2. து³தியபண்ணாஸகம்

(6) 1. ஸசித்தவக்³கோ³

1. ஸசித்தஸுத்தம்

51. ஏகம் ஸமயம் ப⁴க³வா ஸாவத்தி²யம் விஹரதி ஜேதவனே அனாத²பிண்டி³கஸ்ஸ ஆராமே. தத்ர கோ² ப⁴க³வா பி⁴க்கூ² ஆமந்தேஸி – ‘‘பி⁴க்க²வோ’’தி. ‘‘ப⁴த³ந்தே’’தி தே பி⁴க்கூ² ப⁴க³வதோ பச்சஸ்ஸோஸும். ப⁴க³வா ஏதத³வோச –

‘‘நோ சே, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² பரசித்தபரியாயகுஸலோ ஹோதி, அத² ‘ஸசித்தபரியாயகுஸலோ ப⁴விஸ்ஸாமீ’தி [ப⁴விஸ்ஸாமாதி (ஸ்யா.)] – ஏவஞ்ஹி வோ, பி⁴க்க²வே, ஸிக்கி²தப்³ப³ம்.

‘‘கத²ஞ்ச, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² ஸசித்தபரியாயகுஸலோ ஹோதி? ஸேய்யதா²பி, பி⁴க்க²வே, இத்தீ² வா புரிஸோ வா த³ஹரோ யுவா மண்ட³னகஜாதிகோ ஆதா³ஸே வா பரிஸுத்³தே⁴ பரியோதா³தே அச்சே² வா உத³கபத்தே ஸகம் முக²னிமித்தம் பச்சவேக்க²மானோ ஸசே தத்த² பஸ்ஸதி ரஜம் வா அங்க³ணம் வா, தஸ்ஸேவ ரஜஸ்ஸ வா அங்க³ணஸ்ஸ வா பஹானாய வாயமதி. நோ சே தத்த² பஸ்ஸதி ரஜம் வா அங்க³ணம் வா, தேனேவத்தமனோ ஹோதி பரிபுண்ணஸங்கப்போ – ‘லாபா⁴ வத மே, பரிஸுத்³த⁴ம் வத மே’தி. ஏவமேவம் கோ², பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு²னோ பச்சவேக்க²ணா ப³ஹுகாரா [பி⁴க்கு² பச்சவேக்க²மானோ ப³ஹுகாரோ (க.)] ஹோதி குஸலேஸு த⁴ம்மேஸு – ‘அபி⁴ஜ்ஜா²லு நு கோ² ப³ஹுலம் விஹராமி, அனபி⁴ஜ்ஜா²லு நு கோ² ப³ஹுலம் விஹராமி, ப்³யாபன்னசித்தோ நு கோ² ப³ஹுலம் விஹராமி, அப்³யாபன்னசித்தோ நு கோ² ப³ஹுலம் விஹராமி, தி²னமித்³த⁴பரியுட்டி²தோ நு கோ² ப³ஹுலம் விஹராமி, விக³ததி²னமித்³தோ⁴ நு கோ² ப³ஹுலம் விஹராமி, உத்³த⁴தோ நு கோ² ப³ஹுலம் விஹராமி, அனுத்³த⁴தோ நு கோ² ப³ஹுலம் விஹராமி, விசிகிச்சோ² நு கோ² ப³ஹுலம் விஹராமி, திண்ணவிசிகிச்சோ² நு கோ² ப³ஹுலம் விஹராமி, கோத⁴னோ நு கோ² ப³ஹுலம் விஹராமி, அக்கோத⁴னோ நு கோ² ப³ஹுலம் விஹராமி, ஸம்கிலிட்ட²சித்தோ நு கோ² ப³ஹுலம் விஹராமி, அஸம்கிலிட்ட²சித்தோ நு கோ² ப³ஹுலம் விஹராமி, ஸாரத்³த⁴காயோ நு கோ² ப³ஹுலம் விஹராமி, அஸாரத்³த⁴காயோ நு கோ² ப³ஹுலம் விஹராமி, குஸீதோ நு கோ² ப³ஹுலம் விஹராமி, ஆரத்³த⁴வீரியோ நு கோ² ப³ஹுலம் விஹராமி, அஸமாஹிதோ நு கோ² ப³ஹுலம் விஹராமி, ஸமாஹிதோ நு கோ² ப³ஹுலம் விஹராமீ’தி.

‘‘ஸசே, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² பச்சவேக்க²மானோ ஏவம் ஜானாதி – ‘அபி⁴ஜ்ஜா²லு ப³ஹுலம் விஹராமி, ப்³யாபன்னசித்தோ ப³ஹுலம் விஹராமி, தி²னமித்³த⁴பரியுட்டி²தோ ப³ஹுலம் விஹராமி, உத்³த⁴தோ ப³ஹுலம் விஹராமி, விசிகிச்சோ² ப³ஹுலம் விஹராமி, கோத⁴னோ ப³ஹுலம் விஹராமி, ஸம்கிலிட்ட²சித்தோ ப³ஹுலம் விஹராமி, ஸாரத்³த⁴காயோ ப³ஹுலம் விஹராமி, குஸீதோ ப³ஹுலம் விஹராமி, அஸமாஹிதோ ப³ஹுலம் விஹராமீ’தி, தேன, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு²னா தேஸம்யேவ பாபகானம் அகுஸலானம் த⁴ம்மானம் பஹானாய அதி⁴மத்தோ ச²ந்தோ³ ச வாயாமோ ச உஸ்ஸாஹோ ச உஸ்ஸோள்ஹீ ச அப்படிவானீ ச ஸதி ச ஸம்பஜஞ்ஞஞ்ச கரணீயம். ஸேய்யதா²பி, பி⁴க்க²வே, ஆதி³த்தசேலோ வா ஆதி³த்தஸீஸோ வா. தஸ்ஸேவ சேலஸ்ஸ வா ஸீஸஸ்ஸ வா நிப்³பா³பனாய அதி⁴மத்தம் ச²ந்த³ஞ்ச வாயாமஞ்ச உஸ்ஸாஹஞ்ச உஸ்ஸோள்ஹிஞ்ச அப்படிவானிஞ்ச ஸதிஞ்ச ஸம்பஜஞ்ஞஞ்ச கரேய்ய. ஏவமேவம் கோ² தேன, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு²னா தேஸம்யேவ பாபகானம் அகுஸலானம் த⁴ம்மானம் பஹானாய அதி⁴மத்தோ ச²ந்தோ³ ச வாயாமோ ச உஸ்ஸாஹோ ச உஸ்ஸோள்ஹீ ச அப்படிவானீ ச ஸதி ச ஸம்பஜஞ்ஞஞ்ச கரணீயம்.

‘‘ஸசே பன, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² பச்சவேக்க²மானோ ஏவம் ஜானாதி – ‘அனபி⁴ஜ்ஜா²லு ப³ஹுலம் விஹராமி, அப்³யாபன்னசித்தோ ப³ஹுலம் விஹராமி, விக³ததி²னமித்³தோ⁴ ப³ஹுலம் விஹராமி, அனுத்³த⁴தோ ப³ஹுலம் விஹராமி, திண்ணவிசிகிச்சோ² ப³ஹுலம் விஹராமி, அக்கோத⁴னோ ப³ஹுலம் விஹராமி, அஸம்கிலிட்ட²சித்தோ ப³ஹுலம் விஹராமி, அஸாரத்³த⁴காயோ ப³ஹுலம் விஹராமி, ஆரத்³த⁴வீரியோ ப³ஹுலம் விஹராமி, ஸமாஹிதோ ப³ஹுலம் விஹராமீ’தி, தேன, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு²னா தேஸுயேவ குஸலேஸு த⁴ம்மேஸு பதிட்டா²ய உத்தரி ஆஸவானம் க²யாய யோகோ³ கரணீயோ’’தி. பட²மம்.

2. ஸாரிபுத்தஸுத்தம்

52. தத்ர கோ² ஆயஸ்மா ஸாரிபுத்தோ பி⁴க்கூ² ஆமந்தேஸி – ‘‘ஆவுஸோ பி⁴க்க²வே’’தி. ‘‘ஆவுஸோ’’தி கோ² தே பி⁴க்கூ² ஆயஸ்மதோ ஸாரிபுத்தஸ்ஸ பச்சஸ்ஸோஸும். ஆயஸ்மா ஸாரிபுத்தோ ஏதத³வோச –

‘‘நோ சே, ஆவுஸோ, பி⁴க்கு² பரசித்தபரியாயகுஸலோ ஹோதி, அத² ‘ஸசித்தபரியாயகுஸலோ ப⁴விஸ்ஸாமீ’தி – ஏவஞ்ஹி வோ, ஆவுஸோ, ஸிக்கி²தப்³ப³ம்.

‘‘கத²ஞ்சாவுஸோ, பி⁴க்கு² ஸசித்தபரியாயகுஸலோ ஹோதி? ஸேய்யதா²பி, ஆவுஸோ, இத்தீ² வா புரிஸோ வா த³ஹரோ யுவா மண்ட³னகஜாதிகோ ஆதா³ஸே வா பரிஸுத்³தே⁴ பரியோதா³தே அச்சே² வா உத³பத்தே ஸகம் முக²னிமித்தம் பச்சவேக்க²மானோ ஸசே தத்த² பஸ்ஸதி ரஜம் வா அங்க³ணம் வா, தஸ்ஸேவ ரஜஸ்ஸ வா அங்க³ணஸ்ஸ வா பஹானாய வாயமதி. நோ சே தத்த² பஸ்ஸதி ரஜம் வா அங்க³ணம் வா, தேனேவத்தமனோ ஹோதி பரிபுண்ணஸங்கப்போ – ‘லாபா⁴ வத மே, பரிஸுத்³த⁴ம் வத மே’தி.

ஏவமேவம் கோ², ஆவுஸோ, பி⁴க்கு²னோ பச்சவேக்க²ணா ப³ஹுகாரா ஹோதி குஸலேஸு த⁴ம்மேஸு – ‘அபி⁴ஜ்ஜா²லு நு கோ² ப³ஹுலம் விஹராமி, அனபி⁴ஜ்ஜா²லு நு கோ² ப³ஹுலம் விஹராமி, ப்³யாபன்னசித்தோ நு கோ² ப³ஹுலம் விஹராமி, அப்³யாபன்னசித்தோ நு கோ² ப³ஹுலம் விஹராமி, தி²னமித்³த⁴பரியுட்டி²தோ நு கோ² ப³ஹுலம் விஹராமி, விக³ததி²னமித்³தோ⁴ நு கோ² ப³ஹுலம் விஹராமி, உத்³த⁴தோ நு கோ² ப³ஹுலம் விஹராமி, அனுத்³த⁴தோ நு கோ² ப³ஹுலம் விஹராமி, விசிகிச்சோ² நு கோ² ப³ஹுலம் விஹராமி, திண்ணவிசிகிச்சோ² நு கோ² ப³ஹுலம் விஹராமி, கோத⁴னோ நு கோ² ப³ஹுலம் விஹராமி, அக்கோத⁴னோ நு கோ² ப³ஹுலம் விஹராமி, ஸம்கிலிட்ட²சித்தோ நு கோ² ப³ஹுலம் விஹராமி, அஸம்கிலிட்ட²சித்தோ நு கோ² ப³ஹுலம் விஹராமி, ஸாரத்³த⁴காயோ நு கோ² ப³ஹுலம் விஹராமி, அஸாரத்³த⁴காயோ நு கோ² ப³ஹுலம் விஹராமி, குஸீதோ நு கோ² ப³ஹுலம் விஹராமி, ஆரத்³த⁴வீரியோ நு கோ² ப³ஹுலம் விஹராமி, ஸமாஹிதோ நு கோ² ப³ஹுலம் விஹராமி, அஸமாஹிதோ நு கோ² ப³ஹுலம் விஹராமீ’தி.

‘‘ஸசே, ஆவுஸோ, பி⁴க்கு² பச்சவேக்க²மானோ ஏவம் ஜானாதி – ‘அபி⁴ஜ்ஜா²லு ப³ஹுலம் விஹராமி…பே… அஸமாஹிதோ ப³ஹுலம் விஹராமீ’தி, தேனாவுஸோ, பி⁴க்கு²னா தேஸம்யேவ பாபகானம் அகுஸலானம் த⁴ம்மானம் பஹானாய அதி⁴மத்தோ ச²ந்தோ³ ச வாயாமோ ச உஸ்ஸாஹோ ச உஸ்ஸோள்ஹீ ச அப்படிவானீ ச ஸதி ச ஸம்பஜஞ்ஞஞ்ச கரணீயம். ஸேய்யதா²பி, ஆவுஸோ, ஆதி³த்தசேலோ வா ஆதி³த்தஸீஸோ வா. தஸ்ஸேவ சேலஸ்ஸ வா ஸீஸஸ்ஸ வா நிப்³பா³பனாய அதி⁴மத்தம் ச²ந்த³ஞ்ச வாயாமஞ்ச உஸ்ஸாஹஞ்ச உஸ்ஸோள்ஹிஞ்ச அப்படிவானிஞ்ச ஸதிஞ்ச ஸம்பஜஞ்ஞஞ்ச கரேய்ய. ஏவமேவம் கோ², ஆவுஸோ, தேன பி⁴க்கு²னா தேஸம்யேவ பாபகானம் அகுஸலானம் த⁴ம்மானம் பஹானாய அதி⁴மத்தோ ச²ந்தோ³ ச வாயாமோ ச உஸ்ஸாஹோ ச உஸ்ஸோள்ஹீ ச அப்படிவானீ ச ஸதி ச ஸம்பஜஞ்ஞஞ்ச கரணீயம்.

‘‘ஸசே பனாவுஸோ, பி⁴க்கு² பச்சவேக்க²மானோ ஏவம் ஜானாதி – ‘அனபி⁴ஜ்ஜா²லு ப³ஹுலம் விஹராமி…பே… ஸமாஹிதோ ப³ஹுலம் விஹராமீ’தி, தேனாவுஸோ, பி⁴க்கு²னா தேஸுயேவ குஸலேஸு த⁴ம்மேஸு பதிட்டா²ய உத்தரி ஆஸவானம் க²யாய யோகோ³ கரணீயோ’’தி. து³தியம்.

3. டி²திஸுத்தம்

53. ‘‘டி²திம்பாஹம், பி⁴க்க²வே, ந வண்ணயாமி குஸலேஸு த⁴ம்மேஸு, பகே³வ பரிஹானிம். வுட்³டி⁴ஞ்ச கோ² அஹம், பி⁴க்க²வே, வண்ணயாமி குஸலேஸு த⁴ம்மேஸு, நோ டி²திம் நோ ஹானிம்.

‘‘கத²ஞ்ச, பி⁴க்க²வே, ஹானி ஹோதி குஸலேஸு த⁴ம்மேஸு, நோ டி²தி நோ வுட்³டி⁴? இத⁴, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² யத்தகோ ஹோதி ஸத்³தா⁴ய ஸீலேன ஸுதேன சாகே³ன பஞ்ஞாய படிபா⁴னேன, தஸ்ஸ தே த⁴ம்மா நேவ திட்ட²ந்தி நோ வட்³ட⁴ந்தி. ஹானிமேதம், பி⁴க்க²வே, வதா³மி குஸலேஸு த⁴ம்மேஸு, நோ டி²திம் நோ வுட்³டி⁴ம். ஏவம் கோ², பி⁴க்க²வே, ஹானி ஹோதி குஸலேஸு த⁴ம்மேஸு, நோ டி²தி நோ வுட்³டி⁴.

‘‘கத²ஞ்ச, பி⁴க்க²வே டி²தி ஹோதி குஸலேஸு த⁴ம்மேஸு, நோ ஹானி நோ வுட்³டி⁴? இத⁴, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² யத்தகோ ஹோதி ஸத்³தா⁴ய ஸீலேன ஸுதேன சாகே³ன பஞ்ஞாய படிபா⁴னேன, தஸ்ஸ தே த⁴ம்மா நேவ ஹாயந்தி நோ வட்³ட⁴ந்தி. டி²திமேதம், பி⁴க்க²வே, வதா³மி குஸலேஸு த⁴ம்மேஸு, நோ ஹானிம் நோ வுட்³டி⁴ம். ஏவம் கோ², பி⁴க்க²வே, டி²தி ஹோதி குஸலேஸு த⁴ம்மேஸு, நோ வுட்³டி⁴ நோ ஹானி.

‘‘கத²ஞ்ச, பி⁴க்க²வே, வுட்³டி⁴ ஹோதி குஸலேஸு த⁴ம்மேஸு, நோ டி²தி நோ ஹானி? இத⁴, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² யத்தகோ ஹோதி ஸத்³தா⁴ய ஸீலேன ஸுதேன சாகே³ன பஞ்ஞாய படிபா⁴னேன, தஸ்ஸ தே த⁴ம்மா நேவ திட்ட²ந்தி நோ ஹாயந்தி. வுட்³டி⁴மேதம், பி⁴க்க²வே, வதா³மி குஸலேஸு த⁴ம்மேஸு, நோ டி²திம் நோ ஹானிம். ஏவம் கோ², பி⁴க்க²வே, வுட்³டி⁴ ஹோதி குஸலேஸு த⁴ம்மேஸு, நோ டி²தி நோ ஹானி.

‘‘நோ சே, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² பரசித்தபரியாயகுஸலோ ஹோதி, அத² ‘ஸசித்தபரியாயகுஸலோ ப⁴விஸ்ஸாமீ’தி – ஏவஞ்ஹி வோ, பி⁴க்க²வே, ஸிக்கி²தப்³ப³ம்.

‘‘கத²ஞ்ச, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² ஸசித்தபரியாயகுஸலோ ஹோதி? ஸேய்யதா²பி, பி⁴க்க²வே, இத்தீ² வா புரிஸோ வா த³ஹரோ யுவா மண்ட³னகஜாதிகோ ஆதா³ஸே வா பரிஸுத்³தே⁴ பரியோதா³தே அச்சே² வா உத³பத்தே ஸகம் முக²னிமித்தம் பச்சவேக்க²மானோ ஸசே தத்த² பஸ்ஸதி ரஜம் வா அங்க³ணம் வா, தஸ்ஸேவ ரஜஸ்ஸ வா அங்க³ணஸ்ஸ வா பஹானாய வாயமதி. நோ சே தத்த² பஸ்ஸதி ரஜம் வா அங்க³ணம் வா, தேனேவத்தமனோ ஹோதி பரிபுண்ணஸங்கப்போ – ‘லாபா⁴ வத மே, பரிஸுத்³த⁴ம் வத மே’தி. ஏவமேவம் கோ², பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு²னோ பச்சவேக்க²ணா ப³ஹுகாரா ஹோதி குஸலேஸு த⁴ம்மேஸு – ‘அபி⁴ஜ்ஜா²லு நு கோ² ப³ஹுலம் விஹராமி, அனபி⁴ஜ்ஜா²லு நு கோ² ப³ஹுலம் விஹராமி, ப்³யாபன்னசித்தோ நு கோ² ப³ஹுலம் விஹராமி, அப்³யாபன்னசித்தோ நு கோ² ப³ஹுலம் விஹராமி, தி²னமித்³த⁴பரியுட்டி²தோ நு கோ² ப³ஹுலம் விஹராமி, விக³ததி²னமித்³தோ⁴ நு கோ² ப³ஹுலம் விஹராமி, உத்³த⁴தோ நு கோ² ப³ஹுலம் விஹராமி, அனுத்³த⁴தோ நு கோ² ப³ஹுலம் விஹராமி, விசிகிச்சோ² நு கோ² ப³ஹுலம் விஹராமி, திண்ணவிசிகிச்சோ² நு கோ² ப³ஹுலம் விஹராமி, கோத⁴னோ நு கோ² ப³ஹுலம் விஹராமி, அக்கோத⁴னோ நு கோ² ப³ஹுலம் விஹராமி, ஸம்கிலிட்ட²சித்தோ நு கோ² ப³ஹுலம் விஹராமி, அஸம்கிலிட்ட²சித்தோ நு கோ² ப³ஹுலம் விஹராமி, ஸாரத்³த⁴காயோ நு கோ² ப³ஹுலம் விஹராமி, அஸாரத்³த⁴காயோ நு கோ² ப³ஹுலம் விஹராமி, குஸீதோ நு கோ² ப³ஹுலம் விஹராமி, ஆரத்³த⁴வீரியோ நு கோ² ப³ஹுலம் விஹராமி, ஸமாஹிதோ நு கோ² ப³ஹுலம் விஹராமி, அஸமாஹிதோ நு கோ² ப³ஹுலம் விஹராமீ’தி.

‘‘ஸசே, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² பச்சவேக்க²மானோ ஏவம் ஜானாதி – ‘அபி⁴ஜ்ஜா²லு ப³ஹுலம் விஹராமி, ப்³யாபன்னசித்தோ ப³ஹுலம் விஹராமி, தி²னமித்³த⁴பரியுட்டி²தோ ப³ஹுலம் விஹராமி, உத்³த⁴தோ ப³ஹுலம் விஹராமி, விசிகிச்சோ² ப³ஹுலம் விஹராமி, கோத⁴னோ ப³ஹுலம் விஹராமி, ஸம்கிலிட்ட²சித்தோ ப³ஹுலம் விஹராமி, ஸாரத்³த⁴காயோ ப³ஹுலம் விஹராமி, குஸீதோ ப³ஹுலம் விஹராமி, அஸமாஹிதோ ப³ஹுலம் விஹராமீ’தி, தேன, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு²னா தேஸம்யேவ பாபகானம் அகுஸலானம் த⁴ம்மானம் பஹானாய அதி⁴மத்தோ ச²ந்தோ³ ச வாயாமோ ச உஸ்ஸாஹோ ச உஸ்ஸோள்ஹீ ச அப்படிவானீ ச ஸதி ச ஸம்பஜஞ்ஞஞ்ச கரணீயம். ஸேய்யதா²பி, பி⁴க்க²வே, ஆதி³த்தசேலோ வா ஆதி³த்தஸீஸோ வா. தஸ்ஸேவ சேலஸ்ஸ வா ஸீஸஸ்ஸ வா நிப்³பா³பனாய அதி⁴மத்தம் ச²ந்த³ஞ்ச வாயாமஞ்ச உஸ்ஸாஹஞ்ச உஸ்ஸோள்ஹிஞ்ச அப்படிவானிஞ்ச ஸதிஞ்ச ஸம்பஜஞ்ஞஞ்ச கரேய்ய; ஏவமேவம் கோ², பி⁴க்க²வே, தேன பி⁴க்கு²னா தேஸம்யேவ பாபகானம் அகுஸலானம் த⁴ம்மானம் பஹானாய அதி⁴மத்தோ ச²ந்தோ³ ச வாயாமோ ச உஸ்ஸாஹோ ச உஸ்ஸோள்ஹீ ச அப்படிவானீ ச ஸதி ச ஸம்பஜஞ்ஞஞ்ச கரணீயம்.

‘‘ஸசே பன, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² பச்சவேக்க²மானோ ஏவம் ஜானாதி – ‘அனபி⁴ஜ்ஜா²லு ப³ஹுலம் விஹராமி, அப்³யாபன்னசித்தோ ப³ஹுலம் விஹராமி, விக³ததி²னமித்³தோ⁴ ப³ஹுலம் விஹராமி, அனுத்³த⁴தோ ப³ஹுலம் விஹராமி, திண்ணவிசிகிச்சோ² ப³ஹுலம் விஹராமி, அக்கோத⁴னோ ப³ஹுலம் விஹராமி, அஸம்கிலிட்ட²சித்தோ ப³ஹுலம் விஹராமி, அஸாரத்³த⁴காயோ ப³ஹுலம் விஹராமி, ஆரத்³த⁴வீரியோ ப³ஹுலம் விஹராமி, ஸமாஹிதோ ப³ஹுலம் விஹராமீ’தி, தேன, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு²னா தேஸுயேவ குஸலேஸு த⁴ம்மேஸு பதிட்டா²ய உத்தரி ஆஸவானம் க²யாய யோகோ³ கரணீயோ’’தி. ததியம்.

4. ஸமத²ஸுத்தம்

54. ‘‘நோ சே, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² பரசித்தபரியாயகுஸலோ ஹோதி, அத² ‘ஸசித்தபரியாயகுஸலோ ப⁴விஸ்ஸாமீ’தி – ஏவஞ்ஹி வோ, பி⁴க்க²வே, ஸிக்கி²தப்³ப³ம்.

‘‘கத²ஞ்ச, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² ஸசித்தபரியாயகுஸலோ ஹோதி? ஸேய்யதா²பி, பி⁴க்க²வே, இத்தீ² வா புரிஸோ வா த³ஹரோ யுவா மண்ட³னகஜாதிகோ ஆதா³ஸே வா பரிஸுத்³தே⁴ பரியோதா³தே அச்சே² வா உத³பத்தே ஸகம் முக²னிமித்தம் பச்சவேக்க²மானோ ஸசே தத்த² பஸ்ஸதி ரஜம் வா அங்க³ணம் வா, தஸ்ஸேவ ரஜஸ்ஸ வா அங்க³ணஸ்ஸ வா பஹானாய வாயமதி. நோ சே தத்த² பஸ்ஸதி ரஜம் வா அங்க³ணம் வா, தேனேவத்தமனோ ஹோதி பரிபுண்ணஸங்கப்போ – ‘லாபா⁴ வத மே, பரிஸுத்³த⁴ம் வத மே’தி. ஏவமேவம் கோ², பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு²னோ பச்சவேக்க²ணா ப³ஹுகாரா ஹோதி குஸலேஸு த⁴ம்மேஸு – ‘லாபீ⁴ நு கோ²ம்ஹி அஜ்ஜ²த்தம் சேதோஸமத²ஸ்ஸ, ந நு கோ²ம்ஹி லாபீ⁴ அஜ்ஜ²த்தம் சேதோஸமத²ஸ்ஸ, லாபீ⁴ நு கோ²ம்ஹி அதி⁴பஞ்ஞாத⁴ம்மவிபஸ்ஸனாய, ந நு கோ²ம்ஹி லாபீ⁴ அதி⁴பஞ்ஞாத⁴ம்மவிபஸ்ஸனாயா’தி.

‘‘ஸசே, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² பச்சவேக்க²மானோ ஏவம் ஜானாதி – ‘லாபீ⁴ம்ஹி அஜ்ஜ²த்தம் சேதோஸமத²ஸ்ஸ, ந லாபீ⁴ அதி⁴பஞ்ஞாத⁴ம்மவிபஸ்ஸனாயா’தி, தேன, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு²னா அஜ்ஜ²த்தம் சேதோஸமதே² பதிட்டா²ய அதி⁴பஞ்ஞாத⁴ம்மவிபஸ்ஸனாய யோகோ³ கரணீயோ. ஸோ அபரேன ஸமயேன லாபீ⁴ சேவ ஹோதி அஜ்ஜ²த்தம் சேதோஸமத²ஸ்ஸ லாபீ⁴ ச அதி⁴பஞ்ஞாத⁴ம்மவிபஸ்ஸனாய.

‘‘ஸசே பன, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² பச்சவேக்க²மானோ ஏவம் ஜானாதி – ‘லாபீ⁴ம்ஹி அதி⁴பஞ்ஞாத⁴ம்மவிபஸ்ஸனாய, ந லாபீ⁴ அஜ்ஜ²த்தம் சேதோஸமத²ஸ்ஸா’தி, தேன, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு²னா அதி⁴பஞ்ஞாத⁴ம்மவிபஸ்ஸனாய பதிட்டா²ய அஜ்ஜ²த்தம் சேதோஸமதே² யோகோ³ கரணீயோ. ஸோ அபரேன ஸமயேன லாபீ⁴ சேவ ஹோதி அதி⁴பஞ்ஞாத⁴ம்மவிபஸ்ஸனாய லாபீ⁴ ச அஜ்ஜ²த்தம் சேதோஸமத²ஸ்ஸ.

‘‘ஸசே, பன, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² பச்சவேக்க²மானோ ஏவம் ஜானாதி – ‘ந லாபீ⁴ அஜ்ஜ²த்தம் சேதோஸமத²ஸ்ஸ, ந லாபீ⁴ அதி⁴பஞ்ஞாத⁴ம்மவிபஸ்ஸனாயா’தி, தேன, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு²னா தேஸம்யேவ குஸலானம் த⁴ம்மானம் படிலாபா⁴ய அதி⁴மத்தோ ச²ந்தோ³ ச வாயாமோ ச உஸ்ஸாஹோ ச உஸ்ஸோள்ஹீ ச அப்படிவானீ ச ஸதி ச ஸம்பஜஞ்ஞஞ்ச கரணீயம். ஸேய்யதா²பி, பி⁴க்க²வே, ஆதி³த்தசேலோ வா ஆதி³த்தஸீஸோ வா. தஸ்ஸேவ சேலஸ்ஸ வா ஸீஸஸ்ஸ வா நிப்³பா³பனாய அதி⁴மத்தம் ச²ந்த³ஞ்ச வாயாமஞ்ச உஸ்ஸாஹஞ்ச உஸ்ஸோள்ஹிஞ்ச அப்படிவானிஞ்ச ஸதிஞ்ச ஸம்பஜஞ்ஞஞ்ச கரேய்ய. ஏவமேவம் கோ², பி⁴க்க²வே, தேன பி⁴க்கு²னா தேஸம்யேவ குஸலானம் த⁴ம்மானம் படிலாபா⁴ய அதி⁴மத்தோ ச²ந்தோ³ ச வாயாமோ ச உஸ்ஸாஹோ ச உஸ்ஸோள்ஹீ ச அப்படிவானீ ச ஸதி ச ஸம்பஜஞ்ஞஞ்ச கரணீயம். ஸோ அபரேன ஸமயேன லாபீ⁴ சேவ ஹோதி அஜ்ஜ²த்தம் சேதோஸமத²ஸ்ஸ லாபீ⁴ ச அதி⁴பஞ்ஞாத⁴ம்மவிபஸ்ஸனாய.

‘‘ஸசே பன, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² பச்சவேக்க²மானோ ஏவம் ஜானாதி – ‘லாபீ⁴ம்ஹி அஜ்ஜ²த்தம் சேதோஸமத²ஸ்ஸ, லாபீ⁴ அதி⁴பஞ்ஞாத⁴ம்மவிபஸ்ஸனாயா’தி, தேன, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு²னா தேஸுயேவ குஸலேஸு த⁴ம்மேஸு பதிட்டா²ய உத்தரி ஆஸவானம் க²யாய யோகோ³ கரணீயோ.

‘‘சீவரம்பாஹம், பி⁴க்க²வே, து³விதே⁴ன வதா³மி – ஸேவிதப்³ப³ம்பி அஸேவிதப்³ப³ம்பி. பிண்ட³பாதம்பாஹம், பி⁴க்க²வே, து³விதே⁴ன வதா³மி – ஸேவிதப்³ப³ம்பி அஸேவிதப்³ப³ம்பி. ஸேனாஸனம்பாஹம், பி⁴க்க²வே, து³விதே⁴ன வதா³மி – ஸேவிதப்³ப³ம்பி அஸேவிதப்³ப³ம்பி. கா³மனிக³மம்பாஹம், பி⁴க்க²வே, து³விதே⁴ன வதா³மி – ஸேவிதப்³ப³ம்பி அஸேவிதப்³ப³ம்பி. ஜனபத³பதே³ஸம்பாஹம், பி⁴க்க²வே, து³விதே⁴ன வதா³மி – ஸேவிதப்³ப³ம்பி அஸேவிதப்³ப³ம்பி. புக்³க³லம்பாஹம், பி⁴க்க²வே, து³விதே⁴ன வதா³மி – ஸேவிதப்³ப³ம்பி அஸேவிதப்³ப³ம்பி.

‘‘‘சீவரம்பாஹம், பி⁴க்க²வே, து³விதே⁴ன வதா³மி – ஸேவிதப்³ப³ம்பி அஸேவிதப்³ப³ம்பீ’தி, இதி கோ² பனேதம் வுத்தம். கிஞ்சேதம் படிச்ச வுத்தம்? தத்த² யம் ஜஞ்ஞா சீவரம் – ‘இத³ம் கோ² மே சீவரம் ஸேவதோ அகுஸலா த⁴ம்மா அபி⁴வட்³ட⁴ந்தி, குஸலா த⁴ம்மா பரிஹாயந்தீ’தி, ஏவரூபம் சீவரம் ந ஸேவிதப்³ப³ம். தத்த² யம் ஜஞ்ஞா சீவரம் – ‘இத³ம் கோ² மே சீவரம் ஸேவதோ அகுஸலா த⁴ம்மா பரிஹாயந்தி, குஸலா த⁴ம்மா அபி⁴வட்³ட⁴ந்தீ’தி, ஏவரூபம் சீவரம் ஸேவிதப்³ப³ம். ‘சீவரம்பாஹம், பி⁴க்க²வே, து³விதே⁴ன வதா³மி – ஸேவிதப்³ப³ம்பி அஸேவிதப்³ப³ம்பீ’தி, இதி யம் தம் வுத்தம், இத³மேதம் படிச்ச வுத்தம்.

‘‘‘பிண்ட³பாதம்பாஹம், பி⁴க்க²வே, து³விதே⁴ன வதா³மி – ஸேவிதப்³ப³ம்பி அஸேவிதப்³ப³ம்பீ’தி, இதி கோ² பனேதம் வுத்தம். கிஞ்சேதம் படிச்ச வுத்தம்? தத்த² யம் ஜஞ்ஞா பிண்ட³பாதம் – ‘இமம் கோ² மே பிண்ட³பாதம் ஸேவதோ அகுஸலா த⁴ம்மா அபி⁴வட்³ட⁴ந்தி, குஸலா த⁴ம்மா பரிஹாயந்தீ’தி, ஏவரூபோ பிண்ட³பாதோ ந ஸேவிதப்³போ³. தத்த² யம் ஜஞ்ஞா பிண்ட³பாதம் – ‘இமம் கோ² மே பிண்ட³பாதம் ஸேவதோ அகுஸலா த⁴ம்மா பரிஹாயந்தி, குஸலா த⁴ம்மா அபி⁴வட்³ட⁴ந்தீ’தி, ஏவரூபோ பிண்ட³பாதோ ஸேவிதப்³போ³. ‘பிண்ட³பாதம்பாஹம், பி⁴க்க²வே, து³விதே⁴ன வதா³மி – ஸேவிதப்³ப³ம்பி அஸேவிதப்³ப³ம்பீ’தி, இதி யம் தம் வுத்தம், இத³மேதம் படிச்ச வுத்தம்.

‘‘‘ஸேனாஸனம்பாஹம், பி⁴க்க²வே, து³விதே⁴ன வதா³மி – ஸேவிதப்³ப³ம்பி அஸேவிதப்³ப³ம்பீ’தி, இதி கோ² பனேதம் வுத்தம். கிஞ்சேதம் படிச்ச வுத்தம்? தத்த² யம் ஜஞ்ஞா ஸேனாஸனம் – ‘இத³ம் கோ² மே ஸேனாஸனம் ஸேவதோ அகுஸலா த⁴ம்மா அபி⁴வட்³ட⁴ந்தி, குஸலா த⁴ம்மா பரிஹாயந்தீ’தி, ஏவரூபம் ஸேனாஸனம் ந ஸேவிதப்³ப³ம். தத்த² யம் ஜஞ்ஞா ஸேனாஸனம் – ‘இத³ம் கோ² மே ஸேனாஸனம் ஸேவதோ அகுஸலா த⁴ம்மா பரிஹாயந்தி, குஸலா த⁴ம்மா அபி⁴வட்³ட⁴ந்தீ’தி, ஏவரூபம் ஸேனாஸனம் ஸேவிதப்³ப³ம். ‘ஸேனாஸனம்பாஹம், பி⁴க்க²வே, து³விதே⁴ன வதா³மி – ஸேவிதப்³ப³ம்பி அஸேவிதப்³ப³ம்பீ’தி, இதி யம் தம் வுத்தம், இத³மேதம் படிச்ச வுத்தம்.

‘‘‘கா³மனிக³மம்பாஹம், பி⁴க்க²வே, து³விதே⁴ன வதா³மி – ஸேவிதப்³ப³ம்பி அஸேவிதப்³ப³ம்பீ’தி, இதி கோ² பனேதம் வுத்தம். கிஞ்சேதம் படிச்ச வுத்தம்? தத்த² யம் ஜஞ்ஞா கா³மனிக³மம் – ‘இமம் கோ² மே கா³மனிக³மம் ஸேவதோ அகுஸலா த⁴ம்மா அபி⁴வட்³ட⁴ந்தி, குஸலா த⁴ம்மா பரிஹாயந்தீ’தி, ஏவரூபோ கா³மனிக³மோ ந ஸேவிதப்³போ³. தத்த² யம் ஜஞ்ஞா கா³மனிக³மம் – ‘இமம் கோ² மே கா³மனிக³மம் ஸேவதோ அகுஸலா த⁴ம்மா பரிஹாயந்தி, குஸலா த⁴ம்மா அபி⁴வட்³ட⁴ந்தீ’தி, ஏவரூபோ கா³மனிக³மோ ஸேவிதப்³போ³. ‘கா³மனிக³மம்பாஹம், பி⁴க்க²வே, து³விதே⁴ன வதா³மி – ஸேவிதப்³ப³ம்பி அஸேவிதப்³ப³ம்பீ’தி, இதி யம் தம் வுத்தம், இத³மேதம் படிச்ச வுத்தம்.

‘‘‘ஜனபத³பதே³ஸம்பாஹம், பி⁴க்க²வே, து³விதே⁴ன வதா³மி – ஸேவிதப்³ப³ம்பி அஸேவிதப்³ப³ம்பீ’தி, இதி கோ² பனேதம் வுத்தம். கிஞ்சேதம் படிச்ச வுத்தம்? தத்த² யம் ஜஞ்ஞா ஜனபத³பதே³ஸம் – ‘இமம் கோ² மே ஜனபத³பதே³ஸம் ஸேவதோ அகுஸலா த⁴ம்மா அபி⁴வட்³ட⁴ந்தி, குஸலா த⁴ம்மா பரிஹாயந்தீ’தி, ஏவரூபோ ஜனபத³பதே³ஸோ ந ஸேவிதப்³போ³. தத்த² யம் ஜஞ்ஞா ஜனபத³பதே³ஸம் – ‘இமம் கோ² மே ஜனபத³பதே³ஸம் ஸேவதோ அகுஸலா த⁴ம்மா பரிஹாயந்தி, குஸலா த⁴ம்மா அபி⁴வட்³ட⁴ந்தீ’தி, ஏவரூபோ ஜனபத³பதே³ஸோ ஸேவிதப்³போ³. ‘ஜனபத³பதே³ஸம்பாஹம், பி⁴க்க²வே, து³விதே⁴ன வதா³மி – ஸேவிதப்³ப³ம்பி அஸேவிதப்³ப³ம்பீ’தி, இதி யம் தம் வுத்தம், இத³மேதம் படிச்ச வுத்தம்.

‘‘‘புக்³க³லம்பாஹம், பி⁴க்க²வே, து³விதே⁴ன வதா³மி – ஸேவிதப்³ப³ம்பி அஸேவிதப்³ப³ம்பீ’தி, இதி கோ² பனேதம் வுத்தம். கிஞ்சேதம் படிச்ச வுத்தம்? தத்த² யம் ஜஞ்ஞா புக்³க³லம் – ‘இமம் கோ² மே புக்³க³லம் ஸேவதோ அகுஸலா த⁴ம்மா அபி⁴வட்³ட⁴ந்தி, குஸலா த⁴ம்மா பரிஹாயந்தீ’தி, ஏவரூபோ புக்³க³லோ ந ஸேவிதப்³போ³. தத்த² யம் ஜஞ்ஞா புக்³க³லம் – ‘இமம் கோ² மே புக்³க³லம் ஸேவதோ அகுஸலா த⁴ம்மா பரிஹாயந்தி, குஸலா த⁴ம்மா அபி⁴வட்³ட⁴ந்தீ’தி, ஏவரூபோ புக்³க³லோ ஸேவிதப்³போ³. ‘புக்³க³லம்பாஹம், பி⁴க்க²வே, து³விதே⁴ன வதா³மி – ஸேவிதப்³ப³ம்பி அஸேவிதப்³ப³ம்பீ’தி, இதி யம் தம் வுத்தம், இத³மேதம் படிச்ச வுத்த’’ந்தி. சதுத்த²ம்.

5. பரிஹானஸுத்தம்

55. தத்ர கோ² ஆயஸ்மா ஸாரிபுத்தோ பி⁴க்கூ² ஆமந்தேஸி – ‘‘ஆவுஸோ பி⁴க்க²வே’’தி [பி⁴க்க²வோதி (ஸீ. ஸ்யா.)]. ‘‘ஆவுஸோ’’தி கோ² தே பி⁴க்கூ² ஆயஸ்மதோ ஸாரிபுத்தஸ்ஸ பச்சஸ்ஸோஸும். ஆயஸ்மா ஸாரிபுத்தோ ஏதத³வோச –

‘‘‘பரிஹானத⁴ம்மோ புக்³க³லோ, பரிஹானத⁴ம்மோ புக்³க³லோ’தி, ஆவுஸோ, வுச்சதி. ‘அபரிஹானத⁴ம்மோ புக்³க³லோ, அபரிஹானத⁴ம்மோ புக்³க³லோ’தி, ஆவுஸோ, வுச்சதி. கித்தாவதா நு கோ², ஆவுஸோ, பரிஹானத⁴ம்மோ புக்³க³லோ வுத்தோ ப⁴க³வதா, கித்தாவதா ச பன அபரிஹானத⁴ம்மோ புக்³க³லோ வுத்தோ ப⁴க³வதா’’தி? ‘‘தூ³ரதோபி கோ² மயம், ஆவுஸோ, ஆக³ச்சா²ம ஆயஸ்மதோ ஸாரிபுத்தஸ்ஸ ஸந்திகே ஏதஸ்ஸ பா⁴ஸிதஸ்ஸ அத்த²மஞ்ஞாதும். ஸாது⁴ வதாயஸ்மந்தம்யேவ ஸாரிபுத்தம் படிபா⁴து ஏதஸ்ஸ பா⁴ஸிதஸ்ஸ அத்தோ². ஆயஸ்மதோ ஸாரிபுத்தஸ்ஸ ஸுத்வா பி⁴க்கூ² தா⁴ரேஸ்ஸந்தீ’’தி.

‘‘தேனஹாவுஸோ, ஸுணாத², ஸாது⁴கம் மனஸி கரோத²; பா⁴ஸிஸ்ஸாமீ’’தி. ‘‘ஏவமாவுஸோ’’தி கோ² தே பி⁴க்கூ² ஆயஸ்மதோ ஸாரிபுத்தஸ்ஸ பச்சஸ்ஸோஸும். ஆயஸ்மா ஸாரிபுத்தோ ஏதத³வோச –

‘‘கித்தாவதா நு கோ², ஆவுஸோ, பரிஹானத⁴ம்மோ புக்³க³லோ வுத்தோ ப⁴க³வதா? இதா⁴வுஸோ, பி⁴க்கு² அஸ்ஸுதஞ்சேவ த⁴ம்மம் ந ஸுணாதி, ஸுதா சஸ்ஸ த⁴ம்மா ஸம்மோஸம் க³ச்ச²ந்தி, யே சஸ்ஸ த⁴ம்மா புப்³பே³ சேதஸோ அஸம்பு²ட்ட²புப்³பா³ தே சஸ்ஸ ந ஸமுதா³சரந்தி, அவிஞ்ஞாதஞ்சேவ ந விஜானாதி. ஏத்தாவதா கோ², ஆவுஸோ, பரிஹானத⁴ம்மோ புக்³க³லோ வுத்தோ ப⁴க³வதா.

‘‘கித்தாவதா ச பனாவுஸோ, அபரிஹானத⁴ம்மோ புக்³க³லோ வுத்தோ ப⁴க³வதா? இதா⁴வுஸோ, பி⁴க்கு² அஸ்ஸுதஞ்சேவ த⁴ம்மம் ஸுணாதி, ஸுதா சஸ்ஸ த⁴ம்மா ந ஸம்மோஸம் க³ச்ச²ந்தி, யே சஸ்ஸ த⁴ம்மா புப்³பே³ சேதஸோ அஸம்பு²ட்ட²புப்³பா³ தே சஸ்ஸ ஸமுதா³சரந்தி, அவிஞ்ஞாதஞ்சேவ விஜானாதி. ஏத்தாவதா கோ², ஆவுஸோ, அபரிஹானத⁴ம்மோ புக்³க³லோ வுத்தோ ப⁴க³வதா.

‘‘நோ சே, ஆவுஸோ, பி⁴க்கு² பரசித்தபரியாயகுஸலோ ஹோதி, அத² ‘ஸசித்தபரியாயகுஸலோ ப⁴விஸ்ஸாமீ’தி – ஏவஞ்ஹி வோ, ஆவுஸோ, ஸிக்கி²தப்³ப³ம்.

‘‘கத²ஞ்சாவுஸோ, பி⁴க்கு² ஸசித்தபரியாயகுஸலோ ஹோதி? ஸேய்யதா²பி, ஆவுஸோ, இத்தீ² வா புரிஸோ வா த³ஹரோ யுவா மண்ட³னகஜாதிகோ ஆதா³ஸே வா பரிஸுத்³தே⁴ பரியோதா³தே அச்சே² வா உத³பத்தே ஸகம் முக²னிமித்தம் பச்சவேக்க²மானோ ஸசே தத்த² பஸ்ஸதி ரஜம் வா அங்க³ணம் வா, தஸ்ஸேவ ரஜஸ்ஸ வா அங்க³ணஸ்ஸ வா பஹானாய வாயமதி. நோ சே தத்த² பஸ்ஸதி ரஜம் வா அங்க³ணம் வா, தேனேவத்தமனோ ஹோதி பரிபுண்ணஸங்கப்போ – ‘லாபா⁴ வத மே, பரிஸுத்³த⁴ம் வத மே’தி. ஏவமேவ கோ², ஆவுஸோ, பி⁴க்கு²னோ பச்சவேக்க²ணா ப³ஹுகாரா ஹோதி குஸலேஸு த⁴ம்மேஸு – ‘அனபி⁴ஜ்ஜா²லு நு கோ² ப³ஹுலம் விஹராமி, ஸம்விஜ்ஜதி நு கோ² மே ஏஸோ த⁴ம்மோ உதா³ஹு நோ, அப்³யாபன்னசித்தோ நு கோ² ப³ஹுலம் விஹராமி, ஸம்விஜ்ஜதி நு கோ² மே ஏஸோ த⁴ம்மோ உதா³ஹு நோ, விக³ததி²னமித்³தோ⁴ நு கோ² ப³ஹுலம் விஹராமி, ஸம்விஜ்ஜதி நு கோ² மே ஏஸோ த⁴ம்மோ உதா³ஹு நோ, அனுத்³த⁴தோ நு கோ² ப³ஹுலம் விஹராமி, ஸம்விஜ்ஜதி நு கோ² மே ஏஸோ த⁴ம்மோ உதா³ஹு நோ, திண்ணவிசிகிச்சோ² நு கோ² ப³ஹுலம் விஹராமி, ஸம்விஜ்ஜதி நு கோ² மே ஏஸோ த⁴ம்மோ உதா³ஹு நோ, அக்கோத⁴னோ நு கோ² ப³ஹுலம் விஹராமி, ஸம்விஜ்ஜதி நு கோ² மே ஏஸோ த⁴ம்மோ உதா³ஹு நோ, அஸம்கிலிட்ட²சித்தோ நு கோ² ப³ஹுலம் விஹராமி, ஸம்விஜ்ஜதி நு கோ² மே ஏஸோ த⁴ம்மோ உதா³ஹு நோ, லாபீ⁴ நு கோ²ம்ஹி அஜ்ஜ²த்தம் த⁴ம்மபாமோஜ்ஜஸ்ஸ, ஸம்விஜ்ஜதி நு கோ² மே ஏஸோ த⁴ம்மோ உதா³ஹு நோ, லாபீ⁴ நு கோ²ம்ஹி அஜ்ஜ²த்தம் சேதோஸமத²ஸ்ஸ, ஸம்விஜ்ஜதி நு கோ² மே ஏஸோ த⁴ம்மோ உதா³ஹு நோ, லாபீ⁴ நு கோ²ம்ஹி அதி⁴பஞ்ஞாத⁴ம்மவிபஸ்ஸனாய, ஸம்விஜ்ஜதி நு கோ² மே ஏஸோ த⁴ம்மோ உதா³ஹு நோ’தி.

‘‘ஸசே பன, ஆவுஸோ, பி⁴க்கு² பச்சவேக்க²மானோ ஸப்³பே³பிமே குஸலே த⁴ம்மே அத்தனி ந ஸமனுபஸ்ஸதி, தேனாவுஸோ, பி⁴க்கு²னா ஸப்³பே³ஸம்யேவ இமேஸம் குஸலானம் த⁴ம்மானம் படிலாபா⁴ய அதி⁴மத்தோ ச²ந்தோ³ ச வாயாமோ ச உஸ்ஸாஹோ ச உஸ்ஸோள்ஹீ ச அப்படிவானீ ச ஸதி ச ஸம்பஜஞ்ஞஞ்ச கரணீயம். ஸேய்யதா²பி, ஆவுஸோ, ஆதி³த்தசேலோ வா ஆதி³த்தஸீஸோ வா. தஸ்ஸேவ சேலஸ்ஸ வா ஸீஸஸ்ஸ வா நிப்³பா³பனாய அதி⁴மத்தம் ச²ந்த³ஞ்ச வாயாமஞ்ச உஸ்ஸாஹஞ்ச உஸ்ஸோள்ஹிஞ்ச அப்படிவானிஞ்ச ஸதிஞ்ச ஸம்பஜஞ்ஞஞ்ச கரேய்ய. ஏவமேவம் கோ², ஆவுஸோ, தேன பி⁴க்கு²னா ஸப்³பே³ஸம்யேவ குஸலானம் த⁴ம்மானம் படிலாபா⁴ய அதி⁴மத்தோ ச²ந்தோ³ ச வாயாமோ ச உஸ்ஸாஹோ ச உஸ்ஸோள்ஹீ ச அப்படிவானீ ச ஸதி ச ஸம்பஜஞ்ஞஞ்ச கரணீயம்.

‘‘ஸசே பனாவுஸோ, பி⁴க்கு² பச்சவேக்க²மானோ ஏகச்சே குஸலே த⁴ம்மே அத்தனி ஸமனுபஸ்ஸதி, ஏகச்சே குஸலே த⁴ம்மே அத்தனி ந ஸமனுபஸ்ஸதி, தேனாவுஸோ, பி⁴க்கு²னா யே குஸலே த⁴ம்மே அத்தனி ஸமனுபஸ்ஸதி தேஸு குஸலேஸு த⁴ம்மேஸு பதிட்டா²ய, யே குஸலே த⁴ம்மே அத்தனி ந ஸமனுபஸ்ஸதி தேஸம் குஸலானம் த⁴ம்மானம் படிலாபா⁴ய அதி⁴மத்தோ ச²ந்தோ³ ச வாயாமோ ச உஸ்ஸாஹோ ச உஸ்ஸோள்ஹீ ச அப்படிவானீ ச ஸதி ச ஸம்பஜஞ்ஞஞ்ச கரணீயம். ஸேய்யதா²பி, ஆவுஸோ, ஆதி³த்தசேலோ வா ஆதி³த்தஸீஸோ வா. தஸ்ஸேவ சேலஸ்ஸ வா ஸீஸஸ்ஸ வா நிப்³பா³பனாய அதி⁴மத்தம் ச²ந்த³ஞ்ச வாயாமஞ்ச உஸ்ஸாஹஞ்ச உஸ்ஸோள்ஹிஞ்ச அப்படிவானிஞ்ச ஸதிஞ்ச ஸம்பஜஞ்ஞஞ்ச கரேய்ய. ஏவமேவம் கோ², ஆவுஸோ, தேன பி⁴க்கு²னா யே குஸலே த⁴ம்மே அத்தனி ஸமனுபஸ்ஸதி தேஸு குஸலேஸு த⁴ம்மேஸு பதிட்டா²ய, யே குஸலே த⁴ம்மே அத்தனி ந ஸமனுபஸ்ஸதி தேஸம் குஸலானம் த⁴ம்மானம் படிலாபா⁴ய அதி⁴மத்தோ ச²ந்தோ³ ச வாயாமோ ச உஸ்ஸாஹோ ச உஸ்ஸோள்ஹீ ச அப்படிவானீ ச ஸதி ச ஸம்பஜஞ்ஞஞ்ச கரணீயம்.

‘‘ஸசே பனாவுஸோ, பி⁴க்கு² பச்சவேக்க²மானோ ஸப்³பே³பிமே குஸலே த⁴ம்மே அத்தனி ஸமனுபஸ்ஸதி, தேனாவுஸோ, பி⁴க்கு²னா ஸப்³பே³ஸ்வேவ இமேஸு குஸலேஸு த⁴ம்மேஸு பதிட்டா²ய உத்தரி ஆஸவானம் க²யாய யோகோ³ கரணீயோ’’தி. பஞ்சமம்.

6. பட²மஸஞ்ஞாஸுத்தம்

56. ‘‘த³ஸயிமா, பி⁴க்க²வே, ஸஞ்ஞா பா⁴விதா ப³ஹுலீகதா மஹப்ப²லா ஹோந்தி மஹானிஸம்ஸா அமதோக³தா⁴ அமதபரியோஸானா. கதமா த³ஸ? அஸுப⁴ஸஞ்ஞா, மரணஸஞ்ஞா, ஆஹாரே படிகூலஸஞ்ஞா, ஸப்³ப³லோகே அனபி⁴ரதஸஞ்ஞா, அனிச்சஸஞ்ஞா, அனிச்சே து³க்க²ஸஞ்ஞா, து³க்கே² அனத்தஸஞ்ஞா, பஹானஸஞ்ஞா, விராக³ஸஞ்ஞா, நிரோத⁴ஸஞ்ஞா – இமா கோ², பி⁴க்க²வே, த³ஸ ஸஞ்ஞா பா⁴விதா ப³ஹுலீகதா மஹப்ப²லா ஹோந்தி மஹானிஸம்ஸா அமதோக³தா⁴ அமதபரியோஸானா’’தி. ச²ட்ட²ம்.

7. து³தியஸஞ்ஞாஸுத்தம்

57. ‘‘த³ஸயிமா, பி⁴க்க²வே, ஸஞ்ஞா பா⁴விதா ப³ஹுலீகதா மஹப்ப²லா ஹோந்தி மஹானிஸம்ஸா அமதோக³தா⁴ அமதபரியோஸானா. கதமா த³ஸ? அனிச்சஸஞ்ஞா, அனத்தஸஞ்ஞா, மரணஸஞ்ஞா, ஆஹாரே படிகூலஸஞ்ஞா, ஸப்³ப³லோகே அனபி⁴ரதஸஞ்ஞா, அட்டி²கஸஞ்ஞா, புளவகஸஞ்ஞா [புலவகஸஞ்ஞா (ஸீ. பீ.), புளுவகஸஞ்ஞா (க.), அ. நி. 1.463-472], வினீலகஸஞ்ஞா, விச்சி²த்³த³கஸஞ்ஞா, உத்³து⁴மாதகஸஞ்ஞா – இமா கோ², பி⁴க்க²வே, த³ஸ ஸஞ்ஞா பா⁴விதா ப³ஹுலீகதா மஹப்ப²லா ஹோந்தி மஹானிஸம்ஸா அமதோக³தா⁴ அமதபரியோஸானா’’தி. ஸத்தமம்.

8. மூலகஸுத்தம்

58. [அ. நி. 8.83] ‘‘ஸசே, பி⁴க்க²வே, அஞ்ஞதித்தி²யா பரிப்³பா³ஜகா ஏவம் புச்சே²ய்யும் – ‘கிம்மூலகா, ஆவுஸோ, ஸப்³பே³ த⁴ம்மா, கிம்ஸம்ப⁴வா ஸப்³பே³ த⁴ம்மா, கிம்ஸமுத³யா ஸப்³பே³ த⁴ம்மா, கிம்ஸமோஸரணா ஸப்³பே³ த⁴ம்மா, கிம்பமுகா² ஸப்³பே³ த⁴ம்மா, கிம்அதி⁴பதேய்யா ஸப்³பே³ த⁴ம்மா, கிம்உத்தரா ஸப்³பே³ த⁴ம்மா, கிம்ஸாரா ஸப்³பே³ த⁴ம்மா, கிம்ஓக³தா⁴ ஸப்³பே³ த⁴ம்மா, கிம்பரியோஸானா ஸப்³பே³ த⁴ம்மா’தி, ஏவம் புட்டா² தும்ஹே, பி⁴க்க²வே, தேஸம் அஞ்ஞதித்தி²யானம் பரிப்³பா³ஜகானம் கிந்தி ப்³யாகரேய்யாதா²’’தி? ‘‘ப⁴க³வம்மூலகா நோ, ப⁴ந்தே, த⁴ம்மா ப⁴க³வம்னேத்திகா ப⁴க³வம்படிஸரணா. ஸாது⁴ வத, ப⁴ந்தே, ப⁴க³வந்தம்யேவ படிபா⁴து ஏதஸ்ஸ பா⁴ஸிதஸ்ஸ அத்தோ². ப⁴க³வதோ ஸுத்வா பி⁴க்கூ² தா⁴ரேஸ்ஸந்தீ’’தி.

‘‘தேன ஹி, பி⁴க்க²வே, ஸுணாத², ஸாது⁴கம் மனஸி கரோத²; பா⁴ஸிஸ்ஸாமீ’’தி. ‘‘ஏவம், ப⁴ந்தே’’தி கோ² தே பி⁴க்கூ² ப⁴க³வதோ பச்சஸ்ஸோஸும். ப⁴க³வா ஏதத³வோச –

‘‘ஸசே, பி⁴க்க²வே, அஞ்ஞதித்தி²யா பரிப்³பா³ஜகா ஏவம் புச்சே²ய்யும் – ‘கிம்மூலகா, ஆவுஸோ, ஸப்³பே³ த⁴ம்மா, கிம்ஸம்ப⁴வா ஸப்³பே³ த⁴ம்மா, கிம்ஸமுத³யா ஸப்³பே³ த⁴ம்மா, கிம்ஸமோஸரணா ஸப்³பே³ த⁴ம்மா கிம்பமுகா² ஸப்³பே³ த⁴ம்மா, கிம் அதி⁴பதேய்யா ஸப்³பே³ த⁴ம்மா, கிம்உத்தரா ஸப்³பே³ த⁴ம்மா, கிம்ஸாரா ஸப்³பே³ த⁴ம்மா, கிம்ஓக³தா⁴ ஸப்³பே³ த⁴ம்மா, கிம்பரியோஸானா ஸப்³பே³ த⁴ம்மா’தி, ஏவம் புட்டா² தும்ஹே, பி⁴க்க²வே, தேஸம் அஞ்ஞதித்தி²யானம் பரிப்³பா³ஜகானம் ஏவம் ப்³யாகரேய்யாத² – ‘ச²ந்த³மூலகா, ஆவுஸோ, ஸப்³பே³ த⁴ம்மா, மனஸிகாரஸம்ப⁴வா ஸப்³பே³ த⁴ம்மா, ப²ஸ்ஸஸமுத³யா ஸப்³பே³ த⁴ம்மா, வேத³னாஸமோஸரணா ஸப்³பே³ த⁴ம்மா, ஸமாதி⁴ப்பமுகா² ஸப்³பே³ த⁴ம்மா, ஸதாதி⁴பதேய்யா ஸப்³பே³ த⁴ம்மா, பஞ்ஞுத்தரா ஸப்³பே³ த⁴ம்மா, விமுத்திஸாரா ஸப்³பே³ த⁴ம்மா, அமதோக³தா⁴ ஸப்³பே³ த⁴ம்மா, நிப்³பா³னபரியோஸானா ஸப்³பே³ த⁴ம்மா’தி. ஏவம் புட்டா² தும்ஹே, பி⁴க்க²வே, தேஸம் அஞ்ஞதித்தி²யானம் பரிப்³பா³ஜகானம் ஏவம் ப்³யாகரேய்யாதா²’’தி. அட்ட²மம்.

9. பப்³ப³ஜ்ஜாஸுத்தம்

59. ‘‘தஸ்மாதிஹ, பி⁴க்க²வே, ஏவம் ஸிக்கி²தப்³ப³ம் – ‘யதா²பப்³ப³ஜ்ஜாபரிசிதஞ்ச நோ சித்தம் ப⁴விஸ்ஸதி, ந சுப்பன்னா பாபகா அகுஸலா த⁴ம்மா சித்தம் பரியாதா³ய ட²ஸ்ஸந்தி; அனிச்சஸஞ்ஞாபரிசிதஞ்ச நோ சித்தம் ப⁴விஸ்ஸதி, அனத்தஸஞ்ஞாபரிசிதஞ்ச நோ சித்தம் ப⁴விஸ்ஸதி, அஸுப⁴ஸஞ்ஞாபரிசிதஞ்ச நோ சித்தம் ப⁴விஸ்ஸதி, ஆதீ³னவஸஞ்ஞாபரிசிதஞ்ச நோ சித்தம் ப⁴விஸ்ஸதி, லோகஸ்ஸ ஸமஞ்ச விஸமஞ்ச ஞத்வா தம்ஸஞ்ஞாபரிசிதஞ்ச நோ சித்தம் ப⁴விஸ்ஸதி, லோகஸ்ஸ ப⁴வஞ்ச [ஸம்ப⁴வஞ்ச (ஸீ. ஸ்யா.)] விப⁴வஞ்ச ஞத்வா தம்ஸஞ்ஞாபரிசிதஞ்ச நோ சித்தம் ப⁴விஸ்ஸதி, லோகஸ்ஸ ஸமுத³யஞ்ச அத்த²ங்க³மஞ்ச ஞத்வா தம்ஸஞ்ஞாபரிசிதஞ்ச நோ சித்தம் ப⁴விஸ்ஸதி, பஹானஸஞ்ஞாபரிசிதஞ்ச நோ சித்தம் ப⁴விஸ்ஸதி, விராக³ஸஞ்ஞாபரிசிதஞ்ச நோ சித்தம் ப⁴விஸ்ஸதி, நிரோத⁴ஸஞ்ஞாபரிசிதஞ்ச நோ சித்தம் ப⁴விஸ்ஸதீ’தி – ஏவஞ்ஹி வோ, பி⁴க்க²வே, ஸிக்கி²தப்³ப³ம்.

‘‘யதோ கோ², பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு²னோ யதா²பப்³ப³ஜ்ஜாபரிசிதஞ்ச சித்தம் ஹோதி ந சுப்பன்னா பாபகா அகுஸலா த⁴ம்மா சித்தம் பரியாதா³ய திட்ட²ந்தி, அனிச்சஸஞ்ஞாபரிசிதஞ்ச சித்தம் ஹோதி, அனத்தஸஞ்ஞாபரிசிதஞ்ச சித்தம் ஹோதி, அஸுப⁴ஸஞ்ஞாபரிசிதஞ்ச சித்தம் ஹோதி, ஆதீ³னவஸஞ்ஞாபரிசிதஞ்ச சித்தம் ஹோதி, லோகஸ்ஸ ஸமஞ்ச விஸமஞ்ச ஞத்வா தம்ஸஞ்ஞாபரிசிதஞ்ச சித்தம் ஹோதி, லோகஸ்ஸ ப⁴வஞ்ச விப⁴வஞ்ச ஞத்வா தம்ஸஞ்ஞாபரிசிதஞ்ச சித்தம் ஹோதி, லோகஸ்ஸ ஸமுத³யஞ்ச அத்த²ங்க³மஞ்ச ஞத்வா தம்ஸஞ்ஞாபரிசிதஞ்ச சித்தம் ஹோதி, பஹானஸஞ்ஞாபரிசிதஞ்ச சித்தம் ஹோதி, விராக³ஸஞ்ஞாபரிசிதஞ்ச சித்தம் ஹோதி, நிரோத⁴ஸஞ்ஞாபரிசிதஞ்ச சித்தம் ஹோதி, தஸ்ஸ த்³வின்னம் ப²லானம் அஞ்ஞதரம் ப²லம் பாடிகங்க²ம் – தி³ட்டே²வ த⁴ம்மே அஞ்ஞா, ஸதி வா உபாதி³ஸேஸே அனாகா³மிதா’’தி. நவமம்.

10. கி³ரிமானந்த³ஸுத்தம்

60. ஏகம் ஸமயம் ப⁴க³வா ஸாவத்தி²யம் விஹரதி ஜேதவனே அனாத²பிண்டி³கஸ்ஸ ஆராமே. தேன கோ² பன ஸமயேன ஆயஸ்மா கி³ரிமானந்தோ³ ஆபா³தி⁴கோ ஹோதி து³க்கி²தோ பா³ள்ஹகி³லானோ. அத² கோ² ஆயஸ்மா ஆனந்தோ³ யேன ப⁴க³வா தேனுபஸங்கமி; உபஸங்கமித்வா ப⁴க³வந்தம் அபி⁴வாதே³த்வா ஏகமந்தம் நிஸீதி³. ஏகமந்தம் நிஸின்னோ கோ² ஆயஸ்மா ஆனந்தோ³ ப⁴க³வந்தம் ஏதத³வோச –

‘‘ஆயஸ்மா, ப⁴ந்தே, கி³ரிமானந்தோ³ ஆபா³தி⁴கோ ஹோதி து³க்கி²தோ பா³ள்ஹகி³லானோ. ஸாது⁴, ப⁴ந்தே, ப⁴க³வா யேனாயஸ்மா கி³ரிமானந்தோ³ தேனுபஸங்கமது அனுகம்பம் உபாதா³யா’’தி. ‘‘ஸசே கோ² த்வம், ஆனந்த³, கி³ரிமானந்த³ஸ்ஸ பி⁴க்கு²னோ த³ஸ ஸஞ்ஞா பா⁴ஸேய்யாஸி, டா²னம் கோ² பனேதம் விஜ்ஜதி யம் கி³ரிமானந்த³ஸ்ஸ பி⁴க்கு²னோ த³ஸ ஸஞ்ஞா ஸுத்வா ஸோ ஆபா³தோ⁴ டா²னஸோ படிப்பஸ்ஸம்பே⁴ய்ய.

‘‘கதமா த³ஸ? அனிச்சஸஞ்ஞா, அனத்தஸஞ்ஞா, அஸுப⁴ஸஞ்ஞா, ஆதீ³னவஸஞ்ஞா, பஹானஸஞ்ஞா, விராக³ஸஞ்ஞா, நிரோத⁴ஸஞ்ஞா, ஸப்³ப³லோகே அனபி⁴ரதஸஞ்ஞா [அனபி⁴ரதிஸஞ்ஞா (க.)], ஸப்³ப³ஸங்கா²ரேஸு அனிச்சா²ஸஞ்ஞா, ஆனாபானஸ்ஸதி.

‘‘கதமா சானந்த³, அனிச்சஸஞ்ஞா? இதா⁴னந்த³, பி⁴க்கு² அரஞ்ஞக³தோ வா ருக்க²மூலக³தோ வா ஸுஞ்ஞாகா³ரக³தோ வா இதி படிஸஞ்சிக்க²தி – ‘ரூபம் அனிச்சம், வேத³னா அனிச்சா, ஸஞ்ஞா அனிச்சா, ஸங்கா²ரா அனிச்சா, விஞ்ஞாணம் அனிச்ச’ந்தி. இதி இமேஸு பஞ்சஸு உபாதா³னக்க²ந்தே⁴ஸு அனிச்சானுபஸ்ஸீ விஹரதி. அயம் வுச்சதானந்த³, அனிச்சஸஞ்ஞா.

‘‘கதமா சானந்த³, அனத்தஸஞ்ஞா? இதா⁴னந்த³, பி⁴க்கு² அரஞ்ஞக³தோ வா ருக்க²மூலக³தோ வா ஸுஞ்ஞாகா³ரக³தோ வா இதி படிஸஞ்சிக்க²தி – ‘சக்கு² அனத்தா, ரூபா அனத்தா, ஸோதம் அனத்தா, ஸத்³தா³ அனத்தா, கா⁴னம் அனத்தா, க³ந்தா⁴ அனத்தா, ஜிவ்ஹா அனத்தா, ரஸா அனத்தா, காயா அனத்தா, போ²ட்ட²ப்³பா³ அனத்தா, மனோ அனத்தா, த⁴ம்மா அனத்தா’தி. இதி இமேஸு ச²ஸு அஜ்ஜ²த்திகபா³ஹிரேஸு ஆயதனேஸு அனத்தானுபஸ்ஸீ விஹரதி. அயம் வுச்சதானந்த³, அனத்தஸஞ்ஞா.

‘‘கதமா சானந்த³, அஸுப⁴ஸஞ்ஞா? இதா⁴னந்த³, பி⁴க்கு² இமமேவ காயம் உத்³த⁴ம் பாத³தலா அதோ⁴ கேஸமத்த²கா தசபரியந்தம் பூரம் நானாப்பகாரஸ்ஸ அஸுசினோ பச்சவேக்க²தி – ‘அத்தி² இமஸ்மிம் காயே கேஸா லோமா நகா² த³ந்தா தசோ மம்ஸம் ந்ஹாரு அட்டி² அட்டி²மிஞ்ஜம் வக்கம் ஹத³யம் யகனம் கிலோமகம் பிஹகம் பப்பா²ஸம் அந்தம் அந்தகு³ணம் உத³ரியம் கரீஸம் பித்தம் ஸேம்ஹம் புப்³போ³ லோஹிதம் ஸேதோ³ மேதோ³ அஸ்ஸு வஸா கே²ளோ ஸிங்கா⁴ணிகா லஸிகா முத்த’ந்தி. இதி இமஸ்மிம் காயே அஸுபா⁴னுபஸ்ஸீ விஹரதி. அயம் வுச்சதானந்த³, அஸுப⁴ஸஞ்ஞா.

‘‘கதமா சானந்த³, ஆதீ³னவஸஞ்ஞா? இதா⁴னந்த³, பி⁴க்கு² அரஞ்ஞக³தோ வா ருக்க²மூலக³தோ வா ஸுஞ்ஞாகா³ரக³தோ வா இதி படிஸஞ்சிக்க²தி – ‘ப³ஹுது³க்கோ² கோ² அயம் காயோ ப³ஹுஆதீ³னவோ? இதி இமஸ்மிம் காயே விவிதா⁴ ஆபா³தா⁴ உப்பஜ்ஜந்தி, ஸேய்யதி²த³ம் – சக்கு²ரோகோ³ ஸோதரோகோ³ கா⁴னரோகோ³ ஜிவ்ஹாரோகோ³ காயரோகோ³ ஸீஸரோகோ³ கண்ணரோகோ³ முக²ரோகோ³ த³ந்தரோகோ³ ஓட்ட²ரோகோ³ காஸோ ஸாஸோ பினாஸோ டா³ஹோ [ட³ஹோ (ஸீ. ஸ்யா.)] ஜரோ குச்சி²ரோகோ³ முச்சா² பக்க²ந்தி³கா ஸூலா விஸூசிகா குட்ட²ம் க³ண்டோ³ கிலாஸோ ஸோஸோ அபமாரோ த³த்³து³ கண்டு³ கச்சு² நக²ஸா விதச்சி²கா லோஹிதம் பித்தம் [லோஹிதபித்தம் (ஸீ.)] மது⁴மேஹோ அம்ஸா பிளகா ப⁴க³ந்த³லா பித்தஸமுட்டா²னா ஆபா³தா⁴ ஸேம்ஹஸமுட்டா²னா ஆபா³தா⁴ வாதஸமுட்டா²னா ஆபா³தா⁴ ஸன்னிபாதிகா ஆபா³தா⁴ உதுபரிணாமஜா ஆபா³தா⁴ விஸமபரிஹாரஜா ஆபா³தா⁴ ஓபக்கமிகா ஆபா³தா⁴ கம்மவிபாகஜா ஆபா³தா⁴ ஸீதம் உண்ஹம் ஜிக⁴ச்சா² பிபாஸா உச்சாரோ பஸ்ஸாவோ’தி. இதி இமஸ்மிம் காயே ஆதீ³னவானுபஸ்ஸீ விஹரதி. அயம் வுச்சதானந்த³, ஆதீ³னவஸஞ்ஞா.

‘‘கதமா சானந்த³, பஹானஸஞ்ஞா? இதா⁴னந்த³, பி⁴க்கு² உப்பன்னம் காமவிதக்கம் நாதி⁴வாஸேதி, பஜஹதி, வினோதே³தி, ப்³யந்தீகரோதி, அனபா⁴வம் க³மேதி. உப்பன்னம் ப்³யாபாத³விதக்கம் நாதி⁴வாஸேதி, பஜஹதி, வினோதே³தி, ப்³யந்தீகரோதி, அனபா⁴வம் க³மேதி. உப்பன்னம் விஹிம்ஸாவிதக்கம் நாதி⁴வாஸேதி, பஜஹதி, வினோதே³தி, ப்³யந்தீகரோதி, அனபா⁴வம் க³மேதி. உப்பன்னுப்பன்னே பாபகே அகுஸலே த⁴ம்மே நாதி⁴வாஸேதி, பஜஹதி, வினோதே³தி, ப்³யந்தீகரோதி, அனபா⁴வம் க³மேதி. அயம் வுச்சதானந்த³, பஹானஸஞ்ஞா.

‘‘கதமா சானந்த³, விராக³ஸஞ்ஞா? இதா⁴னந்த³, பி⁴க்கு² அரஞ்ஞக³தோ வா ருக்க²மூலக³தோ வா ஸுஞ்ஞாகா³ரக³தோ வா இதி படிஸஞ்சிக்க²தி – ‘ஏதம் ஸந்தம் ஏதம் பணீதம் யதி³த³ம் ஸப்³ப³ஸங்கா²ரஸமதோ² ஸப்³பூ³பதி⁴ப்படினிஸ்ஸக்³கோ³ தண்ஹாக்க²யோ விராகோ³ நிப்³பா³ன’ந்தி. அயம் வுச்சதானந்த³, விராக³ஸஞ்ஞா.

‘‘கதமா சானந்த³, நிரோத⁴ஸஞ்ஞா? இதா⁴னந்த³, பி⁴க்கு² அரஞ்ஞக³தோ வா ருக்க²மூலக³தோ வா ஸுஞ்ஞாகா³ரக³தோ வா இதி படிஸஞ்சிக்க²தி – ‘ஏதம் ஸந்தம் ஏதம் பணீதம் யதி³த³ம் ஸப்³ப³ஸங்கா²ரஸமதோ² ஸப்³பூ³பதி⁴ப்படினிஸ்ஸக்³கோ³ தண்ஹாக்க²யோ நிரோதோ⁴ நிப்³பா³ன’ந்தி. அயம் வுச்சதானந்த³, நிரோத⁴ஸஞ்ஞா.

‘‘கதமா சானந்த³, ஸப்³ப³லோகே அனபி⁴ரதஸஞ்ஞா? இதா⁴னந்த³, பி⁴க்கு² யே லோகே உபாதா³னா சேதஸோ அதி⁴ட்டா²னாபி⁴னிவேஸானுஸயா, தே பஜஹந்தோ விஹரதி அனுபாதி³யந்தோ. அயம் வுச்சதானந்த³, ஸப்³ப³லோகே அனபி⁴ரதஸஞ்ஞா.

‘‘கதமா சானந்த³, ஸப்³ப³ஸங்கா²ரேஸு அனிச்சா²ஸஞ்ஞா? இதா⁴னந்த³, பி⁴க்கு² ஸப்³ப³ஸங்கா²ரேஸு அட்டீயதி ஹராயதி ஜிகு³ச்ச²தி. அயம் வுச்சதானந்த³, ஸப்³ப³ஸங்கா²ரேஸு அனிச்சா²ஸஞ்ஞா.

‘‘கதமா சானந்த³, ஆனாபானஸ்ஸதி? இதா⁴னந்த³, பி⁴க்கு² அரஞ்ஞக³தோ வா ருக்க²மூலக³தோ வா ஸுஞ்ஞாகா³ரக³தோ வா நிஸீத³தி பல்லங்கம் ஆபு⁴ஜித்வா உஜும் காயம் பணிதா⁴ய பரிமுக²ம் ஸதிம் உபட்ட²பேத்வா. ஸோ ஸதோவ அஸ்ஸஸதி ஸதோவ பஸ்ஸஸதி. தீ³க⁴ம் வா அஸ்ஸஸந்தோ ‘தீ³க⁴ம் அஸ்ஸஸாமீ’தி பஜானாதி. தீ³க⁴ம் வா பஸ்ஸஸந்தோ ‘தீ³க⁴ம் பஸ்ஸஸாமீ’தி பஜானாதி. ரஸ்ஸம் வா அஸ்ஸஸந்தோ ‘ரஸ்ஸம் அஸ்ஸஸாமீ’தி பஜானாதி. ரஸ்ஸம் வா பஸ்ஸஸந்தோ ‘ரஸ்ஸம் பஸ்ஸஸாமீ’தி பஜானாதி. ‘ஸப்³ப³காயபடிஸம்வேதீ³ அஸ்ஸஸிஸ்ஸாமீ’தி ஸிக்க²தி. ‘ஸப்³ப³காயபடிஸம்வேதீ³ பஸ்ஸஸிஸ்ஸாமீ’தி ஸிக்க²தி. ‘பஸ்ஸம்ப⁴யம் காயஸங்கா²ரம் அஸ்ஸஸிஸ்ஸாமீ’தி ஸிக்க²தி. ‘பஸ்ஸம்ப⁴யம் காயஸங்கா²ரம் பஸ்ஸஸிஸ்ஸாமீ’தி ஸிக்க²தி. ‘பீதிபடிஸம்வேதீ³ அஸ்ஸஸிஸ்ஸாமீ’தி ஸிக்க²தி. ‘பீதிபடிஸம்வேதீ³ பஸ்ஸஸிஸ்ஸாமீ’தி ஸிக்க²தி. ‘ஸுக²படிஸம்வேதீ³ அஸ்ஸஸிஸ்ஸாமீ’தி ஸிக்க²தி. ‘ஸுக²படிஸம்வேதீ³ பஸ்ஸஸிஸ்ஸாமீ’தி ஸிக்க²தி. ‘சித்தஸங்கா²ரபடிஸம்வேதீ³ அஸ்ஸஸிஸ்ஸாமீ’தி ஸிக்க²தி. ‘சித்தஸங்கா²ரபடிஸம்வேதீ³ பஸ்ஸஸிஸ்ஸாமீ’தி ஸிக்க²தி. ‘பஸ்ஸம்ப⁴யம் சித்தஸங்கா²ரம் அஸ்ஸஸிஸ்ஸாமீ’தி ஸிக்க²தி. ‘பஸ்ஸம்ப⁴யம் சித்தஸங்கா²ரம் பஸ்ஸஸிஸ்ஸாமீ’தி ஸிக்க²தி. ‘சித்தபடிஸம்வேதீ³ அஸ்ஸஸிஸ்ஸாமீ’தி ஸிக்க²தி. ‘சித்தபடிஸம்வேதீ³ பஸ்ஸஸிஸ்ஸாமீ’தி ஸிக்க²தி. அபி⁴ப்பமோத³யம் சித்தம்…பே… ஸமாத³ஹம் சித்தம்…பே… விமோசயம் சித்தம்…பே… அனிச்சானுபஸ்ஸீ…பே… விராகா³னுபஸ்ஸீ…பே… நிரோதா⁴னுபஸ்ஸீ…பே… ‘படினிஸ்ஸக்³கா³னுபஸ்ஸீ அஸ்ஸஸிஸ்ஸாமீ’தி ஸிக்க²தி. ‘படினிஸ்ஸக்³கா³னுபஸ்ஸீ பஸ்ஸஸிஸ்ஸாமீ’தி ஸிக்க²தி. அயம் வுச்சதானந்த³, ஆனாபானஸ்ஸதி.

‘‘ஸசே கோ² த்வம், ஆனந்த³, கி³ரிமானந்த³ஸ்ஸ பி⁴க்கு²னோ இமா த³ஸ ஸஞ்ஞா பா⁴ஸேய்யாஸி, டா²னம் கோ² பனேதம் விஜ்ஜதி யம் கி³ரிமானந்த³ஸ்ஸ பி⁴க்கு²னோ இமா த³ஸ ஸஞ்ஞா ஸுத்வா ஸோ ஆபா³தோ⁴ டா²னஸோ படிப்பஸ்ஸம்பே⁴ய்யா’’தி.

அத² கோ² ஆயஸ்மா ஆனந்தோ³ ப⁴க³வதோ ஸந்திகே இமா த³ஸ ஸஞ்ஞா உக்³க³ஹேத்வா யேனாயஸ்மா கி³ரிமானந்தோ³ தேனுபஸங்கமி; உபஸங்கமித்வா ஆயஸ்மதோ கி³ரிமானந்த³ஸ்ஸ இமா த³ஸ ஸஞ்ஞா அபா⁴ஸி. அத² கோ² ஆயஸ்மதோ கி³ரிமானந்த³ஸ்ஸ த³ஸ ஸஞ்ஞா ஸுத்வா ஸோ ஆபா³தோ⁴ டா²னஸோ படிப்பஸ்ஸம்பி⁴. வுட்ட²ஹி சாயஸ்மா கி³ரிமானந்தோ³ தம்ஹா ஆபா³தா⁴. ததா² பஹீனோ ச பனாயஸ்மதோ கி³ரிமானந்த³ஸ்ஸ ஸோ ஆபா³தோ⁴ அஹோஸீ’’தி. த³ஸமம்.

ஸசித்தவக்³கோ³ பட²மோ.

தஸ்ஸுத்³தா³னம் –

ஸசித்தஞ்ச ஸாரிபுத்த, டி²தி ச ஸமதே²ன ச;

பரிஹானோ ச த்³வே ஸஞ்ஞா, மூலா பப்³ப³ஜிதம் கி³ரீதி.

(7) 2. யமகவக்³கோ³

1. அவிஜ்ஜாஸுத்தம்

61. ‘‘புரிமா, பி⁴க்க²வே, கோடி ந பஞ்ஞாயதி அவிஜ்ஜாய – ‘இதோ புப்³பே³ அவிஜ்ஜா நாஹோஸி, அத² பச்சா² ஸமப⁴வீ’தி. ஏவஞ்சேதம், பி⁴க்க²வே, வுச்சதி, அத² ச பன பஞ்ஞாயதி – ‘இத³ப்பச்சயா அவிஜ்ஜா’தி.

‘‘அவிஜ்ஜம்பாஹம் [அவிஜ்ஜம்பஹம் (ஸீ. ஸ்யா.)], பி⁴க்க²வே, ஸாஹாரம் வதா³மி, நோ அனாஹாரம். கோ சாஹாரோ அவிஜ்ஜாய? ‘பஞ்ச நீவரணா’திஸ்ஸ வசனீயம். பஞ்சபாஹம், பி⁴க்க²வே, நீவரணே ஸாஹாரே வதா³மி, நோ அனாஹாரே. கோ சாஹாரோ பஞ்சன்னம் நீவரணானம்? ‘தீணி து³ச்சரிதானீ’திஸ்ஸ வசனீயம். தீணிபாஹம், பி⁴க்க²வே, து³ச்சரிதானி ஸாஹாரானி வதா³மி, நோ அனாஹாரானி. கோ சாஹாரோ திண்ணம் து³ச்சரிதானம்? ‘இந்த்³ரியஅஸம்வரோ’திஸ்ஸ வசனீயம். இந்த்³ரியஅஸம்வரம்பாஹம், பி⁴க்க²வே, ஸாஹாரம் வதா³மி, நோ அனாஹாரம். கோ சாஹாரோ இந்த்³ரியஅஸம்வரஸ்ஸ? ‘அஸதாஸம்பஜஞ்ஞ’ந்திஸ்ஸ வசனீயம். அஸதாஸம்பஜஞ்ஞம்பாஹம், பி⁴க்க²வே, ஸாஹாரம் வதா³மி, நோ அனாஹாரம். கோ சாஹாரோ அஸதாஸம்பஜஞ்ஞஸ்ஸ? ‘அயோனிஸோமனஸிகாரோ’திஸ்ஸ வசனீயம். அயோனிஸோமனஸிகாரம்பாஹம், பி⁴க்க²வே, ஸாஹாரம் வதா³மி, நோ அனாஹாரம். கோ சாஹாரோ அயோனிஸோமனஸிகாரஸ்ஸ? ‘அஸ்ஸத்³தி⁴ய’ந்திஸ்ஸ வசனீயம். அஸ்ஸத்³தி⁴யம்பாஹம், பி⁴க்க²வே, ஸாஹாரம் வதா³மி, நோ அனாஹாரம். கோ சாஹாரோ அஸ்ஸத்³தி⁴யஸ்ஸ? ‘அஸத்³த⁴ம்மஸ்ஸவன’ந்திஸ்ஸ வசனீயம். அஸத்³த⁴ம்மஸ்ஸவனம்பாஹம், பி⁴க்க²வே, ஸாஹாரம் வதா³மி, நோ அனாஹாரம். கோ சாஹாரோ அஸத்³த⁴ம்மஸ்ஸவனஸ்ஸ? ‘அஸப்புரிஸஸம்ஸேவோ’திஸ்ஸ வசனீயம்.

‘‘இதி கோ², பி⁴க்க²வே, அஸப்புரிஸஸம்ஸேவோ பரிபூரோ அஸத்³த⁴ம்மஸ்ஸவனம் பரிபூரேதி, அஸத்³த⁴ம்மஸ்ஸவனம் பரிபூரம் அஸ்ஸத்³தி⁴யம் பரிபூரேதி, அஸ்ஸத்³தி⁴யம் பரிபூரம் அயோனிஸோமனஸிகாரம் பரிபூரேதி, அயோனிஸோமனஸிகாரோ பரிபூரோ அஸதாஸம்பஜஞ்ஞம் பரிபூரேதி, அஸதாஸம்பஜஞ்ஞம் பரிபூரம் இந்த்³ரியஅஸம்வரம் பரிபூரேதி, இந்த்³ரியஅஸம்வரோ பரிபூரோ தீணி து³ச்சரிதானி பரிபூரேதி, தீணி து³ச்சரிதானி பரிபூரானி பஞ்ச நீவரணே பரிபூரேந்தி, பஞ்ச நீவரணா பரிபூரா அவிஜ்ஜம் பரிபூரேந்தி. ஏவமேதிஸ்ஸா அவிஜ்ஜாய ஆஹாரோ ஹோதி, ஏவஞ்ச பாரிபூரி.

‘‘ஸேய்யதா²பி, பி⁴க்க²வே, உபரிபப்³ப³தே து²ல்லபு²ஸிதகே தே³வே வஸ்ஸந்தே ( ) [(க³லக³லாயந்தே) (ஸீ.), (க³ளக³ளாயந்தே) (ஸ்யா.)] தம் உத³கம் யதா²னின்னம் பவத்தமானம் பப்³ப³தகந்த³ரபத³ரஸாகா² பரிபூரேதி, பப்³ப³தகந்த³ரபத³ரஸாகா² பரிபூரா குஸோப்³பே⁴ [குஸ்ஸுப்³பே⁴ (ஸீ.), குஸுப்³பே⁴ (ஸ்யா.), குஸோம்பே⁴ (க.) அ. நி. 3.96] பரிபூரேந்தி. குஸோப்³பா⁴ பரிபூரா மஹாஸோப்³பே⁴ [மஹாஸோம்பே⁴ (க.)] பரிபூரேந்தி, மஹாஸோப்³பா⁴ பரிபூரா குன்னதி³யோ பரிபூரேந்தி, குன்னதி³யோ பரிபூரா மஹானதி³யோ பரிபூரேந்தி, மஹானதி³யோ பரிபூரா மஹாஸமுத்³த³ம் ஸாக³ரம் பரிபூரேந்தி; ஏவமேதஸ்ஸ மஹாஸமுத்³த³ஸ்ஸ ஸாக³ரஸ்ஸ ஆஹாரோ ஹோதி, ஏவஞ்ச பாரிபூரி.

‘‘ஏவமேவம் கோ², பி⁴க்க²வே, அஸப்புரிஸஸம்ஸேவோ பரிபூரோ அஸத்³த⁴ம்மஸ்ஸவனம் பரிபூரேதி, அஸத்³த⁴ம்மஸ்ஸவனம் பரிபூரம் அஸ்ஸத்³தி⁴யம் பரிபூரேதி, அஸ்ஸத்³தி⁴யம் பரிபூரம் அயோனிஸோமனஸிகாரம் பரிபூரேதி, அயோனிஸோமனஸிகாரோ பரிபூரோ அஸதாஸம்பஜஞ்ஞம் பரிபூரேதி, அஸதாஸம்பஜஞ்ஞம் பரிபூரம் இந்த்³ரியஅஸம்வரம் பரிபூரேதி, இந்த்³ரியஅஸம்வரோ பரிபூரோ தீணி து³ச்சரிதானி பரிபூரேதி, தீணி து³ச்சரிதானி பரிபூரானி பஞ்ச நீவரணே பரிபூரேந்தி, பஞ்ச நீவரணா பரிபூரா அவிஜ்ஜம் பரிபூரேந்தி; ஏவமேதிஸ்ஸா அவிஜ்ஜாய ஆஹாரோ ஹோதி, ஏவஞ்ச பாரிபூரி.

‘‘விஜ்ஜாவிமுத்திம்பாஹம், பி⁴க்க²வே, ஸாஹாரம் வதா³மி, நோ அனாஹாரம். கோ சாஹாரோ விஜ்ஜாவிமுத்தியா? ‘ஸத்த போ³ஜ்ஜ²ங்கா³’திஸ்ஸ வசனீயம். ஸத்தபாஹம், பி⁴க்க²வே, போ³ஜ்ஜ²ங்கே³ ஸாஹாரே வதா³மி, நோ அனாஹாரே. கோ சாஹாரோ ஸத்தன்னம் போ³ஜ்ஜ²ங்கா³னம்? ‘சத்தாரோ ஸதிபட்டா²னா’திஸ்ஸ வசனீயம். சத்தாரோபாஹம், பி⁴க்க²வே, ஸதிபட்டா²னே ஸாஹாரே வதா³மி, நோ அனாஹாரே. கோ சாஹாரோ சதுன்னம் ஸதிபட்டா²னானம்? ‘தீணி ஸுசரிதானீ’திஸ்ஸ வசனீயம். தீணிபாஹம், பி⁴க்க²வே, ஸுசரிதானி ஸாஹாரானி வதா³மி, நோ அனாஹாரானி. கோ சாஹாரோ திண்ணம் ஸுசரிதானம்? ‘இந்த்³ரியஸம்வரோ’திஸ்ஸ வசனீயம். இந்த்³ரியஸம்வரம்பாஹம், பி⁴க்க²வே, ஸாஹாரம் வதா³மி, நோ அனாஹாரம். கோ சாஹாரோ இந்த்³ரியஸம்வரஸ்ஸ? ‘ஸதிஸம்பஜஞ்ஞ’ந்திஸ்ஸ வசனீயம். ஸதிஸம்பஜஞ்ஞம்பாஹம், பி⁴க்க²வே, ஸாஹாரம் வதா³மி, நோ அனாஹாரம். கோ சாஹாரோ ஸதிஸம்பஜஞ்ஞஸ்ஸ? ‘யோனிஸோமனஸிகாரோ’திஸ்ஸ வசனீயம். யோனிஸோமனஸிகாரம்பாஹம், பி⁴க்க²வே, ஸாஹாரம் வதா³மி, நோ அனாஹாரம். கோ சாஹாரோ யோனிஸோமனஸிகாரஸ்ஸ? ‘ஸத்³தா⁴’திஸ்ஸ வசனீயம். ஸத்³த⁴ம்பாஹம், பி⁴க்க²வே, ஸாஹாரம் வதா³மி, நோ அனாஹாரம். கோ சாஹாரோ ஸத்³தா⁴ய? ‘ஸத்³த⁴ம்மஸ்ஸவன’ந்திஸ்ஸ வசனீயம். ஸத்³த⁴ம்மஸ்ஸவனம்பாஹம், பி⁴க்க²வே, ஸாஹாரம் வதா³மி, நோ அனாஹாரம். கோ சாஹாரோ ஸத்³த⁴ம்மஸ்ஸவனஸ்ஸ? ‘ஸப்புரிஸஸம்ஸேவோ’திஸ்ஸ வசனீயம்.

‘‘இதி கோ², பி⁴க்க²வே, ஸப்புரிஸஸம்ஸேவோ பரிபூரோ ஸத்³த⁴ம்மஸ்ஸவனம் பரிபூரேதி, ஸத்³த⁴ம்மஸ்ஸவனம் பரிபூரம் ஸத்³த⁴ம் பரிபூரேதி, ஸத்³தா⁴ பரிபூரா யோனிஸோமனஸிகாரம் பரிபூரேதி, யோனிஸோமனஸிகாரோ பரிபூரோ ஸதிஸம்பஜஞ்ஞம் பரிபூரேதி, ஸதிஸம்பஜஞ்ஞம் பரிபூரம் இந்த்³ரியஸம்வரம் பரிபூரேதி, இந்த்³ரியஸம்வரோ பரிபூரோ தீணி ஸுசரிதானி பரிபூரேதி, தீணி ஸுசரிதானி பரிபூரானி சத்தாரோ ஸதிபட்டா²னே பரிபூரேந்தி, சத்தாரோ ஸதிபட்டா²னா பரிபூரா ஸத்த போ³ஜ்ஜ²ங்கே³ பரிபூரேந்தி, ஸத்த போ³ஜ்ஜ²ங்கா³ பரிபூரா விஜ்ஜாவிமுத்திம் பரிபூரேந்தி; ஏவமேதிஸ்ஸா விஜ்ஜாவிமுத்தியா ஆஹாரோ ஹோதி, ஏவஞ்ச பாரிபூரி.

‘‘ஸேய்யதா²பி, பி⁴க்க²வே, உபரிபப்³ப³தே து²ல்லபு²ஸிதகே தே³வே வஸ்ஸந்தே தம் உத³கம் யதா²னின்னம் பவத்தமானம் பப்³ப³தகந்த³ரபத³ரஸாகா² பரிபூரேதி, பப்³ப³தகந்த³ரபத³ரஸாகா² பரிபூரா குஸோப்³பே⁴ பரிபூரேந்தி, குஸோப்³பா⁴ பரிபூரா மஹாஸோப்³பே⁴ பரிபூரேந்தி, மஹாஸோப்³பா⁴ பரிபூரா குன்னதி³யோ பரிபூரேந்தி, குன்னதி³யோ பரிபூரா மஹானதி³யோ பரிபூரேந்தி, மஹானதி³யோ பரிபூரா மஹாஸமுத்³த³ம் ஸாக³ரம் பரிபூரேந்தி; ஏவமேதஸ்ஸ மஹாஸமுத்³த³ஸ்ஸ ஸாக³ரஸ்ஸ ஆஹாரோ ஹோதி, ஏவஞ்ச பாரிபூரி.

‘‘ஏவமேவம் கோ², பி⁴க்க²வே, ஸப்புரிஸஸம்ஸேவோ பரிபூரோ ஸத்³த⁴ம்மஸ்ஸவனம் பரிபூரேதி, ஸத்³த⁴ம்மஸ்ஸவனம் பரிபூரம் ஸத்³த⁴ம் பரிபூரேதி, ஸத்³தா⁴ பரிபூரா யோனிஸோமனஸிகாரம் பரிபூரேதி, யோனிஸோமனஸிகாரோ பரிபூரோ ஸதிஸம்பஜஞ்ஞம் பரிபூரேதி, ஸதிஸம்பஜஞ்ஞம் பரிபூரம் இந்த்³ரியஸம்வரம் பரிபூரேதி, இந்த்³ரியஸம்வரோ பரிபூரோ தீணி ஸுசரிதானி பரிபூரேதி, தீணி ஸுசரிதானி பரிபூரானி சத்தாரோ ஸதிபட்டா²னே பரிபூரேந்தி, சத்தாரோ ஸதிபட்டா²னா பரிபூரா ஸத்த போ³ஜ்ஜ²ங்கே³ பரிபூரேந்தி, ஸத்த போ³ஜ்ஜ²ங்கா³ பரிபூரா விஜ்ஜாவிமுத்திம் பரிபூரேந்தி; ஏவமேதிஸ்ஸா விஜ்ஜாவிமுத்தியா ஆஹாரோ ஹோதி, ஏவஞ்ச பாரிபூரீ’’தி. பட²மம்.

2. தண்ஹாஸுத்தம்

62. ‘‘புரிமா, பி⁴க்க²வே, கோடி ந பஞ்ஞாயதி ப⁴வதண்ஹாய – ‘இதோ புப்³பே³ ப⁴வதண்ஹா நாஹோஸி, அத² பச்சா² ஸமப⁴வீ’தி. ஏவஞ்சேதம், பி⁴க்க²வே, வுச்சதி, அத² ச பன பஞ்ஞாயதி – ‘இத³ப்பச்சயா ப⁴வதண்ஹா’தி.

‘‘ப⁴வதண்ஹாம்பாஹம், பி⁴க்க²வே, ஸாஹாரம் வதா³மி, நோ அனாஹாரம். கோ சாஹாரோ ப⁴வதண்ஹாய? ‘அவிஜ்ஜா’திஸ்ஸ வசனீயம். அவிஜ்ஜம்பாஹம், பி⁴க்க²வே, ஸாஹாரம் வதா³மி, நோ அனாஹாரம். கோ சாஹாரோ அவிஜ்ஜாய? ‘பஞ்ச நீவரணா’திஸ்ஸ வசனீயம். பஞ்ச நீவரணேபாஹம், பி⁴க்க²வே, ஸாஹாரே வதா³மி, நோ அனாஹாரே. கோ சாஹாரோ பஞ்சன்னம் நீவரணானம்? ‘தீணி து³ச்சரிதானீ’திஸ்ஸ வசனீயம். தீணிபாஹம், பி⁴க்க²வே, து³ச்சரிதானி ஸாஹாரானி வதா³மி, நோ அனாஹாரானி. கோ சாஹாரோ திண்ணன்னம் து³ச்சரிதானம்? ‘இந்த்³ரியஅஸம்வரோ’திஸ்ஸ வசனீயம். இந்த்³ரியஅஸம்வரம்பாஹம், பி⁴க்க²வே, ஸாஹாரம் வதா³மி, நோ அனாஹாரம். கோ சாஹாரோ இந்த்³ரியஅஸம்வரஸ்ஸ? ‘அஸதாஸம்பஜஞ்ஞ’ந்திஸ்ஸ வசனீயம். அஸதாஸம்பஜஞ்ஞம்பாஹம், பி⁴க்க²வே, ஸாஹாரம் வதா³மி, நோ அனாஹாரம். கோ சாஹாரோ அஸதா ஸம்பஜஞ்ஞஸ்ஸ? ‘அயோனிஸோமனஸிகாரோ’திஸ்ஸ வசனீயம். அயோனிஸோமனஸிகாரம்பாஹம், பி⁴க்க²வே, ஸாஹாரம் வதா³மி, நோ அனாஹாரம். கோ சாஹாரோ அயோனிஸோமனஸிகாரஸ்ஸ? ‘அஸ்ஸத்³தி⁴ய’ந்திஸ்ஸ வசனீயம். அஸ்ஸத்³தி⁴யம்பாஹம், பி⁴க்க²வே, ஸாஹாரம் வதா³மி, நோ அனாஹாரம். கோ சாஹாரோ அஸ்ஸத்³தி⁴யஸ்ஸ? ‘அஸ்ஸத்³த⁴ம்மஸ்ஸவன’ந்திஸ்ஸ வசனீயம். அஸ்ஸத்³த⁴ம்மஸ்ஸவனம்பாஹம், பி⁴க்க²வே, ஸாஹாரம் வதா³மி, நோ அனாஹாரம். கோ சாஹாரோ அஸ்ஸத்³த⁴ம்மஸ்ஸவனஸ்ஸ? ‘அஸப்புரிஸஸம்ஸேவோ’திஸ்ஸ வசனீயம்.

‘‘இதி கோ², பி⁴க்க²வே, அஸப்புரிஸஸம்ஸேவோ பரிபூரோ அஸ்ஸத்³த⁴ம்மஸ்ஸவனம் பரிபூரேதி, அஸ்ஸத்³த⁴ம்மஸ்ஸவனம் பரிபூரம் அஸ்ஸத்³தி⁴யம் பரிபூரேதி, அஸ்ஸத்³தி⁴யம் பரிபூரம் அயோனிஸோமனஸிகாரம் பரிபூரேதி, அயோனிஸோமனஸிகாரோ பரிபூரோ அஸதாஸம்பஜஞ்ஞம் பரிபூரேதி, அஸதாஸம்பஜஞ்ஞம் பரிபூரம் இந்த்³ரியஅஸம்வரம் பரிபூரேதி, இந்த்³ரியஅஸம்வரோ பரிபூரோ தீணி து³ச்சரிதானி பரிபூரேதி, தீணி து³ச்சரிதானி பரிபூரானி பஞ்ச நீவரணே பரிபூரேந்தி, பஞ்ச நீவரணா பரிபூரா அவிஜ்ஜம் பரிபூரேந்தி, அவிஜ்ஜா பரிபூரா ப⁴வதண்ஹம் பரிபூரேதி; ஏவமேதிஸ்ஸா ப⁴வதண்ஹாய ஆஹாரோ ஹோதி, ஏவஞ்ச பாரிபூரி.

‘‘ஸேய்யதா²பி, பி⁴க்க²வே, உபரிபப்³ப³தே து²ல்லபு²ஸிதகே தே³வே வஸ்ஸந்தே தம் உத³கம் யதா²னின்னம் பவத்தமானம் பப்³ப³தகந்த³ரபத³ரஸாகா² பரிபூரேதி, பப்³ப³தகந்த³ரபத³ரஸாகா² பரிபூரா குஸோப்³பே⁴ பரிபூரேந்தி, குஸோப்³பா⁴ பரிபூரா மஹாஸோப்³பே⁴ பரிபூரேந்தி, மஹாஸோப்³பா⁴ பரிபூரா குன்னதி³யோ பரிபூரேந்தி, குன்னதி³யோ பரிபூரா மஹானதி³யோ பரிபூரேந்தி, மஹானதி³யோ பரிபூரா மஹாஸமுத்³த³ம் ஸாக³ரம் பரிபூரேந்தி; ஏவமேதஸ்ஸ மஹாஸமுத்³த³ஸ்ஸ ஸாக³ரஸ்ஸ ஆஹாரோ ஹோதி, ஏவஞ்ச பாரிபூரி.

‘‘ஏவமேவம் கோ², பி⁴க்க²வே, அஸப்புரிஸஸம்ஸேவோ பரிபூரோ அஸ்ஸத்³த⁴ம்மஸ்ஸவனம் பரிபூரேதி, அஸ்ஸத்³த⁴ம்மஸ்ஸவனம் பரிபூரம் அஸ்ஸத்³தி⁴யம் பரிபூரேதி, அஸ்ஸத்³தி⁴யம் பரிபூரம் அயோனிஸோமனஸிகாரம் பரிபூரேதி, அயோனிஸோமனஸிகாரோ பரிபூரோ அஸதாஸம்பஜஞ்ஞம் பரிபூரேதி, அஸதாஸம்பஜஞ்ஞம் பரிபூரம் இந்த்³ரியஅஸம்வரம் பரிபூரேதி, இந்த்³ரியஅஸம்வரோ பரிபூரோ தீணி து³ச்சரிதானி பரிபூரேதி, தீணி து³ச்சரிதானி பரிபூரானி பஞ்ச நீவரணே பரிபூரேந்தி, பஞ்ச நீவரணா பரிபூரா அவிஜ்ஜம் பரிபூரேந்தி, அவிஜ்ஜா பரிபூரா ப⁴வதண்ஹம் பரிபூரேதி; ஏவமேதிஸ்ஸா ப⁴வதண்ஹாய ஆஹாரோ ஹோதி, ஏவஞ்ச பாரிபூரி.

‘‘விஜ்ஜாவிமுத்திம்பாஹம், பி⁴க்க²வே, ஸாஹாரம் வதா³மி, நோ அனாஹாரம். கோ சாஹாரோ விஜ்ஜாவிமுத்தியா? ‘ஸத்த போ³ஜ்ஜ²ங்கா³’திஸ்ஸ வசனீயம். ஸத்தபாஹம், பி⁴க்க²வே, போ³ஜ்ஜ²ங்கே³ ஸாஹாரே வதா³மி, நோ அனாஹாரே. கோ சாஹாரோ ஸத்தன்னம் போ³ஜ்ஜ²ங்கா³னம்? ‘சத்தாரோ ஸதிபட்டா²னா’திஸ்ஸ வசனீயம். சத்தாரோபாஹம், பி⁴க்க²வே, ஸதிபட்டா²னே ஸாஹாரே வதா³மி, நோ அனாஹாரே. கோ சாஹாரோ சதுன்னம் ஸதிபட்டா²னானம்? ‘தீணி ஸுசரிதானீ’திஸ்ஸ வசனீயம். தீணிபாஹம், பி⁴க்க²வே, ஸுசரிதானி ஸாஹாரானி வதா³மி, நோ அனாஹாரானி. கோ சாஹாரோ திண்ணன்னம் ஸுசரிதானம்? ‘இந்த்³ரியஸம்வரோ’திஸ்ஸ வசனீயம். இந்த்³ரியஸம்வரம்பாஹம், பி⁴க்க²வே, ஸாஹாரம் வதா³மி, நோ அனாஹாரம். கோ சாஹாரோ இந்த்³ரியஸம்வரஸ்ஸ? ‘ஸதிஸம்பஜஞ்ஞ’ந்திஸ்ஸ வசனீயம். ஸதிஸம்பஜஞ்ஞம்பாஹம், பி⁴க்க²வே, ஸாஹாரம் வதா³மி, நோ அனாஹாரம். கோ சாஹாரோ ஸதிஸம்பஜஞ்ஞஸ்ஸ? ‘யோனிஸோமனஸிகாரோ’திஸ்ஸ வசனீயம். யோனிஸோமனஸிகாரம்பாஹம், பி⁴க்க²வே, ஸாஹாரம் வதா³மி, நோ அனாஹாரம். கோ சாஹாரோ யோனிஸோமனஸிகாரஸ்ஸ? ‘ஸத்³தா⁴’திஸ்ஸ வசனீயம். ஸத்³த⁴ம்பாஹம், பி⁴க்க²வே, ஸாஹாரம் வதா³மி, நோ அனாஹாரம். கோ சாஹாரோ ஸத்³தா⁴ய? ‘ஸத்³த⁴ம்மஸ்ஸவன’ந்திஸ்ஸ வசனீயம். ஸத்³த⁴ம்மஸ்ஸவனம்பாஹம், பி⁴க்க²வே, ஸாஹாரம் வதா³மி, நோ அனாஹாரம். கோ சாஹாரோ ஸத்³த⁴ம்மஸ்ஸவனஸ்ஸ? ‘ஸப்புரிஸஸம்ஸேவோ’திஸ்ஸ வசனீயம்.

‘‘இதி கோ², பி⁴க்க²வே, ஸப்புரிஸஸம்ஸேவோ பரிபூரோ ஸத்³த⁴ம்மஸ்ஸவனம் பரிபூரேதி, ஸத்³த⁴ம்மஸ்ஸவனம் பரிபூரம் ஸத்³த⁴ம் பரிபூரேதி, ஸத்³தா⁴ பரிபூரா யோனிஸோமனஸிகாரம் பரிபூரேதி, யோனிஸோமனஸிகாரோ பரிபூரோ ஸதிஸம்பஜஞ்ஞம் பரிபூரேதி, ஸதிஸம்பஜஞ்ஞம் பரிபூரம் இந்த்³ரியஸம்வரம் பரிபூரேதி, இந்த்³ரியஸம்வரோ பரிபூரோ தீணி ஸுசரிதானி பரிபூரேதி, தீணி ஸுசரிதானி பரிபூரானி சத்தாரோ ஸதிபட்டா²னே பரிபூரேந்தி, சத்தாரோ ஸதிபட்டா²னா பரிபூரா ஸத்த போ³ஜ்ஜ²ங்கே³ பரிபூரேந்தி, ஸத்த போ³ஜ்ஜ²ங்கா³ பரிபூரா விஜ்ஜாவிமுத்திம் பரிபூரேந்தி; ஏவமேதிஸ்ஸா விஜ்ஜாவிமுத்தியா ஆஹாரோ ஹோதி, ஏவஞ்ச பாரிபூரி.

‘‘ஸேய்யதா²பி, பி⁴க்க²வே, உபரிபப்³ப³தே து²ல்லபு²ஸிதகே தே³வே வஸ்ஸந்தே தம் உத³கம் யதா²னின்னம் பவத்தமானம்…பே… ஏவமேதஸ்ஸ மஹாஸமுத்³த³ஸ்ஸ ஸாக³ரஸ்ஸ ஆஹாரோ ஹோதி, ஏவஞ்ச பாரிபூரி. ஏவமேவம் கோ², பி⁴க்க²வே, ஸப்புரிஸஸம்ஸேவோ பரிபூரோ ஸத்³த⁴ம்மஸ்ஸவனம் பரிபூரேதி…பே… ஏவமேதிஸ்ஸா விஜ்ஜாவிமுத்தியா ஆஹாரோ ஹோதி, ஏவஞ்ச பாரிபூரீ’’தி. து³தியம்.

3. நிட்ட²ங்க³தஸுத்தம்

63. ‘‘யே கேசி, பி⁴க்க²வே, மயி நிட்ட²ம் க³தா ஸப்³பே³ தே தி³ட்டி²ஸம்பன்னா. தேஸம் தி³ட்டி²ஸம்பன்னானம் பஞ்சன்னம் இத⁴ நிட்டா², பஞ்சன்னம் இத⁴ விஹாய நிட்டா². கதமேஸம் பஞ்சன்னம் இத⁴ நிட்டா²? ஸத்தக்க²த்துபரமஸ்ஸ, கோலம்கோலஸ்ஸ, ஏகபீ³ஜிஸ்ஸ, ஸகதா³கா³மிஸ்ஸ, யோ ச தி³ட்டே²வ த⁴ம்மே அரஹா – இமேஸம் பஞ்சன்னம் இத⁴ நிட்டா². கதமேஸம் பஞ்சன்னம் இத⁴ விஹாய நிட்டா²? அந்தராபரினிப்³பா³யிஸ்ஸ, உபஹச்சபரினிப்³பா³யிஸ்ஸ, அஸங்கா²ரபரினிப்³பா³யிஸ்ஸ, ஸஸங்கா²ரபரினிப்³பா³யிஸ்ஸ, உத்³த⁴ம்ஸோதஸ்ஸ அகனிட்ட²கா³மினோ – இமேஸம் பஞ்சன்னம் இத⁴ விஹாய நிட்டா². யே கேசி, பி⁴க்க²வே, மயி நிட்ட²ம் க³தா, ஸப்³பே³ தே தி³ட்டி²ஸம்பன்னா. தேஸம் தி³ட்டி²ஸம்பன்னானம் இமேஸம் பஞ்சன்னம் இத⁴ நிட்டா², இமேஸம் பஞ்சன்னம் இத⁴ விஹாய நிட்டா²’’தி. ததியம்.

4. அவேச்சப்பஸன்னஸுத்தம்

64. ‘‘யே கேசி, பி⁴க்க²வே, மயி அவேச்சப்பஸன்னா, ஸப்³பே³ தே ஸோதாபன்னா. தேஸம் ஸோதாபன்னானம் பஞ்சன்னம் இத⁴ நிட்டா², பஞ்சன்னம் இத⁴ விஹாய நிட்டா². கதமேஸம் பஞ்சன்னம் இத⁴ நிட்டா²? ஸத்தக்க²த்துபரமஸ்ஸ, கோலம்கோலஸ்ஸ, ஏகபீ³ஜிஸ்ஸ, ஸகதா³கா³மிஸ்ஸ, யோ ச தி³ட்டே²வ த⁴ம்மே அரஹா – இமேஸம் பஞ்சன்னம் இத⁴ நிட்டா². கதமேஸம் பஞ்சன்னம் இத⁴ விஹாய நிட்டா²? அந்தராபரினிப்³பா³யிஸ்ஸ, உபஹச்சபரினிப்³பா³யிஸ்ஸ, அஸங்கா²ரபரினிப்³பா³யிஸ்ஸ, ஸஸங்கா²ரபரினிப்³பா³யிஸ்ஸ, உத்³த⁴ம்ஸோதஸ்ஸ அகனிட்ட²கா³மினோ – இமேஸம் பஞ்சன்னம் இத⁴ விஹாய நிட்டா². யே கேசி, பி⁴க்க²வே, மயி அவேச்சப்பஸன்னா ஸப்³பே³ தே ஸோதாபன்னா. தேஸம் ஸோதாபன்னானம் இமேஸம் பஞ்சன்னம் இத⁴ நிட்டா², இமேஸம் பஞ்சன்னம் இத⁴ விஹாய நிட்டா²’’தி. சதுத்த²ம்.

5. பட²மஸுக²ஸுத்தம்

65. ஏகம் ஸமயம் ஆயஸ்மா ஸாரிபுத்தோ மக³தே⁴ஸு விஹரதி நாலககா³மகே. அத² கோ² ஸாமண்ட³கானி பரிப்³பா³ஜகோ யேனாயஸ்மா ஸாரிபுத்தோ தேனுபஸங்கமி; உபஸங்கமித்வா ஆயஸ்மதா ஸாரிபுத்தேன ஸத்³தி⁴ம் ஸம்மோதி³. ஸம்மோத³னீயம் கத²ம் ஸாரணீயம் வீதிஸாரேத்வா ஏகமந்தம் நிஸீதி³. ஏகமந்தம் நிஸின்னோ கோ² ஸாமண்ட³கானி பரிப்³பா³ஜகோ ஆயஸ்மந்தம் ஸாரிபுத்தம் ஏதத³வோச –

‘‘கிம் நு கோ², ஆவுஸோ ஸாரிபுத்த, ஸுக²ம், கிம் து³க்க²’’ந்தி? ‘‘அபி⁴னிப்³ப³த்தி கோ², ஆவுஸோ, து³க்கா², அனபி⁴னிப்³ப³த்தி ஸுகா². அபி⁴னிப்³ப³த்தியா, ஆவுஸோ, ஸதி இத³ம் து³க்க²ம் பாடிகங்க²ம் – ஸீதம் உண்ஹம் ஜிக⁴ச்சா² பிபாஸா உச்சாரோ பஸ்ஸாவோ அக்³கி³ஸம்ப²ஸ்ஸோ த³ண்ட³ஸம்ப²ஸ்ஸோ ஸத்த²ஸம்ப²ஸ்ஸோ ஞாதீபி மித்தாபி ஸங்க³ம்ம ஸமாக³ம்ம ரோஸேந்தி. அபி⁴னிப்³ப³த்தியா, ஆவுஸோ, ஸதி இத³ம் து³க்க²ம் பாடிகங்க²ம். அனபி⁴னிப்³ப³த்தியா, ஆவுஸோ, ஸதி இத³ம் ஸுக²ம் பாடிகங்க²ம் – ந ஸீதம் ந உண்ஹம் ந ஜிக⁴ச்சா² ந பிபாஸா ந உச்சாரோ ந பஸ்ஸாவோ ந அக்³கி³ஸம்ப²ஸ்ஸோ ந த³ண்ட³ஸம்ப²ஸ்ஸோ ந ஸத்த²ஸம்ப²ஸ்ஸோ ஞாதீபி மித்தாபி ஸங்க³ம்ம ஸமாக³ம்ம ந ரோஸேந்தி. அனபி⁴னிப்³ப³த்தியா, ஆவுஸோ, ஸதி இத³ம் ஸுக²ம் பாடிகங்க²’’ந்தி. பஞ்சமம்.

6. து³தியஸுக²ஸுத்தம்

66. ஏகம் ஸமயம் ஆயஸ்மா ஸாரிபுத்தோ மக³தே⁴ஸு விஹரதி நாலககா³மகே. அத² கோ² ஸாமண்ட³கானி பரிப்³பா³ஜகோ யேனாயஸ்மா ஸாரிபுத்தோ தேனுபஸங்கமி; உபஸங்கமித்வா ஆயஸ்மதா ஸாரிபுத்தேன ஸத்³தி⁴ம் ஸம்மோதி³. ஸம்மோத³னீயம் கத²ம் ஸாரணீயம் வீதிஸாரேத்வா ஏகமந்தம் நிஸீதி³. ஏகமந்தம் நிஸின்னோ கோ² ஸாமண்ட³கானி பரிப்³பா³ஜகோ ஆயஸ்மந்தம் ஸாரிபுத்தம் ஏதத³வோச –

‘‘கிம் நு கோ², ஆவுஸோ, ஸாரிபுத்த, இமஸ்மிம் த⁴ம்மவினயே ஸுக²ம், கிம் து³க்க²’’ந்தி? ‘‘அனபி⁴ரதி கோ², ஆவுஸோ, இமஸ்மிம் த⁴ம்மவினயே து³க்கா², அபி⁴ரதி ஸுகா². அனபி⁴ரதியா, ஆவுஸோ, ஸதி இத³ம் து³க்க²ம் பாடிகங்க²ம் – க³ச்ச²ந்தோபி ஸுக²ம் ஸாதம் நாதி⁴க³ச்ச²தி, டி²தோபி… நிஸின்னோபி… ஸயானோபி… கா³மக³தோபி… அரஞ்ஞக³தோபி… ருக்க²மூலக³தோபி… ஸுஞ்ஞாகா³ரக³தோபி… அப்³போ⁴காஸக³தோபி… பி⁴க்கு²மஜ்ஜ²க³தோபி ஸுக²ம் ஸாதம் நாதி⁴க³ச்ச²தி. அனபி⁴ரதியா, ஆவுஸோ, ஸதி இத³ம் து³க்க²ம் பாடிகங்க²ம்.

‘‘அபி⁴ரதியா, ஆவுஸோ, ஸதி இத³ம் ஸுக²ம் பாடிகங்க²ம் – க³ச்ச²ந்தோபி ஸுக²ம் ஸாதம் அதி⁴க³ச்ச²தி, டி²தோபி… நிஸின்னோபி… ஸயானோபி… கா³மக³தோபி… அரஞ்ஞக³தோபி… ருக்க²மூலக³தோபி… ஸுஞ்ஞாகா³ரக³தோபி… அப்³போ⁴காஸக³தோபி… பி⁴க்கு²மஜ்ஜ²க³தோபி ஸுக²ம் ஸாதம் அதி⁴க³ச்ச²தி. அபி⁴ரதியா, ஆவுஸோ, ஸதி இத³ம் ஸுக²ம் பாடிகங்க²’’ந்தி. ச²ட்ட²ம்.

7. பட²மனளகபானஸுத்தம்

67. ஏகம் ஸமயம் ப⁴க³வா கோஸலேஸு சாரிகம் சரமானோ மஹதா பி⁴க்கு²ஸங்கே⁴ன ஸத்³தி⁴ம் யேன நளகபானம் நாம கோஸலானம் நிக³மோ தத³வஸரி. தத்ர ஸுத³ம் ப⁴க³வா நளகபானே விஹரதி பலாஸவனே. தேன கோ² பன ஸமயேன ப⁴க³வா தத³ஹுபோஸதே² பி⁴க்கு²ஸங்க⁴பரிவுதோ நிஸின்னோ ஹோதி. அத² கோ² ப⁴க³வா ப³ஹுதே³வ ரத்திம் பி⁴க்கூ²னம் த⁴ம்மியா கதா²ய ஸந்த³ஸ்ஸேத்வா ஸமாத³பேத்வா ஸமுத்தேஜேத்வா ஸம்பஹம்ஸேத்வா துண்ஹீபூ⁴தம் துண்ஹீபூ⁴தம் பி⁴க்கு²ஸங்க⁴ம் அனுவிலோகேத்வா ஆயஸ்மந்தம் ஸாரிபுத்தம் ஆமந்தேஸி –

‘‘விக³ததி²னமித்³தோ⁴ [விக³ததீ²னமித்³தோ⁴ (ஸீ. ஸ்யா. கம். பீ.)] கோ², ஸாரிபுத்த, பி⁴க்கு²ஸங்கோ⁴. படிபா⁴து தம், ஸாரிபுத்த, பி⁴க்கூ²னம் த⁴ம்மீ கதா². பிட்டி² மே ஆகி³லாயதி; தமஹம் ஆயமிஸ்ஸாமீ’’தி. ‘‘ஏவம், ப⁴ந்தே’’தி கோ² ஆயஸ்மா ஸாரிபுத்தோ ப⁴க³வதோ பச்சஸ்ஸோஸி.

அத² கோ² ப⁴க³வா சதுக்³கு³ணம் ஸங்கா⁴டிம் பஞ்ஞாபேத்வா த³க்கி²ணேன பஸ்ஸேன ஸீஹஸேய்யம் கப்பேஸி பாதே³ பாத³ம் அச்சாதா⁴ய ஸதோ ஸம்பஜானோ உட்டா²னஸஞ்ஞம் மனஸி கரித்வா. தத்ர கோ² ஆயஸ்மா ஸாரிபுத்தோ பி⁴க்கூ² ஆமந்தேஸி – ‘‘ஆவுஸோ பி⁴க்க²வே’’தி. ‘‘ஆவுஸோ’’தி கோ² தே பி⁴க்கூ² ஆயஸ்மதோ ஸாரிபுத்தஸ்ஸ பச்சஸ்ஸோஸும். ஆயஸ்மா ஸாரிபுத்தோ ஏதத³வோச –

‘‘யஸ்ஸ கஸ்ஸசி, ஆவுஸோ, ஸத்³தா⁴ நத்தி² குஸலேஸு த⁴ம்மேஸு, ஹிரீ [ஹிரி (ஸீ. ஸ்யா. கம். பீ.)] நத்தி²… ஓத்தப்பம் நத்தி² … வீரியம் [விரியம் (ஸீ. ஸ்யா. கம். பீ.)] நத்தி²… பஞ்ஞா நத்தி² குஸலேஸு த⁴ம்மேஸு, தஸ்ஸ யா ரத்தி வா தி³வஸோ வா ஆக³ச்ச²தி, ஹானியேவ பாடிகங்கா² குஸலேஸு த⁴ம்மேஸு நோ வுத்³தி⁴. ஸேய்யதா²பி, ஆவுஸோ, காளபக்கே² சந்த³ஸ்ஸ யா ரத்தி வா தி³வஸோ வா ஆக³ச்ச²தி, ஹாயதேவ வண்ணேன ஹாயதி மண்ட³லேன ஹாயதி ஆபா⁴ய ஹாயதி ஆரோஹபரிணாஹேன; ஏவமேவம் கோ², ஆவுஸோ, யஸ்ஸ கஸ்ஸசி ஸத்³தா⁴ நத்தி² குஸலேஸு த⁴ம்மேஸு, ஹிரீ நத்தி²… ஓத்தப்பம் நத்தி²… வீரியம் நத்தி²… பஞ்ஞா நத்தி² குஸலேஸு த⁴ம்மேஸு, தஸ்ஸ யா ரத்தி வா தி³வஸோ வா ஆக³ச்ச²தி, ஹானியேவ பாடிகங்கா² குஸலேஸு த⁴ம்மேஸு நோ வுத்³தி⁴.

‘‘அஸ்ஸத்³தோ⁴ புரிஸபுக்³க³லோ’தி, ஆவுஸோ, பரிஹானமேதம்; ‘அஹிரிகோ புரிஸபுக்³க³லோ’தி, ஆவுஸோ, பரிஹானமேதம்; ‘அனோத்தப்பீ புரிஸபுக்³க³லோ’தி, ஆவுஸோ, பரிஹானமேதம்; ‘குஸீதோ புரிஸபுக்³க³லோ’தி, ஆவுஸோ, பரிஹானமேதம்; ‘து³ப்பஞ்ஞோ புரிஸபுக்³க³லோ’தி, ஆவுஸோ, பரிஹானமேதம்; ‘கோத⁴னோ புரிஸபுக்³க³லோ’தி, ஆவுஸோ, பரிஹானமேதம்; ‘உபனாஹீ புரிஸபுக்³க³லோ’தி, ஆவுஸோ, பரிஹானமேதம்; ‘பாபிச்சோ² புரிஸபுக்³க³லோ’தி, ஆவுஸோ, பரிஹானமேதம்; ‘பாபமித்தோ புரிஸபுக்³க³லோ’தி, ஆவுஸோ, பரிஹானமேதம்; ‘மிச்சா²தி³ட்டி²கோ புரிஸபுக்³க³லோ’தி, ஆவுஸோ, பரிஹானமேதம்.

‘‘யஸ்ஸ கஸ்ஸசி, ஆவுஸோ, ஸத்³தா⁴ அத்தி² குஸலேஸு த⁴ம்மேஸு, ஹிரீ அத்தி²… ஓத்தப்பம் அத்தி²… பஞ்ஞா அத்தி² குஸலேஸு த⁴ம்மேஸு, தஸ்ஸ யா ரத்தி வா தி³வஸோ வா ஆக³ச்ச²தி, வுத்³தி⁴யேவ பாடிகங்கா² குஸலேஸு த⁴ம்மேஸு நோ பரிஹானி. ஸேய்யதா²பி, ஆவுஸோ, ஜுண்ஹபக்கே² சந்த³ஸ்ஸ யா ரத்தி வா தி³வஸோ வா ஆக³ச்ச²தி, வட்³ட⁴தேவ வண்ணேன வட்³ட⁴தி மண்ட³லேன வட்³ட⁴தி ஆபா⁴ய வட்³ட⁴தி ஆரோஹபரிணாஹேன; ஏவமேவம் கோ², ஆவுஸோ, யஸ்ஸ கஸ்ஸசி ஸத்³தா⁴ அத்தி² குஸலேஸு த⁴ம்மேஸு, ஹிரீ அத்தி²… ஓத்தப்பம் அத்தி²… வீரியம் அத்தி²… பஞ்ஞா அத்தி² குஸலேஸு த⁴ம்மேஸு, தஸ்ஸ யா ரத்தி வா தி³வஸோ வா ஆக³ச்ச²தி, வுத்³தி⁴யேவ பாடிகங்கா² குஸலேஸு த⁴ம்மேஸு நோ பரிஹானி.

‘‘‘ஸத்³தோ⁴ புரிஸபுக்³க³லோ’தி, ஆவுஸோ, அபரிஹானமேதம்; ‘ஹிரீமா புரிஸபுக்³க³லோ’தி, ஆவுஸோ, அபரிஹானமேதம்; ‘ஓத்தப்பீ புரிஸபுக்³க³லோ’தி, ஆவுஸோ, அபரிஹானமேதம்; ‘ஆரத்³த⁴வீரியோ புரிஸபுக்³க³லோ’தி, ஆவுஸோ, அபரிஹானமேதம்; ‘பஞ்ஞவா புரிஸபுக்³க³லோ’தி, ஆவுஸோ, அபரிஹானமேதம்; ‘அக்கோத⁴னோ புரிஸபுக்³க³லோ’தி, ஆவுஸோ, அபரிஹானமேதம்; ‘அனுபனாஹீ புரிஸபுக்³க³லோ’தி, ஆவுஸோ, அபரிஹானமேதம்; ‘அப்பிச்சோ² புரிஸபுக்³க³லோ’தி, ஆவுஸோ, அபரிஹானமேதம்; ‘கல்யாணமித்தோ புரிஸபுக்³க³லோ’தி, ஆவுஸோ, அபரிஹானமேதம்; ‘ஸம்மாதி³ட்டி²கோ புரிஸபுக்³க³லோ’தி, ஆவுஸோ, அபரிஹானமேத’’ந்தி.

அத² கோ² ப⁴க³வா பச்சுட்டா²ய ஆயஸ்மந்தம் ஸாரிபுத்தம் ஆமந்தேஸி – ‘‘ஸாது⁴ ஸாது⁴, ஸாரிபுத்த! யஸ்ஸ கஸ்ஸசி, ஸாரிபுத்த, ஸத்³தா⁴ நத்தி² குஸலேஸு த⁴ம்மேஸு, ஹிரீ நத்தி²… ஓத்தப்பம் நத்தி²… வீரியம் நத்தி²… பஞ்ஞா நத்தி² குஸலேஸு த⁴ம்மேஸு, தஸ்ஸ யா ரத்தி வா தி³வஸோ வா ஆக³ச்ச²தி, ஹானியேவ பாடிகங்கா² குஸலேஸு த⁴ம்மேஸு நோ வுத்³தி⁴. ஸேய்யதா²பி, ஸாரிபுத்த, காளபக்கே² சந்த³ஸ்ஸ யா ரத்தி வா தி³வஸோ வா ஆக³ச்ச²தி, ஹாயதேவ வண்ணேன ஹாயதி மண்ட³லேன ஹாயதி ஆபா⁴ய ஹாயதி ஆரோஹபரிணாஹேன; ஏவமேவம் கோ², ஸாரிபுத்த, யஸ்ஸ கஸ்ஸசி ஸத்³தா⁴ நத்தி² குஸலேஸு த⁴ம்மேஸு…பே… பஞ்ஞா நத்தி² குஸலேஸு த⁴ம்மேஸு, தஸ்ஸ யா ரத்தி வா தி³வஸோ வா …பே… நோ வுத்³தி⁴.

‘‘‘அஸ்ஸத்³தோ⁴ புரிஸபுக்³க³லோ’தி, ஸாரிபுத்த, பரிஹானமேதம்; அஹிரிகோ… அனோத்தப்பீ… குஸீதோ… து³ப்பஞ்ஞோ… கோத⁴னோ… உபனாஹீ… பாபிச்சோ²… பாபமித்தோ… ‘மிச்சா²தி³ட்டி²கோ புரிஸபுக்³க³லோ’தி, ஸாரிபுத்த, பரிஹானமேதம்.

‘‘யஸ்ஸ கஸ்ஸசி, ஸாரிபுத்த, ஸத்³தா⁴ அத்தி² குஸலேஸு த⁴ம்மேஸு, ஹிரீ அத்தி²… ஓத்தப்பம் அத்தி²… வீரியம் அத்தி²… பஞ்ஞா அத்தி² குஸலேஸு த⁴ம்மேஸு, தஸ்ஸ யா ரத்தி வா தி³வஸோ வா ஆக³ச்ச²தி, வுத்³தி⁴யேவ பாடிகங்கா² குஸலேஸு த⁴ம்மேஸு நோ பரிஹானி. ஸேய்யதா²பி, ஸாரிபுத்த, ஜுண்ஹபக்கே² சந்த³ஸ்ஸ யா ரத்தி வா தி³வஸோ வா ஆக³ச்ச²தி, வட்³ட⁴தேவ வண்ணேன வட்³ட⁴தி மண்ட³லேன வட்³ட⁴தி ஆபா⁴ய வட்³ட⁴தி ஆரோஹபரிணாஹேன; ஏவமேவம் கோ², ஸாரிபுத்த, யஸ்ஸ கஸ்ஸசி ஸத்³தா⁴ அத்தி² குஸலேஸு த⁴ம்மேஸு, ஹிரீ அத்தி²… ஓத்தப்பம் அத்தி²… வீரியம் அத்தி²… பஞ்ஞா அத்தி² குஸலேஸு த⁴ம்மேஸு, தஸ்ஸ யா ரத்தி வா தி³வஸோ வா ஆக³ச்ச²தி, வுத்³தி⁴யேவ பாடிகங்கா² குஸலேஸு த⁴ம்மேஸு நோ பரிஹானி.

‘‘‘ஸத்³தோ⁴ புரிஸபுக்³க³லோ’தி, ஸாரிபுத்த, அபரிஹானமேதம்; ஹிரீமா… ஓத்தப்பீ… ஆரத்³த⁴வீரியோ… பஞ்ஞவா… அக்கோத⁴னோ… அனுபனாஹீ… அப்பிச்சோ²… கல்யாணமித்தோ… ‘ஸம்மாதி³ட்டி²கோ புரிஸபுக்³க³லோ’தி, ஸாரிபுத்த, அபரிஹானமேத’’ந்தி. ஸத்தமம்.

8. து³தியனளகபானஸுத்தம்

68. ஏகம் ஸமயம் ப⁴க³வா நளகபானே விஹரதி பலாஸவனே. தேன கோ² பன ஸமயேன ப⁴க³வா தத³ஹுபோஸதே² பி⁴க்கு²ஸங்க⁴பரிவுதோ நிஸின்னோ ஹோதி. அத² கோ² ப⁴க³வா ப³ஹுதே³வ ரத்திம் பி⁴க்கூ²னம் த⁴ம்மியா கதா²ய ஸந்த³ஸ்ஸேத்வா ஸமாத³பேத்வா ஸமுத்தேஜேத்வா ஸம்பஹம்ஸேத்வா துண்ஹீபூ⁴தம் துண்ஹீபூ⁴தம் பி⁴க்கு²ஸங்க⁴ம் அனுவிலோகேத்வா ஆயஸ்மந்தம் ஸாரிபுத்தம் ஆமந்தேஸி –

‘‘விக³ததி²னமித்³தோ⁴ கோ², ஸாரிபுத்த, பி⁴க்கு²ஸங்கோ⁴. படிபா⁴து தம், ஸாரிபுத்த, பி⁴க்கூ²னம் த⁴ம்மீ கதா². பிட்டி² மே ஆகி³லாயதி; தமஹம் ஆயமிஸ்ஸாமீ’’தி. ‘‘ஏவம், ப⁴ந்தே’’தி கோ² ஆயஸ்மா ஸாரிபுத்தோ ப⁴க³வதோ பச்சஸ்ஸோஸி.

அத² கோ² ப⁴க³வா சதுக்³கு³ணம் ஸங்கா⁴டிம் பஞ்ஞாபேத்வா த³க்கி²ணேன பஸ்ஸேன ஸீஹஸேய்யம் கப்பேஸி பாதே³ பாத³ம் அச்சாதா⁴ய ஸதோ ஸம்பஜானோ உட்டா²னஸஞ்ஞம் மனஸி கரித்வா. தத்ர கோ² ஆயஸ்மா ஸாரிபுத்தோ பி⁴க்கூ² ஆமந்தேஸி – ‘‘ஆவுஸோ, பி⁴க்க²வே’’தி! ‘‘ஆவுஸோ’’தி கோ² தே பி⁴க்கூ² ஆயஸ்மதோ ஸாரிபுத்தஸ்ஸ பச்சஸ்ஸோஸும். ஆயஸ்மா ஸாரிபுத்தோ ஏதத³வோச –

‘‘யஸ்ஸ கஸ்ஸசி, ஆவுஸோ, ஸத்³தா⁴ நத்தி² குஸலேஸு த⁴ம்மேஸு, ஹிரீ நத்தி²… ஓத்தப்பம் நத்தி²… வீரியம் நத்தி²… பஞ்ஞா நத்தி²… ஸோதாவதா⁴னம் நத்தி²… த⁴ம்மதா⁴ரணா நத்தி²… அத்தூ²பபரிக்கா² நத்தி²… த⁴ம்மானுத⁴ம்மப்படிபத்தி நத்தி²… அப்பமாதோ³ நத்தி² குஸலேஸு த⁴ம்மேஸு, தஸ்ஸ யா ரத்தி வா தி³வஸோ வா ஆக³ச்ச²தி, ஹானியேவ பாடிகங்கா² குஸலேஸு த⁴ம்மேஸு நோ வுத்³தி⁴. ஸேய்யதா²பி, ஆவுஸோ, காளபக்கே² சந்த³ஸ்ஸ யா ரத்தி வா தி³வஸோ வா ஆக³ச்ச²தி, ஹாயதேவ வண்ணேன ஹாயதி மண்ட³லேன ஹாயதி ஆபா⁴ய ஹாயதி ஆரோஹபரிணாஹேன; ஏவமேவம் கோ², ஆவுஸோ, யஸ்ஸ கஸ்ஸசி ஸத்³தா⁴ நத்தி² குஸலேஸு த⁴ம்மேஸு, ஹிரீ நத்தி²… ஓத்தப்பம் நத்தி²… வீரியம் நத்தி²… பஞ்ஞா நத்தி²… ஸோதாவதா⁴னம் நத்தி²… த⁴ம்மதா⁴ரணா நத்தி²… அத்தூ²பபரிக்கா² நத்தி²… த⁴ம்மானுத⁴ம்மப்படிபத்தி நத்தி²… அப்பமாதோ³ நத்தி² குஸலேஸு த⁴ம்மேஸு, தஸ்ஸ யா ரத்தி வா தி³வஸோ வா ஆக³ச்ச²தி, ஹானியேவ பாடிகங்கா² குஸலேஸு த⁴ம்மேஸு நோ வுத்³தி⁴.

‘‘யஸ்ஸ கஸ்ஸசி, ஆவுஸோ, ஸத்³தா⁴ அத்தி² குஸலேஸு த⁴ம்மேஸு, ஹிரீ அத்தி²… ஓத்தப்பம் அத்தி²… வீரியம் அத்தி²… பஞ்ஞா அத்தி²… ஸோதாவதா⁴னம் அத்தி²… த⁴ம்மதா⁴ரணா அத்தி²… அத்தூ²பபரிக்கா² அத்தி²… த⁴ம்மானுத⁴ம்மப்படிபத்தி அத்தி²… அப்பமாதோ³ அத்தி² குஸலேஸு த⁴ம்மேஸு, தஸ்ஸ யா ரத்தி வா தி³வஸோ வா ஆக³ச்ச²தி, வுத்³தி⁴யேவ பாடிகங்கா² குஸலேஸு த⁴ம்மேஸு நோ பரிஹானி. ஸேய்யதா²பி, ஆவுஸோ, ஜுண்ஹபக்கே² சந்த³ஸ்ஸ யா ரத்தி வா தி³வஸோ வா ஆக³ச்ச²தி, வட்³ட⁴தேவ வண்ணேன வட்³ட⁴தி மண்ட³லேன வட்³ட⁴தி ஆபா⁴ய வட்³ட⁴தி ஆரோஹபரிணாஹேன; ஏவமேவம் கோ², ஆவுஸோ, யஸ்ஸ கஸ்ஸசி ஸத்³தா⁴ அத்தி² குஸலேஸு த⁴ம்மேஸு…பே… அப்பமாதோ³ அத்தி² குஸலேஸு த⁴ம்மேஸு, தஸ்ஸ யா ரத்தி வா தி³வஸோ வா ஆக³ச்ச²தி, வுத்³தி⁴யேவ பாடிகங்கா² குஸலேஸு த⁴ம்மேஸு நோ பரிஹானீ’’தி.

அத² கோ² ப⁴க³வா பச்சுட்டா²ய ஆயஸ்மந்தம் ஸாரிபுத்தம் ஆமந்தேஸி – ‘‘ஸாது⁴ ஸாது⁴, ஸாரிபுத்த! யஸ்ஸ கஸ்ஸசி, ஸாரிபுத்த, ஸத்³தா⁴ நத்தி² குஸலேஸு த⁴ம்மேஸு ஹிரீ நத்தி²… ஓத்தப்பம் நத்தி²… பஞ்ஞா நத்தி²… வீரியம் நத்தி²… ஸோதாவதா⁴னம் நத்தி²… த⁴ம்மதா⁴ரணா நத்தி²… அத்தூ²பபரிக்கா² நத்தி²… த⁴ம்மானுத⁴ம்மப்படிபத்தி நத்தி²… அப்பமாதோ³ நத்தி² குஸலேஸு த⁴ம்மேஸு தஸ்ஸ யா ரத்தி வா தி³வஸோ வா ஆக³ச்ச²தி, ஹானியேவ பாடிகங்கா² குஸலேஸு த⁴ம்மேஸு நோ வுத்³தி⁴. ஸேய்யதா²பி, ஸாரிபுத்த, காளபக்கே² சந்த³ஸ்ஸ யா ரத்தி வா தி³வஸோ வா ஆக³ச்ச²தி, ஹாயதேவ வண்ணேன ஹாயதி மண்ட³லேன ஹாயதி ஆபா⁴ய ஹாயதி ஆரோஹபரிணாஹேன; ஏவமேவம் கோ², ஸாரிபுத்த, யஸ்ஸ கஸ்ஸசி ஸத்³தா⁴ நத்தி² குஸலேஸு த⁴ம்மேஸு…பே… அப்பமாதோ³ நத்தி² குஸலேஸு த⁴ம்மேஸு, தஸ்ஸ யா ரத்தி வா தி³வஸோ வா ஆக³ச்ச²தி, ஹானியேவ பாடிகங்கா² குஸலேஸு த⁴ம்மேஸு நோ வுத்³தி⁴.

‘‘யஸ்ஸ கஸ்ஸசி, ஸாரிபுத்த, ஸத்³தா⁴ அத்தி² குஸலேஸு த⁴ம்மேஸு ஹிரீ அத்தி²… ஓத்தப்பம் அத்தி²… வீரியம் அத்தி²… பஞ்ஞா அத்தி²… ஸோதாவதா⁴னம் அத்தி²… த⁴ம்மதா⁴ரணா அத்தி²… அத்தூ²பபரிக்கா² அத்தி²… த⁴ம்மானுத⁴ம்மப்படிபத்தி அத்தி²… அப்பமாதோ³ அத்தி² குஸலேஸு த⁴ம்மேஸு, தஸ்ஸ யா ரத்தி வா தி³வஸோ வா ஆக³ச்ச²தி, வுத்³தி⁴யேவ பாடிகங்கா² குஸலேஸு த⁴ம்மேஸு நோ பரிஹானி. ஸேய்யதா²பி, ஸாரிபுத்த, ஜுண்ஹபக்கே² சந்த³ஸ்ஸ யா ரத்தி வா தி³வஸோ வா ஆக³ச்ச²தி, வட்³ட⁴தேவ வண்ணேன வட்³ட⁴தி மண்ட³லேன வட்³ட⁴தி ஆபா⁴ய வட்³ட⁴தி ஆரோஹபரிணாஹேன; ஏவமேவம் கோ², ஸாரிபுத்த, யஸ்ஸ கஸ்ஸசி ஸத்³தா⁴ அத்தி² குஸலேஸு த⁴ம்மேஸு…பே… அப்பமாதோ³ அத்தி² குஸலேஸு த⁴ம்மேஸு, தஸ்ஸ யா ரத்தி வா தி³வஸோ வா ஆக³ச்ச²தி, வுத்³தி⁴யேவ பாடிகங்கா² குஸலேஸு த⁴ம்மேஸு நோ பரிஹானீ’’தி. அட்ட²மம்.

9. பட²மகதா²வத்து²ஸுத்தம்

69. ஏகம் ஸமயம் ப⁴க³வா ஸாவத்தி²யம் விஹரதி ஜேதவனே அனாத²பிண்டி³கஸ்ஸ ஆராமே. தேன கோ² பன ஸமயேன ஸம்ப³ஹுலா பி⁴க்கூ² பச்சா²ப⁴த்தம் பிண்ட³பாதபடிக்கந்தா உபட்டா²னஸாலாயம் ஸன்னிஸின்னா ஸன்னிபதிதா அனேகவிஹிதம் திரச்சா²னகத²ம் அனுயுத்தா விஹரந்தி, ஸேய்யதி²த³ம் – [தீ³. நி. 1.17; ம. நி. 2.223; ஸம். நி. 5.1080; பாசி. 508] ராஜகத²ம் சோரகத²ம் மஹாமத்தகத²ம் ஸேனாகத²ம் ப⁴யகத²ம் யுத்³த⁴கத²ம் அன்னகத²ம் பானகத²ம் வத்த²கத²ம் ஸயனகத²ம் மாலாகத²ம் க³ந்த⁴கத²ம் ஞாதிகத²ம் யானகத²ம் கா³மகத²ம் நிக³மகத²ம் நக³ரகத²ம் ஜனபத³கத²ம் இத்தி²கத²ம் [இத்தி²கத²ம் புரிஸகத²ம் (க.) ம. நி. அட்ட². 2.223 பஸ்ஸிதப்³ப³ம்] ஸூரகத²ம் விஸிகா²கத²ம் கும்ப⁴ட்டா²னகத²ம் புப்³ப³பேதகத²ம் நானத்தகத²ம் லோகக்கா²யிகம் ஸமுத்³த³க்கா²யிகம் இதிப⁴வாப⁴வகத²ம் இதி வாதி.

அத² கோ² ப⁴க³வா ஸாயன்ஹஸமயம் படிஸல்லானா வுட்டி²தோ யேன உபட்டா²னஸாலா தேனுபஸங்கமி; உபஸங்கமித்வா பஞ்ஞத்தே ஆஸனே நிஸீதி³. நிஸஜ்ஜ கோ² ப⁴க³வா பி⁴க்கூ² ஆமந்தேஸி – ‘‘காய நுத்த², பி⁴க்க²வே, ஏதரஹி கதா²ய ஸன்னிஸின்னா ஸன்னிபதிதா, கா ச பன வோ அந்தராகதா² விப்பகதா’’தி?

‘‘இத⁴ மயம், ப⁴ந்தே, பச்சா²ப⁴த்தம் பிண்ட³பாதபடிக்கந்தா உபட்டா²னஸாலாயம் ஸன்னிஸின்னா ஸன்னிபதிதா அனேகவிஹிதம் திரச்சா²னகத²ம் அனுயுத்தா விஹராம, ஸேய்யதி²த³ம் – ராஜகத²ம் சோரகத²ம்…பே… இதிப⁴வாப⁴வகத²ம் இதி வா’’தி. ‘‘ந கோ² பனேதம், பி⁴க்க²வே, தும்ஹாகம் பதிரூபம் குலபுத்தானம் ஸத்³தா⁴ய அகா³ரஸ்மா அனகா³ரியம் பப்³ப³ஜிதானம், யம் தும்ஹே அனேகவிஹிதம் திரச்சா²னகத²ம் அனுயுத்தா விஹரேய்யாத², ஸேய்யதி²த³ம் – ராஜகத²ம் சோரகத²ம் மஹாமத்தகத²ம் ஸேனாகத²ம் ப⁴யகத²ம் யுத்³த⁴கத²ம் அன்னகத²ம் பானகத²ம் வத்த²கத²ம் ஸயனகத²ம் மாலாகத²ம் க³ந்த⁴கத²ம் ஞாதிகத²ம் யானகத²ம் கா³மகத²ம் நிக³மகத²ம் நக³ரகத²ம் ஜனபத³கத²ம் இத்தி²கத²ம் ஸூரகத²ம் விஸிகா²கத²ம் கும்ப⁴ட்டா²னகத²ம் புப்³ப³பேதகத²ம் நானத்தகத²ம் லோகக்கா²யிகம் ஸமுத்³த³க்கா²யிகம் இதிப⁴வாப⁴வகத²ம் இதி வாதி.

‘‘த³ஸயிமானி, பி⁴க்க²வே, கதா²வத்தூ²னி. கதமானி த³ஸ? அப்பிச்ச²கதா², ஸந்துட்டி²கதா², பவிவேககதா², அஸம்ஸக்³க³கதா², வீரியாரம்ப⁴கதா², ஸீலகதா², ஸமாதி⁴கதா², பஞ்ஞாகதா², விமுத்திகதா², விமுத்திஞாணத³ஸ்ஸனகதா²தி – இமானி கோ², பி⁴க்க²வே, த³ஸ கதா²வத்தூ²னி.

‘‘இமேஸம் சே தும்ஹே, பி⁴க்க²வே, த³ஸன்னம் கதா²வத்தூ²னம் உபாதா³யுபாதா³ய கத²ம் கதே²ய்யாத², இமேஸம்பி சந்தி³மஸூரியானம் ஏவம்மஹித்³தி⁴கானம் ஏவம்மஹானுபா⁴வானம் தேஜஸா தேஜம் பரியாதி³யேய்யாத², கோ பன வாதோ³ அஞ்ஞதித்தி²யானம் பரிப்³பா³ஜகான’’ந்தி! நவமம்.

10. து³தியகதா²வத்து²ஸுத்தம்

70. ஏகம் ஸமயம் ப⁴க³வா ஸாவத்தி²யம் விஹரதி ஜேதவனே அனாத²பிண்டி³கஸ்ஸ ஆராமே. தேன கோ² பன ஸமயேன ஸம்ப³ஹுலா பி⁴க்கூ² பச்சா²ப⁴த்தம் பிண்ட³பாதபடிக்கந்தா உபட்டா²னஸாலாயம் ஸன்னிஸின்னா ஸன்னிபதிதா அனேகவிஹிதம் திரச்சா²னகத²ம் அனுயுத்தா விஹரந்தி, ஸேய்யதி²த³ம் – ராஜகத²ம் சோரகத²ம் மஹாமத்தகத²ம்…பே… இதிப⁴வாப⁴வகத²ம் இதி வாதி.

‘‘த³ஸயிமானி, பி⁴க்க²வே, பாஸம்ஸானி டா²னானி. கதமானி த³ஸ? இத⁴, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² அத்தனா ச அப்பிச்சோ² ஹோதி, அப்பிச்ச²கத²ஞ்ச பி⁴க்கூ²னம் கத்தா ஹோதி. ‘அப்பிச்சோ² பி⁴க்கு² அப்பிச்ச²கத²ஞ்ச பி⁴க்கூ²னம் கத்தா’தி பாஸம்ஸமேதம் டா²னம்.

‘‘அத்தனா ச ஸந்துட்டோ² ஹோதி, ஸந்துட்டி²கத²ஞ்ச பி⁴க்கூ²னம் கத்தா ஹோதி. ‘ஸந்துட்டோ² பி⁴க்கு² ஸந்துட்டி²கத²ஞ்ச பி⁴க்கூ²னம் கத்தா’தி பாஸம்ஸமேதம் டா²னம்.

‘‘அத்தனா ச பவிவித்தோ ஹோதி, பவிவேககத²ஞ்ச பி⁴க்கூ²னம் கத்தா ஹோதி. ‘பவிவித்தோ பி⁴க்கு² பவிவேககத²ஞ்ச பி⁴க்கூ²னம் கத்தா’தி பாஸம்ஸமேதம் டா²னம்.

‘‘அத்தனா ச அஸம்ஸட்டோ² ஹோதி, அஸம்ஸட்ட²கத²ஞ்ச பி⁴க்கூ²னம் கத்தா ஹோதி. ‘அஸம்ஸட்டோ² பி⁴க்கு² அஸம்ஸட்ட²கத²ஞ்ச பி⁴க்கூ²னம் கத்தா’தி பாஸம்ஸமேதம் டா²னம்.

‘‘அத்தனா ச ஆரத்³த⁴வீரியோ ஹோதி, வீரியாரம்ப⁴கத²ஞ்ச பி⁴க்கூ²னம் கத்தா ஹோதி. ‘ஆரத்³த⁴வீரியோ பி⁴க்கு² வீரியாரம்ப⁴கத²ஞ்ச பி⁴க்கூ²னம் கத்தா’தி பாஸம்ஸமேதம் டா²னம்.

‘‘அத்தனா ச ஸீலஸம்பன்னோ ஹோதி, ஸீலஸம்பதா³கத²ஞ்ச பி⁴க்கூ²னம் கத்தா ஹோதி. ‘ஸீலஸம்பன்னோ பி⁴க்கு² ஸீலஸம்பதா³கத²ஞ்ச பி⁴க்கூ²னம் கத்தா’தி பாஸம்ஸமேதம் டா²னம்.

‘‘அத்தனா ச ஸமாதி⁴ஸம்பன்னோ ஹோதி, ஸமாதி⁴ஸம்பதா³கத²ஞ்ச பி⁴க்கூ²னம் கத்தா ஹோதி. ‘ஸமாதி⁴ஸம்பன்னோ பி⁴க்கு² ஸமாதி⁴ஸம்பதா³கத²ஞ்ச பி⁴க்கூ²னம் கத்தா’தி பாஸம்ஸமேதம் டா²னம்.

‘‘அத்தனா ச பஞ்ஞாஸம்பன்னோ ஹோதி, பஞ்ஞாஸம்பதா³கத²ஞ்ச பி⁴க்கூ²னம் கத்தா ஹோதி. ‘பஞ்ஞாஸம்பன்னோ பி⁴க்கு² பஞ்ஞாஸம்பதா³கத²ஞ்ச பி⁴க்கூ²னம் கத்தா’தி பாஸம்ஸமேதம் டா²னம்.

‘‘அத்தனா ச விமுத்திஸம்பன்னோ ஹோதி, விமுத்திஸம்பதா³கத²ஞ்ச பி⁴க்கூ²னம் கத்தா ஹோதி. ‘விமுத்திஸம்பன்னோ பி⁴க்கு² விமுத்திஸம்பதா³கத²ஞ்ச பி⁴க்கூ²னம் கத்தா’தி பாஸம்ஸமேதம் டா²னம்.

‘‘அத்தனா ச விமுத்திஞாணத³ஸ்ஸனஸம்பன்னோ ஹோதி, விமுத்திஞாணத³ஸ்ஸனஸம்பதா³கத²ஞ்ச பி⁴க்கூ²னம் கத்தா ஹோதி. ‘விமுத்திஞாணத³ஸ்ஸனஸம்பன்னோ பி⁴க்கு² விமுத்திஞாணத³ஸ்ஸனஸம்பதா³கத²ஞ்ச பி⁴க்கூ²னம் கத்தா’தி பாஸம்ஸமேதம் டா²னம். இமானி கோ², பி⁴க்க²வே, த³ஸ பாஸம்ஸானி டா²னானீ’’தி. த³ஸமம்.

யமகவக்³கோ³ து³தியோ.