(12) 2. ஆபாயிகவக்³கோ³
1. ஆபாயிகஸுத்தம்
114. ‘‘தயோமே, பி⁴க்க²வே, ஆபாயிகா நேரயிகா இத³மப்பஹாய. கதமே தயோ? யோ ச அப்³ரஹ்மசாரீ ப்³ரஹ்மசாரிபடிஞ்ஞோ, யோ ச ஸுத்³த⁴ம் ப்³ரஹ்மசரியம் சரந்தம் அமூலகேன [அபூ⁴தேன (க.)] அப்³ரஹ்மசரியேன அனுத்³த⁴ம்ஸேதி, யோ சாயம் ஏவம்வாதீ³ ஏவம்தி³ட்டி² – ‘நத்தி² காமேஸு தோ³ஸோ’தி, ஸோ தாய காமேஸு பாதப்³யதம் ஆபஜ்ஜதி. இமே கோ², பி⁴க்க²வே, தயோ ஆபாயிகா நேரயிகா இத³மப்பஹாயா’’தி. பட²மம்.
2. து³ல்லப⁴ஸுத்தம்
115. ‘‘திண்ணம், பி⁴க்க²வே, பாதுபா⁴வோ து³ல்லபோ⁴ லோகஸ்மிம். கதமேஸம் திண்ணம்? ததா²க³தஸ்ஸ, பி⁴க்க²வே, அரஹதோ ஸம்மாஸம்பு³த்³த⁴ஸ்ஸ பாதுபா⁴வோ து³ல்லபோ⁴ லோகஸ்மிம், ததா²க³தப்பவேதி³தஸ்ஸ த⁴ம்மவினயஸ்ஸ தே³ஸேதா புக்³க³லோ து³ல்லபோ⁴ லோகஸ்மிம், கதஞ்ஞூ கதவேதீ³ புக்³க³லோ து³ல்லபோ⁴ லோகஸ்மிம். இமேஸம் கோ², பி⁴க்க²வே, திண்ணம் பாதுபா⁴வோ து³ல்லபோ⁴ லோகஸ்மி’’ந்தி. து³தியம்.
3. அப்பமேய்யஸுத்தம்
116. ‘‘தயோமே, பி⁴க்க²வே, புக்³க³லா ஸந்தோ ஸம்விஜ்ஜமானா லோகஸ்மிம். கதமே தயோ? ஸுப்பமேய்யோ, து³ப்பமேய்யோ, அப்பமேய்யோ. கதமோ ச, பி⁴க்க²வே, புக்³க³லோ ஸுப்பமேய்யோ? இத⁴, பி⁴க்க²வே, ஏகச்சோ புக்³க³லோ உத்³த⁴தோ ஹோதி உன்னளோ சபலோ முக²ரோ விகிண்ணவாசோ முட்ட²ஸ்ஸதி அஸம்பஜானோ அஸமாஹிதோ விப்³ப⁴ந்தசித்தோ பாகதிந்த்³ரியோ. அயம் வுச்சதி, பி⁴க்க²வே, புக்³க³லோ ஸுப்பமேய்யோ.
‘‘கதமோ ச, பி⁴க்க²வே, புக்³க³லோ து³ப்பமேய்யோ? இத⁴, பி⁴க்க²வே, ஏகச்சோ புக்³க³லோ அனுத்³த⁴தோ ஹோதி அனுன்னளோ அசபலோ அமுக²ரோ அவிகிண்ணவாசோ உபட்டி²தஸ்ஸதி ஸம்பஜானோ ஸமாஹிதோ ஏகக்³க³சித்தோ ஸம்வுதிந்த்³ரியோ. அயம் வுச்சதி, பி⁴க்க²வே, புக்³க³லோ து³ப்பமேய்யோ.
‘‘கதமோ ச, பி⁴க்க²வே, புக்³க³லோ அப்பமேய்யோ? இத⁴, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² அரஹம் ஹோதி கீ²ணாஸவோ. அயம் வுச்சதி, பி⁴க்க²வே, புக்³க³லோ அப்பமேய்யோ. இமே கோ², பி⁴க்க²வே, தயோ புக்³க³லா ஸந்தோ ஸம்விஜ்ஜமானா லோகஸ்மி’’ந்தி. ததியம்.
4. ஆனேஞ்ஜஸுத்தம்
117. ‘‘தயோமே, பி⁴க்க²வே, புக்³க³லா ஸந்தோ ஸம்விஜ்ஜமானா லோகஸ்மிம். கதமே தயோ? இத⁴, பி⁴க்க²வே, ஏகச்சோ புக்³க³லோ ஸப்³ப³ஸோ ரூபஸஞ்ஞானம் ஸமதிக்கமா படிக⁴ஸஞ்ஞானம் அத்த²ங்க³மா நானத்தஸஞ்ஞானம் அமனஸிகாரா ‘அனந்தோ ஆகாஸோ’தி ஆகாஸானஞ்சாயதனம் உபஸம்பஜ்ஜ விஹரதி. ஸோ தத³ஸ்ஸாதே³தி தம் நிகாமேதி தேன ச வித்திம் ஆபஜ்ஜதி, தத்ர டி²தோ தத³தி⁴முத்தோ தப்³ப³ஹுலவிஹாரீ அபரிஹீனோ காலம் குருமானோ ஆகாஸானஞ்சாயதனூபகா³னம் தே³வானம் ஸஹப்³யதம் உபபஜ்ஜதி. ஆகாஸானஞ்சாயதனூபகா³னம், பி⁴க்க²வே, தே³வானம் வீஸதி கப்பஸஹஸ்ஸானி ஆயுப்பமாணம். தத்த² புது²ஜ்ஜனோ யாவதாயுகம் ட²த்வா யாவதகம் தேஸம் தே³வானம் ஆயுப்பமாணம் தம் ஸப்³ப³ம் கே²பேத்வா நிரயம்பி க³ச்ச²தி திரச்சா²னயோனிம்பி க³ச்ச²தி பேத்திவிஸயம்பி க³ச்ச²தி. ப⁴க³வதோ பன ஸாவகோ தத்த² யாவதாயுகம் ட²த்வா யாவதகம் தேஸம் தே³வானம் ஆயுப்பமாணம் தம் ஸப்³ப³ம் கே²பேத்வா தஸ்மிம்யேவ ப⁴வே பரினிப்³பா³யதி. அயம் கோ², பி⁴க்க²வே, விஸேஸோ அயம் அதி⁴ப்பயாஸோ இத³ம் நானாகரணம் ஸுதவதோ அரியஸாவகஸ்ஸ அஸ்ஸுதவதா புது²ஜ்ஜனேன, யதி³த³ம் க³தியா உபபத்தியா.
‘‘புன சபரம், பி⁴க்க²வே, இதே⁴கச்சோ புக்³க³லோ ஸப்³ப³ஸோ ஆகாஸானஞ்சாயதனம் ஸமதிக்கம்ம ‘அனந்தம் விஞ்ஞாண’ந்தி விஞ்ஞாணஞ்சாயதனம் உபஸம்பஜ்ஜ விஹரதி. ஸோ தத³ஸ்ஸாதே³தி தம் நிகாமேதி தேன ச வித்திம் ஆபஜ்ஜதி, தத்ர டி²தோ தத³தி⁴முத்தோ தப்³ப³ஹுலவிஹாரீ அபரிஹீனோ காலம் குருமானோ விஞ்ஞாணஞ்சாயதனூபகா³னம் தே³வானம் ஸஹப்³யதம் உபபஜ்ஜதி. விஞ்ஞாணஞ்சாயதனூபகா³னம், பி⁴க்க²வே, தே³வானம் சத்தாரீஸம் கப்பஸஹஸ்ஸானி ஆயுப்பமாணம். தத்த² புது²ஜ்ஜனோ யாவதாயுகம் ட²த்வா யாவதகம் தேஸம் தே³வானம் ஆயுப்பமாணம் தம் ஸப்³ப³ம் கே²பேத்வா நிரயம்பி க³ச்ச²தி திரச்சா²னயோனிம்பி க³ச்ச²தி பேத்திவிஸயம்பி க³ச்ச²தி. ப⁴க³வதோ பன ஸாவகோ தத்த² யாவதாயுகம் ட²த்வா யாவதகம் தேஸம் தே³வானம் ஆயுப்பமாணம் தம் ஸப்³ப³ம் கே²பேத்வா தஸ்மிம்யேவ ப⁴வே பரினிப்³பா³யதி. அயம் கோ², பி⁴க்க²வே, விஸேஸோ அயம் அதி⁴ப்பயாஸோ இத³ம் நானாகரணம் ஸுதவதோ அரியஸாவகஸ்ஸ அஸ்ஸுதவதா புது²ஜ்ஜனேன, யதி³த³ம் க³தியா உபபத்தியா.
‘‘புன சபரம், பி⁴க்க²வே, இதே⁴கச்சோ புக்³க³லோ ஸப்³ப³ஸோ விஞ்ஞாணஞ்சாயதனம் ஸமதிக்கம்ம ‘நத்தி² கிஞ்சீ’தி ஆகிஞ்சஞ்ஞாயதனம் உபஸம்பஜ்ஜ விஹரதி. ஸோ தத³ஸ்ஸாதே³தி தம் நிகாமேதி தேன ச வித்திம் ஆபஜ்ஜதி, தத்ர டி²தோ தத³தி⁴முத்தோ தப்³ப³ஹுலவிஹாரீ அபரிஹீனோ காலம் குருமானோ ஆகிஞ்சஞ்ஞாயதனூபகா³னம் தே³வானம் ஸஹப்³யதம் உபபஜ்ஜதி. ஆகிஞ்சஞ்ஞாயதனூபகா³னம், பி⁴க்க²வே, தே³வானம் ஸட்டி² கப்பஸஹஸ்ஸானி ஆயுப்பமாணம். தத்த² புது²ஜ்ஜனோ யாவதாயுகம் ட²த்வா யாவதகம் தேஸம் தே³வானம் ஆயுப்பமாணம் தம் ஸப்³ப³ம் கே²பேத்வா நிரயம்பி க³ச்ச²தி திரச்சா²னயோனிம்பி க³ச்ச²தி பேத்திவிஸயம்பி க³ச்ச²தி. ப⁴க³வதோ பன ஸாவகோ தத்த² யாவதாயுகம் ட²த்வா யாவதகம் தேஸம் தே³வானம் ஆயுப்பமாணம் தம் ஸப்³ப³ம் கே²பேத்வா தஸ்மிம்யேவ ப⁴வே பரினிப்³பா³யதி. அயம் கோ², பி⁴க்க²வே, விஸேஸோ, அயம் அதி⁴ப்பயாஸோ இத³ம் நானாகரணம் ஸுதவதோ அரியஸாவகஸ்ஸ அஸ்ஸுதவதா புது²ஜ்ஜனேன, யதி³த³ம் க³தியா உபபத்தியா. ‘இமே கோ², பி⁴க்க²வே, தயோ புக்³க³லா ஸந்தோ ஸம்விஜ்ஜமானா லோகஸ்மி’’’ந்தி. சதுத்த²ம்.
5. விபத்திஸம்பதா³ஸுத்தம்
118. ‘‘திஸ்ஸோ இமா, பி⁴க்க²வே, விபத்தியோ. கதமா திஸ்ஸோ? ஸீலவிபத்தி, சித்தவிபத்தி, தி³ட்டி²விபத்தி. கதமா ச, பி⁴க்க²வே, ஸீலவிபத்தி? இத⁴, பி⁴க்க²வே, ஏகச்சோ பாணாதிபாதீ ஹோதி, அதி³ன்னாதா³யீ ஹோதி, காமேஸுமிச்சா²சாரீ ஹோதி, முஸாவாதீ³ ஹோதி, பிஸுணவாசோ ஹோதி, ப²ருஸவாசோ ஹோதி, ஸம்ப²ப்பலாபீ ஹோதி. அயம் வுச்சதி, பி⁴க்க²வே, ஸீலவிபத்தி.
‘‘கதமா ச, பி⁴க்க²வே, சித்தவிபத்தி? இத⁴, பி⁴க்க²வே, ஏகச்சோ அபி⁴ஜ்ஜா²லு ஹோதி ப்³யாபன்னசித்தோ. அயம் வுச்சதி, பி⁴க்க²வே, சித்தவிபத்தி.
‘‘கதமா ச, பி⁴க்க²வே, தி³ட்டி²விபத்தி? இத⁴, பி⁴க்க²வே, ஏகச்சோ மிச்சா²தி³ட்டி²கோ ஹோதி விபரீதத³ஸ்ஸனோ – ‘நத்தி² தி³ன்னம், நத்தி² யிட்ட²ம், நத்தி² ஹுதம், நத்தி² ஸுகதது³க்கடானம், கம்மானம் ப²லம் விபாகோ, நத்தி² அயம் லோகோ, நத்தி² பரோ லோகோ, நத்தி² மாதா, நத்தி² பிதா, நத்தி² ஸத்தா ஓபபாதிகா, நத்தி² லோகே ஸமணப்³ராஹ்மணா ஸம்மக்³க³தா ஸம்மாபடிபன்னா யே இமஞ்ச லோகம் பரஞ்ச லோகம் ஸயம் அபி⁴ஞ்ஞா ஸச்சி²கத்வா பவேதே³ந்தீ’தி. அயம் வுச்சதி, பி⁴க்க²வே, தி³ட்டி²விபத்தி. ஸீலவிபத்திஹேது வா, பி⁴க்க²வே, ஸத்தா காயஸ்ஸ பே⁴தா³ பரம் மரணா அபாயம் து³க்³க³திம் வினிபாதம் நிரயம் உபபஜ்ஜந்தி; சித்தவிபத்திஹேது வா, பி⁴க்க²வே, ஸத்தா காயஸ்ஸ பே⁴தா³ பரம் மரணா அபாயம் து³க்³க³திம் வினிபாதம் நிரயம் உபபஜ்ஜந்தி; தி³ட்டி²விபத்திஹேது வா, பி⁴க்க²வே, ஸத்தா காயஸ்ஸ பே⁴தா³ பரம் மரணா அபாயம் து³க்³க³திம் வினிபாதம் நிரயம் உபபஜ்ஜந்தி. இமா கோ², பி⁴க்க²வே, திஸ்ஸோ விபத்தியோதி.
‘‘திஸ்ஸோ இமா, பி⁴க்க²வே, ஸம்பதா³. கதமா திஸ்ஸோ? ஸீலஸம்பதா³, சித்தஸம்பதா³, தி³ட்டி²ஸம்பதா³. கதமா ச, பி⁴க்க²வே, ஸீலஸம்பதா³? இத⁴, பி⁴க்க²வே, ஏகச்சோ பாணாதிபாதா படிவிரதோ ஹோதி, அதி³ன்னாதா³னா படிவிரதோ ஹோதி, காமேஸுமிச்சா²சாரா படிவிரதோ ஹோதி, முஸாவாதா³ படிவிரதோ ஹோதி, பிஸுணாய வாசாய படிவிரதோ ஹோதி, ப²ருஸாய வாசாய படிவிரதோ ஹோதி, ஸம்ப²ப்பலாபா படிவிரதோ ஹோதி. அயம் வுச்சதி, பி⁴க்க²வே, ஸீலஸம்பதா³.
‘‘கதமா ச, பி⁴க்க²வே, சித்தஸம்பதா³? இத⁴, பி⁴க்க²வே, ஏகச்சோ அனபி⁴ஜ்ஜா²லு ஹோதி அப்³யாபன்னசித்தோ. அயம் வுச்சதி, பி⁴க்க²வே, சித்தஸம்பதா³.
‘‘கதமா ச, பி⁴க்க²வே, தி³ட்டி²ஸம்பதா³? இத⁴, பி⁴க்க²வே, ஏகச்சோ ஸம்மாதி³ட்டி²கோ ஹோதி அவிபரீதத³ஸ்ஸனோ – ‘அத்தி² தி³ன்னம், அத்தி² யிட்ட²ம், அத்தி² ஹுதம், அத்தி² ஸுகதது³க்கடானம் கம்மானம் ப²லம் விபாகோ, அத்தி² அயம் லோகோ, அத்தி² பரோ லோகோ, அத்தி² மாதா, அத்தி² பிதா, அத்தி² ஸத்தா ஓபபாதிகா, அத்தி² லோகே ஸமணப்³ராஹ்மணா ஸம்மக்³க³தா ஸம்மாபடிபன்னா யே இமஞ்ச லோகம் பரஞ்ச லோகம் ஸயம் அபி⁴ஞ்ஞா ஸச்சி²கத்வா பவேதே³ந்தீ’தி. அயம் வுச்சதி, பி⁴க்க²வே, தி³ட்டி²ஸம்பதா³. ஸீலஸம்பதா³ஹேது வா, பி⁴க்க²வே, ஸத்தா காயஸ்ஸ பே⁴தா³ பரம் மரணா ஸுக³திம் ஸக்³க³ம் லோகம் உபபஜ்ஜந்தி; சித்தஸம்பதா³ஹேது வா, பி⁴க்க²வே, ஸத்தா காயஸ்ஸ பே⁴தா³ பரம் மரணா ஸுக³திம் ஸக்³க³ம் லோகம் உபபஜ்ஜந்தி; தி³ட்டி²ஸம்பதா³ஹேது வா, பி⁴க்க²வே, ஸத்தா காயஸ்ஸ பே⁴தா³ பரம் மரணா ஸுக³திம் ஸக்³க³ம் லோகம் உபபஜ்ஜந்தி. இமா கோ², பி⁴க்க²வே, திஸ்ஸோ ஸம்பதா³’’தி. பஞ்சமம்.
6. அபண்ணகஸுத்தம்
119. ‘‘திஸ்ஸோ இமா, பி⁴க்க²வே, விபத்தியோ. கதமா திஸ்ஸோ? ஸீலவிபத்தி, சித்தவிபத்தி, தி³ட்டி²விபத்தி. கதமா ச, பி⁴க்க²வே, ஸீலவிபத்தி? இத⁴, பி⁴க்க²வே, ஏகச்சோ பாணாதிபாதீ ஹோதி…பே… ஸம்ப²ப்பலாபீ ஹோதி. அயம் வுச்சதி, பி⁴க்க²வே, ஸீலவிபத்தி.
‘‘கதமா ச, பி⁴க்க²வே, சித்தவிபத்தி? இத⁴, பி⁴க்க²வே, ஏகச்சோ அபி⁴ஜ்ஜா²லு ஹோதி ப்³யாபன்னசித்தோ. அயம் வுச்சதி, பி⁴க்க²வே, சித்தவிபத்தி.
‘‘கதமா ச, பி⁴க்க²வே, தி³ட்டி²விபத்தி? இத⁴, பி⁴க்க²வே, ஏகச்சோ மிச்சா²தி³ட்டி²கோ ஹோதி விபரீதத³ஸ்ஸனோ – ‘நத்தி² தி³ன்னம், நத்தி² யிட்ட²ம்…பே… யே இமஞ்ச லோகம் பரஞ்ச லோகம் ஸயம் அபி⁴ஞ்ஞா ஸச்சி²கத்வா பவேதே³ந்தீ’தி. அயம் வுச்சதி, பி⁴க்க²வே, தி³ட்டி²விபத்தி. ஸீலவிபத்திஹேது வா, பி⁴க்க²வே…பே… தி³ட்டி²விபத்திஹேது வா, பி⁴க்க²வே, ஸத்தா காயஸ்ஸ பே⁴தா³ பரம் மரணா அபாயம் து³க்³க³திம் வினிபாதம் நிரயம் உபபஜ்ஜந்தி. ஸேய்யதா²பி, பி⁴க்க²வே, அபண்ணகோ மணி உத்³த⁴ம் கி²த்தோ யேன யேனேவ பதிட்டா²தி ஸுப்பதிட்டி²தம்யேவ பதிட்டா²தி; ஏவமேவம் கோ², பி⁴க்க²வே, ஸீலவிபத்திஹேது வா ஸத்தா…பே… உபபஜ்ஜந்தி. இமா கோ², பி⁴க்க²வே, திஸ்ஸோ விபத்தியோதி.
‘‘திஸ்ஸோ இமா, பி⁴க்க²வே, ஸம்பதா³. கதமா திஸ்ஸோ? ஸீலஸம்பதா³, சித்தஸம்பதா³, தி³ட்டி²ஸம்பதா³. கதமா ச, பி⁴க்க²வே, ஸீலஸம்பதா³? இத⁴, பி⁴க்க²வே, ஏகச்சோ பாணாதிபாதா படிவிரதோ ஹோதி…பே… அயம் வுச்சதி, பி⁴க்க²வே, ஸீலஸம்பதா³.
‘‘கதமா ச, பி⁴க்க²வே, சித்தஸம்பதா³? இத⁴, பி⁴க்க²வே, ஏகச்சோ அனபி⁴ஜ்ஜா²லு ஹோதி அப்³யாபன்னசித்தோ. அயம் வுச்சதி, பி⁴க்க²வே, சித்தஸம்பதா³.
‘‘கதமா ச, பி⁴க்க²வே, தி³ட்டி²ஸம்பதா³? இத⁴, பி⁴க்க²வே, ஏகச்சோ ஸம்மாதி³ட்டி²கோ ஹோதி அவிபரீதத³ஸ்ஸனோ – ‘அத்தி² தி³ன்னம், அத்தி² யிட்ட²ம்…பே… யே இமஞ்ச லோகம் பரஞ்ச லோகம் ஸயம் அபி⁴ஞ்ஞா ஸச்சி²கத்வா பவேதே³ந்தீ’தி. அயம் வுச்சதி, பி⁴க்க²வே, தி³ட்டி²ஸம்பதா³. ஸீலஸம்பதா³ஹேது வா, பி⁴க்க²வே, ஸத்தா காயஸ்ஸ பே⁴தா³ பரம் மரணா ஸுக³திம் ஸக்³க³ம் லோகம் உபபஜ்ஜந்தி. சித்தஸம்பதா³ஹேது வா…பே… தி³ட்டி²ஸம்பதா³ஹேது வா, பி⁴க்க²வே, ஸத்தா காயஸ்ஸ பே⁴தா³ பரம் மரணா ஸுக³திம் ஸக்³க³ம் லோகம் உபபஜ்ஜந்தி. ஸேய்யதா²பி, பி⁴க்க²வே, அபண்ணகோ மணி உத்³த⁴ம் கி²த்தோ யேன யேனேவ பதிட்டா²தி ஸுப்பதிட்டி²தம்யேவ பதிட்டா²தி; ஏவமேவம் கோ², பி⁴க்க²வே, ஸீலஸம்பதா³ஹேது வா ஸத்தா காயஸ்ஸ பே⁴தா³ பரம் மரணா ஸுக³திம் ஸக்³க³ம் லோகம் உபபஜ்ஜந்தி, சித்தஸம்பதா³ஹேது வா ஸத்தா…பே… தி³ட்டி²ஸம்பதா³ஹேது வா ஸத்தா காயஸ்ஸ பே⁴தா³ பரம் மரணா ஸுக³திம் ஸக்³க³ம் லோகம் உபபஜ்ஜந்தி. இமா கோ², பி⁴க்க²வே, திஸ்ஸோ ஸம்பதா³’’தி. ச²ட்ட²ம்.
7. கம்மந்தஸுத்தம்
120. ‘‘திஸ்ஸோ இமா, பி⁴க்க²வே, விபத்தியோ. கதமா திஸ்ஸோ? கம்மந்தவிபத்தி, ஆஜீவவிபத்தி, தி³ட்டி²விபத்தி. கதமா ச, பி⁴க்க²வே, கம்மந்தவிபத்தி? இத⁴, பி⁴க்க²வே, ஏகச்சோ பாணாதிபாதீ ஹோதி…பே… ஸம்ப²ப்பலாபீ ஹோதி. அயம் வுச்சதி, பி⁴க்க²வே, கம்மந்தவிபத்தி.
‘‘கதமா ச, பி⁴க்க²வே, ஆஜீவவிபத்தி? இத⁴, பி⁴க்க²வே, ஏகச்சோ மிச்சா²ஆஜீவோ ஹோதி, மிச்சா²ஆஜீவேன ஜீவிகம் [ஜீவிதம் (ஸ்யா. கம். க.)] கப்பேதி. அயம் வுச்சதி, பி⁴க்க²வே, ஆஜீவவிபத்தி.
‘‘கதமா ச, பி⁴க்க²வே, தி³ட்டி²விபத்தி? இத⁴, பி⁴க்க²வே, ஏகச்சோ மிச்சா²தி³ட்டி²கோ ஹோதி விபரீதத³ஸ்ஸனோ – ‘நத்தி² தி³ன்னம், நத்தி² யிட்ட²ம்…பே… யே இமஞ்ச லோகம் பரஞ்ச லோகம் ஸயம் அபி⁴ஞ்ஞா ஸச்சி²கத்வா பவேதே³ந்தீ’தி. அயம் வுச்சதி, பி⁴க்க²வே, தி³ட்டி²விபத்தி. இமா கோ², பி⁴க்க²வே, திஸ்ஸோ விபத்தியோதி.
‘‘திஸ்ஸோ இமா, பி⁴க்க²வே, ஸம்பதா³. கதமா திஸ்ஸோ? கம்மந்தஸம்பதா³, ஆஜீவஸம்பதா³, தி³ட்டி²ஸம்பதா³. கதமா ச, பி⁴க்க²வே, கம்மந்தஸம்பதா³? இத⁴, பி⁴க்க²வே, ஏகச்சோ பாணாதிபாதா படிவிரதோ ஹோதி…பே… ஸம்ப²ப்பலாபா படிவிரதோ ஹோதி. அயம் வுச்சதி, பி⁴க்க²வே, கம்மந்தஸம்பதா³.
‘‘கதமா ச, பி⁴க்க²வே, ஆஜீவஸம்பதா³? இத⁴, பி⁴க்க²வே, ஏகச்சோ ஸம்மாஆஜீவோ ஹோதி, ஸம்மாஆஜீவேன ஜீவிகம் கப்பேதி. அயம் வுச்சதி, பி⁴க்க²வே, ஆஜீவஸம்பதா³.
‘‘கதமா ச, பி⁴க்க²வே, தி³ட்டி²ஸம்பதா³? இத⁴, பி⁴க்க²வே, ஏகச்சோ ஸம்மாதி³ட்டி²கோ ஹோதி அவிபரீதத³ஸ்ஸனோ – ‘அத்தி² தி³ன்னம், அத்தி² யிட்ட²ம்…பே… யே இமஞ்ச லோகம் பரஞ்ச லோகம் ஸயம் அபி⁴ஞ்ஞா ஸச்சி²கத்வா பவேதே³ந்தீ’தி. அயம் வுச்சதி, பி⁴க்க²வே, தி³ட்டி²ஸம்பதா³. இமா கோ², பி⁴க்க²வே, திஸ்ஸோ ஸம்பதா³’’தி. ஸத்தமம்.
8. பட²மஸோசேய்யஸுத்தம்
121. ‘‘தீணிமானி, பி⁴க்க²வே, ஸோசேய்யானி. கதமானி தீணி? காயஸோசேய்யம், வசீஸோசேய்யம், மனோஸோசேய்யம். கதமஞ்ச, பி⁴க்க²வே, காயஸோசேய்யம்? இத⁴, பி⁴க்க²வே, ஏகச்சோ பாணாதிபாதா படிவிரதோ ஹோதி, அதி³ன்னாதா³னா படிவிரதோ ஹோதி, காமேஸுமிச்சா²சாரா படிவிரதோ ஹோதி. இத³ம் வுச்சதி, பி⁴க்க²வே, காயஸோசேய்யம்.
‘‘கதமஞ்ச, பி⁴க்க²வே, வசீஸோசேய்யம்? இத⁴, பி⁴க்க²வே, ஏகச்சோ முஸாவாதா³ படிவிரதோ ஹோதி, பிஸுணாய வாசாய படிவிரதோ ஹோதி, ப²ருஸாய வாசாய படிவிரதோ ஹோதி, ஸம்ப²ப்பலாபா படிவிரதோ ஹோதி. இத³ம் வுச்சதி பி⁴க்க²வே, வசீஸோசேய்யம்.
‘‘கதமஞ்ச, பி⁴க்க²வே, மனோஸோசேய்யம்? இத⁴, பி⁴க்க²வே, ஏகச்சோ அனபி⁴ஜ்ஜா²லு ஹோதி அப்³யாபன்னசித்தோ ஸம்மாதி³ட்டி²கோ. இத³ம் வுச்சதி, பி⁴க்க²வே, மனோஸோசேய்யம். இமானி கோ², பி⁴க்க²வே, தீணி ஸோசேய்யானீ’’தி. அட்ட²மம்.
9. து³தியஸோசேய்யஸுத்தம்
122. ‘‘தீணிமானி, பி⁴க்க²வே, ஸோசேய்யானி. கதமானி தீணி? காயஸோசேய்யம், வசீஸோசேய்யம், மனோஸோசேய்யம். கதமஞ்ச, பி⁴க்க²வே, காயஸோசேய்யம்? இத⁴, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² பாணாதிபாதா படிவிரதோ ஹோதி, அதி³ன்னாதா³னா படிவிரதோ ஹோதி, அப்³ரஹ்மசரியா படிவிரதோ ஹோதி. இத³ம் வுச்சதி, பி⁴க்க²வே, காயஸோசேய்யம்.
‘‘கதமஞ்ச, பி⁴க்க²வே, வசீஸோசேய்யம்? இத⁴, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² முஸாவாதா³ படிவிரதோ ஹோதி, பிஸுணாய வாசாய படிவிரதோ ஹோதி, ப²ருஸாய வாசாய படிவிரதோ ஹோதி, ஸம்ப²ப்பலாபா படிவிரதோ ஹோதி. இத³ம் வுச்சதி, பி⁴க்க²வே, வசீஸோசேய்யம்.
‘‘கதமஞ்ச, பி⁴க்க²வே, மனோஸோசேய்யம்? இத⁴, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² ஸந்தம் வா அஜ்ஜ²த்தம் காமச்ச²ந்த³ம் – ‘அத்தி² மே அஜ்ஜ²த்தம் காமச்ச²ந்தோ³’தி பஜானாதி; அஸந்தம் வா அஜ்ஜ²த்தம் காமச்ச²ந்த³ம் – ‘நத்தி² மே அஜ்ஜ²த்தம் காமச்ச²ந்தோ³’தி பஜானாதி; யதா² ச அனுப்பன்னஸ்ஸ காமச்ச²ந்த³ஸ்ஸ உப்பாதோ³ ஹோதி, தஞ்ச பஜானாதி; யதா² ச உப்பன்னஸ்ஸ காமச்ச²ந்த³ஸ்ஸ பஹானம் ஹோதி, தஞ்ச பஜானாதி; யதா² ச பஹீனஸ்ஸ காமச்ச²ந்த³ஸ்ஸ ஆயதிம் அனுப்பாதோ³ ஹோதி, தஞ்ச பஜானாதி; ஸந்தம் வா அஜ்ஜ²த்தம் ப்³யாபாத³ம் – ‘அத்தி² மே அஜ்ஜ²த்தம் ப்³யாபாதோ³’தி பஜானாதி; அஸந்தம் வா அஜ்ஜ²த்தம் ப்³யாபாத³ம் – ‘நத்தி² மே அஜ்ஜ²த்தம் ப்³யாபாதோ³’தி பஜானாதி; யதா² ச அனுப்பன்னஸ்ஸ ப்³யாபாத³ஸ்ஸ உப்பாதோ³ ஹோதி, தஞ்ச பஜானாதி; யதா² ச உப்பன்னஸ்ஸ ப்³யாபாத³ஸ்ஸ பஹானம் ஹோதி, தஞ்ச பஜானாதி; யதா² ச பஹீனஸ்ஸ ப்³யாபாத³ஸ்ஸ ஆயதிம் அனுப்பாதோ³ ஹோதி, தஞ்ச பஜானாதி; ஸந்தம் வா அஜ்ஜ²த்தம் தி²னமித்³த⁴ம் – ‘அத்தி² மே அஜ்ஜ²த்தம் தி²னமித்³த⁴’ந்தி பஜானாதி; அஸந்தம் வா அஜ்ஜ²த்தம் தி²னமித்³த⁴ம் – ‘நத்தி² மே அஜ்ஜ²த்தம் தி²னமித்³த⁴’ந்தி பஜானாதி; யதா² ச அனுப்பன்னஸ்ஸ தி²னமித்³த⁴ஸ்ஸ உப்பாதோ³ ஹோதி, தஞ்ச பஜானாதி; யதா² ச உப்பன்னஸ்ஸ தி²னமித்³த⁴ஸ்ஸ பஹானம் ஹோதி, தஞ்ச பஜானாதி; யதா² ச பஹீனஸ்ஸ தி²னமித்³த⁴ஸ்ஸ ஆயதிம் அனுப்பாதோ³ ஹோதி, தஞ்ச பஜானாதி; ஸந்தம் வா அஜ்ஜ²த்தம் உத்³த⁴ச்சகுக்குச்சம் – ‘அத்தி² மே அஜ்ஜ²த்தம் உத்³த⁴ச்சகுக்குச்ச’ந்தி பஜானாதி; அஸந்தம் வா அஜ்ஜ²த்தம் உத்³த⁴ச்சகுக்குச்சம் – ‘நத்தி² மே அஜ்ஜ²த்தம் உத்³த⁴ச்சகுக்குச்ச’ந்தி பஜானாதி; யதா² ச அனுப்பன்னஸ்ஸ உத்³த⁴ச்சகுக்குச்சஸ்ஸ உப்பாதோ³ ஹோதி, தஞ்ச பஜானாதி; யதா² ச உப்பன்னஸ்ஸ உத்³த⁴ச்சகுக்குச்சஸ்ஸ பஹானம் ஹோதி, தஞ்ச பஜானாதி; யதா² ச பஹீனஸ்ஸ உத்³த⁴ச்சகுக்குச்சஸ்ஸ ஆயதிம் அனுப்பாதோ³ ஹோதி, தஞ்ச பஜானாதி; ஸந்தம் வா அஜ்ஜ²த்தம் விசிகிச்ச²ம் – ‘அத்தி² மே அஜ்ஜ²த்தம் விசிகிச்சா²’தி பஜானாதி; அஸந்தம் வா அஜ்ஜ²த்தம் விசிகிச்ச²ம் – ‘நத்தி² மே அஜ்ஜ²த்தம் விசிகிச்சா²’தி பஜானாதி; யதா² ச அனுப்பன்னாய விசிகிச்சா²ய உப்பாதோ³ ஹோதி, தஞ்ச பஜானாதி; யதா² ச உப்பன்னாய விசிகிச்சா²ய பஹானம் ஹோதி, தஞ்ச பஜானாதி; யதா² ச பஹீனாய விசிகிச்சா²ய ஆயதிம் அனுப்பாதோ³ ஹோதி, தஞ்ச பஜானாதி. இத³ம் வுச்சதி, பி⁴க்க²வே, மனோஸோசேய்யம். இமானி கோ², பி⁴க்க²வே, தீணி ஸோசேய்யானீதி.
[இதிவு. 66] ‘‘காயஸுசிம் வசீஸுசிம், சேதோஸுசிம் அனாஸவம்;
ஸுசிம் ஸோசேய்யஸம்பன்னம், ஆஹு நின்ஹாதபாபக’’ந்தி. நவமம்;
10. மோனேய்யஸுத்தம்
123. ‘‘தீணிமானி, பி⁴க்க²வே, மோனேய்யானி. கதமானி தீணி? காயமோனேய்யம், வசீமோனேய்யம், மனோமோனேய்யம். கதமஞ்ச, பி⁴க்க²வே, காயமோனேய்யம்? இத⁴, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² பாணாதிபாதா படிவிரதோ ஹோதி, அதி³ன்னாதா³னா படிவிரதோ ஹோதி, அப்³ரஹ்மசரியா படிவிரதோ ஹோதி. இத³ம் வுச்சதி, பி⁴க்க²வே, காயமோனேய்யம்.
‘‘கதமஞ்ச, பி⁴க்க²வே, வசீமோனேய்யம்? இத⁴, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² முஸாவாதா³ படிவிரதோ ஹோதி, பிஸுணாய வாசாய படிவிரதோ ஹோதி, ப²ருஸாய வாசாய படிவிரதோ ஹோதி, ஸம்ப²ப்பலாபா படிவிரதோ ஹோதி. இத³ம் வுச்சதி, பி⁴க்க²வே, வசீமோனேய்யம்.
‘‘கதமஞ்ச, பி⁴க்க²வே, மனோமோனேய்யம்? இத⁴, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² ஆஸவானம் க²யா அனாஸவம் சேதோவிமுத்திம் பஞ்ஞாவிமுத்திம் தி³ட்டே²வ த⁴ம்மே ஸயம் அபி⁴ஞ்ஞா ஸச்சி²கத்வா உபஸம்பஜ்ஜ விஹரதி. இத³ம் வுச்சதி, பி⁴க்க²வே, மனோமோனேய்யம். இமானி கோ², பி⁴க்க²வே, தீணி மோனேய்யானீ’’தி.
‘‘காயமுனிம் வசீமுனிம், சேதோமுனிம் அனாஸவம்;
முனிம் மோனேய்யஸம்பன்னம், ஆஹு ஸப்³ப³ப்பஹாயின’’ந்தி. த³ஸமம்;
ஆபாயிகவக்³கோ³ த்³வாத³ஸமோ.