4. චතුක්කනිපාතො

1. කාලිඞ්ගවග්ගො

301. චූළකාලිඞ්ගජාතකං (4-1-1)

1. විවරථිමාසං [විවරථ ඉමාසං (සී. ස්‍යා. පී.)] ද්වාරං, නගරං පවිසන්තු [පවිසිතුං මයා; (ක.)] අරුණරාජස්ස;

සීහෙන සුසිට්ඨෙන, සුරක්ඛිතං [සුසත්ථෙන, සුරක්ඛිතං (සී. පී.), සුසිට්ඨෙන (ක.)] නන්දිසෙනෙන.

2. ජයො කලිඞ්ගානමසය්හසාහිනං, පරාජයො අනයො [අජයො (ස්‍යා.), අන්විතො (ක.)] අස්සකානං;

ඉච්චෙව තෙ භාසිතං බ්‍රහ්මචාරි, න උජ්ජුභූතා විතථං භණන්ති.

3. දෙවා මුසාවාදමුපාතිවත්තා, සච්චං ධනං පරමං තෙසු [තථං පෙමකරං නු (ක.), තථං පරමං කරං නු (ස්‍යා.)] සක්ක;

තං තෙ මුසා භාසිතං දෙවරාජ, කිං වා පටිච්ච මඝවා මහින්ද.

4. නනු තෙ සුතං බ්‍රාහ්මණ භඤ්ඤමානෙ, දෙවා න ඉස්සන්ති පුරිසපරක්කමස්ස;

දමො සමාධි මනසො අභෙජ්ජො [අදෙජ්ජො (සී. පී.), අභිජ්ජො (ක.)], අබ්‍යග්ගතා නික්කමනඤ්ච [නික්ඛමනඤ්ච (සී.)] කාලෙ;

දළ්හඤ්ච විරියං පුරිසපරක්කමො ච, තෙනෙව ආසි විජයො අස්සකානන්ති.

චූළකාලිඞ්ගජාතකං පඨමං.

302. මහාඅස්සාරොහජාතකං (4-1-2)

5. අදෙය්‍යෙසු දදං දානං, දෙය්‍යෙසු නප්පවෙච්ඡති;

ආපාසු බ්‍යසනං පත්තො, සහායං නාධිගච්ඡති.

6. නාදෙය්‍යෙසු දදං දානං, දෙය්‍යෙසු යො පවෙච්ඡති;

ආපාසු බ්‍යසනං පත්තො, සහායමධිගච්ඡති.

7. සඤ්ඤොගසම්භොගවිසෙසදස්සනං, අනරියධම්මෙසු සඨෙසු නස්සති;

කතඤ්ච අරියෙසු ච අජ්ජවෙසු, මහප්ඵලං හොති අණුම්පි තාදිසු.

8. යො පුබ්බෙ කතකල්‍යාණො, අකා ලොකෙ සුදුක්කරං;

පච්ඡා කයිරා න වා කයිරා, අච්චන්තං පූජනාරහොති.

මහාඅස්සාරොහජාතකං දුතියං.

303. එකරාජජාතකං (4-1-3)

9. අනුත්තරෙ කාමගුණෙ සමිද්ධෙ, භුත්වාන පුබ්බෙ වසී එකරාජ;

සො දානි දුග්ගෙ නරකම්හි ඛිත්තො, නප්පජ්ජහෙ වණ්ණබලං පුරාණං.

10. පුබ්බෙව ඛන්තී ච තපො ච මය්හං, සම්පත්ථිතා දුබ්භිසෙන [දබ්බසෙනා (සී. පී.)] අහොසි;

තං දානි ලද්ධාන කථං නු රාජ, ජහෙ අහං වණ්ණබලං පුරාණං.

11. සබ්බා කිරෙවං පරිනිට්ඨිතානි, යසස්සිනං පඤ්ඤවන්තං විසය්හ;

යසො ච ලද්ධා පුරිමං උළාරං, නප්පජ්ජහෙ වණ්ණබලං පුරාණං.

12. පනුජ්ජ දුක්ඛෙන සුඛං ජනින්ද, සුඛෙන වා දුක්ඛමසය්හසාහි;

උභයත්ථ සන්තො අභිනිබ්බුතත්තා, සුඛෙ ච දුක්ඛෙ ච භවන්ති තුල්‍යාති.

එකරාජජාතකං තතියං.

304. දද්දරජාතකං (4-1-4)

13. ඉමානි මං දද්දර තාපයන්ති, වාචාදුරුත්තානි මනුස්සලොකෙ;

මණ්ඩූකභක්ඛා උදකන්තසෙවී, ආසීවිසං මං අවිසා සපන්ති.

14. සකා රට්ඨා පබ්බාජිතො, අඤ්ඤං ජනපදං ගතො;

මහන්තං කොට්ඨං කයිරාථ, දුරුත්තානං [දුරුත්තානි (ක.)] නිධෙතවෙ.

15. යත්ථ පොසං න ජානන්ති, ජාතියා විනයෙන වා;

න තත්ථ මානං කයිරාථ, වසමඤ්ඤාතකෙ ජනෙ.

16. විදෙසවාසං වසතො, ජාතවෙදසමෙනපි [ජාතවෙදභයෙනපි (ක.)];

ඛමිතබ්බං සපඤ්ඤෙන, අපි දාසස්ස තජ්ජිතන්ති.

දද්දරජාතකං චතුත්ථං.

305. සීලවීමංසනජාතකං (4-1-5)

17. නත්ථි ලොකෙ රහො නාම, පාපකම්මං පකුබ්බතො;

පස්සන්ති වනභූතානි, තං බාලො මඤ්ඤතී රහො.

18. අහං රහො න පස්සාමි, සුඤ්ඤං වාපි න විජ්ජති;

යත්ථ අඤ්ඤං [සුඤ්ඤං (ස්‍යා. ක.)] න පස්සාමි, අසුඤ්ඤං හොති තං මයා.

19. දුජ්ජච්චො ච සුජච්චො [අජච්චො (පී.)] ච, නන්දො ච සුඛවඩ්ඪිතො [සුඛවච්ඡකො (සී.), සුඛවච්ඡනො (ස්‍යා. පී.)];

වෙජ්ජො ච අද්ධුවසීලො [අථ සීලො (ක.)] ච, තෙ ධම්මං ජහු මත්ථිකා.

20. බ්‍රාහ්මණො ච කථං ජහෙ, සබ්බධම්මාන පාරගූ;

යො ධම්මමනුපාලෙති, ධිතිමා සච්චනික්කමොති.

සීලවීමංසනජාතකං පඤ්චමං.

306. සුජාතජාතකං (4-1-6)

21. කිමණ්ඩකා ඉමෙ දෙව, නික්ඛිත්තා කංසමල්ලකෙ;

උපලොහිතකා වග්ගූ, තං [තෙ (පී.)] මෙ අක්ඛාහි පුච්ඡිතො.

22. යානි පුරෙ තුවං දෙවි, භණ්ඩු නන්තකවාසිනී;

උච්ඡඞ්ගහත්ථා පචිනාසි, තස්සා තෙ කොලියං ඵලං.

23. උඩ්ඩය්හතෙ න රමති, භොගා විප්පජහන්ති තං [විප්පජහන්ති’මං (?)];

තත්ථෙවිමං පටිනෙථ, යත්ථ කොලං පචිස්සති.

24. හොන්ති හෙතෙ මහාරාජ, ඉද්ධිප්පත්තාය [ඉද්ධිමත්තාය (ක.)] නාරියා;

ඛම දෙව සුජාතාය, මාස්සා [මාසු (ක.)] කුජ්ඣ රථෙසභාති.

සුජාතජාතකං ඡට්ඨං.

307. පලාසජාතකං (4-1-7)

25. අචෙතනං බ්‍රාහ්මණ අස්සුණන්තං, ජානො අජානන්තමිමං පලාසං;

ආරද්ධවිරියො ධුවං අප්පමත්තො, සුඛසෙය්‍යං පුච්ඡසි කිස්ස හෙතු.

26. දූරෙ සුතො චෙව බ්‍රහා ච රුක්ඛො, දෙසෙ ඨිතො භූතනිවාසරූපො;

තස්මා නමස්සාමි ඉමං පලාසං, යෙ චෙත්ථ භූතා තෙ [තෙ ච (සී. පී.)] ධනස්ස හෙතු.

27. සො තෙ කරිස්සාමි යථානුභාවං, කතඤ්ඤුතං බ්‍රාහ්මණ පෙක්ඛමානො;

කථඤ්හි ආගම්ම සතං සකාසෙ, මොඝානි තෙ අස්සු පරිඵන්දිතානි.

28. යො තින්දුකරුක්ඛස්ස පරො [පුරො (ක.)] පිලක්ඛො [පිලක්ඛු (සී. පී.), මිලක්ඛු (ක.)], පරිවාරිතො පුබ්බයඤ්ඤො උළාරො;

තස්සෙස මූලස්මිං නිධි නිඛාතො, අදායාදො ගච්ඡ තං උද්ධරාහීති.

පලාසජාතකං සත්තමං.

308. සකුණජාතකං (4-1-8)

29. අකරම්හස තෙ කිච්චං, යං බලං අහුවම්හසෙ;

මිගරාජ නමො ත්‍යත්ථු, අපි කිඤ්චි ලභාමසෙ.

30. මම ලොහිතභක්ඛස්ස, නිච්චං ලුද්දානි කුබ්බතො;

දන්තන්තරගතො සන්තො, තං බහුං යම්පි ජීවසි.

31. අකතඤ්ඤුමකත්තාරං, කතස්ස අප්පටිකාරකං;

යස්මිං කතඤ්ඤුතා නත්ථි, නිරත්ථා තස්ස සෙවනා.

32. යස්ස සම්මුඛචිණ්ණෙන, මිත්තධම්මො න ලබ්භති;

අනුසූය [අනුසුය්‍ය (සී. පී.)] මනක්කොසං, සණිකං තම්හා අපක්කමෙති.

සකුණජාතකං අට්ඨමං.

309. ඡවකජාතකං (4-1-9)

33. සබ්බමිදං චරිමං කතං [චරිමවතං (සී. පී.)], උභො ධම්මං න පස්සරෙ;

උභො පකතියා චුතා, යො චායං මන්තෙජ්ඣාපෙති [මන්තජ්ඣායති (සී.), සජ්ඣාපයති (පී.)];

යො ච මන්තං අධීයති.

34. සාලීනං ඔදනං භුඤ්ජෙ, සුචිං මංසූපසෙචනං;

තස්මා එතං න සෙවාමි, ධම්මං ඉසීහි සෙවිතං.

35. පරිබ්බජ මහා ලොකො [මහාබ්‍රහ්මෙ (ක.)], පචන්තඤ්ඤෙපි පාණිනො;

මා තං අධම්මො ආචරිතො, අස්මා කුම්භමිවාභිදා.

36. ධිරත්ථු තං යසලාභං, ධනලාභඤ්ච බ්‍රාහ්මණ;

යා වුත්ති විනිපාතෙන, අධම්මචරණෙන වාති.

ඡවකජාතකං නවමං.

310. සෙය්‍යජාතකං (4-1-10)

37. සසමුද්දපරියායං, මහිං සාගරකුණ්ඩලං;

න ඉච්ඡෙ සහ නින්දාය, එවං සෙය්‍ය [සය්හ (සී. ස්‍යා. පී.)] විජානහි.

38. ධිරත්ථු තං යසලාභං, ධනලාභඤ්ච බ්‍රාහ්මණ;

යා වුත්ති විනිපාතෙන, අධම්මචරණෙන වා.

39. අපි චෙ පත්තමාදාය, අනගාරො පරිබ්බජෙ;

සායෙව ජීවිකා සෙය්‍යො, යා චාධම්මෙන එසනා.

40. අපි චෙ පත්තමාදාය, අනගාරො පරිබ්බජෙ;

අඤ්ඤං අහිංසයං ලොකෙ, අපි රජ්ජෙන තං වරන්ති.

සෙය්‍යජාතකං [සය්හජාතකං (සී. ස්‍යා. පී.)] දසමං.

කාලිඞ්ගවග්ගො [විවරවග්ගො (සී. පී.)] පඨමො.

තස්සුද්දානං –

විවරඤ්ච අදෙය්‍ය සමිද්ධවරං, අථ දද්දර පාපමහාතිරහො;

අථ කොලි පලාසවරඤ්ච කර, චරිමං සසමුද්දවරෙන දසාති.

2. පුචිමන්දවග්ගො

311. පුචිමන්දජාතකං (4-2-1)

41. උට්ඨෙහි චොර කිං සෙසි, කො අත්ථො සුපනෙන [සුපිතෙන (සී.), සුපිනෙන (පී. ක.)] තෙ;

මා තං ගහෙසුං [ගණ්හෙය්‍යුං (ක.)] රාජානො, ගාමෙ කිබ්බිසකාරකං.

42. යං නු [නූන (ස්‍යා.)] චොරං ගහෙස්සන්ති, ගාමෙ කිබ්බිසකාරකං;

කිං තත්ථ පුචිමන්දස්ස, වනෙ ජාතස්ස තිට්ඨතො.

43. න ත්වං අස්සත්ථ ජානාසි, මම චොරස්ස චන්තරං;

චොරං ගහෙත්වා රාජානො, ගාමෙ කිබ්බිසකාරකං;

අප්පෙන්ති [අච්චෙන්ති (ස්‍යා.)] නිම්බසූලස්මිං, තස්මිං මෙ සඞ්කතෙ මනො.

44. සඞ්කෙය්‍ය සඞ්කිතබ්බානි, රක්ඛෙය්‍යානාගතං භයං;

අනාගතභයා ධීරො, උභො ලොකෙ අවෙක්ඛතීති.

පුචිමන්දජාතකං පඨමං.

312. කස්සපමන්දියජාතකං (4-2-2)

45. අපි කස්සප මන්දියා, යුවා සපති හන්ති [සම්පටිහන්ති (ක.)] වා;

සබ්බං තං ඛමතෙ ධීරො, පණ්ඩිතො තං තිතික්ඛති.

46. සචෙපි සන්තො විවදන්ති, ඛිප්පං සන්ධීයරෙ පුන;

බාලා පත්තාව භිජ්ජන්ති, න තෙ සමථමජ්ඣගූ.

47. එතෙ භිය්‍යො සමායන්ති, සන්ධි තෙසං න ජීරති;

යො චාධිපන්නං ජානාති, යො ච ජානාති දෙසනං.

48. එසො හි උත්තරිතරො, භාරවහො ධුරද්ධරො;

යො පරෙසාධිපන්නානං, සයං සන්ධාතුමරහතීති.

කස්සපමන්දියජාතකං දුතියං.

313. ඛන්තීවාදීජාතකං (4-2-3)

49. යො තෙ හත්ථෙ ච පාදෙ ච, කණ්ණනාසඤ්ච ඡෙදයි;

තස්ස කුජ්ඣ මහාවීර, මා රට්ඨං විනසා [විනස්ස (ක. සී. ස්‍යා. ක.)] ඉදං.

50. යො මෙ හත්ථෙ ච පාදෙ ච, කණ්ණනාසඤ්ච ඡෙදයි;

චිරං ජීවතු සො රාජා, න හි කුජ්ඣන්ති මාදිසා.

51. අහූ අතීතමද්ධානං [අහු අතීතමද්ධානෙ (ස්‍යා. පී. ක.)], සමණො ඛන්තිදීපනො;

තං ඛන්තියායෙව ඨිතං, කාසිරාජා අඡෙදයි.

52. තස්ස කම්ම [කම්මස්ස (සී. පී.)] ඵරුසස්ස, විපාකො කටුකො අහු;

යං කාසිරාජා වෙදෙසි, නිරයම්හි සමප්පිතොති.

ඛන්තීවාදීජාතකං තතියං.

314. ලොහකුම්භිජාතකං (4-2-4)

53. දුජ්ජීවිතමජීවිම්හ, යෙ සන්තෙ [යෙසං නො (ස්‍යා. ක.)] න දදම්හසෙ;

විජ්ජමානෙසු භොගෙසු, දීපං නාකම්හ අත්තනො.

54. සට්ඨි [සට්ඨිං (ස්‍යා.)] වස්සසහස්සානි, පරිපුණ්ණානි සබ්බසො;

නිරයෙ පච්චමානානං, කදා අන්තො භවිස්සති.

55. නත්ථි අන්තො කුතො අන්තො, න අන්තො පටිදිස්සති;

තදා හි පකතං පාපං, මම තුය්හඤ්ච මාරිසා [මාරිස (සී. ස්‍යා. පී.)].

56. සොහං නූන ඉතො ගන්ත්වා, යොනිං ලද්ධාන මානුසිං;

වදඤ්ඤූ සීලසම්පන්නො, කාහාමි කුසලං බහුන්ති.

ලොහකුම්භිජාතකං චතුත්ථං.