10. அமா

ஸோசேகத்தீ²பா⁴வோ விஸிட்டோ²-பி⁴மதோதி ஸம்ப³ந்தோ⁴, முஹுத்தந்தி அச்சந்தஸம்யோகே³ து³தியா, பாதி³ஸமாஸம் கத்வாதி ஆஸத்³த³ஸ்ஸ ஹரஸத்³தே³ன வுத்திஸத்³தே³ன [வுத்திபதே³ன (பஞ்சிகா)] கிரியாக்²யாப்யதேதி அஸத்யுபஸேசனாதி³கிரியாயம் ஸங்கா²ரகம் ஸங்கா²ரியம் வா ந ப⁴வதி, அத்தி²சேஹ தது³ப⁴யம், ததோ தேஸம் ஸம்ப⁴வாயேவ ஸமாஸந்தோபூ⁴தகிரியா க³ம்யதேதி மஞ்ஞதே, ததா²ஹி த³தி⁴போ⁴ஜனம்த்யாதோ³ வுத்தே அத்⁴யாதி³னோ ஸங்கா²ரகத்தம் போ⁴ஜனாதி³னோ ச ஸங்கா²ரியத்தம் பதீயதே, ந சோபஸேகாதி³மந்தரேன ஸங்கா²ரியஸங்கா²ரகபா⁴வோ-த்தீ²தி ஸாமத்தி²யாயேவுபஸேகாதி³ப்பதீதி.

தத³பேக்கா²யாதி க³ம்மமானோபஸேசனாதி³கிரியாபேக்கா²ய. பாணினியேஹி அத்தே²ன ‘ஏதஸ்ஸித³’ந்தி அத்தே² நிச்சஸமாஸோ-பி⁴மதோ ஸப்³ப³லிங்க³தா ச, ததா² வசனாபா⁴வமிஹ மனஸிகத்வா ‘கத²’மிச்சாதி³னா வுத்தி யம்வுத்தம்சோத³கவசனமாஹரித்வா தத்தா²தி⁴ப்பாயம்விவரதி ‘ஏவமஞ்ஞதே’ச்சாதி³னா, விதா⁴னம் கதந்தி ஏவமஞ்ஞதேதி ஸம்ப³ந்தோ⁴, தத்தே²ச்சாதி³னா அஞ்ஞ பத³த்தே² ப⁴விஸ்ஸதீத்யேத்தா²தி⁴ப்பாயம் விவரந்தோ நிச்சஸமாஸதம் ஸப்³ப³லிங்க³தஞ்ச படிபாத³யதி, வாக்யனிவத்திஸித்³தா⁴யேவாதி.

அத்த²ஸத்³தே³னாவக³தத்த²தாய ஏதஸ்ஸாதி வத்துமயுத்தந்தி ‘ஏதஸ்ஸ அத்தோ²’தி வாக்யனிவத்தி ஸித்³தா⁴யேவ, கத²ஞ்சிபி சதுத்த்²யந்தா பி⁴ன்னத்த²ஸ்ஸ ஸமாஸே கதேபி தத்த² விரோத⁴மாஹ- ‘சதுத்த்²யந்தஸ்ஸே’த்யாதி³.

வசனம்பீதி ‘‘அத்தே²ன நிச்சஸமாஸோ ஸப்³ப³லிங்க³தாச’’இதி (3-1-36) வாக்யகாரேன பதிட்டி²தவசனம்பி, பாணினீயானம் ‘ஏதஸ்ஸ இத³’ந்தி அத்தே² ஸமாஸே கதே யோ-த்தோ² ஸம்பஜ்ஜதி, அஞ்ஞத்த²ஸமாஸேபி ஸோயேவத்தோ²தி த³ஸ்ஸேதி ‘யோ’ இச்சாதி³னா, அனுபாதா³பரினிப்³பா³னனிமித்தம் வாயாமோச்சாதி³னா யோஜேதப்³ப³ம்… தம்னிமித்தத்தா வாயாமாதீ³னம், தேஸம் கதா²தீ³னந்தி ஏத்த² தேஸம் வாயாமாதீ³னந்தி வத்தப்³ப³ம்… வாயாமோத்யாதி³னா வுத்தத்தா ஸோ ச தன்னிமித்தம் ஹோதேவ, அயமேத்தா²தி⁴ப்பாயோ ‘‘ஏதஸ்ஸ இத³ந்தி வாக்யே அத்தே²ன ஸமாஸே ஸப்³ப³லிங்க³தா ச ‘ஏதத³த்தோ² ஏதத³த்தா² ஏதத³த்த²’ந்தி வாயாமாத³யோ ச ஸமாஸத்தா² ஹோந்தி, ஏதம் அனுபாதா³பரினிப்³பா³னமத்தோ² பயோஜனமேதஸ்ஸ ஏதிஸ்ஸா ஏதஸ்ஸாதி அஞ்ஞபத³த்தே²பி ஏஸம் பதா³னம் ஸோயேவத்தோ²தி நாத்த²பே⁴தோ³’’தி.

இத³ஞ்ச ‘‘அவிப்படிஸாரத்தா²னி கோ² ஆனந்த³ம் குஸலானி, அவிப்படிஸாரோ பாமோஜ்ஜத்தா²ய…பே… விமுத்திஞாணத³ஸ்ஸனம் அனுபாதா³பரினிப்³பா³னத்தா²ய ஏதத³த்தோ² வாயாமோ ஏதத³த்தா² கதா² ஏதத³த்தா² மந்தனா ஏதத³த்த²ம் ஸோதாவதா⁴ன’’ந்திஆதி³ (திகங்கு³த்தர, ஆனந்த³வக்³க³) பாளிம் நிஸ்ஸாய வுத்தம்.

பாணினியேஹி ‘‘கத்துகரணே கிதந்தேன ப³ஹுல’’ந்தி (2-1-32) கிதந்தேன ததியாஸமாஸவிதா⁴னா தத்தே²வ ப³ஹுலக்³க³ஹணேன ‘கா³மனிக்³க³தா’தீ³ஸு ஸமாஸோ வுத்தோ, தேனேத்தா²ந்தோதா³ஹரணானம் த்³வின்னமதி⁴கத்தம், ஸமாஸாபா⁴வோ-பி⁴மதோதி பாணினீயேஹி ‘‘பூரணகு³ணஸுஹிதத்த²ஸத³ப்³யயதப்³ப³ஸமானாதி⁴கரணேனே’’தி (2-2-11) ஸுத்தே கு³ண இதிவசனேனாபி⁴மதோ, ஸதி³தி ஸஞ்ஞா தேஸம் ந்தமானானம்.

ஸோ கத²ந்தி இஹ ‘பா⁴வதித்தத்தே²ஹீ’தி பா⁴வப்பச்சயந்தேனேவ ஸமாஸபடிஸேத⁴விதா⁴னா ‘ப்³ராஹ்மணஸ்ஸ ஸுக்கா’ இச்சாதோ³ ஸோ ஸமா ஸப்படிஸேதோ⁴ கத²ம் ஸிஜ்ஜ²தீதி அத்தோ².

கு³ணத்தனியேவாதி கு³ணஸபா⁴வே ஏவ, அபி⁴மதோதி வாத்திககாரஸ்ஸாபி⁴மதோ ‘‘தத³வட்டே²ஹி ச கு³ணேஹீ’’தி, தஸத்³தே³னாஸ்ஸ கு³ணஸ்ஸ பராமாஸோ தஸ்மிம்யேவ கு³ணே அவதிட்ட²ந்தீதி தத³வட்டா², கு³ணேயேவ கு³ணாதிட்ட²ந்தி ந கதா³சிபி ஸோயமித்யபே⁴தா³ த³ப்³ப³வுத்தயோ ஸுக்காத³யோ விய தே தத³வட்டா² கு³ணா க³ந்தா⁴த³யோ, தத³வட்டி²தேஹி கு³ணேஹி ச²ட்டீ² ஸமஸ்ஸதேதி வத்தப்³ப³ந்தி அத்தோ².

ஆபி⁴மதோதி ‘‘பூரணா’’தி³ஸுத்தே அப்³யயக்³க³ஹணேன, தே³வத³த்தஸ்ஸாதி ச²ட்டி²யா கு³ரும்ஹி ஸாபேக்க²த்தேபி கு³ருஸத்³த³ஸ்ஸ ஸம்ப³ந்தி⁴ஸத்³த³த்தா ஸகத்தே² [வாக்யே] விய வுத்தியம் ப்³யபேக்கா²-யாஹானிதோ வுத்திஸப்³பா⁴வம் வசனந்தரேன ஸாதே⁴துமாஹ- ‘ததா²சாஹூ’தி.

ஸாத்தே²வாதி ஸகத்தே² விய, அஸ்ஸாதி ஸம்ப³ந்தி⁴ஸத்³த³ஸ்ஸ, ஸாமத்தி²யம் க³மகத்தஞ்சத்தீ²தி பதா³னமஞ்ஞோஞ்ஞாபேக்கா²லக்க²ணம் ஸாமத்தி²யம் ஸாமத்தி²யாபா⁴வேபி விக்³க³ஹவாக்யத்த²ஸ்ஸ க³மகத்தம் வா அத்தீ²தி அத்தோ², கு³ருனோ குலம் தா³ஸஸ்ஸ ப⁴ரியாதி விக்³க³ஹோ, அதா²த்ர ப்³ராஹ்மணஸ்ஸ உச்சே’இச்சாதோ³ ஸாமத்தி²யம் க³மகத்தம் வா நத்தீ²தி குதோ-வஸிதம், யேன ததா³பா⁴வாத்ர ஸமாஸாபா⁴வோ வண்ணீயதேச்சாஹ-‘ஸாமத்த்²யாதி³னோத்வி’ச்சாதி³.

ஸமாஸாபா⁴வோ-பி⁴மதோதி ‘‘பூரணா’’தி³ஸுத்தே ஸமானாதி⁴கரஸ்ஸாபி உபாதா³னதோ. ஸேஹீதி அத்தனியேஹி, நாபி⁴மதோதி ‘‘சயுத்தேஹி ஸேஹி அஸமாஸிதேஹி ச²ட்டீ²ஸமாஸப்படிஸேதோ⁴வத்தப்³போ³’’ (வா) த்யனேன, புத²க³த்த²தாய [பி⁴ன்னத்த²தாயம்-வுத்தி] மிச்சஸ்ஸவிவரணம் க³வாதீ³னமஸமாஸேதி, ஏவமஸ்ஸாதீ³னம் ஸமாஸேனாலந்தி ஸம்ப³ந்தோ⁴.

யோகீ³னந்தி இதரீதரயோகீ³னம், அனேனேதரேதரயோக³சத்த²ஸமாஸம் வத³தி. வுத்திஹோதீத்யஸ்ஸ விவரணம் ச²ட்டீ²ஸமாஸோ ப⁴வதீதி, ஏகத்தீ²பா⁴வேஇச்சஸ்ஸ விவரணம் க³வாதீ³னஞ்ச சத்த²ஸமாஸே ஸதீதி.

ருள்ஹித்தாதி ஸமாஸஸ்ஸேவ கீளாவாசகத்தேன ஜீவிகாய ச பச்சாய கத்தேன பஸித்³த⁴த்தா, ந வாக்யஸ்ஸாதி ‘உத்³தா³லபுப்ப²ப⁴ஞ்ஜிகா’த்யாதோ³ ருள்ஹீவஸேன நிச்சஸமாஸோ ப⁴விஸ்ஸதீதி தத்ர கிம் வசனேனேதி மஞ்ஞதே, ஸரஸி ருள்ஹந்தி விக்³க³ஹோ.

அயம்பன அமாதி³ஸமாஸோ கம்மதா⁴ரயதி³கு³ஸமாஸாதி ஸப்³பே³பி பரேஸம் தப்புரிஸஸதி³ஸத்தா தப்புரிஸா, யதா² ஹி தஸ்ஸ புரிஸோ தப்புரிஸோதி உத்தரபத³த்த²ப்பதா⁴னோ, ததா² தே ஸியும், ஸங்க்²யாபுப்³ப³த்த நபும்ஸகத்தஸங்கா²தேஹி த்³வீஹி லக்க²ணேஹி க³ச்ச²தி பவத்ததீதிதி³கு³.