(10) 5. உபாலிவக்³கோ³

1. காமபோ⁴கீ³ஸுத்தம்

91. ஏகம் ஸமயம் ப⁴க³வா ஸாவத்தி²யம் விஹரதி ஜேதவனே அனாத²பிண்டி³கஸ்ஸ ஆராமே. அத² கோ² அனாத²பிண்டி³கோ க³ஹபதி யேன ப⁴க³வா தேனுபஸங்கமி; உபஸங்கமித்வா ப⁴க³வந்தம் அபி⁴வாதே³த்வா ஏகமந்தம் நிஸீதி³. ஏகமந்தம் நிஸின்னம் கோ² அனாத²பிண்டி³கம் க³ஹபதிம் ப⁴க³வா ஏதத³வோச –

‘‘த³ஸயிமே, க³ஹபதி, காமபோ⁴கீ³ ஸந்தோ ஸம்விஜ்ஜமானா லோகஸ்மிம். கதமே த³ஸ? இத⁴, க³ஹபதி, ஏகச்சோ காமபோ⁴கீ³ அத⁴ம்மேன போ⁴கே³ பரியேஸதி ஸாஹஸேன; அத⁴ம்மேன போ⁴கே³ பரியேஸித்வா ஸாஹஸேன ந அத்தானம் ஸுகே²தி ந பீணேதி [ந அத்தானம் ஸுகே²தி பீணேதி (ஸீ. ஸ்யா. பீ.) ஏவமுபரிபி] ந ஸம்விப⁴ஜதி ந புஞ்ஞானி கரோதி.

‘‘இத⁴ பன, க³ஹபதி, ஏகச்சோ காமபோ⁴கீ³ அத⁴ம்மேன போ⁴கே³ பரியேஸதி ஸாஹஸேன; அத⁴ம்மேன போ⁴கே³ பரியேஸித்வா ஸாஹஸேன அத்தானம் ஸுகே²தி பீணேதி, ந ஸம்விப⁴ஜதி ந புஞ்ஞானி கரோதி.

‘‘இத⁴ பன, க³ஹபதி, ஏகச்சோ காமபோ⁴கீ³ அத⁴ம்மேன போ⁴கே³ பரியேஸதி ஸாஹஸேன; அத⁴ம்மேன போ⁴கே³ பரியேஸித்வா ஸாஹஸேன அத்தானம் ஸுகே²தி பீணேதி ஸம்விப⁴ஜதி புஞ்ஞானி கரோதி.

‘‘இத⁴ பன, க³ஹபதி, ஏகச்சோ காமபோ⁴கீ³ த⁴ம்மாத⁴ம்மேன போ⁴கே³ பரியேஸதி ஸாஹஸேனபி அஸாஹஸேனபி; த⁴ம்மாத⁴ம்மேன போ⁴கே³ பரியேஸித்வா ஸாஹஸேனபி அஸாஹஸேனபி ந அத்தானம் ஸுகே²தி ந பீணேதி ந ஸம்விப⁴ஜதி ந புஞ்ஞானி கரோதி.

‘‘இத⁴ பன, க³ஹபதி, ஏகச்சோ காமபோ⁴கீ³ த⁴ம்மாத⁴ம்மேன போ⁴கே³ பரியேஸதி ஸாஹஸேனபி அஸாஹஸேனபி; த⁴ம்மாத⁴ம்மேன போ⁴கே³ பரியேஸித்வா ஸாஹஸேனபி அஸாஹஸேனபி அத்தானம் ஸுகே²தி பீணேதி, ந ஸம்விப⁴ஜதி ந புஞ்ஞானி கரோதி.

‘‘இத⁴ பன, க³ஹபதி, ஏகச்சோ காமபோ⁴கீ³ த⁴ம்மாத⁴ம்மேன போ⁴கே³ பரியேஸதி ஸாஹஸேனபி அஸாஹஸேனபி; த⁴ம்மாத⁴ம்மேன போ⁴கே³ பரியேஸித்வா ஸாஹஸேனபி அஸாஹஸேனபி அத்தானம் ஸுகே²தி பீணேதி ஸம்விப⁴ஜதி புஞ்ஞானி கரோதி.

‘‘இத⁴ பன, க³ஹபதி, ஏகச்சோ காமபோ⁴கீ³ த⁴ம்மேன போ⁴கே³ பரியேஸதி அஸாஹஸேன; த⁴ம்மேன போ⁴கே³ பரியேஸித்வா அஸாஹஸேன ந அத்தானம் ஸுகே²தி ந பீணேதி ந ஸம்விப⁴ஜதி ந புஞ்ஞானி கரோதி.

‘‘இத⁴ பன, க³ஹபதி, ஏகச்சோ காமபோ⁴கீ³ த⁴ம்மேன போ⁴கே³ பரியேஸதி அஸாஹஸேன; த⁴ம்மேன போ⁴கே³ பரியேஸித்வா அஸாஹஸேன அத்தானம் ஸுகே²தி பீணேதி, ந ஸம்விப⁴ஜதி ந புஞ்ஞானி கரோதி.

‘‘இத⁴ பன, க³ஹபதி, ஏகச்சோ காமபோ⁴கீ³ த⁴ம்மேன போ⁴கே³ பரியேஸதி அஸாஹஸேன; த⁴ம்மேன போ⁴கே³ பரியேஸித்வா அஸாஹஸேன அத்தானம் ஸுகே²தி பீணேதி ஸம்விப⁴ஜதி புஞ்ஞானி கரோதி. தே ச போ⁴கே³ க³தி²தோ [க³தி⁴தோ (க.) அ. நி. 3.124 பஸ்ஸிதப்³ப³ம்] முச்சி²தோ அஜ்ஜோ²ஸன்னோ [அஜ்ஜா²பன்னோ (ஸப்³ப³த்த²) அ. நி. 3.124 ஸுத்தவண்ணனா டீகா ஓலோகேதப்³பா³] அனாதீ³னவத³ஸ்ஸாவீ அனிஸ்ஸரணபஞ்ஞோ பரிபு⁴ஞ்ஜதி.

‘‘இத⁴ பன, க³ஹபதி, ஏகச்சோ காமபோ⁴கீ³ த⁴ம்மேன போ⁴கே³ பரியேஸதி அஸாஹஸேன; த⁴ம்மேன போ⁴கே³ பரியேஸித்வா அஸாஹஸேன அத்தானம் ஸுகே²தி பீணேதி ஸம்விப⁴ஜதி புஞ்ஞானி கரோதி. தே ச போ⁴கே³ அக³தி²தோ அமுச்சி²தோ அனஜ்ஜோ²ஸன்னோ ஆதீ³னவத³ஸ்ஸாவீ நிஸ்ஸரணபஞ்ஞோ பரிபு⁴ஞ்ஜதி.

‘‘தத்ர, க³ஹபதி, ய்வாயம் காமபோ⁴கீ³ அத⁴ம்மேன போ⁴கே³ பரியேஸதி ஸாஹஸேன, அத⁴ம்மேன போ⁴கே³ பரியேஸித்வா ஸாஹஸேன ந அத்தானம் ஸுகே²தி ந பீணேதி ந ஸம்விப⁴ஜதி ந புஞ்ஞானி கரோதி, அயம், க³ஹபதி, காமபோ⁴கீ³ தீஹி டா²னேஹி கா³ரய்ஹோ. ‘அத⁴ம்மேன போ⁴கே³ பரியேஸதி ஸாஹஸேனா’தி, இமினா பட²மேன டா²னேன கா³ரய்ஹோ. ‘ந அத்தானம் ஸுகே²தி ந பீணேதீ’தி, இமினா து³தியேன டா²னேன கா³ரய்ஹோ. ‘ந ஸம்விப⁴ஜதி ந புஞ்ஞானி கரோதீ’தி, இமினா ததியேன டா²னேன கா³ரய்ஹோ. அயம், க³ஹபதி, காமபோ⁴கீ³ இமேஹி தீஹி டா²னேஹி கா³ரய்ஹோ.

‘‘தத்ர, க³ஹபதி, ய்வாயம் காமபோ⁴கீ³ அத⁴ம்மேன போ⁴கே³ பரியேஸதி ஸாஹஸேன, அத⁴ம்மேன போ⁴கே³ பரியேஸித்வா ஸாஹஸேன அத்தானம் ஸுகே²தி பீணேதி ந ஸம்விப⁴ஜதி ந புஞ்ஞானி கரோதி, அயம், க³ஹபதி, காமபோ⁴கீ³ த்³வீஹி டா²னேஹி கா³ரய்ஹோ ஏகேன டா²னேன பாஸம்ஸோ. ‘அத⁴ம்மேன போ⁴கே³ பரியேஸதி ஸாஹஸேனா’தி, இமினா பட²மேன டா²னேன கா³ரய்ஹோ. ‘அத்தானம் ஸுகே²தி பீணேதீ’தி, இமினா ஏகேன டா²னேன பாஸம்ஸோ. ‘ந ஸம்விப⁴ஜதி ந புஞ்ஞானி கரோதீ’தி இமினா து³தியேன டா²னேன கா³ரய்ஹோ. அயம், க³ஹபதி, காமபோ⁴கீ³ இமேஹி த்³வீஹி டா²னேஹி கா³ரய்ஹோ இமினா ஏகேன டா²னேன பாஸம்ஸோ.

‘‘தத்ர, க³ஹபதி, ய்வாயம் காமபோ⁴கீ³ அத⁴ம்மேன போ⁴கே³ பரியேஸதி ஸாஹஸேன, அத⁴ம்மேன போ⁴கே³ பரியேஸித்வா ஸாஹஸேன அத்தானம் ஸுகே²தி பீணேதி ஸம்விப⁴ஜதி புஞ்ஞானி கரோதி, அயம், க³ஹபதி, காமபோ⁴கீ³ ஏகேன டா²னேன கா³ரய்ஹோ த்³வீஹி டா²னேஹி பாஸம்ஸோ. ‘அத⁴ம்மேன போ⁴கே³ பரியேஸதி ஸாஹஸேனா’தி, இமினா ஏகேன டா²னேன கா³ரய்ஹோ. ‘அத்தானம் ஸுகே²தி பீணேதீ’தி, இமினா பட²மேன டா²னேன பாஸம்ஸோ. ‘ஸம்விப⁴ஜதி புஞ்ஞானி கரோதீ’தி, இமினா து³தியேன டா²னேன பாஸம்ஸோ. அயம், க³ஹபதி, காமபோ⁴கீ³ இமினா ஏகேன டா²னேன கா³ரய்ஹோ, இமேஹி த்³வீஹி டா²னேஹி பாஸம்ஸோ.

‘‘தத்ர, க³ஹபதி, ய்வாயம் காமபோ⁴கீ³ த⁴ம்மாத⁴ம்மேன போ⁴கே³ பரியேஸதி ஸாஹஸேனபி அஸாஹஸேனபி, த⁴ம்மாத⁴ம்மேன போ⁴கே³ பரியேஸித்வா ஸாஹஸேனபி அஸாஹஸேனபி ந அத்தானம் ஸுகே²தி ந பீணேதி ந ஸம்விப⁴ஜதி ந புஞ்ஞானி கரோதி, அயம், க³ஹபதி, காமபோ⁴கீ³ ஏகேன டா²னேன பாஸம்ஸோ தீஹி டா²னேஹி கா³ரய்ஹோ. ‘த⁴ம்மேன போ⁴கே³ பரியேஸதி அஸாஹஸேனா’தி, இமினா ஏகேன டா²னேன பாஸம்ஸோ. ‘அத⁴ம்மேன போ⁴கே³ பரியேஸதி ஸாஹஸேனா’தி, இமினா பட²மேன டா²னேன கா³ரய்ஹோ. ‘ந அத்தானம் ஸுகே²தி ந பீணேதீ’தி, இமினா து³தியேன டா²னேன கா³ரய்ஹோ. ‘ந ஸம்விப⁴ஜதி ந புஞ்ஞானி கரோதீ’தி, இமினா ததியேன டா²னேன கா³ரய்ஹோ. அயம், க³ஹபதி, காமபோ⁴கீ³ இமினா ஏகேன டா²னேன பாஸம்ஸோ இமேஹி தீஹி டா²னேஹி கா³ரய்ஹோ.

‘‘தத்ர, க³ஹபதி, ய்வாயம் காமபோ⁴கீ³ த⁴ம்மாத⁴ம்மேன போ⁴கே³ பரியேஸதி ஸாஹஸேனபி அஸாஹஸேனபி, த⁴ம்மாத⁴ம்மேன போ⁴கே³ பரியேஸித்வா ஸாஹஸேனபி அஸாஹஸேனபி அத்தானம் ஸுகே²தி பீணேதி ந ஸம்விப⁴ஜதி ந புஞ்ஞானி கரோதி, அயம், க³ஹபதி, காமபோ⁴கீ³ த்³வீஹி டா²னேஹி பாஸம்ஸோ த்³வீஹி டா²னேஹி கா³ரய்ஹோ. ‘த⁴ம்மேன போ⁴கே³ பரியேஸதி அஸாஹஸேனா’தி, இமினா பட²மேன டா²னேன பாஸம்ஸோ. ‘அத⁴ம்மேன போ⁴கே³ பரியேஸதி ஸாஹஸேனா’தி, இமினா பட²மேன டா²னேன கா³ரய்ஹோ. ‘அத்தானம் ஸுகே²தி பீணேதீ’தி, இமினா து³தியேன டா²னேன பாஸம்ஸோ. ‘ந ஸம்விப⁴ஜதி ந புஞ்ஞானி கரோதீ’தி, இமினா து³தியேன டா²னேன கா³ரய்ஹோ. அயம், க³ஹபதி, காமபோ⁴கீ³ இமேஹி த்³வீஹி டா²னேஹி பாஸம்ஸோ இமேஹி த்³வீஹி டா²னேஹி கா³ரய்ஹோ.

‘‘தத்ர, க³ஹபதி, ய்வாயம் காமபோ⁴கீ³ த⁴ம்மாத⁴ம்மேன போ⁴கே³ பரியேஸதி ஸாஹஸேனபி அஸாஹஸேனபி, த⁴ம்மாத⁴ம்மேன போ⁴கே³ பரியேஸித்வா ஸாஹஸேனபி அஸாஹஸேனபி அத்தானம் ஸுகே²தி பீணேதி ஸம்விப⁴ஜதி புஞ்ஞானி கரோதி, அயம், க³ஹபதி, காமபோ⁴கீ³ தீஹி டா²னேஹி பாஸம்ஸோ ஏகேன டா²னேன கா³ரய்ஹோ. ‘த⁴ம்மேன போ⁴கே³ பரியேஸதி அஸாஹஸேனா’தி, இமினா பட²மேன டா²னேன பாஸம்ஸோ. ‘அத⁴ம்மேன போ⁴கே³ பரியேஸதி ஸாஹஸேனா’தி, இமினா ஏகேன டா²னேன கா³ரய்ஹோ. ‘அத்தானம் ஸுகே²தி பீணேதீ’தி, இமினா து³தியேன டா²னேன பாஸம்ஸோ. ‘ஸம்விப⁴ஜதி புஞ்ஞானி கரோதீ’தி, இமினா ததியேன டா²னேன பாஸம்ஸோ. அயம், க³ஹபதி, காமபோ⁴கீ³ இமேஹி தீஹி டா²னேஹி பாஸம்ஸோ இமினா ஏகேன டா²னேன கா³ரய்ஹோ.

‘‘தத்ர, க³ஹபதி, ய்வாயம் காமபோ⁴கீ³ த⁴ம்மேன போ⁴கே³ பரியேஸதி அஸாஹஸேன, த⁴ம்மேன போ⁴கே³ பரியேஸித்வா அஸாஹஸேன ந அத்தானம் ஸுகே²தி ந பீணேதி ந ஸம்விப⁴ஜதி ந புஞ்ஞானி கரோதி, அயம், க³ஹபதி, காமபோ⁴கீ³ ஏகேன டா²னேன பாஸம்ஸோ த்³வீஹி டா²னேஹி கா³ரய்ஹோ. த⁴ம்மேன போ⁴கே³ பரியேஸதி அஸாஹஸேனா’தி, இமினா ஏகேன டா²னேன பாஸம்ஸோ. ‘ந அத்தானம் ஸுகே²தி ந பீணேதீ’தி, இமினா பட²மேன டா²னேன கா³ரய்ஹோ. ‘ந ஸம்விப⁴ஜதி ந புஞ்ஞானி கரோதீ’தி, இமினா து³தியேன டா²னேன கா³ரய்ஹோ. அயம், க³ஹபதி, காமபோ⁴கீ³ இமினா ஏகேன டா²னேன பாஸம்ஸோ இமேஹி த்³வீஹி டா²னேஹி கா³ரய்ஹோ.

‘‘தத்ர, க³ஹபதி, ய்வாயம் காமபோ⁴கீ³ த⁴ம்மேன போ⁴கே³ பரியேஸதி அஸாஹஸேன, த⁴ம்மேன போ⁴கே³ பரியேஸித்வா அஸாஹஸேன அத்தானம் ஸுகே²தி பீணேதி ந ஸம்விப⁴ஜதி ந புஞ்ஞானி கரோதி, அயம், க³ஹபதி, காமபோ⁴கீ³ த்³வீஹி டா²னேஹி பாஸம்ஸோ ஏகேன டா²னேன கா³ரய்ஹோ. ‘த⁴ம்மேன போ⁴கே³ பரியேஸதி அஸாஹஸேனா’தி, இமினா பட²மேன டா²னேன பாஸம்ஸோ. ‘அத்தானம் ஸுகே²தி பீணேதீ’தி, இமினா து³தியேன டா²னேன பாஸம்ஸோ. ‘ந ஸம்விப⁴ஜதி ந புஞ்ஞானி கரோதீ’தி இமினா ஏகேன டா²னேன கா³ரய்ஹோ. அயம், க³ஹபதி, காமபோ⁴கீ³ இமேஹி த்³வீஹி டா²னேஹி பாஸம்ஸோ இமினா ஏகேன டா²னேன கா³ரய்ஹோ.

‘‘தத்ர, க³ஹபதி ய்வாயம் காமபோ⁴கீ³ த⁴ம்மேன போ⁴கே³ பரியேஸதி அஸாஹஸேன, த⁴ம்மேன போ⁴கே³ பரியேஸித்வா அஸாஹஸேன அத்தானம் ஸுகே²தி பீணேதி ஸம்விப⁴ஜதி புஞ்ஞானி கரோதி, தே ச போ⁴கே³ க³தி²தோ முச்சி²தோ அஜ்ஜோ²ஸன்னோ அனாதீ³னவத³ஸ்ஸாவீ அனிஸ்ஸரணபஞ்ஞோ பரிபு⁴ஞ்ஜதி, அயம், க³ஹபதி, காமபோ⁴கீ³ தீஹி டா²னேஹி பாஸம்ஸோ ஏகேன டா²னேன கா³ரய்ஹோ. ‘த⁴ம்மேன போ⁴கே³ பரியேஸதி அஸாஹஸேனா’தி, இமினா பட²மேன டா²னேன பாஸம்ஸோ. ‘அத்தானம் ஸுகே²தி பீணேதீ’தி, இமினா து³தியேன டா²னேன பாஸம்ஸோ. ‘ஸம்விப⁴ஜதி புஞ்ஞானி கரோதீ’தி, இமினா ததியேன டா²னேன பாஸம்ஸோ. ‘தே ச போ⁴கே³ க³தி²தோ முச்சி²தோ அஜ்ஜோ²ஸன்னோ அனாதீ³னவத³ஸ்ஸாவீ அனிஸ்ஸரணபஞ்ஞோ பரிபு⁴ஞ்ஜதீ’தி, இமினா ஏகேன டா²னேன கா³ரய்ஹோ. அயம், க³ஹபதி, காமபோ⁴கீ³ இமேஹி தீஹி டா²னேஹி பாஸம்ஸோ இமினா ஏகேன டா²னேன கா³ரய்ஹோ.

‘‘தத்ர, க³ஹபதி, ய்வாயம் காமபோ⁴கீ³ த⁴ம்மேன போ⁴கே³ பரியேஸதி அஸாஹஸேன, த⁴ம்மேன போ⁴கே³ பரியேஸித்வா அஸாஹஸேன அத்தானம் ஸுகே²தி பீணேதி ஸம்விப⁴ஜதி புஞ்ஞானி கரோதி, தே ச போ⁴கே³ அக³தி²தோ அமுச்சி²தோ அனஜ்ஜோ²ஸன்னோ ஆதீ³னவத³ஸ்ஸாவீ நிஸ்ஸரணபஞ்ஞோ பரிபு⁴ஞ்ஜதி, அயம், க³ஹபதி, காமபோ⁴கீ³ சதூஹி டா²னேஹி பாஸம்ஸோ. ‘த⁴ம்மேன போ⁴கே³ பரியேஸதி அஸாஹஸேனா’தி, இமினா பட²மேன டா²னேன பாஸம்ஸோ. ‘அத்தானம் ஸுகே²தி பீணேதீ’தி, இமினா து³தியேன டா²னேன பாஸம்ஸோ. ‘ஸம்விப⁴ஜதி புஞ்ஞானி கரோதீ’தி, இமினா ததியேன டா²னேன பாஸம்ஸோ. ‘தே ச போ⁴கே³ அக³தி²தோ அமுச்சி²தோ அனஜ்ஜோ²ஸன்னோ ஆதீ³னவத³ஸ்ஸாவீ நிஸ்ஸரணபஞ்ஞோ பரிபு⁴ஞ்ஜதீ’தி, இமினா சதுத்தே²ன டா²னேன பாஸம்ஸோ. அயம், க³ஹபதி, காமபோ⁴கீ³ இமேஹி சதூஹி டா²னேஹி பாஸம்ஸோ.

‘‘இமே கோ², க³ஹபதி, த³ஸ காமபோ⁴கீ³ ஸந்தோ ஸம்விஜ்ஜமானா லோகஸ்மிம். இமேஸம் கோ², க³ஹபதி, த³ஸன்னம் காமபோ⁴கீ³னம் ய்வாயம் காமபோ⁴கீ³ த⁴ம்மேன போ⁴கே³ பரியேஸதி அஸாஹஸேன, த⁴ம்மேன போ⁴கே³ பரியேஸித்வா அஸாஹஸேன அத்தானம் ஸுகே²தி பீணேதி ஸம்விப⁴ஜதி புஞ்ஞானி கரோதி, தே ச போ⁴கே³ அக³தி²தோ அமுச்சி²தோ அனஜ்ஜோ²ஸன்னோ ஆதீ³னவத³ஸ்ஸாவீ நிஸ்ஸரணபஞ்ஞோ பரிபு⁴ஞ்ஜதி, அயம் இமேஸம் த³ஸன்னம் காமபோ⁴கீ³னம் அக்³கோ³ ச ஸேட்டோ² ச பாமோக்கோ² [மோக்கோ² (க. ஸீ.) அ. நி. 4.95; 5.181; ஸம். நி. 3.662] ச உத்தமோ ச பவரோ ச. ஸேய்யதா²பி, க³ஹபதி, க³வா கீ²ரம், கீ²ரம்ஹா த³தி⁴, த³தி⁴ம்ஹா நவனீதம், நவனீதம்ஹா ஸப்பி, ஸப்பிம்ஹா ஸப்பிமண்டோ³. ஸப்பிமண்டோ³ தத்த² அக்³க³மக்கா²யதி.

ஏவமேவம் கோ², க³ஹபதி, இமேஸம் த³ஸன்னம் காமபோ⁴கீ³னம் ய்வாயம் காமபோ⁴கீ³ த⁴ம்மேன போ⁴கே³ பரியேஸதி அஸாஹஸேன, த⁴ம்மேன போ⁴கே³ பரியேஸித்வா அஸாஹஸேன அத்தானம் ஸுகே²தி பீணேதி ஸம்விப⁴ஜதி புஞ்ஞானி கரோதி, தே ச போ⁴கே³ அக³தி²தோ அமுச்சி²தோ அனஜ்ஜோ²ஸன்னோ ஆதீ³னவத³ஸ்ஸாவீ நிஸ்ஸரணபஞ்ஞோ பரிபு⁴ஞ்ஜதி, அயம் இமேஸம் த³ஸன்னம் காமபோ⁴கீ³னம் அக்³கோ³ ச ஸேட்டோ² ச பாமோக்கோ² [மோக்கோ² (க. ஸீ.) அ. நி. 5.181] ச உத்தமோ ச பவரோ சா’’தி. பட²மம்.

2. ப⁴யஸுத்தம்

92. [அ. நி. 9.27; ஸம். நி. 5.1024] அத² கோ² அனாத²பிண்டி³கோ க³ஹபதி யேன ப⁴க³வா தேனுபஸங்கமி; உபஸங்கமித்வா ப⁴க³வந்தம் அபி⁴வாதே³த்வா ஏகமந்தம் நிஸீதி³. ஏகமந்தம் நிஸின்னம் கோ² அனாத²பிண்டி³கம் க³ஹபதிம் ப⁴க³வா ஏதத³வோச –

‘‘யதோ, கோ², க³ஹபதி, அரியஸாவகஸ்ஸ பஞ்ச ப⁴யானி வேரானி வூபஸந்தானி ஹோந்தி, சதூஹி ச ஸோதாபத்தியங்கே³ஹி ஸமன்னாக³தோ ஹோதி, அரியோ சஸ்ஸ ஞாயோ பஞ்ஞாய ஸுதி³ட்டோ² ஹோதி ஸுப்படிவித்³தோ⁴, ஸோ ஆகங்க²மானோ அத்தனாவ அத்தானம் ப்³யாகரேய்ய – ‘கீ²ணனிரயோம்ஹி கீ²ணதிரச்சா²னயோனி கீ²ணபேத்திவிஸயோ கீ²ணாபாயது³க்³க³திவினிபாதோ. ஸோதாபன்னோஹமஸ்மி அவினிபாதத⁴ம்மோ நியதோ ஸம்போ³தி⁴பராயணோ’தி.

‘‘கதமானி பஞ்ச ப⁴யானி வேரானி வூபஸந்தானி ஹோந்தி? யம், க³ஹபதி, பாணாதிபாதீ பாணாதிபாதபச்சயா தி³ட்ட²த⁴ம்மிகம்பி ப⁴யம் வேரம் பஸவதி ஸம்பராயிகம்பி ப⁴யம் வேரம் பஸவதி சேதஸிகம்பி து³க்க²ம் தோ³மனஸ்ஸம் படிஸம்வேதே³தி, பாணாதிபாதா படிவிரதோ நேவ தி³ட்ட²த⁴ம்மிகம்பி [நேவ தி³ட்ட²த⁴ம்மிகம்] ப⁴யம் வேரம் பஸவதி ந ஸம்பராயிகம்பி [ந ஸம்பராயிகம்] ப⁴யம் வேரம் பஸவதி ந சேதஸிகம்பி [ந சேதஸிகம் (ஸீ. ஸ்யா. பீ.)] து³க்க²ம் தோ³மனஸ்ஸம் படிஸம்வேதே³தி. பாணாதிபாதா படிவிரதஸ்ஸ ஏவம் தம் ப⁴யம் வேரம் வூபஸந்தம் ஹோதி.

‘‘யம், க³ஹபதி, அதி³ன்னாதா³யீ…பே… காமேஸுமிச்சா²சாரீ… முஸாவாதீ³… ஸுராமேரயமஜ்ஜபமாத³ட்டா²யீ ஸுராமேரயமஜ்ஜபமாத³ட்டா²னபச்சயா தி³ட்ட²த⁴ம்மிகம்பி ப⁴யம் வேரம் பஸவதி ஸம்பராயிகம்பி ப⁴யம் வேரம் பஸவதி சேதஸிகம்பி து³க்க²ம் தோ³மனஸ்ஸம் படிஸம்வேதே³தி, ஸுராமேரயமஜ்ஜபமாத³ட்டா²னா படிவிரதோ நேவ தி³ட்ட²த⁴ம்மிகம்பி ப⁴யம் வேரம் பஸவதி ந ஸம்பராயிகம்பி ப⁴யம் வேரம் பஸவதி ந சேதஸிகம்பி து³க்க²ம் தோ³மனஸ்ஸம் படிஸம்வேதே³தி. ஸுராமேரயமஜ்ஜபமாத³ட்டா²னா படிவிரதஸ்ஸ ஏவம் தம் ப⁴யம் வேரம் வூபஸந்தம் ஹோதி. இமானி பஞ்ச ப⁴யானி வேரானி வூபஸந்தானி ஹோந்தி.

‘‘கதமேஹி சதூஹி ஸோதாபத்தியங்கே³ஹி ஸமன்னாக³தோ ஹோதி? இத⁴, க³ஹபதி, அரியஸாவகோ பு³த்³தே⁴ அவேச்சப்பஸாதே³ன ஸமன்னாக³தோ ஹோதி – ‘இதிபி ஸோ ப⁴க³வா…பே… பு³த்³தோ⁴ ப⁴க³வா’தி; த⁴ம்மே அவேச்சப்பஸாதே³ன ஸமன்னாக³தோ ஹோதி – ‘ஸ்வாக்கா²தோ ப⁴க³வதா த⁴ம்மோ ஸந்தி³ட்டி²கோ அகாலிகோ ஏஹிபஸ்ஸிகோ ஓபனேய்யிகோ பச்சத்தம் வேதி³தப்³போ³ விஞ்ஞூஹீ’தி; ஸங்கே⁴ அவேச்சப்பஸாதே³ன ஸமன்னாக³தோ ஹோதி – ‘ஸுப்படிபன்னோ ப⁴க³வதோ ஸாவகஸங்கோ⁴, உஜுப்படிபன்னோ ப⁴க³வதோ ஸாவகஸங்கோ⁴, ஞாயப்படிபன்னோ ப⁴க³வதோ ஸாவகஸங்கோ⁴, ஸாமீசிப்படிபன்னோ ப⁴க³வதோ ஸாவகஸங்கோ⁴, யதி³த³ம் சத்தாரி புரிஸயுகா³னி அட்ட² புரிஸபுக்³க³லா, ஏஸ ப⁴க³வதோ ஸாவகஸங்கோ⁴ ஆஹுனேய்யோ பாஹுனேய்யோ த³க்கி²ணேய்யோ அஞ்ஜலிகரணீயோ அனுத்தரம் புஞ்ஞக்கே²த்தம் லோகஸ்ஸா’தி; அரியகந்தேஹி ஸீலேஹி ஸமன்னாக³தோ ஹோதி ‘அக²ண்டே³ஹி அச்சி²த்³தே³ஹி அஸப³லேஹி அகம்மாஸேஹி பு⁴ஜிஸ்ஸேஹி விஞ்ஞுப்பஸத்தே²ஹி அபராமட்டே²ஹி ஸமாதி⁴ஸம்வத்தனிகேஹி’. இமேஹி சதூஹி ஸோதாபத்தியங்கே³ஹி ஸமன்னாக³தோ ஹோதி.

‘‘கதமோ சஸ்ஸ அரியோ ஞாயோ பஞ்ஞாய ஸுதி³ட்டோ² ஹோதி ஸுப்படிவித்³தோ⁴? இத⁴, க³ஹபதி, அரியஸாவகோ இதி படிஸஞ்சிக்க²தி – ‘இதி இமஸ்மிம் ஸதி இத³ம் ஹோதி; இமஸ்ஸுப்பாதா³ இத³ம் உப்பஜ்ஜதி; இமஸ்மிம் அஸதி இத³ம் ந ஹோதி; இமஸ்ஸ நிரோதா⁴ இத³ம் நிருஜ்ஜ²தி, யதி³த³ம் – அவிஜ்ஜாபச்சயா ஸங்கா²ரா, ஸங்கா²ரபச்சயா விஞ்ஞாணம், விஞ்ஞாணபச்சயா நாமரூபம், நாமரூபபச்சயா ஸளாயதனம், ஸளாயதனபச்சயா ப²ஸ்ஸோ, ப²ஸ்ஸபச்சயா வேத³னா, வேத³னாபச்சயா தண்ஹா, தண்ஹாபச்சயா உபாதா³னம், உபாதா³னபச்சயா ப⁴வோ, ப⁴வபச்சயா ஜாதி, ஜாதிபச்சயா ஜராமரணம் ஸோகபரிதே³வது³க்க²தோ³மனஸ்ஸுபாயாஸா ஸம்ப⁴வந்தி, ஏவமேதஸ்ஸ கேவலஸ்ஸ து³க்க²க்க²ந்த⁴ஸ்ஸ ஸமுத³யோ ஹோதி; அவிஜ்ஜாய த்வேவ அஸேஸவிராக³னிரோதா⁴ ஸங்கா²ரனிரோதோ⁴…பே… ஏவமேதஸ்ஸ கேவலஸ்ஸ து³க்க²க்க²ந்த⁴ஸ்ஸ நிரோதோ⁴ ஹோதீ’தி. அயஞ்சஸ்ஸ அரியோ ஞாயோ பஞ்ஞாய ஸுதி³ட்டோ² ஹோதி ஸுப்படிவித்³தோ⁴.

‘‘யதோ கோ², க³ஹபதி, அரியஸாவகஸ்ஸ இமானி பஞ்ச ப⁴யானி வேரானி வூபஸந்தானி ஹோந்தி, இமேஹி ச சதூஹி ஸோதாபத்தியங்கே³ஹி ஸமன்னாக³தோ ஹோதி, அயஞ்சஸ்ஸ அரியோ ஞாயோ பஞ்ஞாய ஸுதி³ட்டோ² ஹோதி ஸுப்படிவித்³தோ⁴, ஸோ ஆகங்க²மானோ அத்தனாவ அத்தானம் ப்³யாகரேய்ய – ‘கீ²ணனிரயோம்ஹி கீ²ணதிரச்சா²னயோனி கீ²ணபேத்திவிஸயோ கீ²ணாபாயது³க்³க³திவினிபாதோ; ஸோதாபன்னோஹமஸ்மி அவினிபாதத⁴ம்மோ நியதோ ஸம்போ³தி⁴பராயணோ’’தி. து³தியம்.

3. கிம்தி³ட்டி²கஸுத்தம்

93. ஏகம் ஸமயம் ப⁴க³வா ஸாவத்தி²யம் விஹரதி ஜேதவனே அனாத²பிண்டி³கஸ்ஸ ஆராமே. அத² கோ² அனாத²பிண்டி³கோ க³ஹபதி தி³வா தி³வஸ்ஸ ஸாவத்தி²யா நிக்க²மி ப⁴க³வந்தம் த³ஸ்ஸனாய. அத² கோ² அனாத²பிண்டி³கஸ்ஸ க³ஹபதிஸ்ஸ ஏதத³ஹோஸி – ‘‘அகாலோ கோ² தாவ ப⁴க³வந்தம் த³ஸ்ஸனாய. படிஸல்லீனோ ப⁴க³வா. மனோபா⁴வனீயானம்பி பி⁴க்கூ²னம் அகாலோ த³ஸ்ஸனாய. படிஸல்லீனா மனோபா⁴வனீயா பி⁴க்கூ². யம்னூனாஹம் யேன அஞ்ஞதித்தி²யானம் பரிப்³பா³ஜகானம் ஆராமோ தேனுபஸங்கமேய்ய’’ந்தி.

அத² கோ² அனாத²பிண்டி³கோ க³ஹபதி யேன அஞ்ஞதித்தி²யானம் பரிப்³பா³ஜகானம் ஆராமோ தேனுபஸங்கமி. தேன கோ² பன ஸமயேன அஞ்ஞதித்தி²யா பரிப்³பா³ஜகா ஸங்க³ம்ம ஸமாக³ம்ம உன்னாதி³னோ உச்சாஸத்³த³மஹாஸத்³தா³ அனேகவிஹிதம் திரச்சா²னகத²ம் கதே²ந்தா நிஸின்னா ஹோந்தி. அத்³த³ஸம்ஸு கோ² தே அஞ்ஞதித்தி²யா பரிப்³பா³ஜகா அனாத²பிண்டி³கம் க³ஹபதிம் தூ³ரதோவ ஆக³ச்ச²ந்தம். தி³ஸ்வான அஞ்ஞமஞ்ஞம் ஸண்டா²பேஸும் – ‘‘அப்பஸத்³தா³ போ⁴ந்தோ ஹோந்து, மா போ⁴ந்தோ ஸத்³த³மகத்த². அயம் அனாத²பிண்டி³கோ க³ஹபதி ஆராமம் ஆக³ச்ச²தி ஸமணஸ்ஸ கோ³தமஸ்ஸ ஸாவகோ. யாவதா கோ² பன ஸமணஸ்ஸ கோ³தமஸ்ஸ ஸாவகா கி³ஹீ ஓதா³தவஸனா ஸாவத்தி²யம் படிவஸந்தி, அயம் தேஸம் அஞ்ஞதரோ அனாத²பிண்டி³கோ க³ஹபதி. அப்பஸத்³த³காமா கோ² பன தே ஆயஸ்மந்தோ அப்பஸத்³த³வினீதா அப்பஸத்³த³ஸ்ஸ வண்ணவாதி³னோ. அப்பேவ நாம அப்பஸத்³த³ம் பரிஸம் விதி³த்வா உபஸங்கமிதப்³ப³ம் மஞ்ஞேய்யா’’தி.

அத² கோ² தே அஞ்ஞதித்தி²யா பரிப்³பா³ஜகா துண்ஹீ அஹேஸும். அத² கோ² அனாத²பிண்டி³கோ க³ஹபதி யேன தே அஞ்ஞதித்தி²யா பரிப்³பா³ஜகா தேனுபஸங்கமி; உபஸங்கமித்வா தேஹி அஞ்ஞதித்தி²யேஹி பரிப்³பா³ஜகேஹி ஸத்³தி⁴ம் ஸம்மோதி³. ஸம்மோத³னீயம் கத²ம் ஸாரணீயம் வீதிஸாரேத்வா ஏகமந்தம் நிஸீதி³. ஏகமந்தம் நிஸின்னம் கோ² அனாத²பிண்டி³கம் க³ஹபதிம் தே அஞ்ஞதித்தி²யா பரிப்³பா³ஜகா ஏதத³வோசும் – ‘‘வதே³ஹி, க³ஹபதி, கிம்தி³ட்டி²கோ ஸமணோ கோ³தமோ’’தி? ‘‘ந கோ² அஹம், ப⁴ந்தே, ப⁴க³வதோ ஸப்³ப³ம் தி³ட்டி²ம் ஜானாமீ’’தி.

‘‘இதி கிர த்வம், க³ஹபதி, ந ஸமணஸ்ஸ கோ³தமஸ்ஸ ஸப்³ப³ம் தி³ட்டி²ம் ஜானாஸி; வதே³ஹி, க³ஹபதி, கிம்தி³ட்டி²கா பி⁴க்கூ²’’தி? ‘‘பி⁴க்கூ²னம்பி கோ² அஹம், ப⁴ந்தே, ந ஸப்³ப³ம் தி³ட்டி²ம் ஜானாமீ’’தி.

‘‘இதி கிர த்வம், க³ஹபதி, ந ஸமணஸ்ஸ கோ³தமஸ்ஸ ஸப்³ப³ம் தி³ட்டி²ம் ஜானாஸி நபி பி⁴க்கூ²னம் ஸப்³ப³ம் தி³ட்டி²ம் ஜானாஸி; வதே³ஹி, க³ஹபதி, கிம்தி³ட்டி²கோஸி துவ’’ந்தி? ‘‘ஏதம் கோ², ப⁴ந்தே, அம்ஹேஹி ந து³க்கரம் ப்³யாகாதும் யம்தி³ட்டி²கா மயம். இங்க⁴ தாவ ஆயஸ்மந்தோ யதா²ஸகானி தி³ட்டி²க³தானி ப்³யாகரோந்து, பச்சா²பேதம் அம்ஹேஹி ந து³க்கரம் ப⁴விஸ்ஸதி ப்³யாகாதும் யம்தி³ட்டி²கா மய’’ந்தி.

ஏவம் வுத்தே அஞ்ஞதரோ பரிப்³பா³ஜகோ அனாத²பிண்டி³கம் க³ஹபதிம் ஏதத³வோச – ‘‘ஸஸ்ஸதோ லோகோ, இத³மேவ ஸச்சம் மோக⁴மஞ்ஞந்தி – ஏவம்தி³ட்டி²கோ அஹம், க³ஹபதீ’’தி.

அஞ்ஞதரோபி கோ² பரிப்³பா³ஜகோ அனாத²பிண்டி³கம் க³ஹபதிம் ஏதத³வோச – ‘‘அஸஸ்ஸதோ லோகோ, இத³மேவ ஸச்சம் மோக⁴மஞ்ஞந்தி – ஏவம்தி³ட்டி²கோ அஹம், க³ஹபதீ’’தி.

அஞ்ஞதரோபி கோ² பரிப்³பா³ஜகோ அனாத²பிண்டி³கம் க³ஹபதிம் ஏதத³வோச – ‘‘அந்தவா லோகோ…பே… அனந்தவா லோகோ… தம் ஜீவம் தம் ஸரீரம்… அஞ்ஞம் ஜீவம் அஞ்ஞம் ஸரீரம்… ஹோதி ததா²க³தோ பரம் மரணா… ந ஹோதி ததா²க³தோ பரம் மரணா… ஹோதி ச ந ச ஹோதி ததா²க³தோ பரம் மரணா… நேவ ஹோதி ந ந ஹோதி ததா²க³தோ பரம் மரணா, இத³மேவ ஸச்சம் மோக⁴மஞ்ஞந்தி – ஏவம்தி³ட்டி²கோ அஹம், க³ஹபதீ’’தி.

ஏவம் வுத்தே அனாத²பிண்டி³கோ க³ஹபதி தே பரிப்³பா³ஜகே ஏதத³வோச – ‘‘ய்வாயம், ப⁴ந்தே, ஆயஸ்மா ஏவமாஹ – ‘ஸஸ்ஸதோ லோகோ, இத³மேவ ஸச்சம் மோக⁴மஞ்ஞந்தி – ஏவம்தி³ட்டி²கோ அஹம், க³ஹபதீ’தி, இமஸ்ஸ அயமாயஸ்மதோ தி³ட்டி² அத்தனோ வா அயோனிஸோமனஸிகாரஹேது உப்பன்னா பரதோகோ⁴ஸபச்சயா வா. ஸா கோ² பனேஸா தி³ட்டி² பூ⁴தா ஸங்க²தா சேதயிதா படிச்சஸமுப்பன்னா. யம் கோ² பன கிஞ்சி பூ⁴தம் ஸங்க²தம் சேதயிதம் படிச்சஸமுப்பன்னம் தத³னிச்சம். யத³னிச்சம் தம் து³க்க²ம். யம் து³க்க²ம் ததே³வேஸோ ஆயஸ்மா அல்லீனோ, ததே³வேஸோ ஆயஸ்மா அஜ்ஜு²பக³தோ.

‘‘யோபாயம், ப⁴ந்தே, ஆயஸ்மா ஏவமாஹ – ‘அஸஸ்ஸதோ லோகோ, இத³மேவ ஸச்சம் மோக⁴மஞ்ஞந்தி – ஏவம்தி³ட்டி²கோ அஹம், க³ஹபதீ’தி, இமஸ்ஸாபி அயமாயஸ்மதோ தி³ட்டி² அத்தனோ வா அயோனிஸோமனஸிகாரஹேது உப்பன்னா பரதோகோ⁴ஸபச்சயா வா. ஸா கோ² பனேஸா தி³ட்டி² பூ⁴தா ஸங்க²தா சேதயிதா படிச்சஸமுப்பன்னா. யம் கோ² பன கிஞ்சி பூ⁴தம் ஸங்க²தம் சேதயிதம் படிச்சஸமுப்பன்னம் தத³னிச்சம். யத³னிச்சம் தம் து³க்க²ம். யம் து³க்க²ம் ததே³வேஸோ ஆயஸ்மா அல்லீனோ, ததே³வேஸோ ஆயஸ்மா அஜ்ஜு²பக³தோ.

‘‘யோபாயம், ப⁴ந்தே, ஆயஸ்மா ஏவமாஹ – ‘அந்தவா லோகோ …பே… அனந்தவா லோகோ… தம் ஜீவம் தம் ஸரீரம்… அஞ்ஞம் ஜீவம் அஞ்ஞம் ஸரீரம்… ஹோதி ததா²க³தோ பரம் மரணா… ந ஹோதி ததா²க³தோ பரம் மரணா… ஹோதி ச ந ச ஹோதி ததா²க³தோ பரம் மரணா… நேவ ஹோதி ந ந ஹோதி ததா²க³தோ பரம் மரணா, இத³மேவ ஸச்சம் மோக⁴மஞ்ஞந்தி – ஏவம்தி³ட்டி²கோ அஹம், க³ஹபதீ’தி, இமஸ்ஸாபி அயமாயஸ்மதோ தி³ட்டி² அத்தனோ வா அயோனிஸோமனஸிகாரஹேது உப்பன்னா பரதோகோ⁴ஸபச்சயா வா. ஸா கோ² பனேஸா தி³ட்டி² பூ⁴தா ஸங்க²தா சேதயிதா படிச்சஸமுப்பன்னா. யம் கோ² பன கிஞ்சி பூ⁴தம் ஸங்க²தம் சேதயிதம் படிச்சஸமுப்பன்னம் தத³னிச்சம். யத³னிச்சம் தம் து³க்க²ம். யம் து³க்க²ம் ததே³வேஸோ ஆயஸ்மா அல்லீனோ, ததே³வேஸோ ஆயஸ்மா அஜ்ஜு²பக³தோ’’தி.

ஏவம் வுத்தே தே பரிப்³பா³ஜகா அனாத²பிண்டி³கம் க³ஹபதிம் ஏதத³வோசும் – ‘‘ப்³யாகதானி கோ², க³ஹபதி, அம்ஹேஹி ஸப்³பே³ஹேவ யதா²ஸகானி தி³ட்டி²க³தானி. வதே³ஹி, க³ஹபதி, கிம்தி³ட்டி²கோஸி துவ’’ந்தி? ‘‘யம் கோ², ப⁴ந்தே, கிஞ்சி பூ⁴தம் ஸங்க²தம் சேதயிதம் படிச்சஸமுப்பன்னம் தத³னிச்சம். யத³னிச்சம் தம் து³க்க²ம். ‘யம் து³க்க²ம் தம் நேதம் மம, நேஸோஹமஸ்மி, ந மேஸோ அத்தா’தி – ஏவம்தி³ட்டி²கோ அஹம், ப⁴ந்தே’’தி.

‘‘யம் கோ², க³ஹபதி, கிஞ்சி பூ⁴தம் ஸங்க²தம் சேதயிதம் படிச்சஸமுப்பன்னம் தத³னிச்சம். யத³னிச்சம் தம் து³க்க²ம். யம் து³க்க²ம் ததே³வ த்வம், க³ஹபதி, அல்லீனோ, ததே³வ த்வம், க³ஹபதி, அஜ்ஜு²பக³தோ’’தி.

‘‘யம் கோ², ப⁴ந்தே, கிஞ்சி பூ⁴தம் ஸங்க²தம் சேதயிதம் படிச்சஸமுப்பன்னம் தத³னிச்சம். யத³னிச்சம் தம் து³க்க²ம். ‘யம் து³க்க²ம் தம் நேதம் மம, நேஸோஹமஸ்மி, நமேஸோ அத்தா’தி – ஏவமேதம் யதா²பூ⁴தம் ஸம்மப்பஞ்ஞாய ஸுதி³ட்ட²ம். தஸ்ஸ ச உத்தரி நிஸ்ஸரணம் யதா²பூ⁴தம் பஜானாமீ’’தி.

ஏவம் வுத்தே தே பரிப்³பா³ஜகா துண்ஹீபூ⁴தா மங்குபூ⁴தா பத்தக்க²ந்தா⁴ அதோ⁴முகா² பஜ்ஜா²யந்தா அப்படிபா⁴னா நிஸீதி³ம்ஸு. அத² கோ² அனாத²பிண்டி³கோ க³ஹபதி தே பரிப்³பா³ஜகே துண்ஹீபூ⁴தே மங்குபூ⁴தே பத்தக்க²ந்தே⁴ அதோ⁴முகே² பஜ்ஜா²யந்தே அப்படிபா⁴னே விதி³த்வா உட்டா²யாஸனா யேன ப⁴க³வா தேனுபஸங்கமி; உபஸங்கமித்வா ப⁴க³வந்தம் அபி⁴வாதே³த்வா ஏகமந்தம் நிஸீதி³. ஏகமந்தம் நிஸின்னோ கோ² அனாத²பிண்டி³கோ க³ஹபதி யாவதகோ அஹோஸி தேஹி அஞ்ஞதித்தி²யேஹி பரிப்³பா³ஜகேஹி ஸத்³தி⁴ம் கதா²ஸல்லாபோ தம் ஸப்³ப³ம் ப⁴க³வதோ ஆரோசேஸி. ‘‘ஸாது⁴ ஸாது⁴, க³ஹபதி! ஏவம் கோ² தே, க³ஹபதி, மோக⁴புரிஸா காலேன காலம் ஸஹத⁴ம்மேன ஸுனிக்³க³ஹிதம் நிக்³க³ஹேதப்³பா³’’தி.

அத² கோ² ப⁴க³வா அனாத²பிண்டி³கம் க³ஹபதிம் த⁴ம்மியா கதா²ய ஸந்த³ஸ்ஸேஸி ஸமாத³பேஸி ஸமுத்தேஜேஸி ஸம்பஹம்ஸேஸி. அத² கோ² அனாத²பிண்டி³கோ க³ஹபதி ப⁴க³வதா த⁴ம்மியா கதா²ய ஸந்த³ஸ்ஸிதோ ஸமாத³பிதோ ஸமுத்தேஜிதோ ஸம்பஹம்ஸிதோ உட்டா²யாஸனா ப⁴க³வந்தம் அபி⁴வாதே³த்வா பத³க்கி²ணம் கத்வா பக்காமி.

அத² கோ² ப⁴க³வா அசிரபக்கந்தே அனாத²பிண்டி³கே க³ஹபதிம்ஹி பி⁴க்கூ² ஆமந்தேஸி – ‘‘யோபி ஸோ, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² வஸ்ஸஸதுபஸம்பன்னோ [பி⁴க்கு² தீ³க⁴ரத்தம் அவேதி⁴ த⁴ம்மோ (ஸ்யா.)] இமஸ்மிம் த⁴ம்மவினயே, ஸோபி ஏவமேவம் அஞ்ஞதித்தி²யே பரிப்³பா³ஜகே ஸஹத⁴ம்மேன ஸுனிக்³க³ஹிதம் நிக்³க³ண்ஹேய்ய யதா² தம் அனாத²பிண்டி³கேன க³ஹபதினா நிக்³க³ஹிதா’’தி. ததியம்.

4. வஜ்ஜியமாஹிதஸுத்தம்

94. ஏகம் ஸமயம் ப⁴க³வா சம்பாயம் விஹரதி க³க்³க³ராய போக்க²ரணியா தீரே. அத² கோ² வஜ்ஜியமாஹிதோ க³ஹபதி தி³வா தி³வஸ்ஸ சம்பாய நிக்க²மி ப⁴க³வந்தம் த³ஸ்ஸனாய. அத² கோ² வஜ்ஜியமாஹிதஸ்ஸ க³ஹபதிஸ்ஸ ஏதத³ஹோஸி – ‘‘அகாலோ கோ² தாவ ப⁴க³வந்தம் த³ஸ்ஸனாய. படிஸல்லீனோ ப⁴க³வா. மனோபா⁴வனீயானம்பி பி⁴க்கூ²னம் அகாலோ த³ஸ்ஸனாய. படிஸல்லீனா மனோபா⁴வனீயாபி பி⁴க்கூ². யம்னூனாஹம் யேன அஞ்ஞதித்தி²யானம் பரிப்³பா³ஜகானம் ஆராமோ தேனுபஸங்கமேய்ய’’ந்தி.

அத² கோ² வஜ்ஜியமாஹிதோ க³ஹபதி யேன அஞ்ஞதித்தி²யானம் பரிப்³பா³ஜகானம் ஆராமோ தேனுபஸங்கமி. தேன கோ² பன ஸமயேன தே அஞ்ஞதித்தி²யா பரிப்³பா³ஜகா ஸங்க³ம்ம ஸமாக³ம்ம உன்னாதி³னோ உச்சாஸத்³த³மஹாஸத்³தா³ அனேகவிஹிதம் திரச்சா²னகத²ம் கதே²ந்தா நிஸின்னா ஹோந்தி.

அத்³த³ஸம்ஸு கோ² தே அஞ்ஞதித்தி²யா பரிப்³பா³ஜகா வஜ்ஜியமாஹிதம் க³ஹபதிம் தூ³ரதோவ ஆக³ச்ச²ந்தம். தி³ஸ்வான அஞ்ஞமஞ்ஞம் ஸண்டா²பேஸும் – ‘‘அப்பஸத்³தா³ போ⁴ந்தோ ஹோந்து. மா போ⁴ந்தோ ஸத்³த³மகத்த². அயம் வஜ்ஜியமாஹிதோ க³ஹபதி ஆக³ச்ச²தி ஸமணஸ்ஸ கோ³தமஸ்ஸ ஸாவகோ. யாவதா கோ² பன ஸமணஸ்ஸ கோ³தமஸ்ஸ ஸாவகா கி³ஹீ ஓதா³தவஸனா சம்பாயம் படிவஸந்தி, அயம் தேஸம் அஞ்ஞதரோ வஜ்ஜியமாஹிதோ க³ஹபதி. அப்பஸத்³த³காமா கோ² பன தே ஆயஸ்மந்தோ அப்பஸத்³த³வினீதா அப்பஸத்³த³ஸ்ஸ வண்ணவாதி³னோ. அப்பேவ நாம அப்பஸத்³த³ம் பரிஸம் விதி³த்வா உபஸங்கமிதப்³ப³ம் மஞ்ஞேய்யா’’தி.

அத² கோ² தே அஞ்ஞதித்தி²யா பரிப்³பா³ஜகா துண்ஹீ அஹேஸும். அத² கோ² வஜ்ஜியமாஹிதோ க³ஹபதி யேன தே அஞ்ஞதித்தி²யா பரிப்³பா³ஜகா தேனுபஸங்கமி; உபஸங்கமித்வா தேஹி அஞ்ஞதித்தி²யேஹி பரிப்³பா³ஜகேஹி ஸத்³தி⁴ம் ஸம்மோதி³. ஸம்மோத³னீயம் கத²ம் ஸாரணீயம் வீதிஸாரேத்வா ஏகமந்தம் நிஸீதி³. ஏகமந்தம் நிஸின்னம் கோ² வஜ்ஜியமாஹிதம் க³ஹபதிம் தே அஞ்ஞதித்தி²யா பரிப்³பா³ஜகா ஏதத³வோசும் – ‘‘ஸச்சம் கிர, க³ஹபதி, ஸமணோ கோ³தமோ ஸப்³ப³ம் தபம் க³ரஹதி, ஸப்³ப³ம் தபஸ்ஸிம் லூகா²ஜீவிம் ஏகம்ஸேன உபக்கோஸதி உபவத³தீ’’தி? ‘‘ந கோ², ப⁴ந்தே, ப⁴க³வா ஸப்³ப³ம் தபம் க³ரஹதி நபி ஸப்³ப³ம் தபஸ்ஸிம் லூகா²ஜீவிம் ஏகம்ஸேன உபக்கோஸதி உபவத³தி. கா³ரய்ஹம் கோ², ப⁴ந்தே, ப⁴க³வா க³ரஹதி, பஸம்ஸிதப்³ப³ம் பஸம்ஸதி. கா³ரய்ஹம் கோ² பன, ப⁴ந்தே, ப⁴க³வா க³ரஹந்தோ பஸம்ஸிதப்³ப³ம் பஸம்ஸந்தோ விப⁴ஜ்ஜவாதோ³ ப⁴க³வா. ந ஸோ ப⁴க³வா ஏத்த² ஏகம்ஸவாதோ³’’தி.

ஏவம் வுத்தே அஞ்ஞதரோ பரிப்³பா³ஜகோ வஜ்ஜியமாஹிதம் க³ஹபதிம் ஏதத³வோச – ‘‘ஆக³மேஹி த்வம், க³ஹபதி, யஸ்ஸ த்வம் ஸமணஸ்ஸ கோ³தமஸ்ஸ வண்ணம் பா⁴ஸதி, ஸமணோ கோ³தமோ வேனயிகோ அப்பஞ்ஞத்திகோ’’தி? ‘‘ஏத்த²பாஹம், ப⁴ந்தே, ஆயஸ்மந்தே வக்கா²மி ஸஹத⁴ம்மேன – ‘இத³ம் குஸல’ந்தி, ப⁴ந்தே, ப⁴க³வதா பஞ்ஞத்தம்; ‘இத³ம் அகுஸல’ந்தி, ப⁴ந்தே, ப⁴க³வதா பஞ்ஞத்தம். இதி குஸலாகுஸலம் ப⁴க³வா பஞ்ஞாபயமானோ ஸபஞ்ஞத்திகோ ப⁴க³வா; ந ஸோ ப⁴க³வா வேனயிகோ அப்பஞ்ஞத்திகோ’’தி.

ஏவம் வுத்தே தே பரிப்³பா³ஜகா துண்ஹீபூ⁴தா மங்குபூ⁴தா பத்தக்க²ந்தா⁴ அதோ⁴முகா² பஜ்ஜா²யந்தா அப்படிபா⁴னா நிஸீதி³ம்ஸு. அத² கோ² வஜ்ஜியமாஹிதோ க³ஹபதி தே பரிப்³பா³ஜகே துண்ஹீபூ⁴தே மங்குபூ⁴தே பத்தக்க²ந்தே⁴ அதோ⁴முகே² பஜ்ஜா²யந்தே அப்படிபா⁴னே விதி³த்வா உட்டா²யாஸனா யேன ப⁴க³வா தேனுபஸங்கமி; உபஸங்கமித்வா ப⁴க³வந்தம் அபி⁴வாதே³த்வா ஏகமந்தம் நிஸீதி³. ஏகமந்தம் நிஸின்னோ கோ² வஜ்ஜியமாஹிதோ க³ஹபதி யாவதகோ அஹோஸி தேஹி அஞ்ஞதித்தி²யேஹி பரிப்³பா³ஜகேஹி ஸத்³தி⁴ம் கதா²ஸல்லாபோ தம் ஸப்³ப³ம் ப⁴க³வதோ ஆரோசேஸி.

‘‘ஸாது⁴ ஸாது⁴, க³ஹபதி! ஏவம் கோ² தே, க³ஹபதி, மோக⁴புரிஸா காலேன காலம் ஸஹத⁴ம்மேன ஸுனிக்³க³ஹிதம் நிக்³க³ஹேதப்³பா³. நாஹம், க³ஹபதி, ஸப்³ப³ம் தபம் தபிதப்³ப³ந்தி வதா³மி; ந ச பனாஹம், க³ஹபதி, ஸப்³ப³ம் தபம் ந தபிதப்³ப³ந்தி வதா³மி; நாஹம், க³ஹபதி, ஸப்³ப³ம் ஸமாதா³னம் ஸமாதி³தப்³ப³ந்தி வதா³மி; ந பனாஹம், க³ஹபதி, ஸப்³ப³ம் ஸமாதா³னம் ந ஸமாதி³தப்³ப³ந்தி வதா³மி; நாஹம், க³ஹபதி, ஸப்³ப³ம் பதா⁴னம் பத³ஹிதப்³ப³ந்தி வதா³மி; ந பனாஹம், க³ஹபதி, ஸப்³ப³ம் பதா⁴னம் ந பத³ஹிதப்³ப³ந்தி வதா³மி; நாஹம், க³ஹபதி, ஸப்³போ³ படினிஸ்ஸக்³கோ³ படினிஸ்ஸஜ்ஜிதப்³போ³தி வதா³மி. ந பனாஹம், க³ஹபதி, ஸப்³போ³ படினிஸ்ஸக்³கோ³ ந படினிஸ்ஸஜ்ஜிதப்³போ³தி வதா³மி; நாஹம், க³ஹபதி, ஸப்³பா³ விமுத்தி விமுச்சிதப்³பா³தி வதா³மி; ந பனாஹம், க³ஹபதி, ஸப்³பா³ விமுத்தி ந விமுச்சிதப்³பா³தி வதா³மி.

‘‘யஞ்ஹி, க³ஹபதி, தபம் தபதோ அகுஸலா த⁴ம்மா அபி⁴வட்³ட⁴ந்தி, குஸலா த⁴ம்மா பரிஹாயந்தி, ஏவரூபம் தபம் ந தபிதப்³ப³ந்தி வதா³மி. யஞ்ச க்²வஸ்ஸ க³ஹபதி, தபம் தபதோ அகுஸலா த⁴ம்மா பரிஹாயந்தி, குஸலா த⁴ம்மா அபி⁴வட்³ட⁴ந்தி, ஏவரூபம் தபம் தபிதப்³ப³ந்தி வதா³மி.

‘‘யஞ்ஹி, க³ஹபதி, ஸமாதா³னம் ஸமாதி³யதோ அகுஸலா த⁴ம்மா அபி⁴வட்³ட⁴ந்தி, குஸலா த⁴ம்மா பரிஹாயந்தி, ஏவரூபம் ஸமாதா³னம் ந ஸமாதி³தப்³ப³ந்தி வதா³மி. யஞ்ச க்²வஸ்ஸ, க³ஹபதி, ஸமாதா³னம் ஸமாதி³யதோ அகுஸலா த⁴ம்மா பரிஹாயந்தி, குஸலா த⁴ம்மா அபி⁴வட்³ட⁴ந்தி, ஏவரூபம் ஸமாதா³னம் ஸமாதி³தப்³ப³ந்தி வதா³மி.

‘‘யஞ்ஹி, க³ஹபதி, பதா⁴னம் பத³ஹதோ அகுஸலா த⁴ம்மா அபி⁴வட்³ட⁴ந்தி, குஸலா த⁴ம்மா பரிஹாயந்தி, ஏவரூபம் பதா⁴னம் ந பத³ஹிதப்³ப³ந்தி வதா³மி. யஞ்ச க்²வஸ்ஸ, க³ஹபதி, பதா⁴னம் பத³ஹதோ அகுஸலா த⁴ம்மா பரிஹாயந்தி குஸலா த⁴ம்மா அபி⁴வட்³ட⁴ந்தி, ஏவரூபம் பதா⁴னம் பத³ஹிதப்³ப³ந்தி வதா³மி.

‘‘யஞ்ஹி, க³ஹபதி, படினிஸ்ஸக்³க³ம் படினிஸ்ஸஜ்ஜதோ அகுஸலா த⁴ம்மா அபி⁴வட்³ட⁴ந்தி, குஸலா த⁴ம்மா பரிஹாயந்தி, ஏவரூபோ படினிஸ்ஸக்³கோ³ ந படினிஸ்ஸஜ்ஜிதப்³போ³தி வதா³மி. யஞ்ச க்²வஸ்ஸ, க³ஹபதி, படினிஸ்ஸக்³க³ம் படினிஸ்ஸஜ்ஜதோ அகுஸலா த⁴ம்மா பரிஹாயந்தி, குஸலா த⁴ம்மா அபி⁴வட்³ட⁴ந்தி, ஏவரூபோ படினிஸ்ஸக்³கோ³ படினிஸ்ஸஜ்ஜிதப்³போ³தி வதா³மி.

‘‘யஞ்ஹி, க³ஹபதி, விமுத்திம் விமுச்சதோ அகுஸலா த⁴ம்மா அபி⁴வட்³ட⁴ந்தி, குஸலா த⁴ம்மா பரிஹாயந்தி, ஏவரூபா விமுத்தி ந விமுச்சிதப்³பா³தி வதா³மி. யஞ்ச க்²வஸ்ஸ, க³ஹபதி, விமுத்திம் விமுச்சதோ அகுஸலா த⁴ம்மா பரிஹாயந்தி, குஸலா த⁴ம்மா அபி⁴வட்³ட⁴ந்தி, ஏவரூபா விமுத்தி விமுச்சிதப்³பா³தி வதா³மீ’’தி.

அத² கோ² வஜ்ஜியமாஹிதோ க³ஹபதி ப⁴க³வதா த⁴ம்மியா கதா²ய ஸந்த³ஸ்ஸிதோ ஸமாத³பிதோ ஸமுத்தேஜிதோ ஸம்பஹம்ஸிதோ உட்டா²யாஸனா ப⁴க³வந்தம் அபி⁴வாதே³த்வா பத³க்கி²ணம் கத்வா பக்காமி.

அத² கோ² ப⁴க³வா அசிரபக்கந்தே வஜ்ஜியமாஹிதே க³ஹபதிம்ஹி பி⁴க்கூ² ஆமந்தேஸி – ‘‘யோபி ஸோ, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² தீ³க⁴ரத்தம் அப்பரஜக்கோ² இமஸ்மிம் த⁴ம்மவினயே, ஸோபி ஏவமேவம் அஞ்ஞதித்தி²யே பரிப்³பா³ஜகே ஸஹத⁴ம்மேன ஸுனிக்³க³ஹிதம் நிக்³க³ண்ஹேய்ய யதா² தம் வஜ்ஜியமாஹிதேன க³ஹபதினா நிக்³க³ஹிதா’’தி. சதுத்த²ம்.

5. உத்தியஸுத்தம்

95. அத² கோ² உத்தியோ பரிப்³பா³ஜகோ யேன ப⁴க³வா தேனுபஸங்கமி; உபஸங்கமித்வா ப⁴க³வதா ஸத்³தி⁴ம் ஸம்மோதி³. ஸம்மோத³னீயம் கத²ம் ஸாரணீயம் வீதிஸாரேத்வா ஏகமந்தம் நிஸீதி³. ஏகமந்தம் நிஸின்னோ கோ² உத்தியோ பரிப்³பா³ஜகோ ப⁴க³வந்தம் ஏதத³வோச – ‘‘கிம் நு கோ², போ⁴ கோ³தம, ஸஸ்ஸதோ லோகோ, இத³மேவ ஸச்சம் மோக⁴மஞ்ஞ’’ந்தி? ‘‘அப்³யாகதம் கோ² ஏதம், உத்திய, மயா – ‘ஸஸ்ஸதோ லோகோ, இத³மேவ ஸச்சம் மோக⁴மஞ்ஞ’’’ந்தி.

‘‘கிம் பன, போ⁴ கோ³தம, அஸஸ்ஸதோ லோகோ, இத³மேவ ஸச்சம் மோக⁴மஞ்ஞ’’ந்தி? ‘‘ஏதம்பி கோ², உத்திய, அப்³யாகதம் மயா – ‘அஸஸ்ஸதோ லோகோ, இத³மேவ ஸச்சம் மோக⁴மஞ்ஞ’’’ந்தி.

‘‘கிம் நு கோ², போ⁴ கோ³தம, அந்தவா லோகோ…பே… அனந்தவா லோகோ… தம் ஜீவம் தம் ஸரீரம்… அஞ்ஞம் ஜீவம் அஞ்ஞம் ஸரீரம்… ஹோதி ததா²க³தோ பரம் மரணா … ந ஹோதி ததா²க³தோ பரம் மரணா… ஹோதி ச ந ச ஹோதி ததா²க³தோ பரம் மரணா… நேவ ஹோதி ந ந ஹோதி ததா²க³தோ பரம் மரணா, இத³மேவ ஸச்சம் மோக⁴மஞ்ஞ’’ந்தி? ‘‘ஏதம்பி கோ², உத்திய, அப்³யாகதம் மயா – ‘நேவ ஹோதி ந ந ஹோதி ததா²க³தோ பரம் மரணா, இத³மேவ ஸச்சம் மோக⁴மஞ்ஞ’’’ந்தி.

‘‘‘கிம் நு கோ², போ⁴ கோ³தம, ஸஸ்ஸதோ லோகோ, இத³மேவ ஸச்சம் மோக⁴மஞ்ஞ’ந்தி, இதி புட்டோ² ஸமானோ ‘அப்³யாகதம் கோ² ஏதம், உத்திய, மயா – ஸஸ்ஸதோ லோகோ, இத³மேவ ஸச்சம் மோக⁴மஞ்ஞ’ந்தி வதே³ஸி.

‘‘‘கிம் பன, போ⁴ கோ³தம, அஸஸ்ஸதோ லோகோ, இத³மேவ ஸச்சம் மோக⁴மஞ்ஞ’ந்தி, இதி புட்டோ² ஸமானோ – ‘ஏதம்பி கோ², உத்திய, அப்³யாகதம் மயா அஸஸ்ஸதோ லோகோ, இத³மேவ ஸச்சம் மோக⁴மஞ்ஞ’ந்தி வதே³ஸி.

‘‘‘கிம் நு கோ², போ⁴ கோ³தம, அந்தவா லோகோ…பே… அனந்தவா லோகோ… தம் ஜீவம் தம் ஸரீரம்… அஞ்ஞம் ஜீவம் அஞ்ஞம் ஸரீரம்… ஹோதி ததா²க³தோ பரம் மரணா… ந ஹோதி ததா²க³தோ பரம் மரணா… ஹோதி ச ந ச ஹோதி ததா²க³தோ பரம் மரணா… நேவ ஹோதி ந ந ஹோதி ததா²க³தோ பரம் மரணா, இத³மேவ ஸச்சம் மோக⁴மஞ்ஞந்தி, இதி புட்டோ² ஸமானோ – ‘ஏதம்பி கோ², உத்திய, அப்³யாகதம் மயா – ‘நேவ ஹோதி ந ந ஹோதி ததா²க³தோ பரம் மரணா, இத³மேவ ஸச்சம் மோக⁴மஞ்ஞ’ந்தி வதே³ஸி. அத² கிஞ்சரஹி போ⁴தா கோ³தமேன ப்³யாகத’’ந்தி?

‘‘அபி⁴ஞ்ஞாய கோ² அஹம், உத்திய, ஸாவகானம் த⁴ம்மம் தே³ஸேமி ஸத்தானம் விஸுத்³தி⁴யா ஸோகபரிதே³வானம் ஸமதிக்கமாய து³க்க²தோ³மனஸ்ஸானம் அத்த²ங்க³மாய ஞாயஸ்ஸ அதி⁴க³மாய நிப்³பா³னஸ்ஸ ஸச்சி²கிரியாயா’’தி.

‘‘யம் பனேதம் ப⁴வம் கோ³தமோ அபி⁴ஞ்ஞாய ஸாவகானம் த⁴ம்மம் தே³ஸேஸி ஸத்தானம் விஸுத்³தி⁴யா ஸோகபரிதே³வானம் ஸமதிக்கமாய து³க்க²தோ³மனஸ்ஸானம் அத்த²ங்க³மாய ஞாயஸ்ஸ அதி⁴க³மாய நிப்³பா³னஸ்ஸ ஸச்சி²கிரியாய, ஸப்³போ³ வா [ஸப்³போ³ ச (க.)] தேன லோகோ நீயதி [நீயிஸ்ஸதி (ஸீ.), நிய்யாஸ்ஸதி (ஸ்யா.), நிய்யம்ஸ்ஸதி (பீ.)] உபட்³டோ⁴ வா திபா⁴கோ³ வா’’தி [திபா⁴கோ³ வாதி பதே³ஹி (க.)]? ஏவம் வுத்தே ப⁴க³வா துண்ஹீ அஹோஸி.

அத² கோ² ஆயஸ்மதோ ஆனந்த³ஸ்ஸ ஏதத³ஹோஸி – ‘‘மா ஹேவம் கோ² உத்தியோ பரிப்³பா³ஜகோ பாபகம் தி³ட்டி²க³தம் படிலபி⁴ – ‘ஸப்³ப³ஸாமுக்கம்ஸிகம் வத மே ஸமணோ கோ³தமோ பஞ்ஹம் புட்டோ² ஸம்ஸாதே³தி, நோ விஸ்ஸஜ்ஜேதி, ந நூன விஸஹதீ’தி. தத³ஸ்ஸ உத்தியஸ்ஸ பரிப்³பா³ஜகஸ்ஸ தீ³க⁴ரத்தம் அஹிதாய து³க்கா²யா’’தி.

அத² கோ² ஆயஸ்மா ஆனந்தோ³ உத்தியம் பரிப்³பா³ஜகம் ஏதத³வோச – ‘‘தேனஹாவுஸோ உத்திய, உபமம் தே கரிஸ்ஸாமி. உபமாய மிதே⁴கச்சே விஞ்ஞூ புரிஸா பா⁴ஸிதஸ்ஸ அத்த²ம் ஆஜானந்தி. ஸேய்யதா²பி, ஆவுஸோ உத்திய, ரஞ்ஞோ பச்சந்திமம் நக³ரம் த³ள்ஹுத்³தா⁴பம் [த³ள்ஹுத்³தா³பம் (ஸீ. பீ.)] த³ள்ஹபாகாரதோரணம் ஏகத்³வாரம். தத்ரஸ்ஸ தோ³வாரிகோ பண்டி³தோ ப்³யத்தோ மேதா⁴வீ அஞ்ஞாதானம் நிவாரேதா ஞாதானம் பவேஸேதா. ஸோ தஸ்ஸ நக³ரஸ்ஸ ஸமந்தா அனுபரியாயபத²ம் அனுக்கமதி. அனுபரியாயபத²ம் அனுக்கமமானோ ந பஸ்ஸேய்ய பாகாரஸந்தி⁴ம் வா பாகாரவிவரம் வா, அந்தமஸோ பி³ளாரனிக்க²மனமத்தம்பி. நோ ச க்²வஸ்ஸ ஏவம் ஞாணம் ஹோதி – ‘ஏத்தகா பாணா இமம் நக³ரம் பவிஸந்தி வா நிக்க²மந்தி வா’தி. அத² க்²வஸ்ஸ ஏவமேத்த² ஹோதி – ‘யே கோ² கேசி ஓளாரிகா பாணா இமம் நக³ரம் பவிஸந்தி வா நிக்க²மந்தி வா, ஸப்³பே³ தே இமினா த்³வாரேன பவிஸந்தி வா நிக்க²மந்தி வா’தி.

‘‘ஏவமேவம் கோ², ஆவுஸோ உத்திய, ந ததா²க³தஸ்ஸ ஏவம் உஸ்ஸுக்கம் ஹோதி – ‘ஸப்³போ³ வா தேன லோகோ நீயதி, உபட்³டோ⁴ வா, திபா⁴கோ³ வா’தி. அத² கோ² ஏவமேத்த² ததா²க³தஸ்ஸ ஹோதி – ‘யே கோ² கேசி லோகம்ஹா நீயிம்ஸு வா நீயந்தி வா நீயிஸ்ஸந்தி வா, ஸப்³பே³ தே பஞ்ச நீவரணே பஹாய சேதஸோ உபக்கிலேஸே பஞ்ஞாய து³ப்³ப³லீகரணே, சதூஸு ஸதிபட்டா²னேஸு ஸுப்பதிட்டி²தசித்தா, ஸத்த போ³ஜ்ஜ²ங்கே³ யதா²பூ⁴தம் பா⁴வேத்வா. ஏவமேதே [ஏவமேதேன (க.)] லோகம்ஹா நீயிம்ஸு வா நீயந்தி வா நீயிஸ்ஸந்தி வா’தி. யதே³வ கோ² த்வம் [யதே³வ க்²வேத்த² (க.)], ஆவுஸோ உத்திய, ப⁴க³வந்தம் பஞ்ஹம் [இமம் பஞ்ஹம் (ஸ்யா. க.)] அபுச்சி² ததே³வேதம் பஞ்ஹம் ப⁴க³வந்தம் அஞ்ஞேன பரியாயேன அபுச்சி². தஸ்மா தே தம் ப⁴க³வா ந ப்³யாகாஸீ’’தி. பஞ்சமம்.

6. கோகனுத³ஸுத்தம்

96. ‘‘ஏகம் ஸமயம் ஆயஸ்மா ஆனந்தோ³ ராஜக³ஹே விஹரதி தபோதா³ராமே. அத² கோ² ஆயஸ்மா ஆனந்தோ³ ரத்தியா பச்சூஸஸமயம் பச்சுட்டா²ய யேன தபோதா³ தேனுபஸங்கமி க³த்தானி பரிஸிஞ்சிதும். தபோதா³ய [தபோதே³ (க.)] க³த்தானி பரிஸிஞ்சித்வா பச்சுத்தரித்வா ஏகசீவரோ அட்டா²ஸி க³த்தானி புப்³பா³பயமானோ. கோகனுதோ³பி கோ² பரிப்³பா³ஜகோ ரத்தியா பச்சூஸஸமயம் பச்சுட்டா²ய யேன தபோதா³ தேனுபஸங்கமி க³த்தானி பரிஸிஞ்சிதும்.

அத்³த³ஸா கோ² கோகனுதோ³ பரிப்³பா³ஜகோ ஆயஸ்மந்தம் ஆனந்த³ம் தூ³ரதோவ ஆக³ச்ச²ந்தம். தி³ஸ்வான ஆயஸ்மந்தம் ஆனந்த³ம் ஏதத³வோச – ‘‘க்வேத்த² [கோ தேத்த² (ஸீ.), க்வத்த² (பீ. க.)], ஆவுஸோ’’தி? ‘‘அஹமாவுஸோ, பி⁴க்கூ²’’தி.

‘‘கதமேஸம், ஆவுஸோ, பி⁴க்கூ²ன’’ந்தி? ‘‘ஸமணானம், ஆவுஸோ, ஸக்யபுத்தியான’’ந்தி.

‘‘புச்சே²ய்யாம மயம் ஆயஸ்மந்தம் கிஞ்சிதே³வ தே³ஸம், ஸசே ஆயஸ்மா ஓகாஸம் கரோதி பஞ்ஹஸ்ஸ வேய்யாகரணாயா’’தி. ‘‘புச்சா²வுஸோ, ஸுத்வா வேதி³ஸ்ஸாமா’’தி.

‘‘கிம் நு கோ², போ⁴, ‘ஸஸ்ஸதோ லோகோ, இத³மேவ ஸச்சம் மோக⁴மஞ்ஞ’ந்தி – ஏவம்தி³ட்டி² [ஏவம்தி³ட்டி²கோ (ஸ்யா.)] ப⁴வ’’ந்தி? ‘‘ந கோ² அஹம், ஆவுஸோ, ஏவம்தி³ட்டி² – ‘ஸஸ்ஸதோ லோகோ, இத³மேவ ஸச்சம் மோக⁴மஞ்ஞ’’’ந்தி.

‘‘கிம் பன, போ⁴, ‘அஸஸ்ஸதோ லோகோ, இத³மேவ ஸச்சம் மோக⁴மஞ்ஞ’ந்தி – ஏவம்தி³ட்டி² ப⁴வ’’ந்தி? ‘‘ந கோ² அஹம், ஆவுஸோ, ஏவம்தி³ட்டி² – ‘அஸஸ்ஸதோ லோகோ, இத³மேவ ஸச்சம் மோக⁴மஞ்ஞ’’’ந்தி.

‘‘கிம் நு கோ², போ⁴, அந்தவா லோகோ…பே… அனந்தவா லோகோ… தம் ஜீவம் தம் ஸரீரம்… அஞ்ஞம் ஜீவம் அஞ்ஞம் ஸரீரம்… ஹோதி ததா²க³தோ பரம் மரணா… ந ஹோதி ததா²க³தோ பரம் மரணா… ஹோதி ச ந ச ஹோதி ததா²க³தோ பரம் மரணா… நேவ ஹோதி ந ந ஹோதி ததா²க³தோ பரம் மரணா, இத³மேவ ஸச்சம் மோக⁴மஞ்ஞந்தி – ஏவம்தி³ட்டி² ப⁴வ’’ந்தி? ‘‘ந கோ² அஹம், ஆவுஸோ, ஏவம்தி³ட்டி² – ‘நேவ ஹோதி ந ந ஹோதி ததா²க³தோ பரம் மரணா, இத³மேவ ஸச்சம் மோக⁴மஞ்ஞ’’’ந்தி.

‘‘தேன ஹி ப⁴வம் ந ஜானாதி, ந பஸ்ஸதீ’’தி? ‘‘ந கோ² அஹம், ஆவுஸோ, ந ஜானாமி ந பஸ்ஸாமி. ஜானாமஹம், ஆவுஸோ, பஸ்ஸாமீ’’தி.

‘‘‘கிம் நு கோ², போ⁴, ஸஸ்ஸதோ லோகோ, இத³மேவ ஸச்சம் மோக⁴மஞ்ஞந்தி – ஏவம்தி³ட்டி² ப⁴வ’ந்தி, இதி புட்டோ² ஸமானோ – ‘ந கோ² அஹம், ஆவுஸோ, ஏவம்தி³ட்டி² – ஸஸ்ஸதோ லோகோ, இத³மேவ ஸச்சம் மோக⁴மஞ்ஞ’ந்தி வதே³ஸி.

‘‘‘கிம் பன, போ⁴, அஸஸ்ஸதோ லோகோ, இத³மேவ ஸச்சம் மோக⁴மஞ்ஞந்தி – ஏவம்தி³ட்டி² ப⁴வ’ந்தி, இதி புட்டோ² ஸமானோ – ‘ந கோ² அஹம், ஆவுஸோ, ஏவம்தி³ட்டி² – அஸஸ்ஸதோ லோகோ, இத³மேவ ஸச்சம் மோக⁴மஞ்ஞ’ந்தி வதே³ஸி.

‘‘கிம் நு கோ², போ⁴, அந்தவா லோகோ…பே… அனந்தவா லோகோ… தம் ஜீவம் தம் ஸரீரம்… அஞ்ஞம் ஜீவம் அஞ்ஞம் ஸரீரம்… ஹோதி ததா²க³தோ பரம் மரணா… ந ஹோதி ததா²க³தோ பரம் மரணா… ஹோதி ச ந ச ஹோதி ததா²க³தோ பரம் மரணா… நேவ ஹோதி ந ந ஹோதி ததா²க³தோ பரம் மரணா, இத³மேவ ஸச்சம் மோக⁴மஞ்ஞந்தி – ஏவம்தி³ட்டி² ப⁴வந்தி, இதி புட்டோ² ஸமானோ – ‘ந கோ² அஹம், ஆவுஸோ, ஏவம்தி³ட்டி² – நேவ ஹோதி ந ந ஹோதி ததா²க³தோ பரம் மரணா, இத³மேவ ஸச்சம் மோக⁴மஞ்ஞ’ந்தி வதே³ஸி.

‘‘‘தேன ஹி ப⁴வம் ந ஜானாதி ந பஸ்ஸதீ’தி, இதி புட்டோ² ஸமானோ – ‘ந கோ² அஹம், ஆவுஸோ, ந ஜானாமி ந பஸ்ஸாமி. ஜானாமஹம், ஆவுஸோ, பஸ்ஸாமீ’தி வதே³ஸி. யதா² கத²ம் பனாவுஸோ, இமஸ்ஸ பா⁴ஸிதஸ்ஸ அத்தோ² த³ட்ட²ப்³போ³’’தி?

‘‘‘ஸஸ்ஸதோ லோகோ, இத³மேவ ஸச்சம் மோக⁴மஞ்ஞ’ந்தி கோ², ஆவுஸோ, தி³ட்டி²க³தமேதம். ‘அஸஸ்ஸதோ லோகோ, இத³மேவ ஸச்சம் மோக⁴மஞ்ஞ’ந்தி கோ², ஆவுஸோ, தி³ட்டி²க³தமேதம். அந்தவா லோகோ…பே… அனந்தவா லோகோ… தம் ஜீவம் தம் ஸரீரம்… அஞ்ஞம் ஜீவம் அஞ்ஞம் ஸரீரம்… ஹோதி ததா²க³தோ பரம் மரணா… ந ஹோதி ததா²க³தோ பரம் மரணா… ஹோதி ச ந ச ஹோதி ததா²க³தோ பரம் மரணா… ‘நேவ ஹோதி ந ந ஹோதி ததா²க³தோ பரம் மரணா, இத³மேவ ஸச்சம் மோக⁴மஞ்ஞ’ந்தி கோ², ஆவுஸோ, தி³ட்டி²க³தமேதம்.

‘‘யாவதா, ஆவுஸோ, தி³ட்டி² [தி³ட்டி²க³தா (ஸப்³ப³த்த²)] யாவதா தி³ட்டி²ட்டா²னம் தி³ட்டி²அதி⁴ட்டா²னம் தி³ட்டி²பரியுட்டா²னம் தி³ட்டி²ஸமுட்டா²னம் தி³ட்டி²ஸமுக்³கா⁴தோ [யாவதா தி³ட்டி²ட்டா²ன அதி⁴ட்டா²ன பரியுட்டா²ன ஸமுட்டா²ன ஸமுக்³கா⁴தோ (ஸீ. பீ.)], தமஹம் ஜானாமி தமஹம் பஸ்ஸாமி. தமஹம் ஜானந்தோ தமஹம் பஸ்ஸந்தோ க்யாஹம் வக்கா²மி – ‘ந ஜானாமி ந பஸ்ஸாமீ’தி? ஜானாமஹம், ஆவுஸோ, பஸ்ஸாமீ’’தி.

‘‘கோ நாமோ ஆயஸ்மா, கத²ஞ்ச பனாயஸ்மந்தம் ஸப்³ரஹ்மசாரீ ஜானந்தீ’’தி? ‘‘‘ஆனந்தோ³’தி கோ² மே, ஆவுஸோ, நாமம். ‘ஆனந்தோ³’தி ச பன மம் ஸப்³ரஹ்மசாரீ ஜானந்தீ’’தி. ‘‘மஹாசரியேன வத கிர, போ⁴, ஸத்³தி⁴ம் மந்தயமானா ந ஜானிம்ஹ – ‘ஆயஸ்மா ஆனந்தோ³’தி. ஸசே ஹி மயம் ஜானேய்யாம – ‘அயம் ஆயஸ்மா ஆனந்தோ³’தி, ஏத்தகம்பி நோ நப்படிபா⁴யேய்ய [நப்படிபா⁴ஸேய்யாம (க.) நப்படிபா⁴ஸேய்ய (ப³ஹூஸு) ம. நி. 3.216 பஸ்ஸிதப்³ப³ம்]. க²மது ச மே ஆயஸ்மா ஆனந்தோ³’’தி. ச²ட்ட²ம்.

7. ஆஹுனேய்யஸுத்தம்

97. ‘‘த³ஸஹி, பி⁴க்க²வே, த⁴ம்மேஹி ஸமன்னாக³தோ பி⁴க்கு² ஆஹுனேய்யோ ஹோதி பாஹுனேய்யோ த³க்கி²ணேய்யோ அஞ்ஜலிகரணீயோ அனுத்தரம் புஞ்ஞக்கே²த்தம் லோகஸ்ஸ.

‘‘கதமேஹி த³ஸஹி? இத⁴, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² ஸீலவா ஹோதி, பாதிமோக்க²ஸம்வரஸம்வுதோ விஹரதி ஆசாரகோ³சரஸம்பன்னோ அணுமத்தேஸு வஜ்ஜேஸு ப⁴யத³ஸ்ஸாவீ, ஸமாதா³ய ஸிக்க²தி ஸிக்கா²பதே³ஸு.

‘‘ப³ஹுஸ்ஸுதோ ஹோதி ஸுதத⁴ரோ ஸுதஸன்னிசயோ. யே தே த⁴ம்மா ஆதி³கல்யாணா மஜ்ஜே²கல்யாணா பரியோஸானகல்யாணா ஸாத்த²ம் ஸப்³யஞ்ஜனம் கேவலபரிபுண்ணம் பரிஸுத்³த⁴ம் ப்³ரஹ்மசரியம் அபி⁴வத³ந்தி, ததா²ரூபாஸ்ஸ த⁴ம்மா ப³ஹுஸ்ஸுதா ஹோந்தி தா⁴தா வசஸா பரிசிதா மனஸானுபேக்கி²தா தி³ட்டி²யா ஸுப்படிவித்³தா⁴.

‘‘கல்யாணமித்தோ ஹோதி கல்யாணஸஹாயோ கல்யாணஸம்பவங்கோ.

‘‘ஸம்மாதி³ட்டி²கோ ஹோதி ஸம்மாத³ஸ்ஸனேன ஸமன்னாக³தோ.

‘‘அனேகவிஹிதம் இத்³தி⁴வித⁴ம் பச்சனுபோ⁴தி – ஏகோபி ஹுத்வா ப³ஹுதா⁴ ஹோதி; ப³ஹுதா⁴பி ஹுத்வா ஏகோ ஹோதி; ஆவிபா⁴வம், திரோபா⁴வம்; திரோகுட்டம் திரோபாகாரம் திரோபப்³ப³தம் அஸஜ்ஜமானோ க³ச்ச²தி, ஸேய்யதா²பி ஆகாஸே; பத²வியாபி உம்முஜ்ஜனிமுஜ்ஜம் கரோதி, ஸேய்யதா²பி உத³கே; உத³கேபி அபி⁴ஜ்ஜமானே க³ச்ச²தி, ஸேய்யதா²பி பத²வியம்; ஆகாஸேபி பல்லங்கேன கமதி, ஸேய்யதா²பி பக்கீ² ஸகுணோ; இமேபி சந்தி³மஸூரியே ஏவம்மஹித்³தி⁴கே ஏவம்மஹானுபா⁴வே பாணினா பராமஸதி [பரிமஸதி (ஸீ.)] பரிமஜ்ஜதி, யாவ ப்³ரஹ்மலோகாபி காயேன வஸம் வத்தேதி.

‘‘தி³ப்³பா³ய ஸோததா⁴துயா விஸுத்³தா⁴ய அதிக்கந்தமானுஸிகாய உபோ⁴ ஸத்³தே³ ஸுணாதி தி³ப்³பே³ ச மானுஸே ச யே தூ³ரே ஸந்திகே ச.

‘‘பரஸத்தானம் பரபுக்³க³லானம் சேதஸா சேதோ பரிச்ச பஜானாதி. ஸராக³ம் வா சித்தம் ‘ஸராக³ம் சித்த’ந்தி பஜானாதி; வீதராக³ம் வா சித்தம் ‘வீதராக³ம் சித்த’ந்தி பஜானாதி; ஸதோ³ஸம் வா சித்தம்… வீததோ³ஸம் வா சித்தம்… ஸமோஹம் வா சித்தம்… வீதமோஹம் வா சித்தம்… ஸம்கி²த்தம் வா சித்தம்… விக்கி²த்தம் வா சித்தம்… மஹக்³க³தம் வா சித்தம்… அமஹக்³க³தம் வா சித்தம்… ஸஉத்தரம் வா சித்தம்… அனுத்தரம் வா சித்தம்… ஸமாஹிதம் வா சித்தம்… அஸமாஹிதம் வா சித்தம்… விமுத்தம் வா சித்தம்… அவிமுத்தம் வா சித்தம் ‘அவிமுத்தம் சித்த’ந்தி பஜானாதி.

‘‘அனேகவிஹிதம் புப்³பே³னிவாஸம் அனுஸ்ஸரதி, ஸேய்யதி²த³ம் – ஏகம்பி ஜாதிம் த்³வேபி ஜாதியோ திஸ்ஸோபி ஜாதியோ சதஸ்ஸோபி ஜாதியோ பஞ்சபி ஜாதியோ த³ஸபி ஜாதியோ வீஸம்பி ஜாதியோ திம்ஸம்பி ஜாதியோ சத்தாலீஸம்பி ஜாதியோ பஞ்ஞாஸம்பி ஜாதியோ ஜாதிஸதம்பி ஜாதிஸஹஸ்ஸம்பி ஜாதிஸதஸஹஸ்ஸம்பி அனேகேபி ஸம்வட்டகப்பே அனேகேபி விவட்டகப்பே அனேகேபி ஸம்வட்டவிவட்டகப்பே – ‘அமுத்ராஸிம் ஏவம்னாமோ ஏவம்கோ³த்தோ ஏவம்வண்ணோ ஏவமாஹாரோ ஏவம்ஸுக²து³க்க²படிஸம்வேதீ³ ஏவமாயுபரியந்தோ, ஸோ ததோ சுதோ அமுத்ர உத³பாதி³ம்; தத்ராபாஸிம் ஏவம்னாமோ ஏவம்கோ³த்தோ ஏவம்வண்ணோ ஏவமாஹாரோ ஏவம்ஸுக²து³க்க²படிஸம்வேதீ³ ஏவமாயுபரியந்தோ, ஸோ ததோ சுதோ இதூ⁴பபன்னோதி, இதி ஸாகாரம் ஸஉத்³தே³ஸம் அனேகவிஹிதம் புப்³பே³னிவாஸம் அனுஸ்ஸரதி.

‘‘தி³ப்³பே³ன சக்கு²னா விஸுத்³தே⁴ன அதிக்கந்தமானுஸகேன ஸத்தே பஸ்ஸதி சவமானே உபபஜ்ஜமானே ஹீனே பணீதே ஸுவண்ணே து³ப்³ப³ண்ணே, ஸுக³தே து³க்³க³தே யதா²கம்மூபகே³ ஸத்தே பஜானாதி – ‘இமே வத கோ² போ⁴ந்தோ ஸத்தா காயது³ச்சரிதேன ஸமன்னாக³தா வசீது³ச்சரிதேன ஸமன்னாக³தா மனோது³ச்சரிதேன ஸமன்னாக³தா அரியானம் உபவாத³கா மிச்சா²தி³ட்டி²கா மிச்சா²தி³ட்டி²கம்மஸமாதா³னா, தே காயஸ்ஸ பே⁴தா³ பரம் மரணா அபாயம் து³க்³க³திம் வினிபாதம் நிரயம் உபபன்னா; இமே வா பன போ⁴ந்தோ ஸத்தா காயஸுசரிதேன ஸமன்னாக³தா வசீஸுசரிதேன ஸமன்னாக³தா மனோஸுசரிதேன ஸமன்னாக³தா அரியானம் அனுபவாத³கா ஸம்மாதி³ட்டி²கா ஸம்மாதி³ட்டி²கம்மஸமாதா³னா, தே காயஸ்ஸ பே⁴தா³ பரம் மரணா ஸுக³திம் ஸக்³க³ம் லோகம் உபபன்னா’தி. இதி தி³ப்³பே³ன சக்கு²னா விஸுத்³தே⁴ன அதிக்கந்தமானுஸகேன ஸத்தே பஸ்ஸதி சவமானே உபபஜ்ஜமானே ஹீனே பணீதே ஸுவண்ணே து³ப்³ப³ண்ணே, ஸுக³தே து³க்³க³தே யதா²கம்மூபகே³ ஸத்தே பஜானாதி.

‘‘ஆஸவானம் க²யா அனாஸவம் சேதோவிமுத்திம் பஞ்ஞாவிமுத்திம் தி³ட்டே²வ த⁴ம்மே ஸயம் அபி⁴ஞ்ஞா ஸச்சி²கத்வா உபஸம்பஜ்ஜ விஹரதி. இமேஹி கோ², பி⁴க்க²வே, த³ஸஹி த⁴ம்மேஹி ஸமன்னாக³தோ பி⁴க்கு² ஆஹுனேய்யோ ஹோதி பாஹுனேய்யோ த³க்கி²ணேய்யோ அஞ்ஜலிகரணீயோ அனுத்தரம் புஞ்ஞக்கே²த்தம் லோகஸ்ஸா’’தி. ஸத்தமம்.

8. தே²ரஸுத்தம்

98. ‘‘த³ஸஹி, பி⁴க்க²வே, த⁴ம்மேஹி ஸமன்னாக³தோ தே²ரோ பி⁴க்கு² யஸ்ஸம் யஸ்ஸம் தி³ஸாயம் விஹரதி, பா²ஸுயேவ விஹரதி. கதமேஹி த³ஸஹி? தே²ரோ ஹோதி ரத்தஞ்ஞூ சிரபப்³ப³ஜிதோ, ஸீலவா ஹோதி …பே… ஸமாதா³ய ஸிக்க²தி ஸிக்கா²பதே³ஸு, ப³ஹுஸ்ஸுதோ ஹோதி…பே… தி³ட்டி²யா ஸுப்படிவித்³தோ⁴, உப⁴யானி கோ² பனஸ்ஸ பாதிமோக்கா²னி வித்தா²ரேன ஸ்வாக³தானி ஹோந்தி ஸுவிப⁴த்தானி ஸுப்பவத்தீனி ஸுவினிச்சி²தானி ஸுத்தஸோ அனுப்³யஞ்ஜனஸோ, அதி⁴கரணஸமுப்பாத³வூபஸமகுஸலோ ஹோதி, த⁴ம்மகாமோ ஹோதி பியஸமுதா³ஹாரோ அபி⁴த⁴ம்மே அபி⁴வினயே உளாரபாமோஜ்ஜோ, ஸந்துட்டோ² ஹோதி இதரீதரசீவரபிண்ட³பாதஸேனாஸனகி³லானப்பச்சயபே⁴ஸஜ்ஜபரிக்கா²ரேன, பாஸாதி³கோ ஹோதி அபி⁴க்கந்தபடிக்கந்தே [அபி⁴க்கந்தபடிக்கந்தோ (க.)] ஸுஸம்வுதோ அந்தரக⁴ரே நிஸஜ்ஜாய, சதுன்னம் ஜா²னானம் ஆபி⁴சேதஸிகானம் தி³ட்ட²த⁴ம்மஸுக²விஹாரானம் நிகாமலாபீ⁴ ஹோதி அகிச்ச²லாபீ⁴ அகஸிரலாபீ⁴, ஆஸவானஞ்ச க²யா அனாஸவம் சேதோவிமுத்திம் பஞ்ஞாவிமுத்திம் தி³ட்டே²வ த⁴ம்மே ஸயம் அபி⁴ஞ்ஞா ஸச்சி²கத்வா உபஸம்பஜ்ஜ விஹரதி. இமேஹி கோ², பி⁴க்க²வே, த³ஸஹி த⁴ம்மேஹி ஸமன்னாக³தோ தே²ரோ பி⁴க்கு² யஸ்ஸம் யஸ்ஸம் தி³ஸாயம் விஹரதி, பா²ஸுயேவ விஹரதீ’’தி. அட்ட²மம்.

9. உபாலிஸுத்தம்

99. அத² கோ² ஆயஸ்மா உபாலி யேன ப⁴க³வா தேனுபஸங்கமி; உபஸங்கமித்வா ப⁴க³வந்தம் அபி⁴வாதே³த்வா ஏகமந்தம் நிஸீதி³. ஏகமந்தம் நிஸின்னோ கோ² ஆயஸ்மா உபாலி ப⁴க³வந்தம் ஏதத³வோச – ‘‘இச்சா²மஹம், ப⁴ந்தே, அரஞ்ஞவனபத்தா²னி பந்தானி ஸேனாஸனானி படிஸேவிது’’ந்தி.

‘‘து³ரபி⁴ஸம்ப⁴வானி ஹி கோ² [து³ரபி⁴ஸம்ப⁴வானி கோ² (ஸீ. பீ.)], உபாலி, அரஞ்ஞவனபத்தா²னி பந்தானி ஸேனாஸனானி. து³க்கரம் பவிவேகம் து³ரபி⁴ரமம். ஏகத்தே ஹரந்தி மஞ்ஞே மனோ வனானி ஸமாதி⁴ம் அலப⁴மானஸ்ஸ பி⁴க்கு²னோ. யோ கோ², உபாலி, ஏவம் வதே³ய்ய – ‘அஹம் ஸமாதி⁴ம் அலப⁴மானோ அரஞ்ஞவனபத்தா²னி பந்தானி ஸேனாஸனானி படிஸேவிஸ்ஸாமீ’தி, தஸ்ஸேதம் பாடிகங்க²ம் – ‘ஸம்ஸீதி³ஸ்ஸதி வா உப்லவிஸ்ஸதி வா’தி [உப்பிலவிஸ்ஸதி வா (ஸீ. ஸ்யா. பீ.)].

‘‘ஸேய்யதா²பி, உபாலி, மஹாஉத³கரஹதோ³. அத² ஆக³ச்சே²ய்ய ஹத்தி²னாகோ³ ஸத்தரதனோ வா அட்³ட⁴ட்ட²ரதனோ [அட்ட²ரதனோ (ஸீ. பீ.)] வா. தஸ்ஸ ஏவமஸ்ஸ – ‘யம்னூனாஹம் இமம் உத³கரஹத³ம் ஓகா³ஹேத்வா கண்ணஸம்தோ⁴விகம்பி கி²ட்³ட³ம் கீளேய்யம் பிட்டி²ஸம்தோ⁴விகம்பி கி²ட்³ட³ம் கீளேய்யம். கண்ணஸம்தோ⁴விகம்பி கி²ட்³ட³ம் கீளித்வா பிட்டி²ஸம்தோ⁴விகம்பி கி²ட்³ட³ம் கீளித்வா ந்ஹத்வா [நஹாத்வா (ஸீ. பீ.), ந்ஹாத்வா (ஸ்யா.)] ச பிவித்வா ச பச்சுத்தரித்வா யேன காமம் பக்கமேய்ய’ந்தி. ஸோ தம் உத³கரஹத³ம் ஓகா³ஹேத்வா கண்ணஸம்தோ⁴விகம்பி கி²ட்³ட³ம் கீளேய்ய பிட்டி²ஸம்தோ⁴விகம்பி கி²ட்³ட³ம் கீளேய்ய; கண்ணஸம்தோ⁴விகம்பி கி²ட்³ட³ம் கீளித்வா பிட்டி²ஸம்தோ⁴விகம்பி கி²ட்³ட³ம் கீளித்வா ந்ஹத்வா ச பிவித்வா ச பச்சுத்தரித்வா யேன காமம் பக்கமேய்ய. தம் கிஸ்ஸ ஹேது? மஹா, உபாலி [மஹா ஹுபாலி (ஸீ. பீ.)], அத்தபா⁴வோ க³ம்பீ⁴ரே கா³த⁴ம் விந்த³தி.

‘‘அத² ஆக³ச்சே²ய்ய ஸஸோ வா பி³ளாரோ வா. தஸ்ஸ ஏவமஸ்ஸ – ‘கோ சாஹம், கோ ச ஹத்தி²னாகோ³! யம்னூனாஹம் இமம் உத³கரஹத³ம் ஓகா³ஹேத்வா கண்ணஸம்தோ⁴விகம்பி கி²ட்³ட³ம் கீளேய்யம் பிட்டி²ஸம்தோ⁴விகம்பி கி²ட்³ட³ம் கீளேய்யம்; கண்ணஸம்தோ⁴விகம்பி கி²ட்³ட³ம் கீளித்வா பிட்டி²ஸம்தோ⁴விகம்பி கி²ட்³ட³ம் கீளித்வா ந்ஹத்வா ச பிவித்வா ச பச்சுத்தரித்வா யேன காமம் பக்கமேய்ய’ந்தி. ஸோ தம் உத³கரஹத³ம் ஸஹஸா அப்படிஸங்கா² பக்க²ந்தே³ய்ய. தஸ்ஸேதம் பாடிகங்க²ம் – ‘ஸம்ஸீதி³ஸ்ஸதி வா உப்லவிஸ்ஸதி வா’தி. தம் கிஸ்ஸ ஹேது? பரித்தோ, உபாலி, அத்தபா⁴வோ க³ம்பீ⁴ரே கா³த⁴ம் ந விந்த³தி. ஏவமேவம் கோ², உபாலி, யோ ஏவம் வதே³ய்ய – ‘அஹம் ஸமாதி⁴ம் அலப⁴மானோ அரஞ்ஞவனபத்தா²னி பந்தானி ஸேனாஸனானி படிஸேவிஸ்ஸாமீ’தி, தஸ்ஸேதம் பாடிகங்க²ம் – ‘ஸம்ஸீதி³ஸ்ஸதி வா உப்லவிஸ்ஸதி வா’தி.

‘‘ஸேய்யதா²பி, உபாலி, த³ஹரோ குமாரோ மந்தோ³ உத்தானஸேய்யகோ ஸகேன முத்தகரீஸேன கீளதி. தம் கிம் மஞ்ஞஸி, உபாலி, நன்வாயம் கேவலா பரிபூரா பா³லகி²ட்³டா³’’தி? ‘‘ஏவம், ப⁴ந்தே’’.

‘‘ஸ கோ² ஸோ, உபாலி, குமாரோ அபரேன ஸமயேன வுத்³தி⁴மன்வாய இந்த்³ரியானம் பரிபாகமன்வாய யானி கானிசி குமாரகானம் கீளாபனகானி ப⁴வந்தி, ஸேய்யதி²த³ம் – வங்ககம் [வங்கம் (ஸீ. பீ.)] க⁴டிகம் மோக்க²சிகம் சிங்கு³லகம் [பிங்கு³லிகம் (ஸ்யா.), சிங்குலகம் (க.)] பத்தாள்ஹகம் ரத²கம் த⁴னுகம், தேஹி கீளதி. தம் கிம் மஞ்ஞஸி, உபாலி, நன்வாயம் கி²ட்³டா³ புரிமாய கி²ட்³டா³ய அபி⁴க்கந்ததரா ச பணீததரா சா’’தி? ‘‘ஏவம், ப⁴ந்தே’’.

‘‘ஸ கோ² ஸோ, உபாலி, குமாரோ அபரேன ஸமயேன வுத்³தி⁴மன்வாய இந்த்³ரியானம் பரிபாகமன்வாய பஞ்சஹி காமகு³ணேஹி ஸமப்பிதோ ஸமங்கி³பூ⁴தோ பரிசாரேதி சக்கு²விஞ்ஞேய்யேஹி ரூபேஹி இட்டே²ஹி கந்தேஹி மனாபேஹி பியரூபேஹி காமூபஸம்ஹிதேஹி ரஜனீயேஹி, ஸோதவிஞ்ஞேய்யேஹி ஸத்³தே³ஹி… கா⁴னவிஞ்ஞேய்யேஹி க³ந்தே⁴ஹி… ஜிவ்ஹாவிஞ்ஞேய்யேஹி ரஸேஹி… காயவிஞ்ஞேய்யேஹி போ²ட்ட²ப்³பே³ஹி இட்டே²ஹி கந்தேஹி மனாபேஹி பியரூபேஹி காமூபஸம்ஹிதேஹி ரஜனீயேஹி. தம் கிம் மஞ்ஞஸி, உபாலி, நன்வாயம் கி²ட்³டா³ புரிமாஹி கி²ட்³டா³ஹி அபி⁴க்கந்ததரா ச பணீததரா சா’’தி? ‘‘ஏவம், ப⁴ந்தே’’.

[தீ³. நி. 1.190; ம. நி. 2.233] ‘‘இத⁴ கோ² பன வோ [வோதி நிபாதமத்தம் (அட்ட².)], உபாலி, ததா²க³தோ லோகே உப்பஜ்ஜதி அரஹம் ஸம்மாஸம்பு³த்³தோ⁴ விஜ்ஜாசரணஸம்பன்னோ ஸுக³தோ லோகவிதூ³ அனுத்தரோ புரிஸத³ம்மஸாரதி² ஸத்தா² தே³வமனுஸ்ஸானம் பு³த்³தோ⁴ ப⁴க³வா. ஸோ இமம் லோகம் ஸதே³வகம் ஸமாரகம் ஸப்³ரஹ்மகம் ஸஸ்ஸமணப்³ராஹ்மணிம் பஜம் ஸதே³வமனுஸ்ஸம் ஸயம் அபி⁴ஞ்ஞா ஸச்சி²கத்வா பவேதே³தி. ஸோ த⁴ம்மம் தே³ஸேதி ஆதி³கல்யாணம் மஜ்ஜே²கல்யாணம் பரியோஸானகல்யாணம் ஸாத்த²ம் ஸப்³யஞ்ஜனம், கேவலபரிபுண்ணம் பரிஸுத்³த⁴ம் ப்³ரஹ்மசரியம் பகாஸேதி.

‘‘தம் த⁴ம்மம் ஸுணாதி க³ஹபதி வா க³ஹபதிபுத்தோ வா அஞ்ஞதரஸ்மிம் வா குலே பச்சாஜாதோ. ஸோ தம் த⁴ம்மம் ஸுத்வா ததா²க³தே ஸத்³த⁴ம் படிலப⁴தி. ஸோ தேன ஸத்³தா⁴படிலாபே⁴ன ஸமன்னாக³தோ இதி படிஸஞ்சிக்க²தி – ‘ஸம்பா³தோ⁴ க⁴ராவாஸோ ரஜாபதோ², அப்³போ⁴காஸோ பப்³ப³ஜ்ஜா. நயித³ம் ஸுகரம் அகா³ரம் அஜ்ஜா²வஸதா ஏகந்தபரிபுண்ணம் ஏகந்தபரிஸுத்³த⁴ம் ஸங்க²லிகி²தம் ப்³ரஹ்மசரியம் சரிதும். யம்னூனாஹம் கேஸமஸ்ஸும் ஓஹாரேத்வா காஸாயானி வத்தா²னி அச்சா²தே³த்வா அகா³ரஸ்மா அனகா³ரியம் பப்³ப³ஜேய்ய’ந்தி.

‘‘ஸோ அபரேன ஸமயேன அப்பம் வா போ⁴க³க்க²ந்த⁴ம் பஹாய மஹந்தம் வா போ⁴க³க்க²ந்த⁴ம் பஹாய அப்பம் வா ஞாதிபரிவட்டம் பஹாய மஹந்தம் வா ஞாதிபரிவட்டம் பஹாய கேஸமஸ்ஸும் ஓஹாரேத்வா காஸாயானி வத்தா²னி அச்சா²தே³த்வா அகா³ரஸ்மா அனகா³ரியம் பப்³ப³ஜதி.

‘‘ஸோ ஏவம் பப்³ப³ஜிதோ ஸமானோ பி⁴க்கூ²னம் ஸிக்கா²ஸாஜீவஸமாபன்னோ பாணாதிபாதம் பஹாய பாணாதிபாதா படிவிரதோ ஹோதி நிஹிதத³ண்டோ³ நிஹிதஸத்தோ² லஜ்ஜீ த³யாபன்னோ ஸப்³ப³பாணபூ⁴தஹிதானுகம்பீ விஹரதி.

‘‘அதி³ன்னாதா³னம் பஹாய அதி³ன்னாதா³னா படிவிரதோ ஹோதி தி³ன்னாதா³யீ தி³ன்னபாடிகங்கீ²; அதே²னேன ஸுசிபூ⁴தேன அத்தனா விஹரதி.

‘‘அப்³ரஹ்மசரியம் பஹாய ப்³ரஹ்மசாரீ ஹோதி ஆராசாரீ விரதோ மேது²னா கா³மத⁴ம்மா.

‘‘முஸாவாத³ம் பஹாய முஸாவாதா³ படிவிரதோ ஹோதி ஸச்சவாதீ³ ஸச்சஸந்தோ⁴ தே²தோ பச்சயிகோ அவிஸம்வாத³கோ லோகஸ்ஸ.

‘‘பிஸுணம் வாசம் பஹாய பிஸுணாய வாசாய படிவிரதோ ஹோதி, இதோ ஸுத்வா ந அமுத்ர அக்கா²தா இமேஸம் பே⁴தா³ய, அமுத்ர வா ஸுத்வா ந இமேஸம் அக்கா²தா அமூஸம் பே⁴தா³ய. இதி பி⁴ன்னானம் வா ஸந்தா⁴தா ஸஹிதானம் வா அனுப்பதா³தா, ஸமக்³கா³ராமோ ஸமக்³க³ரதோ ஸமக்³க³னந்தீ³; ஸமக்³க³கரணிம் வாசம் பா⁴ஸிதா ஹோதி.

‘‘ப²ருஸம் வாசம் பஹாய ப²ருஸாய வாசாய படிவிரதோ ஹோதி. யா ஸா வாசா நேலா கண்ணஸுகா² பேமனீயா ஹத³யங்க³மா போரீ ப³ஹுஜனகந்தா ப³ஹுஜனமனாபா, ததா²ரூபிம் வாசம் பா⁴ஸிதா ஹோதி.

‘‘ஸம்ப²ப்பலாபம் பஹாய ஸம்ப²ப்பலாபா படிவிரதோ ஹோதி காலவாதீ³ பூ⁴தவாதீ³ அத்த²வாதீ³ த⁴ம்மவாதீ³ வினயவாதீ³, நிதா⁴னவதிம் வாசம் பா⁴ஸிதா ஹோதி காலேன ஸாபதே³ஸம் பரியந்தவதிம் அத்த²ஸம்ஹிதம்.

‘‘ஸோ பீ³ஜகா³மபூ⁴தகா³மஸமாரம்பா⁴ படிவிரதோ ஹோதி. ஏகப⁴த்திகோ ஹோதி ரத்தூபரதோ, விரதோ விகாலபோ⁴ஜனா. நச்சகீ³தவாதி³தவிஸூகத³ஸ்ஸனா படிவிரதோ ஹோதி, மாலாக³ந்த⁴விலேபனதா⁴ரணமண்ட³னவிபூ⁴ஸனட்டா²னா படிவிரதோ ஹோதி, உச்சாஸயனமஹாஸயனா படிவிரதோ ஹோதி, ஜாதரூபரஜதபடிக்³க³ஹணா படிவிரதோ ஹோதி, ஆமகத⁴ஞ்ஞபடிக்³க³ஹணா படிவிரதோ ஹோதி, ஆமகமம்ஸபடிக்³க³ஹணா படிவிரதோ ஹோதி, இத்தி²குமாரிகபடிக்³க³ஹணா படிவிரதோ ஹோதி, தா³ஸிதா³ஸபடிக்³க³ஹணா படிவிரதோ ஹோதி, அஜேளகபடிக்³க³ஹணா படிவிரதோ ஹோதி, குக்குடஸூகரபடிக்³க³ஹணா படிவிரதோ ஹோதி, ஹத்தி²க³வஸ்ஸவளவபடிக்³க³ஹணா படிவிரதோ ஹோதி, கே²த்தவத்து²படிக்³க³ஹணா படிவிரதோ ஹோதி, தூ³தேய்யபஹிணக³மனானுயோகா³ படிவிரதோ ஹோதி, கயவிக்கயா படிவிரதோ ஹோதி, துலாகூடகம்ஸகூடமானகூடா படிவிரதோ ஹோதி, உக்கோடனவஞ்சனனிகதிஸாசியோகா³ படிவிரதோ ஹோதி, சே²த³னவத⁴ப³ந்த⁴னவிபராமோஸஆலோபஸஹஸாகாரா படிவிரதோ ஹோதி.

‘‘ஸோ ஸந்துட்டோ² ஹோதி காயபரிஹாரிகேன சீவரேன குச்சி²பரிஹாரிகேன பிண்ட³பாதேன. யேன யேனேவ பக்கமதி ஸமாதா³யேவ பக்கமதி, ஸேய்யதா²பி நாம பக்கீ² ஸகுணோ யேன யேனேவ டே³தி ஸபத்தபா⁴ரோவ டே³தி. ஏவமேவம் பி⁴க்கு² ஸந்துட்டோ² ஹோதி காயபரிஹாரிகேன சீவரேன குச்சி²பரிஹாரிகேன பிண்ட³பாதேன. யேன யேனேவ பக்கமதி ஸமாதா³யேவ பக்கமதி. ஸோ இமினா அரியேன ஸீலக்க²ந்தே⁴ன ஸமன்னாக³தோ அஜ்ஜ²த்தம் அனவஜ்ஜஸுக²ம் படிஸம்வேதே³தி.

‘‘ஸோ சக்கு²னா ரூபம் தி³ஸ்வா ந நிமித்தக்³கா³ஹீ ஹோதி நானுப்³யஞ்ஜனக்³கா³ஹீ. யத்வாதி⁴கரணமேனம் சக்கு²ந்த்³ரியம் அஸம்வுதம் விஹரந்தம் அபி⁴ஜ்ஜா²தோ³மனஸ்ஸா பாபகா அகுஸலா த⁴ம்மா அன்வாஸ்ஸவேய்யும், தஸ்ஸ ஸம்வராய படிபஜ்ஜதி; ரக்க²தி சக்கு²ந்த்³ரியம், சக்கு²ந்த்³ரியே ஸம்வரம் ஆபஜ்ஜதி. ஸோதேன ஸத்³த³ம் ஸுத்வா… கா⁴னேன க³ந்த⁴ம் கா⁴யித்வா… ஜிவ்ஹாய ரஸம் ஸாயித்வா… காயேன போ²ட்ட²ப்³ப³ம் பு²ஸித்வா… மனஸா த⁴ம்மம் விஞ்ஞாய ந நிமித்தக்³கா³ஹீ ஹோதி நானுப்³யஞ்ஜனக்³கா³ஹீ. யத்வாதி⁴கரணமேனம் மனிந்த்³ரியம் அஸம்வுதம் விஹரந்தம் அபி⁴ஜ்ஜா²தோ³மனஸ்ஸா பாபகா அகுஸலா த⁴ம்மா அன்வாஸ்ஸவேய்யும், தஸ்ஸ ஸம்வராய படிபஜ்ஜதி; ரக்க²தி மனிந்த்³ரியம், மனிந்த்³ரியே ஸம்வரம் ஆபஜ்ஜதி. ஸோ இமினா அரியேன இந்த்³ரியஸம்வரேன ஸமன்னாக³தோ அஜ்ஜ²த்தம் அப்³யாஸேகஸுக²ம் படிஸம்வேதே³தி.

‘‘ஸோ அபி⁴க்கந்தே படிக்கந்தே ஸம்பஜானகாரீ ஹோதி, ஆலோகிதே விலோகிதே ஸம்பஜானகாரீ ஹோதி, ஸமிஞ்ஜிதே பஸாரிதே ஸம்பஜானகாரீ ஹோதி, ஸங்கா⁴டிபத்தசீவரதா⁴ரணே ஸம்பஜானகாரீ ஹோதி, அஸிதே பீதே கா²யிதே ஸாயிதே ஸம்பஜானகாரீ ஹோதி, உச்சாரபஸ்ஸாவகம்மே ஸம்பஜானகாரீ ஹோதி, க³தே டி²தே நிஸின்னே ஸுத்தே ஜாக³ரிதே பா⁴ஸிதே துண்ஹீபா⁴வே ஸம்பஜானகாரீ ஹோதி.

‘‘ஸோ இமினா ச அரியேன ஸீலக்க²ந்தே⁴ன ஸமன்னாக³தோ, இமினா ச அரியேன இந்த்³ரியஸம்வரேன ஸமன்னாக³தோ, இமினா ச அரியேன ஸதிஸம்பஜஞ்ஞே ஸமன்னாக³தோ விவித்தம் ஸேனாஸனம் ப⁴ஜதி அரஞ்ஞம் ருக்க²மூலம் பப்³ப³தம் கந்த³ரம் கி³ரிகு³ஹம் ஸுஸானம் வனபத்த²ம் அப்³போ⁴காஸம் பலாலபுஞ்ஜம். ஸோ அரஞ்ஞக³தோ வா ருக்க²மூலக³தோ வா ஸுஞ்ஞாகா³ரக³தோ வா நிஸீத³தி பல்லங்கம் ஆபு⁴ஜித்வா உஜும் காயம் பணிதா⁴ய பரிமுக²ம் ஸதிம் உபட்ட²பேத்வா.

‘‘ஸோ அபி⁴ஜ்ஜ²ம் லோகே பஹாய விக³தாபி⁴ஜ்ஜே²ன சேதஸா விஹரதி, அபி⁴ஜ்ஜா²ய சித்தம் பரிஸோதே⁴தி. ப்³யாபாத³பதோ³ஸம் பஹாய அப்³யாபன்னசித்தோ விஹரதி ஸப்³ப³பாணபூ⁴தஹிதானுகம்பீ, ப்³யாபாத³பதோ³ஸா சித்தம் பரிஸோதே⁴தி. தி²னமித்³த⁴ம் பஹாய விக³ததி²னமித்³தோ⁴ விஹரதி ஆலோகஸஞ்ஞீ ஸதோ ஸம்பஜானோ, தி²னமித்³தா⁴ சித்தம் பரிஸோதே⁴தி. உத்³த⁴ச்சகுக்குச்சம் பஹாய அனுத்³த⁴தோ விஹரதி அஜ்ஜ²த்தம் வூபஸந்தசித்தோ, உத்³த⁴ச்சகுக்குச்சா சித்தம் பரிஸோதே⁴தி. விசிகிச்ச²ம் பஹாய திண்ணவிசிகிச்சோ² விஹரதி அகத²ம்கதீ² குஸலேஸு த⁴ம்மேஸு, விசிகிச்சா²ய சித்தம் பரிஸோதே⁴தி.

‘‘ஸோ இமே பஞ்ச நீவரணே பஹாய சேதஸோ உபக்கிலேஸே பஞ்ஞாய து³ப்³ப³லீகரணே, விவிச்சேவ காமேஹி விவிச்ச அகுஸலேஹி த⁴ம்மேஹி ஸவிதக்கம் ஸவிசாரம் விவேகஜம் பீதிஸுக²ம் பட²மம் ஜா²னம் உபஸம்பஜ்ஜ விஹரதி. தம் கிம் மஞ்ஞஸி, உபாலி, ‘நன்வாயம் விஹாரோ புரிமேஹி விஹாரேஹி அபி⁴க்கந்ததரோ ச பணீததரோ சா’’’தி? ‘‘ஏவம், ப⁴ந்தே’’.

‘‘இமம்பி கோ², உபாலி, மம ஸாவகா அத்தனி த⁴ம்மம் ஸம்பஸ்ஸமானா அரஞ்ஞவனபத்தா²னி பந்தானி ஸேனாஸனானி படிஸேவந்தி, நோ ச கோ² தாவ அனுப்பத்தஸத³த்தா² விஹரந்தி.

‘‘புன சபரம், உபாலி, பி⁴க்கு² விதக்கவிசாரானம் வூபஸமா…பே… து³தியம் ஜா²னம் உபஸம்பஜ்ஜ விஹரதி. தம் கிம் மஞ்ஞஸி, உபாலி, ‘நன்வாயம் விஹாரோ புரிமேஹி விஹாரேஹி அபி⁴க்கந்ததரோ ச பணீததரோ சா’’’தி? ‘‘ஏவம், ப⁴ந்தே’’.

‘‘இமம்பி கோ², உபாலி, மம ஸாவகா அத்தனி த⁴ம்மம் ஸம்பஸ்ஸமானா அரஞ்ஞவனபத்தா²னி பந்தானி ஸேனாஸனானி படிஸேவந்தி, நோ ச கோ² தாவ அனுப்பத்தஸத³த்தா² விஹரந்தி.

‘‘புன சபரம், உபாலி, பி⁴க்கு² பீதியா ச விராகா³…பே… ததியம் ஜா²னம் உபஸம்பஜ்ஜ விஹரதி. தம் கிம் மஞ்ஞஸி, உபாலி, ‘நன்வாயம் விஹாரோ புரிமேஹி விஹாரேஹி அபி⁴க்கந்ததரோ ச பணீததரோ சா’’’தி? ‘‘ஏவம், ப⁴ந்தே’’.

‘‘இமம்பி கோ², உபாலி, மம ஸாவகா அத்தனி த⁴ம்மம் ஸம்பஸ்ஸமானா அரஞ்ஞவனபத்தா²னி பந்தானி ஸேனாஸனானி படிஸேவந்தி, நோ ச கோ² தாவ அனுப்பத்தஸத³த்தா² விஹரந்தி.

‘‘புன சபரம், உபாலி, பி⁴க்கு² ஸுக²ஸ்ஸ ச பஹானா…பே… சதுத்த²ம் ஜா²னம்…பே….

புன சபரம், உபாலி, பி⁴க்கு² ஸப்³ப³ஸோ ரூபஸஞ்ஞானம் ஸமதிக்கமா படிக⁴ஸஞ்ஞானம் அத்த²ங்க³மா நானத்தஸஞ்ஞானம் அமனஸிகாரா ‘அனந்தோ ஆகாஸோ’தி ஆகாஸானஞ்சாயதனம் உபஸம்பஜ்ஜ விஹரதி. தம் கிம் மஞ்ஞஸி, உபாலி, ‘நன்வாயம் விஹாரோ புரிமேஹி விஹாரேஹி அபி⁴க்கந்ததரோ ச பணீததரோ சா’’’தி? ‘‘ஏவம், ப⁴ந்தே’’.

‘‘இமம்பி கோ², உபாலி, மம ஸாவகா அத்தனி த⁴ம்மம் ஸம்பஸ்ஸமானா அரஞ்ஞவனபத்தா²னி பந்தானி ஸேனாஸனானி படிஸேவந்தி, நோ ச கோ² தாவ அனுப்பத்தஸத³த்தா² விஹரந்தி.

‘‘புன சபரம், உபாலி, பி⁴க்கு² ஸப்³ப³ஸோ ஆகாஸானஞ்சாயதனம் ஸமதிக்கம்ம ‘அனந்தம் விஞ்ஞாண’ந்தி விஞ்ஞாணஞ்சாயதனம் உபஸம்பஜ்ஜ விஹரதி…பே….

‘‘ஸப்³ப³ஸோ விஞ்ஞாணஞ்சாயதனம் ஸமதிக்கம்ம ‘நத்தி² கிஞ்சீ’தி ஆகிஞ்சஞ்ஞாயதனம் உபஸம்பஜ்ஜ விஹரதி…பே….

‘‘ஸப்³ப³ஸோ ஆகிஞ்சஞ்ஞாயதனம் ஸமதிக்கம்ம ‘ஸந்தமேதம் பணீதமேத’ந்தி நேவஸஞ்ஞானாஸஞ்ஞாயதனம் உபஸம்பஜ்ஜ விஹரதி. தம் கிம் மஞ்ஞஸி, உபாலி, ‘நன்வாயம் விஹாரோ புரிமேஹி விஹாரேஹி அபி⁴க்கந்ததரோ ச பணீததரோ சா’’’தி? ‘‘ஏவம், ப⁴ந்தே’’.

‘‘இமம்பி கோ², உபாலி, மம ஸாவகா அத்தனி த⁴ம்மம் ஸம்பஸ்ஸமானா அரஞ்ஞவனபத்தா²னி பந்தானி ஸேனாஸனானி படிஸேவந்தி, நோ ச கோ² தாவ அனுப்பத்தஸத³த்தா² விஹரந்தி.

‘‘புன சபரம், உபாலி, பி⁴க்கு² ஸப்³ப³ஸோ நேவஸஞ்ஞானாஸஞ்ஞாயதனம் ஸமதிக்கம்ம ஸஞ்ஞாவேத³யிதனிரோத⁴ம் உபஸம்பஜ்ஜ விஹரதி; பஞ்ஞாய சஸ்ஸ தி³ஸ்வா ஆஸவா பரிக்கீ²ணா ஹோந்தி. தம் கிம் மஞ்ஞஸி, உபாலி, ‘நன்வாயம் விஹாரோ புரிமேஹி விஹாரேஹி அபி⁴க்கந்ததரோ ச பணீததரோ சா’’’தி? ‘‘ஏவம், ப⁴ந்தே’’.

‘‘இமம்பி கோ², உபாலி, மம ஸாவகா அத்தனி த⁴ம்மம் ஸம்பஸ்ஸமானா அரஞ்ஞவனபத்தா²னி பந்தானி ஸேனாஸனானி படிஸேவந்தி, அனுப்பத்தஸத³த்தா² ச விஹரந்தி. இங்க⁴ த்வம், உபாலி, ஸங்கே⁴ விஹராஹி. ஸங்கே⁴ தே விஹரதோ பா²ஸு ப⁴விஸ்ஸதீ’’தி. நவமம்.

10. அப⁴ப்³ப³ஸுத்தம்

100. ‘‘த³ஸயிமே, பி⁴க்க²வே, த⁴ம்மே அப்பஹாய அப⁴ப்³போ³ அரஹத்தம் ஸச்சி²காதும். கதமே த³ஸ? ராக³ம், தோ³ஸம், மோஹம், கோத⁴ம், உபனாஹம், மக்க²ம், பளாஸம், இஸ்ஸம், மச்ச²ரியம், மானம் – இமே கோ² பி⁴க்க²வே, த³ஸ த⁴ம்மே அப்பஹாய அப⁴ப்³போ³ அரஹத்தம் ஸச்சி²காதும்.

‘‘த³ஸயிமே, பி⁴க்க²வே, த⁴ம்மே பஹாய ப⁴ப்³போ³ அரஹத்தம் ஸச்சி²காதும். கதமே த³ஸ? ராக³ம், தோ³ஸம், மோஹம், கோத⁴ம், உபனாஹம், மக்க²ம், பளாஸம், இஸ்ஸம், மச்ச²ரியம், மானம் – இமே கோ², பி⁴க்க²வே, த³ஸ த⁴ம்மே பஹாய ப⁴ப்³போ³ அரஹத்தம் ஸச்சி²காது’’ந்தி. த³ஸமம்.