜாதோ குஸலோ அத்தி²பச்சயேன பச்சயோ ஹோதி. அகுஸலேபி ஏஸேவ நயோ. ஸோபி ஹி பஞ்சவோகாரே ஸம்பயுத்தக்க²ந்தா⁴னஞ்சேவ சித்தஸமுட்டா²னரூபஸ்ஸ ச, சதுவோகாரே ஸம்பயுத்தக்க²ந்தா⁴னஞ்ஞேவ ஸஹஜாதாகுஸலோ அத்தி²பச்சயேன பச்சயோ. பஞ்சவோகாரே சதுஸமுட்டா²னிகதிஸமுட்டா²னிககாயஸ்ஸ பச்சா²ஜாதாகுஸலோ அத்தி²பச்சயேன பச்சயோ.

விபாகதோ பன காமாவசரரூபாவசரோ அத்தி²பச்சயோ நியமேனேவ படிஸந்தி⁴க்க²ணே க²ந்தா⁴னஞ்சேவ கடத்தாரூபஸ்ஸ ச ஸஹஜாதத்தி²பச்சயேன பச்சயோ. பவத்தே பன ஸம்பயுத்தக்க²ந்தா⁴னஞ்சேவ சித்தஸமுட்டா²னரூபஸ்ஸ ச ஸஹஜாதத்தி²பச்சயேன பச்சயோ, டி²திப்பத்தஸ்ஸ சதுஸமுட்டா²னிகதிஸமுட்டா²னிககாயஸ்ஸ பச்சா²ஜாதத்தி²பச்சயேன பச்சயோ. அரூபாவசரவிபாகோ பன ஆருப்பே உப்பன்னலோகுத்தரவிபாகோ ச அத்தனா ஸம்பயுத்தக்க²ந்தா⁴னஞ்ஞேவ ஸஹஜாதத்தி²பச்சயேன பச்சயோ. பஞ்சவோகாரே லோகுத்தரவிபாகோ ஸம்பயுத்தக்க²ந்தா⁴னஞ்சேவ சித்தஸமுட்டா²னரூபஸ்ஸ ச ஸஹஜாதத்தி²பச்சயேன பச்சயோ, சதுஸமுட்டா²னிகதிஸமுட்டா²னிககாயஸ்ஸ பச்சா²ஜாதத்தி²பச்சயேன பச்சயோ. கிரியதோ ரூபாவசரோ அத்தி²பச்சயோ ஸம்பயுத்தக்க²ந்தா⁴னஞ்சேவ சித்தஸமுட்டா²னரூபஸ்ஸ ச ஸஹஜாதத்தி²பச்சயேன பச்சயோ, சதுஸமுட்டா²னிகதிஸமுட்டா²னிககாயஸ்ஸ பச்சா²ஜாதத்தி²பச்சயேன பச்சயோ. காமாவசராரூபாவசரோ பன ஆருப்பே ஸம்பயுத்தக்க²ந்தா⁴னஞ்ஞேவ, பஞ்சவோகாரே சித்தஸமுட்டா²னரூபஸ்ஸாபி ஸஹஜாதத்தி²பச்சயேன பச்சயோ, சதுஸமுட்டா²னிகதிஸமுட்டா²னிககாயஸ்ஸ பச்சா²ஜாதத்தி² பச்சயேன பச்சயோ.

ரூபஸங்கா²தோ பன அத்தி²பச்சயோ ஸஹஜாதோ, புரேஜாதோ, ஆஹாரோ, இந்த்³ரியந்தி சதுப்³பி³தோ⁴. தத்த² ஸஹஜாதரூபத்தி²பச்சயோ சதுஸமுட்டா²னவஸேன சதுதா⁴ டி²தோ. தத்த² கம்மஸமுட்டா²னோ ஏகம் மஹாபூ⁴தம் திண்ணன்னம் மஹாபூ⁴தானம், தீணி ஏகஸ்ஸ, த்³வே த்³வின்னம், மஹாபூ⁴தா உபாதா³ரூபானந்தி ஏவம் ஸஹஜாதத்தி²பச்சயேன பச்சயோ ஹோதி. படிஸந்தி⁴க்க²ணே வத்து²ரூபம் காமாவசரரூபாவசரவிபாகக்க²ந்தா⁴னம் ஸஹஜாதத்தி²பச்சயேன பச்சயோ ஹோதி. தேஸம்பி திஸமுட்டா²னிகரூபம் ஏகம் மஹாபூ⁴தம் திண்ணன்னம் மஹாபூ⁴தானம், தீணி ஏகஸ்ஸ, த்³வே த்³வின்னம், மஹாபூ⁴தா உபாதா³ரூபானந்தி ஏவம் ஸஹஜாதத்தி²பச்சயேன பச்சயோ ஹோதி. புரேஜாதத்தி²பச்சயோ பன வத்து²புரேஜாதஆரம்மணபுரேஜாதவஸேன து³விதோ⁴ ஹோதி. ஸோ து³விதோ⁴பி ஹேட்டா² புரேஜாதபச்சயே வுத்தனயேனேவ யோஜேத்வா க³ஹேதப்³போ³. ஆஹாரத்தி²பச்சயோபி ஹேட்டா² கப³ளீகாராஹாரபச்சயே யோஜிதனயேனேவ யோஜேதப்³போ³. இத⁴ பனேஸ அத்தனோ அனிருத்³த⁴க்க²ணே பச்சயபா⁴வேன அத்தி²பச்சயோதி வுத்தோ. ரூபஜீவிதிந்த்³ரியம்பி ஹேட்டா² இந்த்³ரியபச்சயே ரூபஜீவிதிந்த்³ரியயோஜனாயம் வுத்தனயேனேவ யோஜேதப்³ப³ம். இத⁴ பனேதம்பி அத்தனோ அனிருத்³த⁴க்க²ணேயேவ பச்சயபா⁴வேன அத்தி²பச்சயோதி வுத்தந்தி ஏவமேத்த² பச்சயுப்பன்னதோபி விஞ்ஞாதப்³போ³ வினிச்ச²யோதி.

அத்தி²பச்சயனித்³தே³ஸவண்ணனா.

22. நத்தி²பச்சயனித்³தே³ஸவண்ணனா

22. நத்தி²பச்சயனித்³தே³ஸே ஸமனந்தரனிருத்³தா⁴தி அஞ்ஞேன சித்துப்பாதே³ன அனந்தரிகா ஹுத்வா ஸமனந்தரனிருத்³தா⁴. படுப்பன்னானந்தி பச்சுப்பன்னானம். இமினா நத்தி²பச்சயஸ்ஸ ஓகாஸதா³னட்டே²ன நத்தி²பச்சயபா⁴வம் ஸாதே⁴தி. புரிமேஸு ஹி நிரோத⁴வஸேன பச்சி²மானம் பவத்தனோகாஸம் அதே³ந்தேஸு தேஸம் படுப்பன்னபா⁴வோ ந ஸியாதி அயமேத்த² பாளிவண்ணனா. ஸேஸம் ஸப்³ப³ம் அனந்தரபச்சயே வுத்தனயேனேவ வேதி³தப்³ப³ம். பச்சயலக்க²ணமேவ ஹேத்த² நானம், பச்சயானம் பன பச்சயுப்பன்னானஞ்ச நானாகரணம் நத்தி². கேவலம் பன தத்த² ‘‘சக்கு²விஞ்ஞாணதா⁴து தம்ஸம்பயுத்தகா ச த⁴ம்மா மனோதா⁴துயா’’திஆதி³னா நயேன பச்சயா ச பச்சயுப்பன்னா ச ஸரூபதோ த³ஸ்ஸிதா. இத⁴ பன ‘‘ஸமனந்தரனிருத்³தா⁴ சித்தசேதஸிகா த⁴ம்மா படுப்பன்னானம் சித்தசேதஸிகானம் த⁴ம்மான’’ந்தி ஸப்³பே³பி தே நிரோது⁴ப்பாத³வஸேன ஸாமஞ்ஞதோ த³ஸ்ஸிதாதி.

நத்தி²பச்சயனித்³தே³ஸவண்ணனா.

23. விக³தபச்சயனித்³தே³ஸவண்ணனா

23. விக³தபச்சயனித்³தே³ஸே ஸமனந்தரவிக³தாதி ஸமனந்தரமேவ விக³தா. இமினா விக³தபச்சயஸ்ஸ விக³ச்ச²மானபா⁴வேனேவ பச்சயபா⁴வம் த³ஸ்ஸேதி. இதி நத்தி²பச்சயஸ்ஸ ச இமஸ்ஸ ச ப்³யஞ்ஜனமத்தேயேவ நானத்தம், ந அத்தே²தி.

விக³தபச்சயனித்³தே³ஸவண்ணனா.

24. அவிக³தபச்சயனித்³தே³ஸவண்ணனா

24. அவிக³தபச்சயனித்³தே³ஸே சத்தாரோ க²ந்தா⁴திஆதீ³னம் ஸப்³பா³காரேன அத்தி²பச்சயனித்³தே³ஸே வுத்தனயேனேவ அத்தோ² வேதி³தப்³போ³. இமஸ்ஸபி ஹி பச்சயஸ்ஸ அத்தி²பச்சயேன ஸத்³தி⁴ம் ப்³யஞ்ஜனமத்தேயேவ நானத்தம், ந அத்தே²தி.

அவிக³தபச்சயனித்³தே³ஸவண்ணனா.

பச்சயனித்³தே³ஸபகிண்ணகவினிச்ச²யகதா²

இதா³னி ஏவம் உத்³தே³ஸனித்³தே³ஸதோ த³ஸ்ஸிதேஸு இமேஸு சதுவீஸதியா பச்சயேஸு ஞாணசாரஸ்ஸ விஸத³பா⁴வத்த²ம் அனேகத⁴ம்மானம் ஏகபச்சயபா⁴வதோ, ஏகத⁴ம்மஸ்ஸ அனேகபச்சயபா⁴வதோ, ஏகபச்சயஸ்ஸ அனேகபச்சயபா⁴வதோ, பச்சயஸபா⁴க³தோ, பச்சயவிஸபா⁴க³தோ, யுக³ளகதோ, ஜனகாஜனகதோ, ஸப்³ப³ட்டா²னிகாஸப்³ப³ட்டா²னிகதோ, ரூபம் ரூபஸ்ஸாதிஆதி³விகப்பதோ, ப⁴வபே⁴த³தோதி இமேஸம் த³ஸன்னம் பதா³னம் வஸேன பகிண்ணகவினிச்ச²யோ வேதி³தப்³போ³. தத்த² அனேகத⁴ம்மானம் ஏகபச்சயபா⁴வதோதி ஏதேஸு ஹி ட²பேத்வா கம்மபச்சயம் அவஸேஸேஸு தேவீஸதியா பச்சயேஸு அனேகத⁴ம்மா ஏகதோ பச்சயா ஹோந்தி. கம்மபச்சயோ பன ஏகோ சேதனாத⁴ம்மோயேவாதி ஏவம் தாவேத்த² அனேகத⁴ம்மானம் ஏகபச்சயபா⁴வதோ வினிச்ச²யோ வேதி³தப்³போ³.

ஏகத⁴ம்மஸ்ஸ அனேகபச்சயபா⁴வதோதி ஹேதுபச்சயே தாவ அமோஹோ ஏகோ த⁴ம்மோ. ஸோ புரேஜாதகம்மாஹாரஜா²னபச்சயோவ ந ஹோதி, ஸேஸானம் வீஸதியா பச்சயானம் வஸேன பச்சயோ ஹோதி. அலோபா⁴தோ³ஸா இந்த்³ரியமக்³க³பச்சயாபி ந ஹோந்தி, ஸேஸானம் அட்டா²ரஸன்னம் பச்சயானம் வஸேன பச்சயா ஹோந்தி. லோப⁴மோஹா விபாகபச்சயாபி ந ஹோந்தி, ஸேஸானம் ஸத்தரஸன்னம் பச்சயானம் வஸேன பச்சயா ஹோந்தி. தோ³ஸோ அதி⁴பதிபச்சயோபி ந ஹோதி, ஸேஸானம் ஸோளஸன்னம் பச்சயானம் வஸேன பச்சயோ ஹோதி. ஆரம்மணபச்சயே ரூபாயதனம் சக்கு²விஞ்ஞாணதா⁴துயா ஆரம்மணபுரேஜாதஅத்தி²அவிக³தவஸேன சதுதா⁴ பச்சயோ; ததா² மனோதா⁴துயா அஹேதுகமனோவிஞ்ஞாணதா⁴துயா ச. ஸஹேதுகாய பன ஆரம்மணாதி⁴பதிஆரம்மணூபனிஸ்ஸயவஸேனாபி பச்சயோ ஹோதி. இமினா நயேன ஸப்³பே³ஸம் ஆரம்மணபச்சயத⁴ம்மானம் அனேகபச்சயபா⁴வோ வேதி³தப்³போ³.

அதி⁴பதிபச்சயே ஆரம்மணாதி⁴பதினோ ஆரம்மணபச்சயே வுத்தனயேனேவ அனேகபச்சயபா⁴வோ வேதி³தப்³போ³. ஸஹஜாதாதி⁴பதீஸு வீமம்ஸா அமோஹஹேது விய வீஸதிதா⁴ பச்சயோ ஹோதி. ச²ந்தோ³ ஹேதுபுரேஜாதகம்மஆஹாரஇந்த்³ரியஜா²னமக்³க³பச்சயோ ந ஹோதி, ஸேஸானம் ஸத்தரஸன்னம் பச்சயானம் வஸேன பச்சயோ ஹோதி. சித்தம் ஹேதுபுரேஜாதகம்மஜா²னமக்³க³பச்சயோ ந ஹோதி, ஸேஸானம் ஏகூனவீஸதியா பச்சயானம் வஸேன பச்சயோ ஹோதி. வீரியம் ஹேதுபுரேஜாதகம்மாஹாரஜா²னபச்சயோ ந ஹோதி, ஸேஸானம் ஏகூனவீஸதியா வஸேன பச்சயோ ஹோதி.

அனந்தரபச்சயே ‘‘சக்கு²விஞ்ஞாணதா⁴தூ’’திஆதி³னா நயேன வுத்தேஸு சதூஸு க²ந்தே⁴ஸு வேத³னாக்க²ந்தோ⁴ ஹேதுபுரேஜாதகம்மாஹாரமக்³க³பச்சயோ ந ஹோதி, ஸேஸானம் ஏகூனவீஸதியா வஸேன பச்சயோ ஹோதி. ஸஞ்ஞாக்க²ந்தோ⁴ இந்த்³ரியஜா²னபச்சயோபி ந ஹோதி, ஸேஸானம் ஸத்தரஸன்னம் வஸேன பச்சயோ ஹோதி. ஸங்கா²ரக்க²ந்தே⁴ ஹேதூ ஹேதுபச்சயே வுத்தனயேன, ச²ந்த³வீரியானி அதி⁴பதிபச்சயே வுத்தனயேனேவ பச்சயா ஹோந்தி. ப²ஸ்ஸோ ஹேதுபுரேஜாதகம்மஇந்த்³ரியஜா²னமக்³க³பச்சயோ ந ஹோதி, ஸேஸானம் அட்டா²ரஸன்னம் வஸேன பச்சயோ ஹோதி. சேதனா ஹேதுபுரேஜாதஇந்த்³ரியஜா²னமக்³க³பச்சயோ ந ஹோதி. ஸேஸானம் ஏகூனவீஸதியா வஸேன பச்சயோ ஹோதி. விதக்கோ ஹேதுபுரேஜாதகம்மாஹாரிந்த்³ரியபச்சயோ ந ஹோதி, ஸேஸானம் ஏகூனவீஸதியா வஸேன பச்சயோ ஹோதி. விசாரோ மக்³க³பச்சயோபி ந ஹோதி, ஸேஸானம் அட்டா²ரஸன்னம் வஸேன பச்சயோ ஹோதி. பீதி தேஸஞ்ஞேவ வஸேன பச்சயோ ஹோதி. சித்தேகக்³க³தா ஹேதுபுரேஜாதகம்மாஹாரபச்சயோ ந ஹோதி, ஸேஸானம் வீஸதியா வஸேன பச்சயோ ஹோதி. ஸத்³தா⁴ ஹேதுபுரேஜாதகம்மாஹாரஜா²னமக்³க³பச்சயோ ந ஹோதி, ஸேஸானம் அட்டா²ரஸன்னம் வஸேன பச்சயோ ஹோதி. ஸதி தேஹி சேவ மக்³க³பச்சயேன சாதி ஏகூனவீஸதியா வஸேன பச்சயோ ஹோதி. ஜீவிதிந்த்³ரியம் ஸத்³தா⁴ய வுத்தானம் அட்டா²ரஸன்னம் வஸேன பச்சயோ ஹோதி. ஹிரோத்தப்பம் ததோ இந்த்³ரியபச்சயம் அபனேத்வா ஸேஸானம் ஸத்தரஸன்னம் வஸேன பச்சயோ ஹோதி. ததா² காயபஸ்ஸத்³தா⁴தீ³னி யுக³ளகானி, யேவாபனகேஸு அதி⁴மோக்க²மனஸிகாரதத்ரமஜ்ஜ²த்ததா கருணாமுதி³தா ச. விரதியோ பன தேஹி சேவ மக்³க³பச்சயேன சாதி அட்டா²ரஸதா⁴ பச்சயா ஹோந்தி. மிச்சா²தி³ட்டி² ததோ விபாகபச்சயம் அபனேத்வா ஸத்தரஸதா⁴, மிச்சா²வாசாகம்மந்தாஜீவா தேஹி சேவ கம்மாஹாரபச்சயேஹி சாதி ஏகூனவீஸதிதா⁴. அஹிரிகம் அனோத்தப்பம் மானோ தி²னம் மித்³த⁴ம் உத்³த⁴ச்சந்தி இமே ஹேதுபுரேஜாதகம்மவிபாகாஹாரிந்த்³ரியஜா²னமக்³க³பச்சயா ந ஹோந்தி, ஸேஸானம் பன ஸோளஸன்னம் பச்சயானம் வஸேன பச்சயா ஹோந்தி. விசிகிச்சா²இஸ்ஸாமச்ச²ரியகுக்குச்சானி ததோ அதி⁴பதிபச்சயம் அபனேத்வா பன்னரஸதா⁴ விஞ்ஞாணக்க²ந்த⁴ஸ்ஸ. அதி⁴பதிபச்சயே வுத்தனயேனேவ அனேகபச்சயபா⁴வோ வேதி³தப்³போ³. ஸமனந்தரபச்சயேபி ஏஸேவ நயோ.

ஸஹஜாதபச்சயே சதூஸு தாவ க²ந்தே⁴ஸு ஏகேகஸ்ஸ த⁴ம்மஸ்ஸ அனேகபச்சயபா⁴வோ வுத்தனயேனேவ வேதி³தப்³போ³. சத்தாரி மஹாபூ⁴தானி ஆரம்மணஆரம்மணாதி⁴பதிஸஹஜாதஅஞ்ஞமஞ்ஞனிஸ்ஸயஉபனிஸ்ஸயபுரேஜாதஅத்தி²அவிக³தவஸேன நவதா⁴ பச்சயா ஹோந்தி. ஹத³யவத்து² தேஸஞ்சேவ விப்பயுத்தஸ்ஸ ச வஸேன த³ஸதா⁴ பச்சயோ ஹோதி. அஞ்ஞமஞ்ஞபச்சயே அபுப்³ப³ம் நத்தி². நிஸ்ஸயபச்சயே சக்கா²யதனாதீ³னி ஆரம்மணஆரம்மணாதி⁴பதினிஸ்ஸயஉபனிஸ்ஸயபுரேஜாதஇந்த்³ரியவிப்பயுத்தஅத்தி²அவிக³தவஸேன நவதா⁴ பச்சயா ஹோந்தி. உபனிஸ்ஸயே அபுப்³ப³ம் நத்தி². புரேஜாதபச்சயே ரூபஸத்³த³க³ந்த⁴ரஸாயதனானி ஆரம்மணஆரம்மணாதி⁴பதிஉபனிஸ்ஸயபுரேஜாதஅத்தி²அவிக³தவஸேன ச²தா⁴ பச்சயா ஹோந்தி. ஏத்தகமேவேத்த² அபுப்³ப³ம். பச்சா²ஜாதாதீ³ஸு அபுப்³ப³ம் நத்தி². ஆஹாரபச்சயே கப³ளீகாராஹாரோ ஆரம்மணஆரம்மணாதி⁴பதிஉபனிஸ்ஸயஆஹாரஅத்தி²அவிக³தவஸேன ச²தா⁴ பச்சயோ ஹோதி. இந்த்³ரியாதீ³ஸு அபுப்³ப³ம் நத்தி². ஏவமேத்த² ஏகத⁴ம்மஸ்ஸ அனேகபச்சயபா⁴வதோபி விஞ்ஞாதப்³போ³ வினிச்ச²யோ.

ஏகபச்சயஸ்ஸ அனேகபச்சயபா⁴வதோதி ஹேதுபச்சயாதீ³ஸு யஸ்ஸ கஸ்ஸசி ஏகஸ்ஸ பச்சயஸ்ஸ யேனாகாரேன யேனத்தே²ன யோ பச்சயுப்பன்னானம் பச்சயோ ஹோதி, தம் ஆகாரம் தம் அத்த²ம் அவிஜஹித்வாவ அஞ்ஞேஹிபி யேஹாகாரேஹி யேஹி அத்தே²ஹி ஸோ தஸ்மிஞ்ஞேவ க²ணே தேஸம் த⁴ம்மானம் அனேகபச்சயபா⁴வம் க³ச்ச²தி, ததோ அனேகபச்சயபா⁴வதோ தஸ்ஸ வினிச்ச²யோ வேதி³தப்³போ³தி அத்தோ². ஸேய்யதி²த³ம் – அமோஹோ ஹேதுபச்சயோ, ஸோ ஹேதுபச்சயத்தம் அவிஜஹந்தோவ அதி⁴பதிஸஹஜாதஅஞ்ஞமஞ்ஞனிஸ்ஸயவிபாகஇந்த்³ரியமக்³க³ஸம்பயுத்தவிப்பயுத்தஅத்தி²அவிக³தானம் வஸேன அபரேஹிபி ஏகாத³ஸஹாகாரேஹி அனேகபச்சயபா⁴வம் க³ச்ச²தி. அலோபா⁴தோ³ஸா ததோ அதி⁴பதிஇந்த்³ரியமக்³க³பச்சயே தயோ அபனேத்வா ஸேஸானம் வஸேன அனேகபச்சயபா⁴வம் க³ச்ச²ந்தி. இத³ம் விபாகஹேதூஸுயேவ லப்³ப⁴தி, குஸலகிரியேஸு பன விபாகபச்சயதா பரிஹாயதி. லோப⁴தோ³ஸமோஹா தே தயோ விபாகஞ்சாதி சத்தாரோ அபனேத்வா ஸேஸானம் வஸேன அனேகபச்சயபா⁴வம் க³ச்ச²ந்தி.

ஆரம்மணபச்சயோ தம் ஆரம்மணபச்சயத்தம் அவிஜஹந்தம்யேவ ஆரம்மணாதி⁴பதினிஸ்ஸயஉபனிஸ்ஸயபுரேஜாதவிப்பயுத்தஅத்தி²அவிக³தானம் வஸேன அபரேஹிபி ஸத்தஹாகாரேஹி அனேகபச்சயபா⁴வம் க³ச்ச²தி. அயமேத்த² உக்கட்ட²பரிச்சே²தோ³, அரூபத⁴ம்மானம் பன அதீதானாக³தானம் வா ரூபத⁴ம்மானம் ஆரம்மணபச்சயபா⁴வே ஸதி ஆரம்மணாதி⁴பதிஆரம்மணூபனிஸ்ஸயமத்தஞ்ஞேவ உத்தரி லப்³ப⁴தி. அதி⁴பதிபச்சயே வீமம்ஸா அமோஹஸதி³ஸா. ச²ந்தோ³ அதி⁴பதிபச்சயோ அதி⁴பதிபச்சயத்தம் அவிஜஹந்தோவ ஸஹஜாதஅஞ்ஞமஞ்ஞனிஸ்ஸயவிபாகஸம்பயுத்தவிப்பயுத்தஅத்தி²அவிக³தானம் வஸேன அபரேஹிபி அட்ட²ஹாகாரேஹி அனேகபச்சயபா⁴வம் க³ச்ச²தி. வீரியம் தேஸஞ்சேவ இந்த்³ரியமக்³க³பச்சயானஞ்சாதி இமேஸம் வஸேன அபரேஹிபி த³ஸஹாகாரேஹி அனேகபச்சயபா⁴வம் க³ச்ச²தி. சித்தம் ததோ மக்³க³பச்சயம் அபனேத்வா ஆஹாரபச்சயம் பக்கி²பித்வா இமேஸம் வஸேன அதி⁴பதிபச்சயதோ உத்தரி த³ஸஹாகாரேஹி அனேகபச்சயபா⁴வம் க³ச்ச²தி. ஆரம்மணாதி⁴பதினோ பன ஹேட்டா² ஆரம்மணபச்சயே வுத்தனயேனேவ அனேகபச்சயபா⁴வோ வேதி³தப்³போ³.

அனந்தரஸமனந்தரபச்சயா அனந்தரஸமனந்தரபச்சயத்தம் அவிஜஹந்தாவ உபனிஸ்ஸயகம்மஆஸேவனனத்தி²விக³தானம் வஸேன அபரேஹிபி பஞ்சஹாகாரேஹி அனேகபச்சயபா⁴வம் க³ச்ச²ந்தி. அரியமக்³க³சேதனாயேவ சேத்த² கம்மபச்சயதம் லப⁴தி, ந ஸேஸத⁴ம்மா. ஸஹஜாதபச்சயோ ஸஹஜாதபச்சயத்தம் அவிஜஹந்தோவ ஹேதுஅதி⁴பதிஅஞ்ஞமஞ்ஞனிஸ்ஸயகம்மவிபாகஆஹாரஇந்த்³ரியஜா²னமக்³க³ஸம்பயுத்தவிப்பயுத்தஅத்தி²அவிக³தானம் வஸேன அபரேஹி சுத்³த³ஸஹாகாரேஹி அனேகபச்சயபா⁴வம் க³ச்ச²தி. அயம்பி உக்கட்ட²பரிச்சே²தோ³ வத்து²ஸஹஜாதாதீ³னம் பன வஸேனேத்த² ஹேதுபச்சயாதீ³னம் அபா⁴வோபி வேதி³தப்³போ³. அஞ்ஞமஞ்ஞபச்சயேபி ஏஸேவ நயோ.

நிஸ்ஸயபச்சயோ நிஸ்ஸயபச்சயத்தம் அவிஜஹந்தோவ சதுவீஸதியா பச்சயேஸு அத்தனோ நிஸ்ஸயபச்சயத்தஞ்சேவ அனந்தரஸமனந்தரபச்சா²ஜாதஆஸேவனனத்தி²விக³தபச்சயே ச ச² அபனேத்வா ஸேஸானம் வஸேன அபரேஹிபி ஸத்தரஸஹாகாரேஹி அனேகபச்சயபா⁴வம் க³ச்ச²தி. அயம்பி உக்கட்ட²பரிச்சே²தோ³வ வத்து²னிஸ்ஸயாதீ³னம் பன வஸேனேத்த² ஹேதுபச்சயாதீ³னம் ஆபா⁴வோபி வேதி³தப்³போ³.

உபனிஸ்ஸயபச்சயே ஆரம்மணூபனிஸ்ஸயோ ஆரம்மணாதி⁴பதிஸதி³ஸோ. அனந்தரூபனிஸ்ஸயோ அனந்தரூபனிஸ்ஸயபச்சயத்தம் அவிஜஹந்தோவ அனந்தரஸமனந்தரகம்மஆஸேவனனத்தி²விக³தானம் வஸேன அபரேஹிபி ச²ஹாகாரேஹி அனேகபச்சயபா⁴வம் க³ச்ச²தி. அரியமக்³க³சேதனாயேவ சேத்த² கம்மபச்சயதம் லப⁴தி, ந ஸேஸத⁴ம்மா. பகதூபனிஸ்ஸயோ பகதூபனிஸ்ஸயோவ. புரேஜாதபச்சயோ அத்தனோ புரேஜாதபச்சயத்தம் அவிஜஹந்தோவ ஆரம்மணஆரம்மணாதி⁴பதினிஸ்ஸயஉபனிஸ்ஸயஇந்த்³ரியவிப்பயுத்தஅத்தி²அவிக³தானம் வஸேன அபரேஹிபி அட்ட²ஹாகாரேஹி அனேகபச்சயபா⁴வம் க³ச்ச²தி. அயம்பி உக்கட்ட²னித்³தே³ஸோவ ஆரம்மணபுரேஜாதே பனேத்த² நிஸ்ஸயஇந்த்³ரியவிப்பயுத்தபச்சயதா ந லப்³ப⁴தி. இதோ உத்தரிபி லப்³ப⁴மானாலப்³ப⁴மானம் வேதி³தப்³ப³ம். பச்சா²ஜாதபச்சயோ அத்தனோ பச்சா²ஜாதபச்சயபா⁴வம் அவிஜஹந்தோவ விப்பயுத்தஅத்தி²அவிக³தானம் வஸேன அபரேஹிபி தீஹாகாரேஹி அனேகபச்சயபா⁴வம் க³ச்ச²தி. ஆஸேவனபச்சயோ ஆஸேவனபச்சயத்தம் அவிஜஹந்தோவ அனந்தரஸமனந்தரஉபனிஸ்ஸயனத்தி²விக³தானம் வஸேன அபரேஹிபி பஞ்சஹாகாரேஹி அனேகபச்சயபா⁴வம் க³ச்ச²தி.

கம்மபச்சயோ கம்மபச்சயத்தம் அவிஜஹந்தோவ ஏகக்க²ணிகோ தாவ ஸஹஜாதஅஞ்ஞமஞ்ஞனிஸ்ஸயவிபாகஆஹாரஸம்பயுத்தவிப்பயுத்தஅத்தி²அவிக³தானம் வஸேன அபரேஹிபி நவஹாகாரேஹி அனேகபச்சயபா⁴வம் க³ச்ச²தி. நானாக்க²ணிகோ உபனிஸ்ஸயஅனந்தரஸமனந்தரனத்தி²விக³தானம் வஸேன அபரேஹிபி பஞ்சஹாகாரேஹி அனேகபச்சயபா⁴வம் க³ச்ச²தி. விபாகபச்சயோ விபாகபச்சயத்தம் அவிஜஹந்தோவ ஹேதுஅதி⁴பதிஸஹஜாதஅஞ்ஞமஞ்ஞனிஸ்ஸயகம்மஆஹாரஇந்த்³ரியஜா²னமக்³க³ஸம்பயுத்தவிப்பயுத்தஅத்தி²அவிக³தானம் வஸேன அபரேஹிபி சுத்³த³ஸஹாகாரேஹி அனேகபச்சயபா⁴வம் க³ச்ச²தி. ஆஹாரபச்சயே கப³ளீகாரோ ஆஹாரோ ஆஹாரபச்சயத்தம் அவிஜஹந்தோவ அத்தி²அவிக³தானம் வஸேன அபரேஹிபி த்³வீஹாகாரேஹி அனேகபச்சயபா⁴வம் க³ச்ச²தி. ஸேஸா தயோ ஆஹாரபச்சயத்தம் அவிஜஹந்தாவ யதா²னுரூபம் அதி⁴பதிஸஹஜாதஅஞ்ஞமஞ்ஞனிஸ்ஸயகம்மவிபாகஇந்த்³ரியஸம்பயுத்தவிப்பயுத்தஅத்தி²அவிக³தானம் வஸேன அபரேஹிபி ஏகாத³ஸஹாகாரேஹி அனேகபச்சயபா⁴வம் க³ச்ச²ந்தி.

இந்த்³ரியபச்சயே ரூபினோ பஞ்சிந்த்³ரியா இந்த்³ரியபச்சயத்தம் அவிஜஹந்தாவ நிஸ்ஸயபுரேஜாதவிப்பயுத்தஅத்தி²அவிக³தானம் வஸேன அபரேஹிபி பஞ்சஹாகாரேஹி அனேகபச்சயபா⁴வம் க³ச்ச²ந்தி. ரூபஜீவிதிந்த்³ரியம்பி இந்த்³ரியபச்சயத்தம் அவிஜஹந்தஞ்ஞேவ அத்தி²அவிக³தானம் வஸேன அபரேஹிபி த்³வீஹாகாரேஹி அனேகபச்சயபா⁴வம் க³ச்ச²தி. அரூபினோ இந்த்³ரியானிபி யதா²னுரூபம் இந்த்³ரியபச்சயத்தம் அவிஜஹந்தானேவ ஹேதுஅதி⁴பதிஸஹஜாதஅஞ்ஞமஞ்ஞனிஸ்ஸயவிபாகஆஹாரஜா²னமக்³க³ஸம்பயுத்தவிப்பயுத்தஅத்தி²அவிக³தானம் வஸேன அபரேஹிபி தேரஸஹாகாரேஹி அனேகபச்சயபா⁴வம் க³ச்ச²ந்தி. ஜா²னபச்சயோ ஜா²னபச்சயத்தம் அவிஜஹந்தோவ யதா²னுரூபம் ஸஹஜாதஅஞ்ஞமஞ்ஞனிஸ்ஸயவிபாகஇந்த்³ரியமக்³க³ஸம்பயுத்தவிப்பயுத்தஅத்தி²அவிக³தானம் வஸேன அபரேஹிபி த³ஸஹாகாரேஹி அனேகபச்சயபா⁴வம் க³ச்ச²தி. மக்³க³பச்சயோ மக்³க³பச்சயத்தம் அவிஜஹந்தோவ யதா²னுரூபம் ஜா²னபச்சயே வுத்தானம் த³ஸன்னம் ஹேதுஅதி⁴பதீனஞ்சாதி இமேஸம் வஸேன அபரேஹிபி த்³வாத³ஸஹாகாரேஹி அனேகபச்சயபா⁴வம் க³ச்ச²தி.

ஸம்பயுத்தபச்சயோ ஸம்பயுத்தபச்சயத்தம் அவிஜஹந்தோவ யதா²னுரூபம் ஹேதுஅதி⁴பதிஸஹஜாதஅஞ்ஞமஞ்ஞனிஸ்ஸயகம்மவிபாகஆஹாரஇந்த்³ரியஜா²னமக்³க³அத்தி²அவிக³தானம் வஸேன அபரேஹிபி தேரஸஹாகாரேஹி அனேகபச்சயபா⁴வம் க³ச்ச²தி. விப்பயுத்தபச்சயோ விப்பயுத்தபச்சயத்தம் அவிஜஹந்தோவ அனந்தரஸமனந்தரஆஸேவனஸம்பயுத்தனத்தி²விக³தஸங்கா²தே ச² பச்சயே அபனேத்வா ஸேஸானம் வஸேன யதா²னுரூபம் அபரேஹிபி ஸத்தரஸஹாகாரேஹி அனேகபச்சயபா⁴வம் க³ச்ச²தி. தத்த² ரூபஸ்ஸ ச அரூபஸ்ஸ ச பச்சயவிபா⁴கோ³ வேதி³தப்³போ³. அத்தி²பச்சயோ அத்தி²பச்சயத்தம் அவிஜஹந்தோவ அனந்தரஸமனந்தரஆஸேவனனத்தி²விக³தஸங்கா²தே பஞ்ச பச்சயே அபனேத்வா ஸேஸானம் வஸேன யதா²னுரூபம் அபரேஹி அட்டா²ரஸஹாகாரேஹி அனேகபச்சயபா⁴வம் க³ச்ச²தி. நத்தி²பச்சயவிக³தபச்சயா அனந்தரபச்சயஸதி³ஸா. அவிக³தபச்சயோ அத்தி²பச்சயஸதி³ஸோயேவாதி ஏவமேத்த² ஏகபச்சயஸ்ஸ அனேகபச்சயபா⁴வதோபி விஞ்ஞாதப்³போ³ வினிச்ச²யோ.

பச்சயஸபா⁴க³தோதி ஏதேஸு ஹி சதுவீஸதியா பச்சயேஸு அனந்தரஸமனந்தரஅனந்தரூபனிஸ்ஸயஆஸேவனனத்தி²விக³தா ஸபா⁴கா³, ததா² ஆரம்மணஆரம்மணாதி⁴பதிஆரம்மணூபனிஸ்ஸயாதி இமினா உபாயேனேத்த² பச்சயஸபா⁴க³தோபி விஞ்ஞாதப்³போ³ வினிச்ச²யோ.

பச்சயவிஸபா⁴க³தோதி புரேஜாதபச்சயோ பனேத்த² பச்சா²ஜாதபச்சயேன விஸபா⁴கோ³, ததா² ஸம்பயுத்தபச்சயோ விப்பயுத்தபச்சயேன, அத்தி²பச்சயோ நத்தி²பச்சயேன, விக³தபச்சயோ அவிக³தபச்சயேனாதி இமினா உபாயேனேத்த² பச்சயவிஸபா⁴க³தோபி விஞ்ஞாதப்³போ³ வினிச்ச²யோ.

யுக³ளகதோதி ஏதேஸு ச அத்த²ஸரிக்க²தாய, ஸத்³த³ஸரிக்க²தாய, காலபடிபக்க²தாய, ஹேதுப²லதாய, அஞ்ஞமஞ்ஞபடிபக்க²தாயாதி இமேஹி காரணேஹி யுக³ளகதோ விஞ்ஞாதப்³போ³ வினிச்ச²யோ. அனந்தரஸமனந்தரா ஹி அத்த²ஸரிக்க²தாய ஏகம் யுக³ளகம் நாம; நிஸ்ஸயூபனிஸ்ஸயா ஸத்³த³ஸரிக்க²தாய, புரேஜாதபச்சா²ஜாதா காலபடிபக்க²தாய, கம்மபச்சயவிபாகபச்சயா ஹேதுப²லதாய, ஸம்பயுத்தவிப்பயுத்தபச்சயா அஞ்ஞமஞ்ஞபடிபக்க²தாய ஏகம் யுக³ளகம் நாம, ததா² அத்தி²னத்தி²பச்சயா, விக³தாவிக³தபச்சயா சாதி ஏவமேத்த² யுக³ளகதோபி விஞ்ஞாதப்³போ³ வினிச்ச²யோ. ஜனகாஜனகதோதி ஏதேஸு ச அனந்தரஸமனந்தரானந்தரூபனிஸ்ஸயபகதூபனிஸ்ஸயாஸேவனபச்சயா நானாக்க²ணிகோ, கம்மபச்சயோ, நத்தி²விக³தபச்சயாதி இமே பச்சயா ஜனகாயேவ, ந அஜனகா. பச்சா²ஜாதபச்சயோ கேவலம் உபத்த²ம்ப⁴கோயேவ, ந ஜனகோ. ஸேஸா ஜனகா ச அஜனகா ச உபத்த²ம்ப⁴கா சாதி அத்தோ². ஏவமேத்த² ஜனகாஜனகதோபி விஞ்ஞாதப்³போ³ வினிச்ச²யோ.

ஸப்³ப³ட்டா²னிகாஸப்³ப³ட்டா²னிகதோதி ஏதேஸு ச ஸஹஜாதனிஸ்ஸயஅத்தி²அவிக³தபச்சயா ஸப்³ப³ட்டா²னிகா நாம, ஸப்³பே³ஸம் ஸங்க²தானம் ரூபாரூபத⁴ம்மானம் டா²னபூ⁴தா காரணபூ⁴தாதி அத்தோ². ஏதேஹி வினா உப்பஜ்ஜமானோ ஏகத⁴ம்மோபி நத்தீ²தி. ஆரம்மணஆரம்மணாதி⁴பதிஅனந்தரஸமனந்தரானந்தரூபனிஸ்ஸயபகதூபனிஸ்ஸயாஸேவனஸம்பயுத்தனத்தி²விக³தபச்சயா அஸப்³ப³ட்டா²னிகா நாம. ந ஸப்³பே³ஸம் ரூபாரூபத⁴ம்மானம் டா²னபூ⁴தா, அரூபக்க²ந்தா⁴னஞ்ஞேவ பன டா²னபூ⁴தா காரணபூ⁴தாதி அத்தோ². அரூபத⁴ம்மாயேவ ஹி ஏதேஹி உப்பஜ்ஜந்தி, ந ரூபத⁴ம்மா. புரேஜாதபச்சா²ஜாதாபி அஸப்³ப³ட்டா²னிகா அரூபரூபானஞ்ஞேவ யதா²க்கமேன பச்சயபா⁴வதோ. வுத்தாவஸேஸாபி ஏகச்சானம் ரூபாரூபத⁴ம்மானம் உப்பத்திஹேதுதோ ந ஸப்³ப³ட்டா²னிகாதி ஏவமேத்த² ஸப்³ப³ட்டா²னிகா ஸப்³ப³ட்டா²னிகதோபி விஞ்ஞாதப்³போ³ வினிச்ச²யோ.

ரூபம் ரூபஸ்ஸாதிஆதி³விகப்பதோதி ஏதேஸு ச சதுவீஸதியா பச்சயேஸு ஏகபச்சயோபி ஏகந்தேன ரூபமேவ ஹுத்வா ரூபஸ்ஸேவ பச்சயோ நாம நத்தி², ஏகந்தேன பன ரூபம் ஹுத்வா அரூபஸ்ஸேவ பச்சயோ நாம அத்தி². கதரோ பனேஸோதி? புரேஜாதபச்சயோ. புரேஜாதபச்சயோ ஹி ஏகந்தேன ரூபமேவ ஹுத்வா அரூபஸ்ஸேவ பச்சயோ ஹோதி. ஏகந்தேன ரூபமேவ ஹுத்வா ரூபாரூபஸ்ஸேவ பச்சயோ நாமாதிபி நத்தி², ஏகந்தேன பன அரூபம் ஹுத்வா அரூபஸ்ஸேவ பச்சயோ நாம அத்தி². கதரோ பனேஸோதி? அனந்தரஸமனந்தரஆஸேவனஸம்பயுத்தனத்தி²விக³தவஸேன ச²ப்³பி³தோ⁴. ஸோ ஹி ஸப்³போ³பி ஏகந்தேன அரூபமேவ ஹுத்வா அரூபஸ்ஸேவ பச்சயோ ஹோதி. ஏகந்தேன அரூபமேவ ஹுத்வாபி ஏகந்தேன ரூபஸ்ஸேவ பச்சயோ நாமாதிபி அத்தி². கதரோ பனேஸோதி? பச்சா²ஜாதபச்சயோ. ஸோ ஹி ஏகந்தேன அரூபம் ஹுத்வா ரூபஸ்ஸேவ பச்சயோ ஹோதி; ஏகந்தேன பன அரூபத⁴ம்மோவ ஹுத்வா ரூபாரூபானம் பச்சயோபி அத்தி². கதரோ பனேஸோதி? ஹேதுகம்மவிபாகஜா²னமக்³க³வஸேன பஞ்சவிதோ⁴. ஸோ ஹி ஸப்³போ³பி ஏகந்தேன அரூபமேவ ஹுத்வா ரூபத⁴ம்மானம் அரூபத⁴ம்மானம்பி பச்சயோ ஹோதி. ஏகந்தேன பன ரூபாரூபமேவ ஹுத்வா ரூபஸ்ஸேவ பச்சயோ நாமாதிபி நத்தி², அரூபஸ்ஸேவ பன ஹோதி. கதரோ பனேஸோதி? ஆரம்மணபச்சயோ சேவ உபனிஸ்ஸயபச்சயோ ச. இத³ஞ்ஹி த்³வயம் ஏகந்தேன ரூபாரூபமேவ ஹுத்வா அரூபஸ்ஸேவ பச்சயோ ஹோதி. ஏகந்தேன ரூபாரூபமேவ ஹுத்வா பன ரூபாரூபஸ்ஸேவ பச்சயோ நாமாதிபி அத்தி². கதரோ பனேஸோதி? அதி⁴பதிஸஹஜாதஅஞ்ஞமஞ்ஞனிஸ்ஸயஆஹாரஇந்த்³ரியவிப்பயுத்தஅத்தி²அவிக³தவஸேன நவவிதோ⁴. ஸோ ஹி ஸப்³போ³பி ஏகந்தேன ரூபாரூபமேவ ஹுத்வா ரூபாரூபஸ்ஸேவ பச்சயோ ஹோதீதி ஏவமேத்த² ரூபம் ரூபஸ்ஸாதிஆதி³விகப்பதோபி விஞ்ஞாதப்³போ³ வினிச்ச²யோ.

ப⁴வபே⁴த³தோதி இமேஸு பன சதுவீஸதியா பச்சயேஸு பஞ்சவோகாரப⁴வே தாவ ந கோசி பச்சயோ ந லப்³ப⁴தி நாம. சதுவோகாரப⁴வே பன தயோ புரேஜாதபச்சா²ஜாதவிப்பயுத்தபச்சயே அபனேத்வா ஸேஸா ஏகவீஸதிமேவ லப்³ப⁴ந்தி. ஏகவோகாரப⁴வே ஸஹஜாதஅஞ்ஞமஞ்ஞனிஸ்ஸயகம்மஇந்த்³ரியஅத்தி²அவிக³தவஸேன ஸத்தேவ லப்³ப⁴ந்தி. பா³ஹிரே பன அனிந்த்³ரியப³த்³த⁴ரூபே ஸஹஜாதஅஞ்ஞமஞ்ஞனிஸ்ஸயஅத்தி²அவிக³தவஸேன பஞ்சேவ லப்³ப⁴ந்தீதி ஏவமேத்த² ப⁴வபே⁴த³தோபி விஞ்ஞாதப்³போ³ வினிச்ச²யோதி.

பச்சயனித்³தே³ஸவாரவண்ணனா நிட்டி²தா.

புச்சா²வாரோ

1. பச்சயானுலோமவண்ணனா