7. සංවිධානසික්ඛාපදං

181. සත්තමෙ ‘‘තාසං භික්ඛුනීනං පච්ඡා ගච්ඡන්තීන’’න්ති පදානි ‘‘පත්තචීවර’’න්ති පාඨසෙසෙන යොජෙතබ්බානීති ආහ ‘‘පච්ඡා ගච්ඡන්තීනං පත්තචීවර’’න්ති. තා භික්ඛුනියො පච්ඡා ගච්ඡන්තියොති විභත්තිවිපල්ලාසං කත්වා ‘‘දූසෙසු’’න්තිපදෙන යොජෙතබ්බානීති ආහ ‘‘තා භික්ඛුනියො චොරා දූසයිංසූ’’ති. අථ වා විභත්තිවිපල්ලාසමකත්වා ‘‘අච්ඡින්දිංසූ’’ති පදෙ ‘‘පත්තචීවර’’න්තිපදං අජ්ඣාහරිත්වා ‘‘දූසෙසු’’න්තිපදෙ ‘‘සීල’’න්ති පාඨං අජ්ඣාහරිත්වා යොජෙතබ්බන්ති දට්ඨබ්බං.

182-3. සංපුබ්බො, විපුබ්බො ච ධාධාතු ත්වාපච්චයො හොතීති ආහ ‘‘සංවිදහිත්වා’’ති. කුක්කුටොති තම්බචූළො. සො හි කුකති ආහාරත්ථං පාණකාදයො ආදදාතීති කුක්කුටො. අයන්ති ගාමො. අධිකරණෙ ණොති ආහ ‘‘සම්පදන්ති එත්ථා’’ති. එත්ථාති ච එතස්මිං ගාමෙ. උත්තරපදස්ස අධිකරණත්ථත්තා පුබ්බපදෙන ඡට්ඨීසමාසොති ආහ ‘‘කුක්කුටාන’’න්තිආදි. එවං ණසද්දස්ස අධිකරණත්ථං, පුබ්බපදෙන ඡට්ඨීසමාසඤ්ච දස්සෙත්වා ඉදානි ණසද්දස්ස භාවත්ථං, පුබ්බපදෙන බාහිරත්ථසමාසඤ්ච දස්සෙතුං වුත්තං ‘‘අථ වා’’ති. තත්ථාති පච්ඡිමපාඨෙ. උප්පතිත්වාති උඩ්ඩිත්වා උද්ධං ආකාසං ලඞ්ගිත්වාති අත්ථො. එත්ථාති පච්ඡිමපාඨෙ. ද්විධාති පදගමනපක්ඛගමනවසෙන ද්විපකාරෙන. ‘‘උපචාරො න ලබ්භතී’’තිඉමිනා ගාමන්තරො න හොති, එකගාමොයෙව පන හොති, තස්මා ආපත්තිපි එකායෙව හොතීති දස්සෙති. පච්චූසෙති පභාතෙ. සො හි පටිවිරුද්ධං තිමිරං උසෙති නාසෙතීති පච්චූසොති වුච්චති. වස්සන්තස්සාති රවන්තස්ස. ‘‘වචනතො’’තිපදං ‘‘ආපත්තියෙවා’’තිපදෙ ඤාපකහෙතු. රතනමත්තන්තරොති කුක්කුපමාණෙන බ්‍යවධානො.

තත්‍රාති ‘‘ගාමන්තරෙ ගාමන්තරෙ’’ති වචනෙ. හීති විත්ථාරො. උභොපීති භික්ඛුභික්ඛුනියොපි සංවිදහන්තීති සම්බන්ධො. න වදන්තීති අට්ඨකථාචරියා න කථයන්ති. චතුන්නං මග්ගානං සමාගමට්ඨානං චතුක්කං, ද්වින්නං, තිණ්ණං, චතුක්කතො අතිරෙකානං වා මග්ගානං සම්බද්ධට්ඨානං සිඞ්ඝාටකං. තත්‍රාපීති උපචාරොක්කමනෙපි. ගාමතොති අත්තනො ගාමතො. යාව න ඔක්කමන්ති, තාවාති යොජනා. සන්ධායාති ආරබ්භ. අථාති තස්මිං නික්ඛමනකාලෙ. ද්වෙපීති භික්ඛුභික්ඛුනියොපි ගච්ඡන්තීති සම්බන්ධො. තන්ති වචනං.

හීති විසෙසො. ‘‘ගාමන්තරෙ ගාමන්තරෙ’’ති පුරිමස්මිං නයෙ අතික්කමෙ අනාපත්ති, ඔක්කමනෙ ආපත්තීති අයං විසෙසො.

184. ගතපුබ්බත්ථාති ගතපුබ්බා අත්ථ භවථාති අත්ථො. එහි ගච්ඡාමාති වා ආගච්ඡෙය්‍යාසීති වා වදතීති යොජනා. චෙතියවන්දනත්ථන්ති ථූපස්ස වන්දිතුං.

185. විසඞ්කෙතෙනාති එත්ථ කාලවිසඞ්කෙතො, ද්වාරවිසඞ්කෙතො, මග්ගවිසඞ්කෙතොති තිවිධො. තත්ථ කාලවිසඞ්කෙතෙනෙව අනාපත්තිං සන්ධාය ‘‘විසඞ්කෙතෙන ගච්ඡන්ති, අනාපත්තී’’ති ආහ. ද්වාරවිසඞ්කෙතෙන වා මග්ගවිසඞ්කෙතෙන වා ආපත්තිමොක්ඛො නත්ථි. තමත්ථං දස්සෙන්තො ආහ ‘‘පුරෙභත්ත’’න්තිආදි. චක්කසමාරුළ්හාති ඉරියාපථචක්කං වා සකටචක්කං වා සම්මා ආරුළ්හා. ජනපදාති ජනකොට්ඨාසා. පරියායන්තීති පරි පුනප්පුනං යන්ති ච ආයන්ති චාති. සත්තමං.