1. தித்தா²யதனாதி³ஸுத்தம்

62. ‘‘தீணிமானி, பி⁴க்க²வே, தித்தா²யதனானி யானி பண்டி³தேஹி ஸமனுயுஞ்ஜியமானானி [ஸமனுக்³கா³ஹியமானானி (ஸ்யா. கம். க.)] ஸமனுகா³ஹியமானானி ஸமனுபா⁴ஸியமானானி பரம்பி க³ந்த்வா அகிரியாய ஸண்ட²ஹந்தி. கதமானி தீணி? ஸந்தி, பி⁴க்க²வே, ஏகே ஸமணப்³ராஹ்மணா ஏவம்வாதி³னோ ஏவம்தி³ட்டி²னோ – ‘யம் கிஞ்சாயம் புரிஸபுக்³க³லோ படிஸம்வேதே³தி ஸுக²ம் வா து³க்க²ம் வா அது³க்க²மஸுக²ம் வா ஸப்³ப³ம் தம் புப்³பே³கதஹேதூ’தி. ஸந்தி, பி⁴க்க²வே, ஏகே ஸமணப்³ராஹ்மணா ஏவம்வாதி³னோ ஏவம்தி³ட்டி²னோ – ‘யம் கிஞ்சாயம் புரிஸபுக்³க³லோ படிஸம்வேதே³தி ஸுக²ம் வா து³க்க²ம் வா அது³க்க²மஸுக²ம் வா ஸப்³ப³ம் தம் இஸ்ஸரனிம்மானஹேதூ’தி. ஸந்தி, பி⁴க்க²வே, ஏகே ஸமணப்³ராஹ்மணா ஏவம்வாதி³னோ ஏவம்தி³ட்டி²னோ – ‘யம் கிஞ்சாயம் புரிஸபுக்³க³லோ படிஸம்வேதே³தி ஸுக²ம் வா து³க்க²ம் வா அது³க்க²மஸுக²ம் வா ஸப்³ப³ம் தம் அஹேதுஅப்பச்சயா’’’தி.

‘‘தத்ர, பி⁴க்க²வே, யே தே ஸமணப்³ராஹ்மணா ஏவம்வாதி³னோ ஏவம்தி³ட்டி²னோ – ‘யம் கிஞ்சாயம் புரிஸபுக்³க³லோ படிஸம்வேதே³தி ஸுக²ம் வா து³க்க²ம் வா அது³க்க²மஸுக²ம் வா ஸப்³ப³ம் தம் புப்³பே³கதஹேதூ’தி, த்யாஹம் உபஸங்கமித்வா ஏவம் வதா³மி – ‘ஸச்சம் கிர தும்ஹே ஆயஸ்மந்தோ ஏவம்வாதி³னோ ஏவம்தி³ட்டி²னோ – யம் கிஞ்சாயம் புரிஸபுக்³க³லோ படிஸம்வேதே³தி ஸுக²ம் வா து³க்க²ம் வா அது³க்க²மஸுக²ம் வா ஸப்³ப³ம் தம் புப்³பே³கதஹேதூ’தி? தே ச மே [தே சே மே (ஸீ. ஸ்யா. கம். பீ.)] ஏவம் புட்டா² ‘ஆமா’தி [ஆமோதி (ஸீ.)] படிஜானந்தி. த்யாஹம் ஏவம் வதா³மி – ‘தேனஹாயஸ்மந்தோ பாணாதிபாதினோ ப⁴விஸ்ஸந்தி புப்³பே³கதஹேது, அதி³ன்னாதா³யினோ ப⁴விஸ்ஸந்தி புப்³பே³கதஹேது, அப்³ரஹ்மசாரினோ ப⁴விஸ்ஸந்தி புப்³பே³கதஹேது, முஸாவாதி³னோ ப⁴விஸ்ஸந்தி புப்³பே³கதஹேது, பிஸுணவாசா ப⁴விஸ்ஸந்தி புப்³பே³கதஹேது, ப²ருஸவாசா ப⁴விஸ்ஸந்தி புப்³பே³கதஹேது, ஸம்ப²ப்பலாபினோ ப⁴விஸ்ஸந்தி புப்³பே³கதஹேது, அபி⁴ஜ்ஜா²லுனோ ப⁴விஸ்ஸந்தி புப்³பே³கதஹேது, ப்³யாபன்னசித்தா ப⁴விஸ்ஸந்தி புப்³பே³கதஹேது, மிச்சா²தி³ட்டி²கா ப⁴விஸ்ஸந்தி புப்³பே³கதஹேது’’’.

‘‘புப்³பே³கதம் கோ² பன, பி⁴க்க²வே, ஸாரதோ பச்சாக³ச்ச²தம் ந ஹோதி ச²ந்தோ³ வா வாயாமோ வா இத³ம் வா கரணீயம் இத³ம் வா அகரணீயந்தி. இதி கரணீயாகரணீயே கோ² பன ஸச்சதோ தே²ததோ அனுபலப்³பி⁴யமானே முட்ட²ஸ்ஸதீனம் அனாரக்கா²னம் விஹரதம் ந ஹோதி பச்சத்தம் ஸஹத⁴ம்மிகோ ஸமணவாதோ³. அயம் கோ² மே, பி⁴க்க²வே, தேஸு ஸமணப்³ராஹ்மணேஸு ஏவம்வாதீ³ஸு ஏவம்தி³ட்டீ²ஸு பட²மோ ஸஹத⁴ம்மிகோ நிக்³க³ஹோ ஹோதி.

‘‘தத்ர, பி⁴க்க²வே, யே தே ஸமணப்³ராஹ்மணா ஏவம்வாதி³னோ ஏவம்தி³ட்டி²னோ – ‘யம் கிஞ்சாயம் புரிஸபுக்³க³லோ படிஸம்வேதே³தி ஸுக²ம் வா து³க்க²ம் வா அது³க்க²மஸுக²ம் வா ஸப்³ப³ம் தம் இஸ்ஸரனிம்மானஹேதூ’தி, த்யாஹம் உபஸங்கமித்வா ஏவம் வதா³மி – ‘ஸச்சம் கிர தும்ஹே ஆயஸ்மந்தோ ஏவம்வாதி³னோ ஏவதி³ட்டி²னோ – யம் கிஞ்சாயம் புரிஸபுக்³க³லோ படிஸம்வேதே³தி ஸுக²ம் வா து³க்க²ம் வா அது³க்க²மஸுக²ம் வா ஸப்³ப³ம் தம் இஸ்ஸரனிம்மானஹேதூ’தி? தே ச மே ஏவம் புட்டா² ‘ஆமா’தி படிஜானந்தி. த்யாஹம் ஏவம் வதா³மி – ‘தேனஹாயஸ்மந்தோ பாணாதிபாதினோ ப⁴விஸ்ஸந்தி இஸ்ஸரனிம்மானஹேது, அதி³ன்னாதா³யினோ ப⁴விஸ்ஸந்தி இஸ்ஸரனிம்மானஹேது, அப்³ரஹ்மசாரினோ ப⁴விஸ்ஸந்தி இஸ்ஸரனிம்மானஹேது, முஸாவாதி³னோ ப⁴விஸ்ஸந்தி இஸ்ஸரனிம்மானஹேது, பிஸுணவாசா ப⁴விஸ்ஸந்தி இஸ்ஸரனிம்மானஹேது, ப²ருஸவாசா ப⁴விஸ்ஸந்தி இஸ்ஸரனிம்மானஹேது, ஸம்ப²ப்பலாபினோ ப⁴விஸ்ஸந்தி இஸ்ஸரனிம்மானஹேது, அபி⁴ஜ்ஜா²லுனோ ப⁴விஸ்ஸந்தி இஸ்ஸரனிம்மானஹேது, ப்³யாபன்னசித்தா ப⁴விஸ்ஸந்தி இஸ்ஸரனிம்மானஹேது, மிச்சா²தி³ட்டி²கா ப⁴விஸ்ஸந்தி இஸ்ஸரனிம்மானஹேது’’’.

‘‘இஸ்ஸரனிம்மானம் கோ² பன, பி⁴க்க²வே, ஸாரதோ பச்சாக³ச்ச²தம் ந ஹோதி ச²ந்தோ³ வா வாயாமோ வா இத³ம் வா கரணீயம் இத³ம் வா அகரணீயந்தி. இதி கரணீயாகரணீயே கோ² பன ஸச்சதோ தே²ததோ அனுபலப்³பி⁴யமானே முட்ட²ஸ்ஸதீனம் அனாரக்கா²னம் விஹரதம் ந ஹோதி பச்சத்தம் ஸஹத⁴ம்மிகோ ஸமணவாதோ³. அயம் கோ² மே, பி⁴க்க²வே, தேஸு ஸமணப்³ராஹ்மணேஸு ஏவம்வாதீ³ஸு ஏவம்தி³ட்டீ²ஸு து³தியோ ஸஹத⁴ம்மிகோ நிக்³க³ஹோ ஹோதி.

‘‘தத்ர, பி⁴க்க²வே, யே தே ஸமணப்³ராஹ்மணா ஏவம்வாதி³னோ ஏவம்தி³ட்டி²னோ – ‘யம் கிம் சாயம் புரிஸபுக்³க³லோ படிஸம்வேதே³தி ஸுக²ம் வா து³க்க²ம் வா அது³க்க²மஸுக²ம் வா ஸப்³ப³ம் தம் அஹேதுஅப்பச்சயா’தி, த்யாஹம் உபஸங்கமித்வா ஏவம் வதா³மி – ‘ஸச்சம் கிர தும்ஹே ஆயஸ்மந்தோ ஏவம்வாதி³னோ ஏவம்தி³ட்டி²னோ – யம் கிம் சாயம் புரிஸபுக்³க³லோ படிஸம்வேதே³தி ஸுக²ம் வா து³க்க²ம் வா அது³க்க²மஸுக²ம் வா ஸப்³ப³ம் தம் அஹேதுஅப்பச்சயா’தி? தே ச மே ஏவம் புட்டா² ‘ஆமா’தி படிஜானந்தி. த்யாஹம் ஏவம் வதா³மி – ‘தேனஹாயஸ்மந்தோ பாணாதிபாதினோ ப⁴விஸ்ஸந்தி அஹேதுஅப்பச்சயா…பே… மிச்சா²தி³ட்டி²கா ப⁴விஸ்ஸந்தி அஹேதுஅப்பச்சயா’’’.

‘‘அஹேதுஅப்பச்சயம் [அஹேதும் (ஸீ.), அஹேது (ஸ்யா. கம்.), அஹேதுஅப்பச்சயா (பீ.), அஹேதும் அப்பச்சயம் (க.)] கோ² பன, பி⁴க்க²வே, ஸாரதோ பச்சாக³ச்ச²தம் ந ஹோதி ச²ந்தோ³ வா வாயாமோ வா இத³ம் வா கரணீயம் இத³ம் வா அகரணீயந்தி. இதி கரணீயாகரணீயே கோ² பன ஸச்சதோ தே²ததோ அனுபலப்³பி⁴யமானே முட்ட²ஸ்ஸதீனம் அனாரக்கா²னம் விஹரதம் ந ஹோதி பச்சத்தம் ஸஹத⁴ம்மிகோ ஸமணவாதோ³. அயம் கோ² மே, பி⁴க்க²வே, தேஸு ஸமணப்³ராஹ்மணேஸு ஏவம்வாதீ³ஸு ஏவம்தி³ட்டீ²ஸு ததியோ ஸஹத⁴ம்மிகோ நிக்³க³ஹோ ஹோதி.

‘‘இமானி கோ², பி⁴க்க²வே, தீணி தித்தா²யதனானி யானி பண்டி³தேஹி ஸமனுயுஞ்ஜியமானானி ஸமனுகா³ஹியமானானி ஸமனுபா⁴ஸியமானானி பரம்பி க³ந்த்வா அகிரியாய ஸண்ட²ஹந்தி.

‘‘அயம் கோ² பன, பி⁴க்க²வே, மயா த⁴ம்மோ தே³ஸிதோ அனிக்³க³ஹிதோ அஸம்கிலிட்டோ² அனுபவஜ்ஜோ அப்படிகுட்டோ² ஸமணேஹி ப்³ராஹ்மணேஹி விஞ்ஞூஹி. கதமோ ச, பி⁴க்க²வே, மயா த⁴ம்மோ தே³ஸிதோ அனிக்³க³ஹிதோ அஸம்கிலிட்டோ² அனுபவஜ்ஜோ அப்படிகுட்டோ² ஸமணேஹி ப்³ராஹ்மணேஹி விஞ்ஞூஹி? இமா ச² தா⁴துயோதி, பி⁴க்க²வே, மயா த⁴ம்மோ தே³ஸிதோ அனிக்³க³ஹிதோ அஸம்கிலிட்டோ² அனுபவஜ்ஜோ அப்படிகுட்டோ² ஸமணேஹி ப்³ராஹ்மணேஹி விஞ்ஞூஹி. இமானி ச² ப²ஸ்ஸாயதனானீதி, பி⁴க்க²வே, மயா த⁴ம்மோ தே³ஸிதோ அனிக்³க³ஹிதோ அஸம்கிலிட்டோ² அனுபவஜ்ஜோ அப்படிகுட்டோ² ஸமணேஹி ப்³ராஹ்மணேஹி விஞ்ஞூஹி. இமே அட்டா²ரஸ மனோபவிசாராதி, பி⁴க்க²வே, மயா த⁴ம்மோ தே³ஸிதோ அனிக்³க³ஹிதோ அஸம்கிலிட்டோ² அனுபவஜ்ஜோ அப்படிகுட்டோ² ஸமணேஹி ப்³ராஹ்மணேஹி விஞ்ஞூஹி. இமானி சத்தாரி அரியஸச்சானீதி, பி⁴க்க²வே, மயா த⁴ம்மோ தே³ஸிதோ அனிக்³க³ஹிதோ அஸம்கிலிட்டோ² அனுபவஜ்ஜோ அப்படிகுட்டோ² ஸமணேஹி ப்³ராஹ்மணேஹி விஞ்ஞூஹி.

‘‘இமா ச² தா⁴துயோதி, பி⁴க்க²வே, மயா த⁴ம்மோ தே³ஸிதோ அனிக்³க³ஹிதோ அஸம்கிலிட்டோ² அனுபவஜ்ஜோ அப்படிகுட்டோ² ஸமணேஹி ப்³ராஹ்மணேஹி விஞ்ஞூஹீதி. இதி கோ² பனேதம் வுத்தம். கிஞ்சேதம் படிச்ச வுத்தம்? ச²யிமா, பி⁴க்க²வே, தா⁴துயோ – பத²வீதா⁴து, ஆபோதா⁴து, தேஜோதா⁴து, வாயோதா⁴து, ஆகாஸதா⁴து, விஞ்ஞாணதா⁴து. இமா ச² தா⁴துயோதி, பி⁴க்க²வே, மயா த⁴ம்மோ தே³ஸிதோ அனிக்³க³ஹிதோ அஸம்கிலிட்டோ² அனுபவஜ்ஜோ அப்படிகுட்டோ² ஸமணேஹி ப்³ராஹ்மணேஹி விஞ்ஞூஹீதி. இதி யம் தம் வுத்தம், இத³மேதம் படிச்ச வுத்தம்.

‘‘இமானி ச² ப²ஸ்ஸாயதனானீதி, பி⁴க்க²வே, மயா த⁴ம்மோ தே³ஸிதோ அனிக்³க³ஹிதோ அஸம்கிலிட்டோ² அனுபவஜ்ஜோ அப்படிகுட்டோ² ஸமணேஹி ப்³ராஹ்மணேஹி விஞ்ஞூஹீதி. இதி கோ² பனேதம் வுத்தம். கிஞ்சேதம் படிச்ச வுத்தம்? ச²யிமானி, பி⁴க்க²வே, ப²ஸ்ஸாயதனானி – சக்கு² ப²ஸ்ஸாயதனம், ஸோதம் ப²ஸ்ஸாயதனம், கா⁴னம் ப²ஸ்ஸாயதனம், ஜிவ்ஹா ப²ஸ்ஸாயதனம், காயோ ப²ஸ்ஸாயதனம், மனோ ப²ஸ்ஸாயதனம். இமானி ச² ப²ஸ்ஸாயதனானீதி, பி⁴க்க²வே, மயா த⁴ம்மோ தே³ஸிதோ அனிக்³க³ஹிதோ அஸம்கிலிட்டோ² அனுபவஜ்ஜோ அப்படிகுட்டோ² ஸமணேஹி ப்³ராஹ்மணேஹி விஞ்ஞூஹீதி. இதி யம் தம் வுத்தம், இத³மேதம் படிச்ச வுத்தம்.

‘‘இமே அட்டா²ரஸ மனோபவிசாராதி, பி⁴க்க²வே, மயா த⁴ம்மோ தே³ஸிதோ அனிக்³க³ஹிதோ அஸம்கிலிட்டோ² அனுபவஜ்ஜோ அப்படிகுட்டோ² ஸமணேஹி ப்³ராஹ்மணேஹி விஞ்ஞூஹீதி. இதி கோ² பனேதம் வுத்தம். கிஞ்சேதம் படிச்ச வுத்தம்? சக்கு²னா ரூபம் தி³ஸ்வா ஸோமனஸ்ஸட்டா²னியம் ரூபம் உபவிசரதி தோ³மனஸ்ஸட்டா²னியம் ரூபம் உபவிசரதி உபேக்கா²ட்டா²னியம் ரூபம் உபவிசரதி, ஸோதேன ஸத்³த³ம் ஸுத்வா… கா⁴னேன க³ந்த⁴ம் கா⁴யித்வா… ஜிவ்ஹாய ரஸம் ஸாயித்வா… காயேன போ²ட்ட²ப்³ப³ம் பு²ஸித்வா… மனஸா த⁴ம்மம் விஞ்ஞாய ஸோமனஸ்ஸட்டா²னியம் த⁴ம்மம் உபவிசரதி தோ³மனஸ்ஸட்டா²னியம் த⁴ம்மம் உபவிசரதி உபேக்கா²ட்டா²னியம் த⁴ம்மம் உபவிசரதி. இமே அட்டா²ரஸ மனோபவிசாராதி, பி⁴க்க²வே, மயா த⁴ம்மோ தே³ஸிதோ அனிக்³க³ஹிதோ அஸம்கிலிட்டோ² அனுபவஜ்ஜோ அப்படிகுட்டோ² ஸமணேஹி ப்³ராஹ்மணேஹி விஞ்ஞூஹீதி. இதி யம் தம் வுத்தம், இத³மேதம் படிச்ச வுத்தம்.

‘‘இமானி சத்தாரி அரியஸச்சானீதி, பி⁴க்க²வே, மயா த⁴ம்மோ தே³ஸிதோ அனிக்³க³ஹிதோ அஸம்கிலிட்டோ² அனுபவஜ்ஜோ அப்படிகுட்டோ² ஸமணேஹி ப்³ராஹ்மணேஹி விஞ்ஞூஹீதி. இதி கோ² பனேதம் வுத்தம். கிஞ்சேதம் படிச்ச வுத்தம்? ச²ன்னம், பி⁴க்க²வே, தா⁴தூனம் உபாதா³ய க³ப்³ப⁴ஸ்ஸாவக்கந்தி ஹோதி; ஓக்கந்தியா ஸதி நாமரூபம், நாமரூபபச்சயா ஸளாயதனம், ஸளாயதனபச்சயா ப²ஸ்ஸோ, ப²ஸ்ஸபச்சயா வேத³னா. வேதி³யமானஸ்ஸ கோ² பனாஹம், பி⁴க்க²வே, இத³ம் து³க்க²ந்தி பஞ்ஞபேமி, அயம் து³க்க²ஸமுத³யோதி பஞ்ஞபேமி, அயம் து³க்க²னிரோதோ⁴தி பஞ்ஞபேமி, அயம் து³க்க²னிரோத⁴கா³மினீ படிபதா³தி பஞ்ஞபேமி.

‘‘கதமஞ்ச, பி⁴க்க²வே, து³க்க²ம் அரியஸச்சம்? ஜாதிபி து³க்கா², ஜராபி து³க்கா², ( ) [(ப்³யாதி⁴பி து³க்கோ²) (ஸீ. பீ. க.) அட்ட²கதா²ய ஸம்ஸந்தே³தப்³ப³ம் விஸுத்³தி⁴. 2.537] மரணம்பி து³க்க²ம், ஸோகபரிதே³வது³க்க²தோ³மனஸ்ஸுபாயாஸாபி து³க்கா², (அப்பியேஹி ஸம்பயோகோ³ து³க்கோ², பியேஹி விப்பயோகோ³ து³க்கோ²,) [(நத்தி² கத்த²சி)] யம்பிச்ச²ம் ந லப⁴தி தம்பி து³க்க²ம். ஸம்கி²த்தேன பஞ்சுபாதா³னக்க²ந்தா⁴ து³க்கா². இத³ம் வுச்சதி, பி⁴க்க²வே, து³க்க²ம் அரியஸச்சம்.

‘‘கதமஞ்ச, பி⁴க்க²வே, து³க்க²ஸமுத³யம் [து³க்க²ஸமுத³யோ (ஸ்யா. கம்.)] அரியஸச்சம்? அவிஜ்ஜாபச்சயா ஸங்கா²ரா, ஸங்கா²ரபச்சயா விஞ்ஞாணம், விஞ்ஞாணபச்சயா நாமரூபம், நாமரூபபச்சயா ஸளாயதனம், ஸளாயதனபச்சயா ப²ஸ்ஸோ, ப²ஸ்ஸபச்சயா வேத³னா, வேத³னாபச்சயா தண்ஹா, தண்ஹாபச்சயா உபாதா³னம், உபாதா³னபச்சயா ப⁴வோ, ப⁴வபச்சயா ஜாதி, ஜாதிபச்சயா ஜராமரணம் ஸோகபரிதே³வது³க்க²தோ³மனஸ்ஸுபாயாஸா ஸம்ப⁴வந்தி. ஏவமேதஸ்ஸ கேவலஸ்ஸ து³க்க²க்க²ந்த⁴ஸ்ஸ ஸமுத³யோ ஹோதி. இத³ம் வுச்சதி, பி⁴க்க²வே, து³க்க²ஸமுத³யம் அரியஸச்சம்.

‘‘கதமஞ்ச, பி⁴க்க²வே, து³க்க²னிரோத⁴ம் [து³க்க²னிரோதோ⁴ (ஸ்யா. கம்.)] அரியஸச்சம்? அவிஜ்ஜாய த்வேவ அஸேஸவிராக³னிரோதா⁴ ஸங்கா²ரனிரோதோ⁴, ஸங்கா²ரனிரோதா⁴ விஞ்ஞாணனிரோதோ⁴, விஞ்ஞாணனிரோதா⁴ நாமரூபனிரோதோ⁴, நாமரூபனிரோதா⁴ ஸளாயதனனிரோதோ⁴, ஸளாயதனனிரோதா⁴ ப²ஸ்ஸனிரோதோ⁴, ப²ஸ்ஸனிரோதா⁴ வேத³னானிரோதோ⁴, வேத³னானிரோதா⁴ தண்ஹானிரோதோ⁴, தண்ஹானிரோதா⁴ உபாதா³னனிரோதோ⁴, உபாதா³னனிரோதா⁴ ப⁴வனிரோதோ⁴, ப⁴வனிரோதா⁴ ஜாதினிரோதோ⁴, ஜாதினிரோதா⁴ ஜராமரணம் ஸோகபரிதே³வது³க்க²தோ³மனஸ்ஸுபாயாஸா நிருஜ்ஜ²ந்தி. ஏவமேதஸ்ஸ கேவலஸ்ஸ து³க்க²க்க²ந்த⁴ஸ்ஸ நிரோதோ⁴ ஹோதி. இத³ம் வுச்சதி, பி⁴க்க²வே, து³க்க²னிரோத⁴ம் அரியஸச்சம்.

‘‘கதமஞ்ச, பி⁴க்க²வே, து³க்க²னிரோத⁴கா³மினீ படிபதா³ அரியஸச்சம்? அயமேவ அரியோ அட்ட²ங்கி³கோ மக்³கோ³, ஸேய்யதி²த³ம் – ஸம்மாதி³ட்டி², ஸம்மாஸங்கப்போ, ஸம்மாவாசா, ஸம்மாகம்மந்தோ, ஸம்மாஆஜீவோ, ஸம்மாவாயாமோ, ஸம்மாஸதி, ஸம்மாஸமாதி⁴. இத³ம் வுச்சதி, பி⁴க்க²வே, து³க்க²னிரோத⁴கா³மினீ படிபதா³ அரியஸச்சம். ‘இமானி சத்தாரி அரியஸச்சானீ’தி, பி⁴க்க²வே, மயா த⁴ம்மோ தே³ஸிதோ அனிக்³க³ஹிதோ அஸம்கிலிட்டோ² அனுபவஜ்ஜோ அப்படிகுட்டோ² ஸமணேஹி ப்³ராஹ்மணேஹி விஞ்ஞூஹீதி. இதி யம் தம் வுத்தம் இத³மேதம் படிச்ச வுத்த’’ந்தி. பட²மம்.

63. ‘‘தீணிமானி, பி⁴க்க²வே, அமாதாபுத்திகானி ப⁴யானீதி அஸ்ஸுதவா புது²ஜ்ஜனோ பா⁴ஸதி. கதமானி தீணி? ஹோதி ஸோ, பி⁴க்க²வே, ஸமயோ யம் மஹாஅக்³கி³டா³ஹோ வுட்டா²தி. மஹாஅக்³கி³டா³ஹே கோ² பன, பி⁴க்க²வே, வுட்டி²தே தேன கா³மாபி ட³ய்ஹந்தி நிக³மாபி ட³ய்ஹந்தி நக³ராபி ட³ய்ஹந்தி. கா³மேஸுபி ட³ய்ஹமானேஸு நிக³மேஸுபி ட³ய்ஹமானேஸு நக³ரேஸுபி ட³ய்ஹமானேஸு தத்த² மாதாபி புத்தம் நப்படிலப⁴தி, புத்தோபி மாதரம் நப்படிலப⁴தி. இத³ம், பி⁴க்க²வே, பட²மம் அமாதாபுத்திகம் ப⁴யந்தி அஸ்ஸுதவா புது²ஜ்ஜனோ பா⁴ஸதி.

‘‘புன சபரம், பி⁴க்க²வே, ஹோதி ஸோ ஸமயோ யம் மஹாமேகோ⁴ வுட்டா²தி. மஹாமேகே⁴ கோ² பன, பி⁴க்க²வே, வுட்டி²தே மஹாஉத³கவாஹகோ ஸஞ்ஜாயதி. மஹாஉத³கவாஹகே கோ² பன, பி⁴க்க²வே, ஸஞ்ஜாயந்தே தேன கா³மாபி வுய்ஹந்தி நிக³மாபி வுய்ஹந்தி நக³ராபி வுய்ஹந்தி. கா³மேஸுபி வுய்ஹமானேஸு நிக³மேஸுபி வுய்ஹமானேஸு நக³ரேஸுபி வுய்ஹமானேஸு தத்த² மாதாபி புத்தம் நப்படிலப⁴தி, புத்தோபி மாதரம் நப்படிலப⁴தி. இத³ம், பி⁴க்க²வே, து³தியம் அமாதாபுத்திகம் ப⁴யந்தி அஸ்ஸுதவா புது²ஜ்ஜனோ பா⁴ஸதி.

‘‘புன சபரம், பி⁴க்க²வே, ஹோதி ஸோ ஸமயோ யம் ப⁴யம் ஹோதி அடவிஸங்கோபோ, சக்கஸமாருள்ஹா ஜானபதா³ பரியாயந்தி. ப⁴யே கோ² பன, பி⁴க்க²வே, ஸதி அடவிஸங்கோபே சக்கஸமாருள்ஹேஸு ஜானபதே³ஸு பரியாயந்தேஸு தத்த² மாதாபி புத்தம் நப்படிலப⁴தி, புத்தோபி மாதரம் நப்படிலப⁴தி. இத³ம், பி⁴க்க²வே, ததியம் அமாதாபுத்திகம் ப⁴யந்தி அஸ்ஸுதவா புது²ஜ்ஜனோ பா⁴ஸதி. இமானி கோ², பி⁴க்க²வே, தீணி அமாதாபுத்திகானி ப⁴யானீதி அஸ்ஸுதவா புது²ஜ்ஜனோ பா⁴ஸதி.

‘‘தானி கோ² பனிமானி [இமானி கோ² (ஸீ.), இமானி கோ² பன (க.)], பி⁴க்க²வே, தீணி ஸமாதாபுத்திகானியேவ ப⁴யானி அமாதாபுத்திகானி ப⁴யானீதி அஸ்ஸுதவா புது²ஜ்ஜனோ பா⁴ஸதி. கதமானி தீணி? ஹோதி ஸோ, பி⁴க்க²வே, ஸமயோ யம் மஹாஅக்³கி³டா³ஹோ வுட்டா²தி. மஹாஅக்³கி³டா³ஹே கோ² பன, பி⁴க்க²வே, வுட்டி²தே தேன கா³மாபி ட³ய்ஹந்தி நிக³மாபி ட³ய்ஹந்தி நக³ராபி ட³ய்ஹந்தி. கா³மேஸுபி ட³ய்ஹமானேஸு நிக³மேஸுபி ட³ய்ஹமானேஸு நக³ரேஸுபி ட³ய்ஹமானேஸு ஹோதி ஸோ ஸமயோ யம் கதா³சி கரஹசி மாதாபி புத்தம் படிலப⁴தி, புத்தோபி மாதரம் படிலப⁴தி. இத³ம், பி⁴க்க²வே, பட²மம் ஸமாதாபுத்திகம்யேவ ப⁴யம் அமாதாபுத்திகம் ப⁴யந்தி அஸ்ஸுதவா புது²ஜ்ஜனோ பா⁴ஸதி.

‘‘புன சபரம், பி⁴க்க²வே, ஹோதி ஸோ ஸமயோ யம் மஹாமேகோ⁴ வுட்டா²தி. மஹாமேகே⁴ கோ² பன, பி⁴க்க²வே, வுட்டி²தே மஹாஉத³கவாஹகோ ஸஞ்ஜாயதி. மஹாஉத³கவாஹகே கோ² பன, பி⁴க்க²வே, ஸஞ்ஜாதே தேன கா³மாபி வுய்ஹந்தி நிக³மாபி வுய்ஹந்தி நக³ராபி வுய்ஹந்தி. கா³மேஸுபி வுய்ஹமானேஸு நிக³மேஸுபி வுய்ஹமானேஸு நக³ரேஸுபி வுய்ஹமானேஸு ஹோதி ஸோ ஸமயோ யம் கதா³சி கரஹசி மாதாபி புத்தம் படிலப⁴தி, புத்தோபி மாதரம் படிலப⁴தி. இத³ம், பி⁴க்க²வே, து³தியம் ஸமாதாபுத்திகம்யேவ ப⁴யம் அமாதாபுத்திகம் ப⁴யந்தி அஸ்ஸுதவா புது²ஜ்ஜனோ பா⁴ஸதி.

‘‘புன சபரம், பி⁴க்க²வே, ஹோதி ஸோ ஸமயோ யம் ப⁴யம் ஹோதி அடவிஸங்கோபோ, சக்கஸமாருள்ஹா ஜானபதா³ பரியாயந்தி. ப⁴யே கோ² பன, பி⁴க்க²வே, ஸதி அடவிஸங்கோபே சக்கஸமாருள்ஹேஸு ஜானபதே³ஸு பரியாயந்தேஸு ஹோதி ஸோ ஸமயோ யம் கதா³சி கரஹசி மாதாபி புத்தம் படிலப⁴தி, புத்தோபி மாதரம் படிலப⁴தி. இத³ம், பி⁴க்க²வே, ததியம் ஸமாதாபுத்திகம்யேவ ப⁴யம் அமாதாபுத்திகம் ப⁴யந்தி அஸ்ஸுதவா புது²ஜ்ஜனோ பா⁴ஸதி. ‘‘இமானி கோ², பி⁴க்க²வே, தீணி ஸமாதாபுத்திகானியேவ ப⁴யானி அமாதாபுத்திகானி ப⁴யானீதி அஸ்ஸுதவா புது²ஜ்ஜனோ பா⁴ஸதி’’.

‘‘தீணிமானி, பி⁴க்க²வே, அமாதாபுத்திகானி ப⁴யானி. கதமானி தீணி? ஜராப⁴யம், ப்³யாதி⁴ப⁴யம், மரணப⁴யந்தி. ந, பி⁴க்க²வே, மாதா புத்தம் ஜீரமானம் ஏவம் லப⁴தி – ‘அஹம் ஜீராமி, மா மே புத்தோ ஜீரீ’தி; புத்தோ வா பன மாதரம் ஜீரமானம் ந ஏவம் லப⁴தி – ‘அஹம் ஜீராமி, மா மே மாதா ஜீரீ’’’தி.

‘‘ந, பி⁴க்க²வே, மாதா புத்தம் ப்³யாதி⁴யமானம் ஏவம் லப⁴தி – ‘அஹம் ப்³யாதி⁴யாமி, மா மே புத்தோ ப்³யாதி⁴யீ’தி; புத்தோ வா பன மாதரம் ப்³யாதி⁴யமானம் ந ஏவம் லப⁴தி – ‘அஹம் ப்³யாதி⁴யாமி, மா மே மாதா ப்³யாதி⁴யீ’’’தி.

‘‘ந, பி⁴க்க²வே, மாதா புத்தம் மீயமானம் ஏவம் லப⁴தி – ‘அஹம் மீயாமி, மா மே புத்தோ மீயீ’தி; புத்தோ வா பன மாதரம் மீயமானம் ந ஏவம் லப⁴தி – ‘அஹம் மீயாமி, மா மே மாதா மீயீ’தி. இமானி கோ², பி⁴க்க²வே, தீணி அமாதாபுத்திகானி ப⁴யானீ’’தி.

‘‘அத்தி², பி⁴க்க²வே, மக்³கோ³ அத்தி² படிபதா³ இமேஸஞ்ச திண்ணம் ஸமாதாபுத்திகானம் ப⁴யானம் இமேஸஞ்ச திண்ணம் அமாதாபுத்திகானம் ப⁴யானம் பஹானாய ஸமதிக்கமாய ஸம்வத்ததி. கதமோ ச, பி⁴க்க²வே, மக்³கோ³ கதமா ச படிபதா³ இமேஸஞ்ச திண்ணம் ஸமாதாபுத்திகானம் ப⁴யானம் இமேஸஞ்ச திண்ணம் அமாதாபுத்திகானம் ப⁴யானம் பஹானாய ஸமதிக்கமாய ஸம்வத்ததி? அயமேவ அரியோ அட்ட²ங்கி³கோ மக்³கோ³, ஸேய்யதி²த³ம் – ஸம்மாதி³ட்டி², ஸம்மாஸங்கபோ, ஸம்மாவாசா, ஸம்மாகம்மந்தோ, ஸம்மாஆஜீவோ, ஸம்மாவாயாமோ, ஸம்மாஸதி, ஸம்மாஸமாதி⁴. அயம் கோ², பி⁴க்க²வே, மக்³கோ³ அயம் படிபதா³ இமேஸஞ்ச திண்ணம் ஸமாதாபுத்திகானம் ப⁴யானம் இமேஸஞ்ச திண்ணம் அமாதாபுத்திகானம் ப⁴யானம் பஹானாய ஸமதிக்கமாய ஸம்வத்ததீ’’தி. து³தியம்.