4. කොකිලවග්ගො

331. කොකිලජාතකං (4-4-1)

121. යො වෙ කාලෙ අසම්පත්තෙ, අතිවෙලං පභාසති;

එවං සො නිහතො සෙති, කොකිලායිව අත්‍රජො.

122. න හි සත්ථං සුනිසිතං, විසං හලාහලාමිව [හලාහලං ඉව (පී.)];

එවං නිකට්ඨෙ [නික්කඩ්ඪෙ (ස්‍යා.), නිකඩ්ඪෙ (ක.)] පාතෙති, වාචා දුබ්භාසිතා යථා.

123. තස්මා කාලෙ අකාලෙ වා [අකාලෙ ච (සී. ස්‍යා.)], වාචං රක්ඛෙය්‍ය පණ්ඩිතො;

නාතිවෙලං පභාසෙය්‍ය, අපි අත්තසමම්හි වා.

124. යො ච කාලෙ මිතං භාසෙ, මතිපුබ්බො විචක්ඛණො;

සබ්බෙ අමිත්තෙ ආදෙති, සුපණ්ණො උරගාමිවාති.

කොකිලජාතකං [කොකාලිකජාතකං (සබ්බත්ථ)] පඨමං.

332. රථලට්ඨිජාතකං (4-4-2)

125. අපි හන්ත්වා හතො බ්‍රූති, ජෙත්වා ජිතොති භාසති;

පුබ්බවක්ඛායිනො [පුබ්බමක්ඛායිනො (සී. ස්‍යා.)] රාජ, අඤ්ඤදත්ථු [එකදත්ථු (සී. පී.)] න සද්දහෙ.

126. තස්මා පණ්ඩිතජාතියො, සුණෙය්‍ය ඉතරස්සපි;

උභින්නං වචනං සුත්වා, යථා ධම්මො තථා කරෙ.

127. අලසො ගිහී කාමභොගී න සාධු, අසඤ්ඤතො පබ්බජිතො න සාධු;

රාජා න සාධු අනිසම්මකාරී, යො පණ්ඩිතො කොධනො තං න සාධු.

128. නිසම්ම ඛත්තියො කයිරා, නානිසම්ම දිසම්පති;

නිසම්මකාරිනො රාජ [රඤ්ඤො (සී. ස්‍යා.)], යසො කිත්ති ච වඩ්ඪතීති.

රථලට්ඨිජාතකං දුතියං.

333. පක්කගොධජාතකං (4-4-3)

129. තදෙව මෙ ත්වං විදිතො, වනමජ්ඣෙ රථෙසභ;

යස්ස තෙ ඛග්ගබද්ධස්ස, සන්නද්ධස්ස තිරීටිනො;

අස්සත්ථදුමසාඛාය, පක්කා ගොධා පලායථ.

130. නමෙ නමන්තස්ස භජෙ භජන්තං, කිච්චානුකුබ්බස්ස කරෙය්‍ය කිච්චං;

නානත්ථකාමස්ස කරෙය්‍ය අත්ථං, අසම්භජන්තම්පි න සම්භජෙය්‍ය.

131. චජෙ චජන්තං වනථං න කයිරා, අපෙතචිත්තෙන න සම්භජෙය්‍ය;

දිජො දුමං ඛීණඵලන්ති [ඵලංව (ක. සී. ස්‍යා. ක.), දුකනිපාතෙ පුටභත්තජාතකෙන සංසන්දෙතබ්බං] ඤත්වා, අඤ්ඤං සමෙක්ඛෙය්‍ය මහා හි ලොකො.

132. සො තෙ කරිස්සාමි යථානුභාවං, කතඤ්ඤුතං ඛත්තියෙ [ඛත්තියො (ස්‍යා. ක.)] පෙක්ඛමානො;

සබ්බඤ්ච තෙ ඉස්සරියං දදාමි, යස්සිච්ඡසී තස්ස තුවං දදාමීති.

පක්කගොධජාතකං [ගොධජාතකං (සී. ස්‍යා. පී.)] තතියං.

334. රාජොවාදජාතකං (4-4-4)

133. ගවං චෙ තරමානානං, ජිම්හං ගච්ඡති පුඞ්ගවො;

සබ්බා තා ජිම්හං ගච්ඡන්ති [සබ්බා ගාවී ජිම්හං යන්ති (සී. ස්‍යා.)], නෙත්තෙ ජිම්හං ගතෙ සති.

134. එවමෙව මනුස්සෙසු, යො හොති සෙට්ඨසම්මතො;

සො චෙ අධම්මං චරති, පගෙව ඉතරා පජා;

සබ්බං රට්ඨං දුඛං සෙති, රාජා චෙ හොති අධම්මිකො.

135. ගවං චෙ තරමානානං, උජුං ගච්ඡති පුඞ්ගවො;

සබ්බා ගාවී උජුං යන්ති [සබ්බා තා උජුං ගච්ඡන්ති (පී. අ. නි. 4.70)], නෙත්තෙ උජුං ගතෙ සති.

136. එවමෙව මනුස්සෙසු, යො හොති සෙට්ඨසම්මතො;

සො සචෙ ධම්මං චරති, පගෙව ඉතරා පජා;

සබ්බං රට්ඨං සුඛං සෙති, රාජා චෙ හොති ධම්මිකොති.

රාජොවාදජාතකං චතුත්ථං.

335. ජම්බුකජාතකං (4-4-5)

137. බ්‍රහා පවඩ්ඪකායො සො, දීඝදාඨො ච ජම්බුක;

න ත්වං තත්ථ කුලෙ ජාතො, යත්ථ ගණ්හන්ති කුඤ්ජරං.

138. අසීහො සීහමානෙන, යො අත්තානං විකුබ්බති;

කොත්ථූව [කුට්ඨූව (සී.), කුත්ථුව (ස්‍යා. පී)] ගජමාසජ්ජ, සෙති භූම්‍යා අනුත්ථුනං.

139. යසස්සිනො උත්තමපුග්ගලස්ස, සඤ්ජාතඛන්ධස්ස මහබ්බලස්ස;

අසමෙක්ඛිය ථාමබලූපපත්තිං, ස සෙති නාගෙන හතොයං ජම්බුකො.

140. යො චීධ කම්මං කුරුතෙ පමාය, ථාමබ්බලං අත්තනි සංවිදිත්වා;

ජප්පෙන මන්තෙන සුභාසිතෙන, පරික්ඛවා සො විපුලං ජිනාතීති.

ජම්බුකජාතකං පඤ්චමං.

336. බ්‍රහාඡත්තජාතකං (4-4-6)

141. තිණං තිණන්ති ලපසි, කො නු තෙ තිණමාහරි;

කිං නු තෙ තිණකිච්චත්ථි, තිණමෙව පභාසසි.

142. ඉධාගමා බ්‍රහ්මචාරී, බ්‍රහා ඡත්තො බහුස්සුතො;

සො මෙ [සො වෙ (ක.)] සබ්බං සමාදාය, තිණං නික්ඛිප්ප ගච්ඡති.

143. එවෙතං හොති කත්තබ්බං, අප්පෙන බහුමිච්ඡතා;

සබ්බං සකස්ස ආදානං, අනාදානං තිණස්ස ච. ( ) [(තිණස්ස චාටීසු ගතො, තත්ථ කා පරිදෙවනා) (සී. ස්‍යා.) (චාටීසු පක්ඛිපිත්වාන, තත්ථ කා පරිදෙවනා) (ක.)]

144. සීලවන්තො න කුබ්බන්ති, බාලො සීලානි කුබ්බති;

අනිච්චසීලං දුස්සීල්‍යං [දුස්සීලං (පී.)], කිං පණ්ඩිච්චං කරිස්සතීති.

බ්‍රහාඡත්තජාතකං ඡට්ඨං.

337. පීඨජාතකං (4-4-7)

145. න තෙ පීඨමදායිම්හා [මදාසිම්හ (පී. ක.)], න පානං නපි භොජනං;

බ්‍රහ්මචාරි ඛමස්සු මෙ, එතං පස්සාමි අච්චයං.

146. නෙවාභිසජ්ජාමි න චාපි කුප්පෙ, න චාපි මෙ අප්පියමාසි කිඤ්චි;

අථොපි මෙ ආසි මනොවිතක්කො, එතාදිසො නූන කුලස්ස ධම්මො.

147. එසස්මාකං කුලෙ ධම්මො, පිතුපිතාමහො සදා;

ආසනං උදකං පජ්ජං, සබ්බෙතං නිපදාමසෙ.

148. එසස්මාකං කුලෙ ධම්මො, පිතුපිතාමහො සදා;

සක්කච්චං උපතිට්ඨාම, උත්තමං විය ඤාතකන්ති.

පීඨජාතකං සත්තමං.

338. ථුසජාතකං (4-4-8)

149. විදිතං ථුසං උන්දුරානං [උන්දූරානං (ක.)], විදිතං පන තණ්ඩුලං;

ථුසං ථුසං [ථුසං ථූලං (සී.)] විවජ්ජෙත්වා, තණ්ඩුලං පන ඛාදරෙ.

150. යා මන්තනා අරඤ්ඤස්මිං, යා ච ගාමෙ නිකණ්ණිකා;

යඤ්චෙතං ඉති චීති ච, එතම්පි විදිතං මයා.

151. ධම්මෙන කිර ජාතස්ස, පිතා පුත්තස්ස මක්කටො;

දහරස්සෙව සන්තස්ස, දන්තෙහි ඵලමච්ඡිදා.

152. යමෙතං පරිසප්පසි [පරිසබ්බෙසි (ක.)], අජකාණොව සාසපෙ;

යොපායං හෙට්ඨතො සෙති [සෙසි (සී.)], එතම්පි විදිතං මයාති.

ථුසජාතකං අට්ඨමං.

339. බාවෙරුජාතකං (4-4-9)

153. අදස්සනෙන මොරස්ස, සිඛිනො මඤ්ජුභාණිනො;

කාකං තත්ථ අපූජෙසුං, මංසෙන ච ඵලෙන ච.

154. යදා ච සරසම්පන්නො, මොරො බාවෙරුමාගමා;

අථ ලාභො ච සක්කාරො, වායසස්ස අහායථ.

155. යාව නුප්පජ්ජතී බුද්ධො, ධම්මරාජා පභඞ්කරො;

තාව අඤ්ඤෙ අපූජෙසුං, පුථූ සමණබ්‍රාහ්මණෙ.

156. යදා ච සරසම්පන්නො, බුද්ධො ධම්මං අදෙසයි;

අථ ලාභො ච සක්කාරො, තිත්ථියානං අහායථාති.

බාවෙරුජාතකං නවමං.

340. විසය්හජාතකං (4-4-10)

157. අදාසි දානානි පුරෙ විසය්හ, දදතො ච තෙ ඛයධම්මො අහොසි;

ඉතො පරං චෙ න දදෙය්‍ය දානං, තිට්ඨෙය්‍යුං තෙ සංයමන්තස්ස භොගා.

158. අනරියමරියෙන සහස්සනෙත්ත, සුදුග්ගතෙනාපි අකිච්චමාහු;

මා වො ධනං තං අහු දෙවරාජ [අහුවා ජනින්ද (ක. සී. ස්‍යා. පී.)], යං භොගහෙතු විජහෙමු සද්ධං.

159. යෙන එකො රථො යාති, යාති තෙනාපරො රථො;

පොරාණං නිහිතං වත්තං, වත්තතඤ්ඤෙව [වද්ධං, වද්ධතඤ්ඤෙව (ක. සී. පී.)] වාසව.

160. යදි හෙස්සති දස්සාම, අසන්තෙ කිං දදාමසෙ;

එවංභූතාපි දස්සාම, මා දානං පමදම්හසෙති.

විසය්හජාතකං දසමං.

කොකිලවග්ගො [කොකාලිකවග්ගො (ක.)] චතුත්ථො.

තස්සුද්දානං –

අතිවෙලපභාසති ජීතවරො, වනමජ්ඣ රථෙසභ ජිම්හගමො;

අථ ජම්බු තිණාසනපීඨවරං, අථ තණ්ඩුල මොර විසය්හ දසාති.