(10) 5. லோணகபல்லவக்³கோ³

1. அச்சாயிகஸுத்தம்

93. ‘‘தீணிமானி, பி⁴க்க²வே, கஸ்ஸகஸ்ஸ க³ஹபதிஸ்ஸ அச்சாயிகானி கரணீயானி. கதமானி தீணி? இத⁴, பி⁴க்க²வே, கஸ்ஸகோ க³ஹபதி ஸீக⁴ம் ஸீக⁴ம் கே²த்தம் ஸுகட்ட²ம் கரோதி ஸுமதிகதம். ஸீக⁴ம் ஸீக⁴ம் கே²த்தம் ஸுகட்ட²ம் கரித்வா ஸுமதிகதம் ஸீக⁴ம் ஸீக⁴ம் பீ³ஜானி பதிட்டா²பேதி. ஸீக⁴ம் ஸீக⁴ம் பீ³ஜானி பதிட்டா²பேத்வா ஸீக⁴ம் ஸீக⁴ம் உத³கம் அபி⁴னேதிபி அபனேதிபி. இமானி கோ², பி⁴க்க²வே, தீணி கஸ்ஸகஸ்ஸ க³ஹபதிஸ்ஸ அச்சாயிகானி கரணீயானி. தஸ்ஸ கோ² தம், பி⁴க்க²வே, கஸ்ஸகஸ்ஸ க³ஹபதிஸ்ஸ நத்தி² ஸா இத்³தி⁴ வா ஆனுபா⁴வோ வா – ‘அஜ்ஜேவ மே த⁴ஞ்ஞானி ஜாயந்து, ஸ்வேவ க³ப்³பீ⁴னி ஹோந்து, உத்தரஸ்வேவ பச்சந்தூ’தி. அத² கோ², பி⁴க்க²வே, ஹோதி ஸோ ஸமயோ யம் தஸ்ஸ கஸ்ஸகஸ்ஸ க³ஹபதிஸ்ஸ தானி த⁴ஞ்ஞானி உதுபரிணாமீனி ஜாயந்திபி க³ப்³பீ⁴னிபி ஹோந்தி பச்சந்திபி.

‘‘ஏவமேவம் கோ², பி⁴க்க²வே, தீணிமானி பி⁴க்கு²ஸ்ஸ அச்சாயிகானி கரணீயானி. கதமானி தீணி? அதி⁴ஸீலஸிக்கா²ஸமாதா³னம், அதி⁴சித்தஸிக்கா²ஸமாதா³னம், அதி⁴பஞ்ஞாஸிக்கா²ஸமாதா³னம் – இமானி கோ², பி⁴க்க²வே, தீணி பி⁴க்கு²ஸ்ஸ அச்சாயிகானி கரணீயானி. தஸ்ஸ கோ² தம், பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு²னோ நத்தி² ஸா இத்³தி⁴ வா அனுபா⁴வோ வா – ‘அஜ்ஜேவ மே அனுபாதா³ய ஆஸவேஹி சித்தம் விமுச்சது ஸ்வே வா உத்தரஸ்வே வா’தி. அத² கோ², பி⁴க்க²வே, ஹோதி ஸோ ஸமயோ யம் தஸ்ஸ பி⁴க்கு²னோ அதி⁴ஸீலம்பி ஸிக்க²தோ அதி⁴சித்தம்பி ஸிக்க²தோ அதி⁴பஞ்ஞம்பி ஸிக்க²தோ அனுபாதா³ய ஆஸவேஹி சித்தம் விமுச்சதி.

‘‘தஸ்மாதிஹ, பி⁴க்க²வே, ஏவம் ஸிக்கி²தப்³ப³ம் – ‘திப்³போ³ நோ ச²ந்தோ³ ப⁴விஸ்ஸதி அதி⁴ஸீலஸிக்கா²ஸமாதா³னே, திப்³போ³ ச²ந்தோ³ ப⁴விஸ்ஸதி அதி⁴சித்தஸிக்கா²ஸமாதா³னே, திப்³போ³ ச²ந்தோ³ ப⁴விஸ்ஸதி அதி⁴பஞ்ஞாஸிக்கா²ஸமாதா³னே’தி. ஏவஞ்ஹி வோ, பி⁴க்க²வே, ஸிக்கி²தப்³ப³’’ந்தி. பட²மம்.

2. பவிவேகஸுத்தம்

94. ‘‘தீணிமானி, பி⁴க்க²வே, அஞ்ஞதித்தி²யா பரிப்³பா³ஜகா பவிவேகானி பஞ்ஞாபேந்தி. கதமானி தீணி? சீவரபவிவேகம், பிண்ட³பாதபவிவேகம், ஸேனாஸனபவிவேகம்.

‘‘தத்ரித³ம், பி⁴க்க²வே, அஞ்ஞதித்தி²யா பரிப்³பா³ஜகா சீவரபவிவேகஸ்மிம் பஞ்ஞாபேந்தி, ஸாணானிபி தா⁴ரேந்தி, மஸாணானிபி தா⁴ரேந்தி, ச²வது³ஸ்ஸானிபி தா⁴ரேந்தி, பம்ஸுகூலானிபி தா⁴ரேந்தி, திரீடானிபி தா⁴ரேந்தி, அஜினம்பி தா⁴ரேந்தி, அஜினக்கி²பம்பி தா⁴ரேந்தி, குஸசீரம்பி தா⁴ரேந்தி, வாகசீரம்பி தா⁴ரேந்தி, ப²லகசீரம்பி தா⁴ரேந்தி, கேஸகம்ப³லம்பி தா⁴ரேந்தி, வாலகம்ப³லம்பி தா⁴ரேந்தி, உலூகபக்கி²கம்பி தா⁴ரேந்தி. இத³ம் கோ², பி⁴க்க²வே, அஞ்ஞதித்தி²யா பரிப்³பா³ஜகா சீவரபவிவேகஸ்மிம் பஞ்ஞாபேந்தி.

‘‘தத்ரித³ம், பி⁴க்க²வே, அஞ்ஞதித்தி²யா பரிப்³பா³ஜகா பிண்ட³பாதபவிவேகஸ்மிம் பஞ்ஞாபேந்தி. ஸாகப⁴க்கா²பி ஹோந்தி, ஸாமாகப⁴க்கா²பி ஹோந்தி, நீவாரப⁴க்கா²பி ஹோந்தி, த³த்³து³லப⁴க்கா²பி ஹோந்தி, ஹடப⁴க்கா²பி ஹோந்தி, கணப⁴க்கா²பி ஹோந்தி, ஆசாமப⁴க்கா²பி ஹோந்தி, பிஞ்ஞாகப⁴க்கா²பி ஹோந்தி, திணப⁴க்கா²பி ஹோந்தி, கோ³மயப⁴க்கா²பி ஹோந்தி, வனமூலப²லாஹாரா யாபேந்தி பவத்தப²லபோ⁴ஜீ. இத³ம் கோ², பி⁴க்க²வே, அஞ்ஞதித்தி²யா பரிப்³பா³ஜகா பிண்ட³பாதபவிவேகஸ்மிம் பஞ்ஞாபேந்தி.

‘‘தத்ரித³ம், பி⁴க்க²வே, அஞ்ஞதித்தி²யா பரிப்³பா³ஜகா ஸேனாஸனபவிவேகஸ்மிம் பஞ்ஞாபேந்தி அரஞ்ஞம் ருக்க²மூலம் ஸுஸானம் [ருக்க²மூலம் பு⁴ஸாகா³ரம் ஸுஸானம் (க.)] வனபத்த²ம் அப்³போ⁴காஸம் பலாலபுஞ்ஜம் பு⁴ஸாகா³ரம் [ஸுஞ்ஞாகா³ரம் (க.)]. இத³ம் கோ², பி⁴க்க²வே, அஞ்ஞதித்தி²யா பரிப்³பா³ஜகா ஸேனாஸனபவிவேகஸ்மிம் பஞ்ஞாபேந்தி. இமானி கோ², பி⁴க்க²வே, தீணி அஞ்ஞதித்தி²யா பரிப்³பா³ஜகா பவிவேகானி பஞ்ஞாபேந்தி.

‘‘தீணி கோ² பனிமானி, பி⁴க்க²வே, இமஸ்மிம் த⁴ம்மவினயே பி⁴க்கு²னோ பவிவேகானி. கதமானி தீணி? இத⁴, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² ஸீலவா ச ஹோதி, து³ஸ்ஸீல்யஞ்சஸ்ஸ பஹீனம் ஹோதி, தேன ச விவித்தோ ஹோதி; ஸம்மாதி³ட்டி²கோ ச ஹோதி, மிச்சா²தி³ட்டி² சஸ்ஸ பஹீனா ஹோதி, தாய ச விவித்தோ ஹோதி; கீ²ணாஸவோ ச ஹோதி, ஆஸவா சஸ்ஸ பஹீனா ஹோந்தி, தேஹி ச விவித்தோ ஹோதி. யதோ கோ², பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² ஸீலவா ஹோதி, து³ஸ்ஸீல்யஞ்சஸ்ஸ பஹீனம் ஹோதி, தேன ச விவித்தோ ஹோதி; ஸம்மாதி³ட்டி²கோ ச ஹோதி, மிச்சா²தி³ட்டி² சஸ்ஸ பஹீனா ஹோதி, தாய ச விவித்தோ ஹோதி; கீ²ணாஸவோ ச ஹோதி, ஆஸவா சஸ்ஸ பஹீனா ஹோந்தி, தேஹி ச விவித்தோ ஹோதி. அயம் வுச்சதி, பி⁴க்க²வே, ‘பி⁴க்கு² அக்³க³ப்பத்தோ ஸாரப்பத்தோ ஸுத்³தோ⁴ ஸாரே பதிட்டி²தோ’’’.

‘‘ஸேய்யதா²பி, பி⁴க்க²வே, கஸ்ஸகஸ்ஸ க³ஹபதிஸ்ஸ ஸம்பன்னம் ஸாலிக்கே²த்தம். தமேனம் கஸ்ஸகோ க³ஹபதி ஸீக⁴ம் ஸீக⁴ம் [ஸீக⁴ஸீக⁴ம் (ஸீ. ஸ்யா. கம். பீ.)] லவாபேய்ய. ஸீக⁴ம் ஸீக⁴ம் லவாபேத்வா ஸீக⁴ம் ஸீக⁴ம் ஸங்க⁴ராபேய்ய. ஸீக⁴ம் ஸீக⁴ம் ஸங்க⁴ராபேத்வா ஸீக⁴ம் ஸீக⁴ம் உப்³ப³ஹாபேய்ய [உப்³பா³ஹாபேய்ய (ஸ்யா. கம்.)]. ஸீக⁴ம் ஸீக⁴ம் உப்³ப³ஹாபேத்வா ஸீக⁴ம் ஸீக⁴ம் புஞ்ஜம் காராபேய்ய. ஸீக⁴ம் ஸீக⁴ம் புஞ்ஜம் காராபேத்வா ஸீக⁴ம் ஸீக⁴ம் மத்³தா³பேய்ய. ஸீக⁴ம் ஸீக⁴ம் மத்³தா³பேத்வா ஸீக⁴ம் ஸீக⁴ம் பலாலானி உத்³த⁴ராபேய்ய. ஸீக⁴ம் ஸீக⁴ம் பலாலானி உத்³த⁴ராபேத்வா ஸீக⁴ம் ஸீக⁴ம் பு⁴ஸிகம் உத்³த⁴ராபேய்ய. ஸீக⁴ம் ஸீக⁴ம் பு⁴ஸிகம் உத்³த⁴ராபேத்வா ஸீக⁴ம் ஸீக⁴ம் ஓபுனாபேய்ய. ஸீக⁴ம் ஸீக⁴ம் ஓபுனாபேத்வா ஸீக⁴ம் ஸீக⁴ம் அதிஹராபேய்ய. ஸீக⁴ம் ஸீக⁴ம் அதிஹராபேத்வா ஸீக⁴ம் ஸீக⁴ம் கோட்டாபேய்ய. ஸீக⁴ம் ஸீக⁴ம் கோட்டாபேத்வா ஸீக⁴ம் ஸீக⁴ம் து²ஸானி உத்³த⁴ராபேய்ய. ஏவமஸ்ஸு [ஏவஸ்ஸு (க.)] தானி, பி⁴க்க²வே, கஸ்ஸகஸ்ஸ க³ஹபதிஸ்ஸ த⁴ஞ்ஞானி அக்³க³ப்பத்தானி ஸாரப்பத்தானி ஸுத்³தா⁴னி ஸாரே பதிட்டி²தானி.

‘‘ஏவமேவம் கோ², பி⁴க்க²வே, யதோ பி⁴க்கு² ஸீலவா ச ஹோதி, து³ஸ்ஸீல்யஞ்சஸ்ஸ பஹீனம் ஹோதி, தேன ச விவித்தோ ஹோதி; ஸம்மாதி³ட்டி²கோ ச ஹோதி, மிச்சா²தி³ட்டி² சஸ்ஸ பஹீனா ஹோதி, தாய ச விவித்தோ ஹோதி; கீ²ணாஸவோ ச ஹோதி, ஆஸவா சஸ்ஸ பஹீனா ஹோந்தி, தேஹி ச விவித்தோ ஹோதி. அயம் வுச்சதி, பி⁴க்க²வே, ‘பி⁴க்கு² அக்³க³ப்பத்தோ ஸாரப்பத்தோ ஸுத்³தோ⁴ ஸாரே பதிட்டி²தோ’’’தி. து³தியம்.

3. ஸரத³ஸுத்தம்

95. ‘‘ஸேய்யதா²பி, பி⁴க்க²வே, ஸரத³ஸமயே வித்³தே⁴ விக³தவலாஹகே தே³வே ஆதி³ச்சோ நப⁴ம் அப்³பு⁴ஸ்ஸக்கமானோ [அப்³பு⁴ஸ்ஸுக்கமானோ (ஸீ. பீ.)] ஸப்³ப³ம் ஆகாஸக³தம் தமக³தம் அபி⁴விஹச்ச பா⁴ஸதே ச தபதே ச விரோசதி ச.

‘‘ஏவமேவம் கோ², பி⁴க்க²வே, யதோ அரியஸாவகஸ்ஸ விரஜம் வீதமலம் த⁴ம்மசக்கு²ம் உப்பஜ்ஜதி [உத³பாதி³ (ஸப்³ப³த்த²)], ஸஹ த³ஸ்ஸனுப்பாதா³, பி⁴க்க²வே, அரியஸாவகஸ்ஸ தீணி ஸம்யோஜனானி பஹீயந்தி – ஸக்காயதி³ட்டி², விசிகிச்சா², ஸீலப்³ப³தபராமாஸோ.

‘‘அதா²பரம் த்³வீஹி த⁴ம்மேஹி நிய்யாதி அபி⁴ஜ்ஜா²ய ச ப்³யாபாதே³ன ச. ஸோ விவிச்சேவ காமேஹி விவிச்ச அகுஸலேஹி த⁴ம்மேஹி ஸவிதக்கம் ஸவிசாரம் விவேகஜம் பீதிஸுக²ம் பட²மம் ஜா²னம் உபஸம்பஜ்ஜ விஹரதி. தஸ்மிம் சே, பி⁴க்க²வே, ஸமயே அரியஸாவகோ காலம் கரேய்ய, நத்தி² தம் [தஸ்ஸ (க.)] ஸம்யோஜனம் யேன ஸம்யோஜனேன ஸம்யுத்தோ அரியஸாவகோ புன இமம் [புனயிமம் (ஸ்யா. கம். க.)] லோகம் ஆக³ச்சே²ய்யா’’தி. ததியம்.

4. பரிஸாஸுத்தம்

96. ‘‘திஸ்ஸோ இமா, பி⁴க்க²வே, பரிஸா. கதமா திஸ்ஸோ? அக்³க³வதீ பரிஸா, வக்³கா³ பரிஸா, ஸமக்³கா³ பரிஸா.

‘‘கதமா ச, பி⁴க்க²வே, அக்³க³வதீ பரிஸா? இத⁴, பி⁴க்க²வே, யஸ்ஸம் பரிஸாயம் தே²ரா பி⁴க்கூ² ந பா³ஹுலிகா ஹோந்தி ந ஸாத²லிகா, ஓக்கமனே நிக்கி²த்தது⁴ரா பவிவேகே புப்³ப³ங்க³மா, வீரியம் ஆரப⁴ந்தி அப்பத்தஸ்ஸ பத்தியா அனதி⁴க³தஸ்ஸ அதி⁴க³மாய அஸச்சி²கதஸ்ஸ ஸச்சி²கிரியாய, தேஸம் பச்சி²மா ஜனதா தி³ட்டா²னுக³திம் ஆபஜ்ஜதி. ஸாபி ஹோதி ந பா³ஹுலிகா ந ஸாத²லிகா ஓக்கமனே நிக்கி²த்தது⁴ரா பவிவேகே புப்³ப³ங்க³மா, வீரியம் ஆரப⁴தி அப்பத்தஸ்ஸ பத்தியா அனதி⁴க³தஸ்ஸ அதி⁴க³மாய அஸச்சி²கதஸ்ஸ ஸச்சி²கிரியாய. அயம் வுச்சதி, பி⁴க்க²வே, அக்³க³வதீ பரிஸா.

‘‘கதமா ச, பி⁴க்க²வே, வக்³கா³ பரிஸா? இத⁴, பி⁴க்க²வே, யஸ்ஸம் பரிஸாயம் பி⁴க்கூ² ப⁴ண்ட³னஜாதா கலஹஜாதா விவாதா³பன்னா அஞ்ஞமஞ்ஞம் முக²ஸத்தீஹி விதுத³ந்தா விஹரந்தி, அயம் வுச்சதி, பி⁴க்க²வே, வக்³கா³ பரிஸா.

‘‘கதமா ச, பி⁴க்க²வே, ஸமக்³கா³ பரிஸா? இத⁴, பி⁴க்க²வே, யஸ்ஸம் பரிஸாயம் பி⁴க்கூ² ஸமக்³கா³ ஸம்மோத³மானா அவிவத³மானா கீ²ரோத³கீபூ⁴தா அஞ்ஞமஞ்ஞம் பியசக்கூ²ஹி ஸம்பஸ்ஸந்தா விஹரந்தி, அயம் வுச்சதி, பி⁴க்க²வே, ஸமக்³கா³ பரிஸா.

‘‘யஸ்மிம், பி⁴க்க²வே, ஸமயே பி⁴க்கூ² ஸமக்³கா³ ஸம்மோத³மானா அவிவத³மானா கீ²ரோத³கீபூ⁴தா அஞ்ஞமஞ்ஞம் பியசக்கூ²ஹி ஸம்பஸ்ஸந்தா விஹரந்தி, ப³ஹும், பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கூ² தஸ்மிம் ஸமயே புஞ்ஞம் பஸவந்தி. ப்³ரஹ்மம், பி⁴க்க²வே, விஹாரம் தஸ்மிம் ஸமயே பி⁴க்கூ² விஹரந்தி, யதி³த³ம் முதி³தாய சேதோவிமுத்தியா. பமுதி³தஸ்ஸ பீதி ஜாயதி, பீதிமனஸ்ஸ காயோ பஸ்ஸம்ப⁴தி, பஸ்ஸத்³த⁴காயோ ஸுக²ம் வேதி³யதி, ஸுகி²னோ சித்தம் ஸமாதி⁴யதி.

‘‘ஸேய்யதா²பி, பி⁴க்க²வே, உபரிபப்³ப³தே து²ல்லபு²ஸிதகே தே³வே வஸ்ஸந்தே தம் உத³கம் யதா²னின்னம் பவத்தமானம் பப்³ப³தகந்த³ரபத³ரஸாகா² பரிபூரேதி, பப்³ப³தகந்த³ரபத³ரஸாகா² பரிபூரா குஸோப்³பே⁴ [குஸ்ஸும்பே⁴ (ஸீ. பீ.), குஸும்பே⁴ (ஸ்யா. கம். க.)] பரிபூரேந்தி, குஸோப்³பா⁴ பரிபூரா மஹாஸோப்³பே⁴ பரிபூரேந்தி, மஹாஸோப்³பா⁴ பரிபூரா குன்னதி³யோ பரிபூரேந்தி, குன்னதி³யோ பரிபூரா மஹானதி³யோ பரிபூரேந்தி, மஹானதி³யோ பரிபூரா ஸமுத்³த³ம் [ஸமுத்³த³ஸாக³ரே (க.)] பரிபூரேந்தி.

‘‘ஏவமேவம் கோ², பி⁴க்க²வே, யஸ்மிம் ஸமயே பி⁴க்கூ² ஸமக்³கா³ ஸம்மோத³மானா அவிவத³மானா கீ²ரோத³கீபூ⁴தா அஞ்ஞமஞ்ஞம் பியசக்கூ²ஹி ஸம்பஸ்ஸந்தா விஹரந்தி, ப³ஹும், பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கூ² தஸ்மிம் ஸமயே புஞ்ஞம் பஸவந்தி. ப்³ரஹ்மம், பி⁴க்க²வே, விஹாரம் தஸ்மிம் ஸமயே பி⁴க்கூ² விஹரந்தி, யதி³த³ம் முதி³தாய சேதோவிமுத்தியா. பமுதி³தஸ்ஸ பீதி ஜாயதி, பீதிமனஸ்ஸ காயோ பஸ்ஸம்ப⁴தி, பஸ்ஸத்³த⁴காயோ ஸுக²ம் வேதி³யதி, ஸுகி²னோ சித்தம் ஸமாதி⁴யதி. இமா கோ², பி⁴க்க²வே, திஸ்ஸோ பரிஸா’’தி. சதுத்த²ம்.

5. பட²மஆஜானீயஸுத்தம்

97. ‘‘தீஹி, பி⁴க்க²வே, அங்கே³ஹி ஸமன்னாக³தோ ரஞ்ஞோ ப⁴த்³ரோ [ப⁴த்³தோ³ (க.)] அஸ்ஸாஜானீயோ ராஜாரஹோ ஹோதி ராஜபோ⁴க்³கோ³, ரஞ்ஞோ அங்க³ந்தேவ ஸங்க்²யம் [ஸங்க²ம் (ஸீ. ஸ்யா. கம். பீ.)] க³ச்ச²தி. கதமேஹி தீஹி? இத⁴, பி⁴க்க²வே, ரஞ்ஞோ ப⁴த்³ரோ அஸ்ஸாஜானீயோ வண்ணஸம்பன்னோ ச ஹோதி ப³லஸம்பன்னோ ச ஜவஸம்பன்னோ ச. இமேஹி கோ², பி⁴க்க²வே, தீஹி அங்கே³ஹி ஸமன்னாக³தோ ரஞ்ஞோ ப⁴த்³ரோ அஸ்ஸாஜானீயோ ராஜாரஹோ ஹோதி ராஜபோ⁴க்³கோ³, ரஞ்ஞோ அங்க³ந்தேவ ஸங்க்²யம் க³ச்ச²தி. ஏவமேவம் கோ², பி⁴க்க²வே, தீஹி த⁴ம்மேஹி ஸமன்னாக³தோ பி⁴க்கு² ஆஹுனேய்யோ ஹோதி பாஹுனேய்யோ த³க்கி²ணேய்யோ அஞ்ஜலிகரணீயோ அனுத்தரம் புஞ்ஞக்கே²த்தம் லோகஸ்ஸ. கதமேஹி தீஹி? இத⁴, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² வண்ணஸம்பன்னோ ச ஹோதி ப³லஸம்பன்னோ ச ஜவஸம்பன்னோ ச.

‘‘கத²ஞ்ச, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² வண்ணஸம்பன்னோ ஹோதி? இத⁴, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² ஸீலவா ஹோதி, பாதிமோக்க²ஸம்வரஸம்வுதோ விஹரதி ஆசாரகோ³சரஸம்பன்னோ அணுமத்தேஸு வஜ்ஜேஸு ப⁴யத³ஸ்ஸாவீ, ஸமாதா³ய ஸிக்க²தி ஸிக்கா²பதே³ஸு. ஏவம் கோ², பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² வண்ணஸம்பன்னோ ஹோதி.

‘‘கத²ஞ்ச, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² ப³லஸம்பன்னோ ஹோதி? இத⁴, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² ஆரத்³த⁴வீரியோ விஹரதி அகுஸலானம் த⁴ம்மானம் பஹானாய குஸலானம் த⁴ம்மானம் உபஸம்பதா³ய தா²மவா த³ள்ஹபரக்கமோ அனிக்கி²த்தது⁴ரோ குஸலேஸு த⁴ம்மேஸு. ஏவம் கோ², பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² ப³லஸம்பன்னோ ஹோதி.

‘‘கத²ஞ்ச, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² ஜவஸம்பன்னோ ஹோதி? இத⁴, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² ‘இத³ம் து³க்க²’ந்தி யதா²பூ⁴தம் பஜானாதி; ‘அயம் து³க்க²ஸமுத³யோ’தி யதா²பூ⁴தம் பஜானாதி; ‘அயம் து³க்க²னிரோதோ⁴’தி யதா²பூ⁴தம் பஜானாதி; ‘அயம் து³க்க²னிரோத⁴கா³மினீ படிபதா³’தி யதா²பூ⁴தம் பஜானாதி. ஏவம் கோ², பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² ஜவஸம்பன்னோ ஹோதி. இமேஹி கோ², பி⁴க்க²வே, தீஹி த⁴ம்மேஹி ஸமன்னாக³தோ பி⁴க்கு² ஆஹுனேய்யோ ஹோதி பாஹுனேய்யோ த³க்கி²ணேய்யோ அஞ்ஜலிகரணீயோ அனுத்தரம் புஞ்ஞக்கே²த்தம் லோகஸ்ஸா’’தி. பஞ்சமம்.

6. து³தியஆஜானீயஸுத்தம்

98. ‘‘தீஹி, பி⁴க்க²வே, அங்கே³ஹி ஸமன்னாக³தோ ரஞ்ஞோ ப⁴த்³ரோ அஸ்ஸாஜானீயோ ராஜாரஹோ ஹோதி ராஜபோ⁴க்³கோ³, ரஞ்ஞோ அங்க³ந்தேவ ஸங்க²யம் க³ச்ச²தி. கதமேஹி தீஹி? இத⁴, பி⁴க்க²வே, ரஞ்ஞோ ப⁴த்³ரோ அஸ்ஸாஜானீயோ வண்ணஸம்பன்னோ ச ஹோதி ப³லஸம்பன்னோ ச ஜவஸம்பன்னோ ச. இமேஹி கோ², பி⁴க்க²வே, தீஹி அங்கே³ஹி ஸமன்னாக³தோ ரஞ்ஞோ ப⁴த்³ரோ அஸ்ஸாஜானீயோ ராஜாரஹோ ஹோதி ராஜபோ⁴க்³கோ³, ரஞ்ஞோ அங்க³ந்தேவ ஸங்க்²யம் க³ச்ச²தி. ஏவமேவம் கோ², பி⁴க்க²வே, தீஹி த⁴ம்மேஹி ஸமன்னாக³தோ பி⁴க்கு² ஆஹுனேய்யோ ஹோதி…பே… அனுத்தரம் புஞ்ஞக்கே²த்தம் லோகஸ்ஸ. கதமேஹி தீஹி? இத⁴, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² வண்ணஸம்பன்னோ ச ஹோதி ப³லஸம்பன்னோ ச ஜவஸம்பன்னோ ச.

‘‘கத²ஞ்ச, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² வண்ணஸம்பன்னோ ஹோதி? இத⁴, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² ஸீலவா ஹோதி…பே… ஸமாதா³ய ஸிக்க²தி ஸிக்கா²பதே³ஸு. ஏவம் கோ², பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² வண்ணஸம்பன்னோ ஹோதி.

‘‘கத²ஞ்ச, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² ப³லஸம்பன்னோ ஹோதி? இத⁴, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² ஆரத்³த⁴வீரியோ விஹரதி அகுஸலானம் த⁴ம்மானம் பஹானாய குஸலானம் த⁴ம்மானம் உபஸம்பதா³ய தா²மவா த³ள்ஹபரக்கமோ அனிக்கி²த்தது⁴ரோ குஸலேஸு த⁴ம்மேஸு. ஏவம் கோ², பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² ப³லஸம்பன்னோ ஹோதி.

‘‘கத²ஞ்ச, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² ஜவஸம்பன்னோ ஹோதி? இத⁴, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² பஞ்சன்னம் ஓரம்பா⁴கி³யானம் ஸம்யோஜனானம் பரிக்க²யா ஓபபாதிகோ ஹோதி தத்த² பரினிப்³பா³யீ அனாவத்தித⁴ம்மோ தஸ்மா லோகா. ஏவம் கோ², பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² ஜவஸம்பன்னோ ஹோதி. இமேஹி கோ², பி⁴க்க²வே, தீஹி த⁴ம்மேஹி ஸமன்னாக³தோ பி⁴க்கு² ஆஹுனேய்யோ ஹோதி…பே… அனுத்தரம் புஞ்ஞக்கே²த்தம் லோகஸ்ஸா’’தி. ச²ட்ட²ம்.

7. ததியஆஜானீயஸுத்தம்

99. ‘‘தீஹி, பி⁴க்க²வே, அங்கே³ஹி ஸமன்னாக³தோ ரஞ்ஞோ ப⁴த்³ரோ அஸ்ஸாஜானீயோ ராஜாரஹோ ஹோதி ராஜபோ⁴க்³கோ³, ரஞ்ஞோ அங்க³ந்தேவ ஸங்க²யம் க³ச்ச²தி. கதமேஹி தீஹி? இத⁴, பி⁴க்க²வே, ரஞ்ஞோ ப⁴த்³ரோ அஸ்ஸாஜானீயோ வண்ணஸம்பன்னோ ச ஹோதி ப³லஸம்பன்னோ ச ஜவஸம்பன்னோ ச. இமேஹி கோ², பி⁴க்க²வே, தீஹி அங்கே³ஹி ஸமன்னாக³தோ ரஞ்ஞோ ப⁴த்³ரோ அஸ்ஸாஜானீயோ ராஜாரஹோ ஹோதி ராஜபோ⁴க்³கோ³, ரஞ்ஞோ அங்க³ந்தேவ ஸங்க்²யம் க³ச்ச²தி. ஏவமேவம் கோ², பி⁴க்க²வே, தீஹி த⁴ம்மேஹி ஸமன்னாக³தோ பி⁴க்கு² ஆஹுனேய்யோ ஹோதி பாஹுனேய்யோ த³க்கி²ணேய்யோ அஞ்ஜலிகரணீயோ அனுத்தரம் புஞ்ஞக்கே²த்தம் லோகஸ்ஸ. கதமேஹி தீஹி? இத⁴, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² வண்ணஸம்பன்னோ ச ஹோதி ப³லஸம்பன்னோ ச ஜவஸம்பன்னோ ச.

‘‘கத²ஞ்ச, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² வண்ணஸம்பன்னோ ஹோதி? இத⁴, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² ஸீலவா ஹோதி, பாதிமோக்க²ஸம்வரஸம்வுதோ விஹரதி ஆசாரகோ³சரஸம்பன்னோ அணுமத்தேஸு வஜ்ஜேஸு ப⁴யத³ஸ்ஸாவீ, ஸமாதா³ய ஸிக்க²தி ஸிக்கா²பதே³ஸு. ஏவம் கோ², பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² வண்ணஸம்பன்னோ ஹோதி.

‘‘கத²ஞ்ச, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² ப³லஸம்பன்னோ ஹோதி? இத⁴, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² ஆரத்³த⁴வீரியோ விஹரதி அகுஸலானம் த⁴ம்மானம் பஹானாய குஸலானம் த⁴ம்மானம் உபஸம்பதா³ய தா²மவா த³ள்ஹபரக்கமோ அனிக்கி²த்தது⁴ரோ குஸலேஸு த⁴ம்மேஸு. ஏவம் கோ², பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² ப³லஸம்பன்னோ ஹோதி.

‘‘கத²ஞ்ச, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² ஜவஸம்பன்னோ ஹோதி? இத⁴, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² ஆஸவானம் க²யா அனாஸவம் சேதோவிமுத்திம் பஞ்ஞாவிமுத்திம் தி³ட்டே²வ த⁴ம்மே ஸயம் அபி⁴ஞ்ஞா ஸச்சி²கத்வா உபஸம்பஜ்ஜ விஹரதி. ஏவம் கோ², பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² ஜவஸம்பன்னோ ஹோதி. இமேஹி கோ², பி⁴க்க²வே, தீஹி த⁴ம்மேஹி ஸமன்னாக³தோ பி⁴க்கு² ஆஹுனேய்யோ ஹோதி…பே… அனுத்தரம் புஞ்ஞக்கே²த்தம் லோகஸ்ஸா’’தி. ஸத்தமம்.

8. போத்த²கஸுத்தம்

100. ‘‘நவோபி, பி⁴க்க²வே, போத்த²கோ து³ப்³ப³ண்ணோ ச ஹோதி து³க்க²ஸம்ப²ஸ்ஸோ ச அப்பக்³கோ⁴ ச; மஜ்ஜி²மோபி, பி⁴க்க²வே, போத்த²கோ து³ப்³ப³ண்ணோ ச ஹோதி து³க்க²ஸம்ப²ஸ்ஸோ ச அப்பக்³கோ⁴ ச; ஜிண்ணோபி, பி⁴க்க²வே, போத்த²கோ து³ப்³ப³ண்ணோ ச ஹோதி து³க்க²ஸம்ப²ஸ்ஸோ ச அப்பக்³கோ⁴ ச. ஜிண்ணம்பி, பி⁴க்க²வே, போத்த²கம் உக்க²லிபரிமஜ்ஜனம் வா கரோந்தி ஸங்காரகூடே வா நம் [தம் (ஸீ.), டா²னே (க.)] ச²ட்³டே³ந்தி.

‘‘ஏவமேவம் கோ², பி⁴க்க²வே, நவோ சேபி பி⁴க்கு² ஹோதி து³ஸ்ஸீலோ பாபத⁴ம்மோ. இத³மஸ்ஸ து³ப்³ப³ண்ணதாய வதா³மி. ஸேய்யதா²பி ஸோ, பி⁴க்க²வே, போத்த²கோ து³ப்³ப³ண்ணோ ததூ²பமாஹம், பி⁴க்க²வே, இமம் புக்³க³லம் வதா³மி. யே கோ² பனஸ்ஸ ஸேவந்தி ப⁴ஜந்தி பயிருபாஸந்தி தி³ட்டா²னுக³திம் ஆபஜ்ஜந்தி, தேஸம் தம் ஹோதி தீ³க⁴ரத்தம் அஹிதாய து³க்கா²ய. இத³மஸ்ஸ து³க்க²ஸம்ப²ஸ்ஸதாய வதா³மி. ஸேய்யதா²பி ஸோ, பி⁴க்க²வே, போத்த²கோ து³க்க²ஸம்ப²ஸ்ஸோ ததூ²பமாஹம், பி⁴க்க²வே, இமம் புக்³க³லம் வதா³மி. யேஸம் கோ² பன ஸோ [யேஸம் கோ² பன (ஸீ. ஸ்யா. கம். பீ.), யேஸம் ஸோ (க.) பு. ப. 116 பஸ்ஸிதப்³ப³ம்] படிக்³க³ண்ஹாதி சீவரபிண்ட³பாதஸேனாஸனகி³லானப்பச்சயபே⁴ஸஜ்ஜபரிக்கா²ரம், தேஸம் தம் ந மஹப்ப²லம் ஹோதி ந மஹானிஸம்ஸம். இத³மஸ்ஸ அப்பக்³க⁴தாய வதா³மி. ஸேய்யதா²பி ஸோ, பி⁴க்க²வே, போத்த²கோ அப்பக்³கோ⁴ ததூ²பமாஹம், பி⁴க்க²வே, இமம் புக்³க³லம் வதா³மி. மஜ்ஜி²மோ சேபி, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² ஹோதி…பே… தே²ரோ சேபி, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² ஹோதி து³ஸ்ஸீலோ பாபத⁴ம்மோ, இத³மஸ்ஸ து³ப்³ப³ண்ணதாய வதா³மி. ஸேய்யதா²பி ஸோ, பி⁴க்க²வே, போத்த²கோ து³ப்³ப³ண்ணோ ததூ²பமாஹம், பி⁴க்க²வே, இமம் புக்³க³லம் வதா³மி. யே கோ² பனஸ்ஸ ஸேவந்தி ப⁴ஜந்தி பயிருபாஸந்தி தி³ட்டா²னுக³திம் ஆபஜ்ஜந்தி, தேஸம் தம் ஹோதி தீ³க⁴ரத்தம் அஹிதாய து³க்கா²ய. இத³மஸ்ஸ து³க்க²ஸம்ப²ஸ்ஸதாய வதா³மி. ஸேய்யதா²பி ஸோ, பி⁴க்க²வே, போத்த²கோ து³க்க²ஸம்ப²ஸ்ஸோ ததூ²பமாஹம், பி⁴க்க²வே, இமம் புக்³க³லம் வதா³மி. யேஸம் கோ² பன ஸோ படிக்³க³ண்ஹாதி சீவரபிண்ட³பாதஸேனாஸனகி³லானப்பச்சயபே⁴ஸஜ்ஜபரிக்கா²ரம், தேஸம் தம் ந மஹப்ப²லம் ஹோதி ந மஹானிஸம்ஸம். இத³மஸ்ஸ அப்பக்³க⁴தாய வதா³மி. ஸேய்யதா²பி ஸோ, பி⁴க்க²வே, போத்த²கோ அப்பக்³கோ⁴ ததூ²பமாஹம், பி⁴க்க²வே, இமம் புக்³க³லம் வதா³மி.

‘‘ஏவரூபோ சாயம், பி⁴க்க²வே, தே²ரோ பி⁴க்கு² ஸங்க⁴மஜ்ஜே² ப⁴ணதி. தமேனம் பி⁴க்கூ² ஏவமாஹம்ஸு – ‘கிம் நு கோ² துய்ஹம் பா³லஸ்ஸ அப்³யத்தஸ்ஸ ப⁴ணிதேன, த்வம்பி நாம ப⁴ணிதப்³ப³ம் மஞ்ஞஸீ’தி! ஸோ குபிதோ அனத்தமனோ ததா²ரூபிம் வாசம் நிச்சா²ரேதி யதா²ரூபாய வாசாய ஸங்கோ⁴ தம் உக்கி²பதி, ஸங்காரகூடேவ நம் போத்த²கம்.

‘‘நவம்பி, பி⁴க்க²வே, காஸிகம் வத்த²ம் வண்ணவந்தஞ்சேவ ஹோதி ஸுக²ஸம்ப²ஸ்ஸஞ்ச மஹக்³க⁴ஞ்ச; மஜ்ஜி²மம்பி, பி⁴க்க²வே, காஸிகம் வத்த²ம் வண்ணவந்தஞ்சேவ ஹோதி ஸுக²ஸம்ப²ஸ்ஸஞ்ச மஹக்³க⁴ஞ்ச; ஜிண்ணம்பி, பி⁴க்க²வே, காஸிகம் வத்த²ம் வண்ணவந்தஞ்சேவ ஹோதி ஸுக²ஸம்ப²ஸ்ஸஞ்ச மஹக்³க⁴ஞ்ச. ஜிண்ணம்பி, பி⁴க்க²வே, காஸிகம் வத்த²ம் ரதனபலிவேட²னம் வா கரோதி க³ந்த⁴கரண்ட³கே வா நம் பக்கி²பந்தி.

‘‘ஏவமேவம் கோ², பி⁴க்க²வே, நவோ சேபி பி⁴க்கு² ஹோதி ஸீலவா கல்யாணத⁴ம்மோ, இத³மஸ்ஸ ஸுவண்ணதாய வதா³மி. ஸேய்யதா²பி தம், பி⁴க்க²வே, காஸிகம் வத்த²ம் வண்ணவந்தம் ததூ²பமாஹம், பி⁴க்க²வே, இமம் புக்³க³லம் வதா³மி. யே கோ² பனஸ்ஸ ஸேவந்தி ப⁴ஜந்தி பயிருபாஸந்தி தி³ட்டா²னுக³திம் ஆபஜ்ஜந்தி, தேஸம் தம் ஹோதி தீ³க⁴ரத்தம் ஹிதாய ஸுகா²ய. இத³மஸ்ஸ ஸுக²ஸம்ப²ஸ்ஸதாய வதா³மி. ஸேய்யதா²பி தம், பி⁴க்க²வே, காஸிகம் வத்த²ம் ஸுக²ஸம்ப²ஸ்ஸம் ததூ²பமாஹம், பி⁴க்க²வே, இமம் புக்³க³லம் வதா³மி. யேஸம் கோ² பன ஸோ படிக்³க³ண்ஹாதி சீவரபிண்ட³பாதஸேனாஸனகி³லானப்பச்சயபே⁴ஸஜ்ஜபரிக்கா²ரம், தேஸம் தம் மஹப்ப²லம் ஹோதி மஹானிஸம்ஸம். இத³மஸ்ஸ மஹக்³க⁴தாய வதா³மி. ஸேய்யதா²பி தம், பி⁴க்க²வே, காஸிகம் வத்த²ம் மஹக்³க⁴ம் ததூ²பமாஹம், பி⁴க்க²வே, இமம் புக்³க³லம் வதா³மி. மஜ்ஜி²மோ சேபி, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² ஹோதி…பே… தே²ரோ சேபி, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² ஹோதி…பே… புக்³க³லம் வதா³மி.

‘‘ஏவரூபோ சாயம், பி⁴க்க²வே, தே²ரோ பி⁴க்கு² ஸங்க⁴மஜ்ஜே² ப⁴ணதி. தமேனம் பி⁴க்கூ² ஏவமாஹம்ஸு – ‘அப்பஸத்³தா³ ஆயஸ்மந்தோ ஹோத², தே²ரோ பி⁴க்கு² த⁴ம்மஞ்ச வினயஞ்ச ப⁴ணதீ’தி. தஸ்மாதிஹ, பி⁴க்க²வே, ஏவம் ஸிக்கி²தப்³ப³ம் – ‘காஸிகவத்தூ²பமா ப⁴விஸ்ஸாம, ந போத்த²கூபமா’தி [காஸிகம் வத்த²ம் ததூ²பமாஹம் ப⁴விஸ்ஸாமி, ந போத்த²கூபமாஹந்தி (க.)]. ஏவஞ்ஹி வோ, பி⁴க்க²வே, ஸிக்கி²தப்³ப³’’ந்தி. அட்ட²மம்.

9. லோணகபல்லஸுத்தம்

101. ‘‘யோ [யோ கோ² (ஸ்யா. கம்.), யோ ச கோ² (க.)], பி⁴க்க²வே, ஏவம் வதே³ய்ய – ‘யதா² யதா²யம் புரிஸோ கம்மம் கரோதி ததா² ததா² தம் படிஸம்வேதி³யதீ’தி, ஏவம் ஸந்தம், பி⁴க்க²வே, ப்³ரஹ்மசரியவாஸோ ந ஹோதி, ஓகாஸோ ந பஞ்ஞாயதி ஸம்மா து³க்க²ஸ்ஸ அந்தகிரியாய. யோ ச கோ², பி⁴க்க²வே, ஏவம் வதே³ய்ய – ‘யதா² யதா² வேத³னீயம் அயம் புரிஸோ கம்மம் கரோதி ததா² ததா²ஸ்ஸ விபாகம் படிஸம்வேதி³யதீ’தி, ஏவம் ஸந்தம், பி⁴க்க²வே, ப்³ரஹ்மசரியவாஸோ ஹோதி, ஓகாஸோ பஞ்ஞாயதி ஸம்மா து³க்க²ஸ்ஸ அந்தகிரியாய. இத⁴, பி⁴க்க²வே, ஏகச்சஸ்ஸ புக்³க³லஸ்ஸ அப்பமத்தகம்பி பாபகம்மம் [பாபம் கம்மம் (ஸீ. பீ.)] கதம் தமேனம் நிரயம் உபனேதி. இத⁴ பன, பி⁴க்க²வே, ஏகச்சஸ்ஸ புக்³க³லஸ்ஸ தாதி³ஸம்யேவ அப்பமத்தகம் பாபகம்மம் கதம் தி³ட்ட²த⁴ம்மவேத³னீயம் ஹோதி, நா’ணுபி கா²யதி, கிம் ப³ஹுதே³வ.

‘‘கத²ம்ரூபஸ்ஸ, பி⁴க்க²வே, புக்³க³லஸ்ஸ அப்பமத்தகம்பி பாபகம்மம் கதம் தமேனம் நிரயம் உபனேதி? இத⁴ பன, பி⁴க்க²வே, ஏகச்சோ புக்³க³லோ அபா⁴விதகாயோ ஹோதி அபா⁴விதஸீலோ அபா⁴விதசித்தோ அபா⁴விதபஞ்ஞோ பரித்தோ அப்பாதுமோ அப்பது³க்க²விஹாரீ. ஏவரூபஸ்ஸ, பி⁴க்க²வே, புக்³க³லஸ்ஸ அப்பமத்தகம்பி பாபகம்மம் கதம் தமேனம் நிரயம் உபனேதி.

‘‘கத²ம்ரூபஸ்ஸ, பி⁴க்க²வே, புக்³க³லஸ்ஸ தாதி³ஸம்யேவ அப்பமத்தகம் பாபகம்மம் கதம் தி³ட்ட²த⁴ம்மவேத³னீயம் ஹோதி, நா’ணுபி கா²யதி, கிம் ப³ஹுதே³வ? இத⁴, பி⁴க்க²வே, ஏகச்சோ புக்³க³லோ பா⁴விதகாயோ ஹோதி பா⁴விதஸீலோ பா⁴விதசித்தோ பா⁴விதபஞ்ஞோ அபரித்தோ மஹத்தோ [மஹத்தா (ஸீ. ஸ்யா. கம். பீ.)] அப்பமாணவிஹாரீ. ஏவரூபஸ்ஸ, பி⁴க்க²வே, புக்³க³லஸ்ஸ தாதி³ஸம்யேவ அப்பமத்தகம் பாபகம்மம் கதம் தி³ட்ட²த⁴ம்மவேத³னீயம் ஹோதி, நாணுபி கா²யதி, கிம் ப³ஹுதே³வ.

‘‘ஸேய்யதா²பி, பி⁴க்க²வே, புரிஸோ லோணகபல்லம் [லோணப²லம் (ஸீ. ஸ்யா. கம். பீ.)] பரித்தே உத³கமல்லகே [உத³ககபல்லகே (க.)] பக்கி²பேய்ய. தம் கிம் மஞ்ஞத², பி⁴க்க²வே, அபி நு தம் பரித்தம் உத³கம் [உத³கமல்லகே உத³கம் (ஸீ. ஸ்யா. கம். பீ.)] அமுனா லோணகபல்லேன லோணம் அஸ்ஸ அபேய்ய’’ந்தி? ‘‘ஏவம், ப⁴ந்தே’’. ‘‘தம் கிஸ்ஸ ஹேது’’? ‘‘அது³ஞ்ஹி, ப⁴ந்தே, பரித்தம் உத³ககபல்லகே உத³கம், தம் அமுனா லோணகபல்லேன லோணம் அஸ்ஸ அபேய்ய’’ந்தி. ‘‘ஸேய்யதா²பி, பி⁴க்க²வே, புரிஸோ லோணகபல்லகம் க³ங்கா³ய நதி³யா பக்கி²பேய்ய. தம் கிம் மஞ்ஞத², பி⁴க்க²வே, அபி நு ஸா க³ங்கா³ நதீ³ அமுனா லோணகபல்லேன லோணம் அஸ்ஸ அபேய்யா’’தி? ‘‘நோ ஹேதம், ப⁴ந்தே’’. ‘‘தம் கிஸ்ஸ ஹேது’’? ‘‘அஸு ஹி, ப⁴ந்தே, க³ங்கா³ய நதி³யா மஹா உத³கக்க²ந்தோ⁴ ஸோ அமுனா லோணகபல்லேன லோணோ ந அஸ்ஸ அபேய்யோ’’தி [லோணம் நேவஸ்ஸ அபேய்யந்தி (ஸீ.), ந லோணோ அஸ்ஸ அபேய்யோதி (பீ.)].

‘‘ஏவமேவம் கோ², பி⁴க்க²வே, இதே⁴கச்சஸ்ஸ புக்³க³லஸ்ஸ அப்பமத்தகம்பி பாபகம்மம் கதம் தமேனம் நிரயம் உபனேதி. இத⁴, பி⁴க்க²வே, ஏகச்சஸ்ஸ புக்³க³லஸ்ஸ தாதி³ஸம்யேவ அப்பமத்தகம் பாபகம்மம் கதம் தி³ட்ட²த⁴ம்மவேத³னீயம் ஹோதி, நாணுபி கா²யதி, கிம் ப³ஹுதே³வ.

‘‘கத²ம்ரூபஸ்ஸ, பி⁴க்க²வே, புக்³க³லஸ்ஸ அப்பமத்தகம்பி பாபகம்மம் கதம் தமேனம் நிரயம் உபனேதி? இத⁴, பி⁴க்க²வே, ஏகச்சோ புக்³க³லோ அபா⁴விதகாயோ ஹோதி அபா⁴விதஸீலோ அபா⁴விதசித்தோ அபா⁴விதபஞ்ஞோ பரித்தோ அப்பாதுமோ அப்பது³க்க²விஹாரீ. ஏவரூபஸ்ஸ, பி⁴க்க²வே, புக்³க³லஸ்ஸ அப்பமத்தகம்பி பாபகம்மம் கதம் தமேனம் நிரயம் உபனேதி.

‘‘கத²ம்ரூபஸ்ஸ, பி⁴க்க²வே, புக்³க³லஸ்ஸ தாதி³ஸம்யேவ அப்பமத்தகம் பாபகம்மம் கதம் தி³ட்ட²த⁴ம்மவேத³னீயம் ஹோதி, நாணுபி கா²யதி, கிம் ப³ஹுதே³வ? இத⁴, பி⁴க்க²வே, ஏகச்சோ புக்³க³லோ பா⁴விதகாயோ ஹோதி பா⁴விதஸீலோ பா⁴விதசித்தோ பா⁴விதபஞ்ஞோ அபரித்தோ மஹத்தோ அப்பமாணவிஹாரீ. ஏவரூபஸ்ஸ, பி⁴க்க²வே, புக்³க³லஸ்ஸ தாதி³ஸம்யேவ அப்பமத்தகம் பாபகம்மம் கதம் தி³ட்ட²த⁴ம்மவேத³னீயம் ஹோதி, நாணுபி கா²யதி, கிம் ப³ஹுதே³வ.

‘‘இத⁴, பி⁴க்க²வே, ஏகச்சோ அட்³ட⁴கஹாபணேனபி ப³ந்த⁴னம் நிக³ச்ச²தி, கஹாபணேனபி ப³ந்த⁴னம் நிக³ச்ச²தி, கஹாபணஸதேனபி ப³ந்த⁴னம் நிக³ச்ச²தி. இத⁴, பி⁴க்க²வே, ஏகச்சோ அட்³ட⁴கஹாபணேனபி ந ப³ந்த⁴னம் நிக³ச்ச²தி, கஹாபணேனபி ந ப³ந்த⁴னம் நிக³ச்ச²தி, கஹாபணஸதேனபி ந ப³ந்த⁴னம் நிக³ச்ச²தி.

‘‘கத²ம்ரூபோ, பி⁴க்க²வே, அட்³ட⁴கஹாபணேனபி ப³ந்த⁴னம் நிக³ச்ச²தி, கஹாபணேனபி ப³ந்த⁴னம் நிக³ச்ச²தி, கஹாபணஸதேனபி ப³ந்த⁴னம் நிக³ச்ச²தி? இத⁴, பி⁴க்க²வே, ஏகச்சோ த³லித்³தோ³ ஹோதி அப்பஸ்ஸகோ அப்பபோ⁴கோ³. ஏவரூபோ, பி⁴க்க²வே, அட்³ட⁴கஹாபணேனபி ப³ந்த⁴னம் நிக³ச்ச²தி, கஹாபணேனபி ப³ந்த⁴னம் நிக³ச்ச²தி, கஹாபணஸதேனபி ப³ந்த⁴னம் நிக³ச்ச²தி.

‘‘கத²ம்ரூபோ, பி⁴க்க²வே, அட்³ட⁴கஹாபணேனபி ந ப³ந்த⁴னம் நிக³ச்ச²தி, கஹாபணேனபி ந ப³ந்த⁴னம் நிக³ச்ச²தி, கஹாபணஸதேனபி ந ப³ந்த⁴னம் நிக³ச்ச²தி? இத⁴, பி⁴க்க²வே, ஏகச்சோ அட்³டோ⁴ ஹோதி மஹத்³த⁴னோ மஹாபோ⁴கோ³. ஏவரூபோ, பி⁴க்க²வே, அட்³ட⁴கஹாபணேனபி ந ப³ந்த⁴னம் நிக³ச்ச²தி, கஹாபணேனபி ந ப³ந்த⁴னம் நிக³ச்ச²தி, கஹாபணஸதேனபி ந ப³ந்த⁴னம் நிக³ச்ச²தி. ஏவமேவம் கோ², பி⁴க்க²வே, இதே⁴கச்சஸ்ஸ புக்³க³லஸ்ஸ அப்பமத்தகம் பாபகம்மம் கதம். தமேனம் நிரயம் உபனேதி. இத⁴, பி⁴க்க²வே, ஏகச்சஸ்ஸ புக்³க³லஸ்ஸ தாதி³ஸம்யேவ அப்பமத்தகம் பாபகம்மம் கதம் தி³ட்ட²த⁴ம்மவேத³னீயம் ஹோதி, நாணுபி கா²யதி, கிம் ப³ஹுதே³வ.

‘‘கத²ம்ரூபஸ்ஸ, பி⁴க்க²வே, புக்³க³லஸ்ஸ அப்பமத்தகம் பாபகம்மம் கதம், தமேனம் நிரயம் உபனேதி? இத⁴, பி⁴க்க²வே, ஏகச்சோ புக்³க³லோ அபா⁴விதகாயோ ஹோதி அபா⁴விதஸீலோ அபா⁴விதசித்தோ அபா⁴விதபஞ்ஞோ பரித்தோ அப்பாதுமோ அப்பது³க்க²விஹாரீ. ஏவரூபஸ்ஸ, பி⁴க்க²வே, புக்³க³லஸ்ஸ தாதி³ஸம்யேவ அப்பமத்தகம் பாபகம்மம் கதம் தமேனம் நிரயம் உபனேதி.

‘‘கத²ம்ரூபஸ்ஸ, பி⁴க்க²வே, புக்³க³லஸ்ஸ தாதி³ஸம்யேவ அப்பமத்தகம் பாபகம்மம் கதம் தி³ட்ட²த⁴ம்மவேத³னீயம் ஹோதி, நாணுபி கா²யதி, கிம் ப³ஹுதே³வ? இத⁴, பி⁴க்க²வே, ஏகச்சோ புக்³க³லோ பா⁴விதகாயோ ஹோதி பா⁴விதஸீலோ பா⁴விதசித்தோ பா⁴விதபஞ்ஞோ அபரித்தோ மஹத்தோ அப்பமாணவிஹாரீ. ஏவரூபஸ்ஸ, பி⁴க்க²வே, புக்³க³லஸ்ஸ தாதி³ஸம்யேவ அப்பமத்தகம் பாபகம்மம் கதம் தி³ட்ட²த⁴ம்மவேத³னீயம் ஹோதி, நாணுபி கா²யதி, கிம் ப³ஹுதே³வ.

‘‘இத⁴, பி⁴க்க²வே, ஏகச்சோ புக்³க³லோ பா⁴விதகாயோ ஹோதி பா⁴விதஸீலோ பா⁴விதசித்தோ பா⁴விதபஞ்ஞோ அபரித்தோ மஹத்தோ அப்பமாணவிஹாரீ. ஏவரூபஸ்ஸ, பி⁴க்க²வே, புக்³க³லஸ்ஸ தாதி³ஸம்யேவ அப்பமத்தகம் பாபகம்மம் கதம் தி³ட்ட²த⁴ம்மவேத³னீயம் ஹோதி, நாணுபி கா²யதி, கிம் ப³ஹுதே³வ. ஸேய்யதா²பி, பி⁴க்க²வே, ஓரப்³பி⁴கோ வா உரப்³ப⁴கா⁴தகோ வா அப்பேகச்சம் உரப்³ப⁴ம் அதி³ன்னம் ஆதி³யமானம் பஹோதி ஹந்தும் வா ப³ந்தி⁴தும் வா ஜாபேதும் வா யதா²பச்சயம் வா காதும், அப்பேகச்சம் உரப்³ப⁴ம் அதி³ன்னம் ஆதி³யமானம் நப்பஹோதி ஹந்தும் வா ப³ந்தி⁴தும் வா ஜாபேதும் வா யதா²பச்சயம் வா காதும்.

‘‘கத²ம்ரூபம், பி⁴க்க²வே, ஓரப்³பி⁴கோ வா உரப்³ப⁴கா⁴தகோ வா உரப்³ப⁴ம் அதி³ன்னம் ஆதி³யமானம் பஹோதி ஹந்தும் வா ப³ந்தி⁴தும் வா ஜாபேதும் வா யதா²பச்சயம் வா காதும்? இத⁴, பி⁴க்க²வே, ஏகச்சோ த³லித்³தோ³ ஹோதி அப்பஸ்ஸகோ அப்பபோ⁴கோ³. ஏவரூபம், பி⁴க்க²வே, ஓரப்³பி⁴கோ வா உரப்³ப⁴கா⁴தகோ வா உரப்³ப⁴ம் அதி³ன்னம் ஆதி³யமானம் பஹோதி ஹந்தும் வா ப³ந்தி⁴தும் வா ஜாபேதும் வா யதா²பச்சயம் வா காதும்.

‘‘கத²ம்ரூபம், பி⁴க்க²வே, ஓரப்³பி⁴கோ வா உரப்³ப⁴கா⁴தகோ வா உரப்³ப⁴ம் அதி³ன்னம் ஆதி³யமானம் நப்பஹோதி ஹந்தும் வா ப³ந்தி⁴தும் வா ஜாபேதும் வா யதா²பச்சயம் வா காதும். இத⁴, பி⁴க்க²வே, ஏகச்சோ அட்³டோ⁴ ஹோதி மஹத்³த⁴னோ மஹாபோ⁴கோ³ ராஜா வா ராஜமஹாமத்தோ வா. ஏவரூபம், பி⁴க்க²வே, ஓரப்³பி⁴கோ வா உரப்³ப⁴கா⁴தகோ வா உரப்³ப⁴ம் அதி³ன்னம் ஆதி³யமானம் நப்பஹோதி ஹந்தும் வா ப³ந்தி⁴தும் வா ஜாபேதும் வா யதா²பச்சயம் வா காதும். அஞ்ஞத³த்து² பஞ்ஜலிகோவ [பஞ்ஜலிகோ (க.)] நம் [பரம் (க.)] யாசதி – ‘தே³ஹி மே, மாரிஸ, உரப்³ப⁴ம் வா உரப்³ப⁴த⁴னம் வா’தி. ஏவமேவம் கோ², பி⁴க்க²வே, இதே⁴கச்சஸ்ஸ புக்³க³லஸ்ஸ தாதி³ஸம்யேவ அப்பமத்தகம்பி பாபகம்மம் கதம் தமேனம் நிரயம் உபனேதி. இத⁴ பன, பி⁴க்க²வே, ஏகச்சஸ்ஸ புக்³க³லஸ்ஸ தாதி³ஸம்யேவ அப்பமத்தகம் பாபகம்மம் கதம் தி³ட்ட²த⁴ம்மவேத³னீயம் ஹோதி, நாணுபி கா²யதி, கிம் ப³ஹுதே³வ.

‘‘கத²ம்ரூபஸ்ஸ, பி⁴க்க²வே, புக்³க³லஸ்ஸ அப்பமத்தகம்பி பாபகம்மம் கதம் தமேனம் நிரயம் உபனேதி? இத⁴, பி⁴க்க²வே, ஏகச்சோ புக்³க³லோ அபா⁴விதகாயோ ஹோதி அபா⁴விதஸீலோ அபா⁴விதசித்தோ அபா⁴விதபஞ்ஞோ பரித்தோ அப்பாதுமோ அப்பது³க்க²விஹாரீ. ஏவரூபஸ்ஸ, பி⁴க்க²வே, புக்³க³லஸ்ஸ அப்பமத்தகம்பி பாபகம்மம் கதம் தமேனம் நிரயம் உபனேதி.

‘‘கத²ம்ரூபஸ்ஸ, பி⁴க்க²வே, புக்³க³லஸ்ஸ தாதி³ஸம்யேவ அப்பமத்தகம் பாபகம்மம் கதம் தி³ட்ட²த⁴ம்மவேத³னீயம் ஹோதி, நாணுபி கா²யதி, கிம் ப³ஹுதே³வ? இத⁴, பி⁴க்க²வே, ஏகச்சோ புக்³க³லோ பா⁴விதகாயோ ஹோதி பா⁴விதஸீலோ பா⁴விதசித்தோ பா⁴விதபஞ்ஞோ அபரித்தோ மஹத்தோ அப்பமாணவிஹாரீ. ஏவரூபஸ்ஸ, பி⁴க்க²வே, புக்³க³லஸ்ஸ தாதி³ஸம்யேவ அப்பமத்தகம் பாபகம்மம் கதம் தி³ட்ட²த⁴ம்மவேத³னீயம் ஹோதி, நாணுபி கா²யதி, கிம் ப³ஹுதே³வ.

‘‘யோ, பி⁴க்க²வே, ஏவம் வதே³ய்ய – ‘யதா² யதா²யம் புரிஸோ கம்மம் கரோதி ததா² ததா² தம் படிஸம்வேதே³தீ’தி, ஏவம் ஸந்தம், பி⁴க்க²வே, ப்³ரஹ்மசரியவாஸோ ந ஹோதி, ஓகாஸோ ந பஞ்ஞாயதி ஸம்மா து³க்க²ஸ்ஸ அந்தகிரியாய. யோ ச கோ², பி⁴க்க²வே, ஏவம் வதே³ய்ய – ‘யதா² யதா² வேத³னீயம் அயம் புரிஸோ கம்மம் கரோதி ததா² ததா² தஸ்ஸ விபாகம் படிஸம்வேதே³தீ’தி, ஏவம் ஸந்தம், பி⁴க்க²வே, ப்³ரஹ்மசரியவாஸோ ஹோதி, ஓகாஸோ பஞ்ஞாயதி ஸம்மா து³க்க²ஸ்ஸ அந்தகிரியாயா’’தி. நவமம்.

10. பம்ஸுதோ⁴வகஸுத்தம்

102. ‘‘ஸந்தி, பி⁴க்க²வே, ஜாதரூபஸ்ஸ ஓளாரிகா உபக்கிலேஸா பம்ஸுவாலுகா [பம்ஸுவாலிகா (ஸீ. ஸ்யா. கம். பீ.)] ஸக்க²ரகட²லா. தமேனம் பம்ஸுதோ⁴வகோ வா பம்ஸுதோ⁴வகந்தேவாஸீ வா தோ³ணியம் ஆகிரித்வா தோ⁴வதி ஸந்தோ⁴வதி நித்³தோ⁴வதி. தஸ்மிம் பஹீனே தஸ்மிம் ப்³யந்தீகதே ஸந்தி ஜாதரூபஸ்ஸ மஜ்ஜி²மஸஹக³தா உபக்கிலேஸா ஸுகு²மஸக்க²ரா தூ²லவாலுகா [தூ²லவாலிகா (ஸீ. பீ.), து²ல்லவாலிகா (ஸ்யா. கம்.)]. தமேனம் பம்ஸுதோ⁴வகோ வா பம்ஸுதோ⁴வகந்தேவாஸீ வா தோ⁴வதி ஸந்தோ⁴வதி நித்³தோ⁴வதி. தஸ்மிம் பஹீனே தஸ்மிம் ப்³யந்தீகதே ஸந்தி ஜாதரூபஸ்ஸ ஸுகு²மஸஹக³தா உபக்கிலேஸா ஸுகு²மவாலுகா காளஜல்லிகா. தமேனம் பம்ஸுதோ⁴வகோ வா பம்ஸுதோ⁴வகந்தேவாஸீ வா தோ⁴வதி ஸந்தோ⁴வதி நித்³தோ⁴வதி. தஸ்மிம் பஹீனே தஸ்மிம் ப்³யந்தீகதே அதா²பரம் ஸுவண்ணஸிகதாவஸிஸ்ஸந்தி [ஸுவண்ணஜாதரூபகாவஸிஸ்ஸந்தி (க.)]. தமேனம் ஸுவண்ணகாரோ வா ஸுவண்ணகாரந்தேவாஸீ வா ஜாதரூபம் மூஸாயம் பக்கி²பித்வா த⁴மதி ஸந்த⁴மதி நித்³த⁴மதி. தம் ஹோதி ஜாதரூபம் த⁴ந்தம் ஸந்த⁴ந்தம் [அத⁴ந்தம் அஸந்த⁴ந்தம் (ஸ்யா. கம்.)] நித்³த⁴ந்தம் அனித்³த⁴ந்தகஸாவம் [அனித்³த⁴ந்தம் அனிஹிதம் அனின்னீதகஸாவம் (ஸீ. ஸ்யா. கம். பீ.)], ந சேவ முது³ ஹோதி ந ச கம்மனியம், ந ச பப⁴ஸ்ஸரம் பப⁴ங்கு³ ச, ந ச ஸம்மா உபேதி கம்மாய. ஹோதி ஸோ, பி⁴க்க²வே, ஸமயோ யம் ஸுவண்ணகாரோ வா ஸுவண்ணகாரந்தேவாஸீ வா தம் ஜாதரூபம் த⁴மதி ஸந்த⁴மதி நித்³த⁴மதி. தம் ஹோதி ஜாதரூபம் த⁴ந்தம் ஸந்த⁴ந்தம் நித்³த⁴ந்தம் நித்³த⁴ந்தகஸாவம் [நிஹிதம் நின்னீதகஸாவம் (ஸீ. ஸ்யா. கம். பீ.)], முது³ ச ஹோதி கம்மனியஞ்ச பப⁴ஸ்ஸரஞ்ச, ந ச பப⁴ங்கு³, ஸம்மா உபேதி கம்மாய. யஸ்ஸா யஸ்ஸா ச பிலந்த⁴னவிகதியா ஆகங்க²தி – யதி³ பட்டிகாய [முத்³தி³காய (அ. நி. 5.23], யதி³ குண்ட³லாய, யதி³ கீ³வேய்யகே [கீ³வேய்யகேன (க.), கீ³வேய்யகாய (?)], யதி³ ஸுவண்ணமாலாய – தஞ்சஸ்ஸ அத்த²ம் அனுபோ⁴தி.

‘‘ஏவமேவம் கோ², பி⁴க்க²வே, ஸந்தி அதி⁴சித்தமனுயுத்தஸ்ஸ பி⁴க்கு²னோ ஓளாரிகா உபக்கிலேஸா காயது³ச்சரிதம் வசீது³ச்சரிதம் மனோது³ச்சரிதம், தமேனம் ஸசேதஸோ பி⁴க்கு² த³ப்³ப³ஜாதிகோ பஜஹதி வினோதே³தி ப்³யந்தீகரோதி அனபா⁴வம் க³மேதி. தஸ்மிம் பஹீனே தஸ்மிம் ப்³யந்தீகதே ஸந்தி அதி⁴சித்தமனுயுத்தஸ்ஸ பி⁴க்கு²னோ மஜ்ஜி²மஸஹக³தா உபக்கிலேஸா காமவிதக்கோ ப்³யாபாத³விதக்கோ விஹிம்ஸாவிதக்கோ, தமேனம் ஸசேதஸோ பி⁴க்கு² த³ப்³ப³ஜாதிகோ பஜஹதி வினோதே³தி ப்³யந்தீகரோதி அனபா⁴வம் க³மேதி. தஸ்மிம் பஹீனே தஸ்மிம் ப்³யந்தீகதே ஸந்தி அதி⁴சித்தமனுயுத்தஸ்ஸ பி⁴க்கு²னோ ஸுகு²மஸஹக³தா உபக்கிலேஸா ஞாதிவிதக்கோ ஜனபத³விதக்கோ அனவஞ்ஞத்திபடிஸம்யுத்தோ விதக்கோ, தமேனம் ஸசேதஸோ பி⁴க்கு² த³ப்³ப³ஜாதிகோ பஜஹதி வினோதே³தி ப்³யந்தீகரோதி அனபா⁴வம் க³மேதி. தஸ்மிம் பஹீனே தஸ்மிம் ப்³யந்தீகதே அதா²பரம் த⁴ம்மவிதக்காவஸிஸ்ஸதி [த⁴ம்மவிதக்கோவஸிஸ்ஸதி (க.)]. ஸோ ஹோதி ஸமாதி⁴ ந சேவ ஸந்தோ ந ச பணீதோ நப்படிப்பஸ்ஸத்³த⁴லத்³தோ⁴ ந ஏகோதி³பா⁴வாதி⁴க³தோ ஸஸங்கா²ரனிக்³க³ய்ஹவாரிதக³தோ [ஸஸங்கா²ரனிக்³க³ய்ஹவாரிதவதோ (ஸீ. ஸ்யா. கம். பீ.), ஸஸங்கா²ரனிக்³க³ய்ஹவாரிவாவதோ (க.), ஸஸங்கா²ரனிக்³க³ய்ஹவாரியாதி⁴க³தோ (?) அ. நி. 9.37; தீ³. நி. 3.355] ஹோதி. ஸோ, பி⁴க்க²வே, ஸமயோ யம் தம் சித்தம் அஜ்ஜ²த்தம்யேவ ஸந்திட்ட²தி ஸன்னிஸீத³தி ஏகோதி³ ஹோதி [ஏகோதி³பா⁴வம் க³ச்ச²தி (ஸீ.), ஏகோதி³பா⁴வோ ஹோதி (ஸ்யா. கம். க.), ஏகோதி³ஹோதி (பீ.)] ஸமாதி⁴யதி. ஸோ ஹோதி ஸமாதி⁴ ஸந்தோ பணீதோ படிப்பஸ்ஸத்³தி⁴லத்³தோ⁴ ஏகோதி³பா⁴வாதி⁴க³தோ ந ஸஸங்கா²ரனிக்³க³ய்ஹவாரிதக³தோ. யஸ்ஸ யஸ்ஸ ச அபி⁴ஞ்ஞா ஸச்சி²கரணீயஸ்ஸ த⁴ம்மஸ்ஸ சித்தம் அபி⁴னின்னாமேதி அபி⁴ஞ்ஞா ஸச்சி²கிரியாய தத்ர தத்ரேவ ஸக்கி²ப⁴ப்³ப³தம் பாபுணாதி ஸதி ஸதிஆயதனே.

‘‘ஸோ ஸசே ஆகங்க²தி – ‘அனேகவிஹிதம் இத்³தி⁴வித⁴ம் பச்சனுப⁴வேய்யம் – ஏகோபி ஹுத்வா ப³ஹுதா⁴ அஸ்ஸம், ப³ஹுதா⁴பி ஹுத்வா ஏகோ அஸ்ஸம்; ஆவிபா⁴வம், திரோபா⁴வம்; திரோகுட்டம் திரோபாகாரம் திரோபப்³ப³தம் அஸஜ்ஜமானோ க³ச்சே²ய்யம், ஸேய்யதா²பி ஆகாஸே; பத²வியாபி உம்முஜ்ஜனிமுஜ்ஜம் கரேய்யம், ஸேய்யதா²பி உத³கே; உத³கேபி அபி⁴ஜ்ஜமானே [அபி⁴ஜ்ஜமானோ (ஸீ. பீ. க.)] க³ச்சே²ய்யம், ஸேய்யதா²பி பத²வியம்; ஆகாஸேபி பல்லங்கேன கமேய்யம், ஸேய்யதா²பி பக்கீ² ஸகுணோ; இமேபி சந்தி³மஸூரியே ஏவம்மஹித்³தி⁴கே ஏவம்மஹானுபா⁴வே பாணினா பரிமஸேய்யம் பரிமஜ்ஜேய்யம்; யாவ ப்³ரஹ்மலோகாபி காயேன வஸம் வத்தேய்ய’ந்தி, தத்ர தத்ரேவ ஸக்கி²ப⁴ப்³ப³தம் பாபுணாதி ஸதி ஸதிஆயதனே.

‘‘ஸோ ஸசே ஆகங்க²தி – ‘தி³ப்³பா³ய ஸோததா⁴துயா விஸுத்³தா⁴ய அதிக்கந்தமானுஸிகாய உபோ⁴ ஸத்³தே³ ஸுணேய்யம் தி³ப்³பே³ ச மானுஸே ச யே தூ³ரே ஸந்திகே சா’தி, தத்ர தத்ரேவ ஸக்கி²ப⁴ப்³ப³தம் பாபுணாதி ஸதி ஸதிஆயதனே.

‘‘ஸோ ஸசே ஆகங்க²தி – ‘பரஸத்தானம் பரபுக்³க³லானம் சேதஸா சேதோ பரிச்ச பஜானேய்யம் – ஸராக³ம் வா சித்தம் ஸராக³ம் சித்தந்தி பஜானேய்யம், வீதராக³ம் வா சித்தம் வீதராக³ம் சித்தந்தி பஜானேய்யம்; ஸதோ³ஸம் வா சித்தம் ஸதோ³ஸம் சித்தந்தி பஜானேய்யம், வீததோ³ஸம் வா சித்தம் வீததோ³ஸம் சித்தந்தி பஜானேய்யம்; ஸமோஹம் வா சித்தம் ஸமோஹம் சித்தந்தி பஜானேய்யம், வீதமோஹம் வா சித்தம் வீதமோஹம் சித்தந்தி பஜானேய்யம்; ஸம்கி²த்தம் வா சித்தம் ஸம்கி²த்தம் சித்தந்தி பஜானேய்யம், விக்கி²த்தம் வா சித்தம் விக்கி²த்தம் சித்தந்தி பஜானேய்யம்; மஹக்³க³தம் வா சித்தம் மஹக்³க³தம் சித்தந்தி பஜானேய்யம், அமஹக்³க³தம் வா சித்தம் அமஹக்³க³தம் சித்தந்தி பஜானேய்யம்; ஸஉத்தரம் வா சித்தம் ஸஉத்தரம் சித்தந்தி பஜானேய்யம், அனுத்தரம் வா சித்தம் அனுத்தரம் சித்தந்தி பஜானேய்யம்; ஸமாஹிதம் வா சித்தம் ஸமாஹிதம் சித்தந்தி பஜானேய்யம், அஸமாஹிதம் வா சித்தம் அஸமாஹிதம் சித்தந்தி பஜானேய்யம்; விமுத்தம் வா சித்தம் விமுத்தம் சித்தந்தி பஜானேய்யம், அவிமுத்தம் வா சித்தம் அவிமுத்தம் சித்தந்தி பஜானேய்ய’ந்தி, தத்ர தத்ரேவ ஸக்கி²ப⁴ப்³ப³தம் பாபுணாதி ஸதி ஸதிஆயதனே.

‘‘ஸோ ஸசே ஆகங்க²தி – ‘அனேகவிஹிதம் புப்³பே³னிவாஸம் அனுஸ்ஸரேய்யம், ஸேய்யதி²த³ம் – ஏகம்பி ஜாதிம் த்³வேபி ஜாதியோ திஸ்ஸோபி ஜாதியோ சதஸ்ஸோபி ஜாதியோ பஞ்சபி ஜாதியோ த³ஸபி ஜாதியோ வீஸம்பி ஜாதியோ திம்ஸம்பி ஜாதியோ சத்தாலீஸம்பி ஜாதியோ பஞ்ஞாஸம்பி ஜாதியோ ஜாதிஸதம்பி ஜாதிஸஹஸ்ஸம்பி ஜாதிஸதஸஹஸ்ஸம்பி அனேகேபி ஸம்வட்டகப்பே அனேகேபி விவட்டகப்பே அனேகேபி ஸம்வட்டவிவட்டகப்பே – அமுத்ராஸிம் ஏவம்னாமோ ஏவம்கோ³த்தோ ஏவம்வண்ணோ ஏவமாஹாரோ ஏவம்ஸுக²து³க்க²ப்படிஸம்வேதீ³ ஏவமாயுபரியந்தோ, ஸோ ததோ சுதோ அமுத்ர உத³பாதி³ம்; தத்ராபாஸிம் ஏவம்னாமோ ஏவம்கோ³த்தோ ஏவம்வண்ணோ ஏவமாஹாரோ ஏவம்ஸுக²து³க்க²ப்படிஸம்வேதீ³ ஏவமாயுபரியந்தோ, ஸோ ததோ சுதோ இதூ⁴பபன்னோதி, இதி ஸாகாரம் ஸஉத்³தே³ஸம் அனேகவிஹிதம் புப்³பே³னிவாஸம் அனுஸ்ஸரேய்ய’ந்தி, தத்ர தத்ரேவ ஸக்கி²ப⁴ப்³ப³தம் பாபுணாதி ஸதி ஸதிஆயதனே.

‘‘ஸோ ஸசே ஆகங்க²தி – ‘தி³ப்³பே³ன சக்கு²னா விஸுத்³தே⁴ன அதிக்கந்தமானுஸகேன ஸத்தே பஸ்ஸேய்யம் சவமானே உபபஜ்ஜமானே ஹீனே பணீதே ஸுவண்ணே து³ப்³ப³ண்ணே, ஸுக³தே து³க்³க³தே யதா²கம்மூபகே³ ஸத்தே பஜானேய்யம் – இமே வத போ⁴ந்தோ ஸத்தா காயது³ச்சரிதேன ஸமன்னாக³தா வசீது³ச்சரிதேன ஸமன்னாக³தா மனோது³ச்சரிதேன ஸமன்னாக³தா அரியானம் உபவாத³கா மிச்சா²தி³ட்டி²கா மிச்சா²தி³ட்டி²கம்மஸமாதா³னா, தே காயஸ்ஸ பே⁴தா³ பரம் மரணா அபாயம் து³க்³க³திம் வினிபாதம் நிரயம் உபபன்னா; இமே வா பன போ⁴ந்தோ ஸத்தா காயஸுசரிதேன ஸமன்னாக³தா வசீஸுசரிதேன ஸமன்னாக³தா மனோஸுசரிதேன ஸமன்னாக³தா அரியானம் அனுபவாத³கா ஸம்மாதி³ட்டி²கா ஸம்மாதி³ட்டி²கம்மஸமாதா³னா, தே காயஸ்ஸ பே⁴தா³ பரம் மரணா ஸுக³திம் ஸக்³க³ம் லோகம் உபபன்னாதி, இதி தி³ப்³பே³ன சக்கு²னா விஸுத்³தே⁴ன அதிக்கந்தமானுஸகேன ஸத்தே பஸ்ஸேய்யம் சவமானே உபபஜ்ஜமானே ஹீனே பணீதே ஸுவண்ணே து³ப்³ப³ண்ணே, ஸுக³தே து³க்³க³தே யதா²கம்மூபகே³ ஸத்தே பஜானேய்ய’ந்தி, தத்ர தத்ரேவ ஸக்கி²ப⁴ப்³ப³தம் பாபுணாதி ஸதி ஸதிஆயதனே.

‘‘ஸோ ஸசே ஆகங்க²தி – ‘ஆஸவானம் க²யா அனாஸவம் சேதோவிமுத்திம் பஞ்ஞாவிமுத்திம் தி³ட்டே²வ த⁴ம்மே ஸயம் அபி⁴ஞ்ஞா ஸச்சி²கத்வா உபஸம்பஜ்ஜ விஹரேய்ய’ந்தி, தத்ர தத்ரேவ ஸக்கி²ப⁴ப்³ப³தம் பாபுணாதி ஸதி ஸதிஆயதனே’’தி. த³ஸமம்.

11. நிமித்தஸுத்தம்

103. ‘‘அதி⁴சித்தமனுயுத்தேன, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு²னா தீணி நிமித்தானி காலேன காலம் மனஸி காதப்³பா³னி – காலேன காலம் ஸமாதி⁴னிமித்தம் மனஸி காதப்³ப³ம், காலேன காலம் பக்³க³ஹனிமித்தம் மனஸி காதப்³ப³ம், காலேன காலம் உபேக்கா²னிமித்தம் மனஸி காதப்³ப³ம். ஸசே, பி⁴க்க²வே, அதி⁴சித்தமனுயுத்தோ பி⁴க்கு² ஏகந்தம் ஸமாதி⁴னிமித்தம்யேவ மனஸி கரேய்ய, டா²னம் தம் சித்தம் கோஸஜ்ஜாய ஸம்வத்தேய்ய. ஸசே, பி⁴க்க²வே, அதி⁴சித்தமனுயுத்தோ பி⁴க்கு² ஏகந்தம் பக்³க³ஹனிமித்தம்யேவ மனஸி கரேய்ய, டா²னம் தம் சித்தம் உத்³த⁴ச்சாய ஸம்வத்தேய்ய. ஸசே, பி⁴க்க²வே, அதி⁴சித்தமனுயுத்தோ பி⁴க்கு² ஏகந்தம் உபேக்கா²னிமித்தம்யேவ மனஸி கரேய்ய, டா²னம் தம் சித்தம் ந ஸம்மா ஸமாதி⁴யேய்ய ஆஸவானம் க²யாய. யதோ ச கோ², பி⁴க்க²வே, அதி⁴சித்தமனுயுத்தோ பி⁴க்கு² காலேன காலம் ஸமாதி⁴னிமித்தம் மனஸி கரோதி, காலேன காலம் பக்³க³ஹனிமித்தம் மனஸி கரோதி, காலேன காலம் உபேக்கா²னிமித்தம் மனஸி கரோதி, தம் ஹோதி சித்தம் முது³ஞ்ச கம்மனியஞ்ச பப⁴ஸ்ஸரஞ்ச, ந ச பப⁴ங்கு³, ஸம்மா ஸமாதி⁴யதி ஆஸவானம் க²யாய.

‘‘ஸேய்யதா²பி, பி⁴க்க²வே, ஸுவண்ணகாரோ வா ஸுவண்ணகாரந்தேவாஸீ வா உக்கம் ப³ந்தே⁴ய்ய [ப³ந்த⁴தி… ஆலிம்பதி (விஸுத்³தி⁴. 1.181 தம்டீகாயம் ச) ம. நி. அட்ட². 1.76; ம. நி. 3.360 தம்அட்ட²கதா²டீகாஸு ச பஸ்ஸிதப்³ப³ம்], உக்கம் ப³ந்தி⁴த்வா உக்காமுக²ம் ஆலிம்பேய்ய, உக்காமுக²ம் ஆலிம்பேத்வா ஸண்டா³ஸேன ஜாதரூபம் க³ஹேத்வா உக்காமுகே² பக்கி²பேய்ய [பக்கி²பதி (விஸுத்³தி⁴. 1.181)], உக்காமுகே² பக்கி²பித்வா காலேன காலம் அபி⁴த⁴மதி, காலேன காலம் உத³கேன பரிப்போ²ஸேதி, காலேன காலம் அஜ்ஜு²பேக்க²தி. ஸசே, பி⁴க்க²வே, ஸுவண்ணகாரோ வா ஸுவண்ணகாரந்தேவாஸீ வா தம் ஜாதரூபம் ஏகந்தம் அபி⁴த⁴மேய்ய, டா²னம் தம் ஜாதரூபம் ட³ஹேய்ய. ஸசே, பி⁴க்க²வே, ஸுவண்ணகாரோ வா ஸுவண்ணகாரந்தேவாஸீ வா தம் ஜாதரூபம் ஏகந்தம் உத³கேன பரிப்போ²ஸேய்ய, டா²னம் தம் ஜாதரூபம் நிப்³பா³பேய்ய [நிப்³பா³யேய்ய (ஸீ.)]. ஸசே, பி⁴க்க²வே, ஸுவண்ணகாரோ வா ஸுவண்ணகாரந்தேவாஸீ வா தம் ஜாதரூபம் ஏகந்தம் அஜ்ஜு²பேக்கே²ய்ய, டா²னம் தம் ஜாதரூபம் ந ஸம்மா பரிபாகம் க³ச்சே²ய்ய. யதோ ச கோ², பி⁴க்க²வே, ஸுவண்ணகாரோ வா ஸுவண்ணகாரந்தேவாஸீ வா தம் ஜாதரூபம் காலேன காலம் அபி⁴த⁴மதி, காலேன காலம் உத³கேன பரிப்போ²ஸேதி, காலேன காலம் அஜ்ஜு²பேக்க²தி, தம் ஹோதி ஜாதரூபம் முது³ஞ்ச கம்மனியஞ்ச பப⁴ஸ்ஸரஞ்ச, ந ச பப⁴ங்கு³, ஸம்மா உபேதி கம்மாய. யஸ்ஸா யஸ்ஸா ச பிலந்த⁴னவிகதியா ஆகங்க²தி – யதி³ பட்டிகாய, யதி³ குண்ட³லாய, யதி³ கீ³வேய்யகே, யதி³ ஸுவண்ணமாலாய – தஞ்சஸ்ஸ அத்த²ம் அனுபோ⁴தி.

‘‘ஏவமேவம் கோ², பி⁴க்க²வே, அதி⁴சித்தமனுயுத்தேன பி⁴க்கு²னா தீணி நிமித்தானி காலேன காலம் மனஸி காதப்³பா³னி – காலேன காலம் ஸமாதி⁴னிமித்தம் மனஸி காதப்³ப³ம், காலேன காலம் பக்³க³ஹனிமித்தம் மனஸி காதப்³ப³ம், காலேன காலம் உபேக்கா²னிமித்தம் மனஸி காதப்³ப³ம். ஸசே, பி⁴க்க²வே, அதி⁴சித்தமனுயுத்தோ பி⁴க்கு² ஏகந்தம் ஸமாதி⁴னிமித்தம்யேவ மனஸி கரேய்ய, டா²னம் தம் சித்தம் கோஸஜ்ஜாய ஸம்வத்தேய்ய. ஸசே, பி⁴க்க²வே, அதி⁴சித்தமனுயுத்தோ பி⁴க்கு² ஏகந்தம் பக்³க³ஹனிமித்தம்யேவ மனஸி கரேய்ய, டா²னம் தம் சித்தம் உத்³த⁴ச்சாய ஸம்வத்தேய்ய. ஸசே, பி⁴க்க²வே, அதி⁴சித்தமனுயுத்தோ பி⁴க்கு² ஏகந்தம் உபேக்கா²னிமித்தம்யேவ மனஸி கரேய்ய, டா²னம் தம் சித்தம் ந ஸம்மா ஸமாதி⁴யேய்ய ஆஸவானம் க²யாய. யதோ ச கோ², பி⁴க்க²வே, அதி⁴சித்தமனுயுத்தோ பி⁴க்கு² காலேன காலம் ஸமாதி⁴னிமித்தம் மனஸி கரோதி, காலேன காலம் பக்³க³ஹனிமித்தம் மனஸி கரோதி, காலேன காலம் உபேக்கா²னிமித்தம் மனஸி கரோதி, தம் ஹோதி சித்தம் முது³ஞ்ச கம்மனியஞ்ச பப⁴ஸ்ஸரஞ்ச, ந ச பப⁴ங்கு³, ஸம்மா ஸமாதி⁴யதி ஆஸவானம் க²யாய. யஸ்ஸ யஸ்ஸ ச அபி⁴ஞ்ஞாஸச்சி²கரணீயஸ்ஸ த⁴ம்மஸ்ஸ சித்தம் அபி⁴னின்னாமேதி அபி⁴ஞ்ஞாஸச்சி²கிரியாய, தத்ர தத்ரேவ ஸக்கி²ப⁴ப்³ப³தம் பாபுணாதி ஸதி ஸதிஆயதனே.

‘‘ஸோ ஸசே ஆகங்க²தி – ‘அனேகவிஹிதம் இத்³தி⁴வித⁴ம் பச்சனுப⁴வேய்யம்…பே… (ச² அபி⁴ஞ்ஞா வித்தா²ரேதப்³பா³) ஆஸவானம் க²யா…பே… ஸச்சி²கத்வா உபஸம்பஜ்ஜ விஹரேய்ய’ந்தி, தத்ர தத்ரேவ ஸக்கி²ப⁴ப்³ப³தம் பாபுணாதி ஸதி ஸதிஆயதனே’’தி. ஏகாத³ஸமம்.

லோணகபல்லவக்³கோ³ [லோணப²லவக்³கோ³ (ஸீ. ஸ்யா. கம். பீ.)] பஞ்சமோ.