521. තෙසකුණජාතකං (1)
1. ‘‘වෙස්සන්තරං තං පුච්ඡාමි, සකුණ භද්දමත්ථු තෙ;
රජ්ජං කාරෙතුකාමෙන, කිං සු කිච්චං කතං වරං’’.
2. ‘‘චිරස්සං වත මං තාතො, කංසො බාරාණසිග්ගහො;
පමත්තො අප්පමත්තං මං, පිතා පුත්තං අචොදයි.
3. ‘‘පඨමෙනෙව විතථං, කොධං හාසං නිවාරයෙ;
තතො කිච්චානි කාරෙය්ය, තං වතං ආහු ඛත්තිය.
4. ‘‘යං ත්වං තාත තපොකම්මං [තපෙ කම්මං (සී. ස්යා. පී.)], පුබ්බෙ කතමසංසයං;
රත්තො දුට්ඨො ච යං කයිරා, න තං කයිරා තතො පුන [පුනං (පී.)].
5. ‘‘ඛත්තියස්ස පමත්තස්ස, රට්ඨස්මිං රට්ඨවඩ්ඪන;
සබ්බෙ භොගා විනස්සන්ති, රඤ්ඤො තං වුච්චතෙ අඝං.
6. ‘‘සිරී තාත අලක්ඛී ච [සිරී ච තාත ලක්ඛී ච (ස්යා. පී.)], පුච්ඡිතා එතදබ්රවුං;
උට්ඨාන [උට්ඨානෙ (ස්යා.)] වීරියෙ පොසෙ, රමාහං අනුසූයකෙ.
7. ‘‘උසූයකෙ දුහදයෙ, පුරිසෙ කම්මදුස්සකෙ;
කාලකණ්ණී මහාරාජ, රමති [රමාති (ක.)] චක්කභඤ්ජනී.
8. ‘‘සො ත්වං සබ්බෙසු සුහදයො [සො ත්වං සබ්බෙසං සුහදයො (ස්යා. පී.), සො ත්වං සබ්බෙ සුහදයො (ක.)], සබ්බෙසං රක්ඛිතො භව;
අලක්ඛිං නුද මහාරාජ, ලක්ඛ්යා භව නිවෙසනං.
9. ‘‘ස ලක්ඛීධිතිසම්පන්නො, පුරිසො හි මහග්ගතො;
අමිත්තානං කාසිපති, මූලං අග්ගඤ්ච ඡින්දති.
10. ‘‘සක්කොපි හි භූතපති, උට්ඨානෙ නප්පමජ්ජති;
ස කල්යාණෙ ධිතිං කත්වා, උට්ඨානෙ කුරුතෙ මනො.
11. ‘‘ගන්ධබ්බා පිතරො දෙවා, සාජීවා [සඤ්ජීවා (පී.)] හොන්ති තාදිනො;
උට්ඨාහතො [උට්ඨහතො (ස්යා. පී.)] අප්පමජ්ජතො [මප්පමජ්ජතො (ක.)], අනුතිට්ඨන්ති දෙවතා.
12. ‘‘සො අප්පමත්තො අක්කුද්ධො [අක්කුට්ඨො (පී.)], තාත කිච්චානි කාරය;
වායමස්සු ච කිච්චෙසු, නාලසො වින්දතෙ සුඛං.
13. ‘‘තත්ථෙව තෙ වත්තපදා, එසාව [එසා ච (පී.)] අනුසාසනී;
අලං මිත්තෙ සුඛාපෙතුං, අමිත්තානං දුඛාය [දුක්ඛාය (පී.)] ච’’.
14. ‘‘සක්ඛිසි ත්වං [සක්ඛී තුවං (සී. ස්යා. පී.)] කුණ්ඩලිනි, මඤ්ඤසි ඛත්තබන්ධුනි [ඛත්තියබන්ධුනී (පී.)];
රජ්ජං කාරෙතුකාමෙන, කිං සු කිච්චං කතං වරං’’.
15. ‘‘ද්වෙව තාත පදකානි, යත්ථ [යෙසු (පී.)] සබ්බං පතිට්ඨිතං;
අලද්ධස්ස ච යො ලාභො, ලද්ධස්ස චානුරක්ඛණා.
16. ‘‘අමච්චෙ තාත ජානාහි, ධීරෙ අත්ථස්ස කොවිදෙ;
අනක්ඛා කිතවෙ තාත, අසොණ්ඩෙ අවිනාසකෙ.
17. ‘‘යො ච තං තාත රක්ඛෙය්ය, ධනං යඤ්චෙව තෙ සියා;
සූතොව රථං සඞ්ගණ්හෙ, සො තෙ කිච්චානි කාරයෙ.
18. ‘‘සුසඞ්ගහිතන්තජනො, සයං විත්තං අවෙක්ඛිය;
නිධිඤ්ච ඉණදානඤ්ච, න කරෙ පරපත්තියා.
19. ‘‘සයං ආයං වයං [ආයවයං (පී.)] ජඤ්ඤා, සයං ජඤ්ඤා කතාකතං;
නිග්ගණ්හෙ නිග්ගහාරහං, පග්ගණ්හෙ පග්ගහාරහං.
20. ‘‘සයං ජානපදං අත්ථං, අනුසාස රථෙසභ;
මා තෙ අධම්මිකා යුත්තා, ධනං රට්ඨඤ්ච නාසයුං.
21. ‘‘මා ච වෙගෙන කිච්චානි, කරොසි [කාරෙසි (සී. ස්යා. පී.)] කාරයෙසි වා;
වෙගසා හි කතං කම්මං, මන්දො පච්ඡානුතප්පති.
22. ‘‘මා තෙ අධිසරෙ මුඤ්ච, සුබාළ්හමධිකොධිතං [කොපිතං (සී. ස්යා.)];
කොධසා හි බහූ ඵීතා, කුලා අකුලතං ගතා.
23. ‘‘මා තාත ඉස්සරොම්හීති, අනත්ථාය පතාරයි;
ඉත්ථීනං පුරිසානඤ්ච, මා තෙ ආසි දුඛුද්රයො.
24. ‘‘අපෙතලොමහංසස්ස, රඤ්ඤො කාමානුසාරිනො;
සබ්බෙ භොගා විනස්සන්ති, රඤ්ඤො තං වුච්චතෙ අඝං.
25. ‘‘තත්ථෙව තෙ වත්තපදා, එසාව අනුසාසනී;
දක්ඛස්සුදානි පුඤ්ඤකරො, අසොණ්ඩො අවිනාසකො;
සීලවාස්සු [සීලවාස්ස (ටීකා)] මහාරාජ, දුස්සීලො විනිපාතිකො’’ [විනිපාතකො (පී.)].
26. ‘‘අපුච්ඡිම්හ කොසියගොත්තං [අපුච්ඡිම්හා කොසියගොත්තං (ස්යා.), අපුච්ඡම්හාපි කොසිකං (පී.)], කුණ්ඩලිනිං තථෙව ච;
ත්වං දානි වදෙහි ජම්බුක [ජම්බුක ත්වං දානි වදෙහි (ස්යා. පී.)], බලානං බලමුත්තමං’’.
27. ‘‘බලං පඤ්චවිධං ලොකෙ, පුරිසස්මිං මහග්ගතෙ;
තත්ථ බාහුබලං නාම, චරිමං වුච්චතෙ බලං.
28. ‘‘භොගබලඤ්ච දීඝාවු, දුතියං වුච්චතෙ බලං;
අමච්චබලඤ්ච දීඝාවු, තතියං වුච්චතෙ බලං.
29. ‘‘අභිජච්චබලං චෙව, තං චතුත්ථං අසංසයං;
යානි චෙතානි සබ්බානි, අධිගණ්හාති පණ්ඩිතො.
30. ‘‘තං බලානං බලං සෙට්ඨං, අග්ගං පඤ්ඤාබං බලං [වරං (සී.)];
පඤ්ඤාබලෙනුපත්ථද්ධො, අත්ථං වින්දති පණ්ඩිතො.
31. ‘‘අපි චෙ ලභති මන්දො, ඵීතං ධරණිමුත්තමං;
අකාමස්ස පසය්හං වා, අඤ්ඤො තං පටිපජ්ජති.
32. ‘‘අභිජාතොපි චෙ හොති, රජ්ජං ලද්ධාන ඛත්තියො;
දුප්පඤ්ඤො හි කාසිපති, සබ්බෙනපි න ජීවති.
33. ‘‘පඤ්ඤාව සුතං විනිච්ඡිනී [පඤ්ඤා සුතවිනිච්ඡිනී (ස්යා. පී.)], පඤ්ඤා කිත්ති සිලොකවඩ්ඪනී [වද්ධනී (පී.)];
පඤ්ඤාසහිතො නරො ඉධ, අපි දුක්ඛෙ සුඛානි වින්දති.
34. ‘‘පඤ්ඤඤ්ච ඛො අසුස්සූසං, න කොචි අධිගච්ඡති;
බහුස්සුතං අනාගම්ම, ධම්මට්ඨං අවිනිබ්භුජං.
35. ‘‘යො ච ධම්මවිභඞ්ගඤ්ඤූ [යො ධම්මඤ්ච විභාගඤ්ඤූ (පී.)], කාලුට්ඨායී මතන්දිතො;
අනුට්ඨහති කාලෙන, කම්මඵලං තස්ස ඉජ්ඣති [කම්මඵලං තස්සිජ්ඣති, ඵලං තස්ස සමිජ්ඣති (ක.)].
36. ‘‘අනායතන [නා’නායතන (පී.)] සීලස්ස, අනායතන [නා’නායතන (පී.)] සෙවිනො;
න නිබ්බින්දියකාරිස්ස, සම්මදත්ථො විපච්චති.
37. ‘‘අජ්ඣත්තඤ්ච පයුත්තස්ස, තථායතනසෙවිනො;
අනිබ්බින්දියකාරිස්ස, සම්මදත්ථො විපච්චති.
38. ‘‘යොගප්පයොගසඞ්ඛාතං, සම්භතස්සානුරක්ඛණං;
තානි ත්වං තාත සෙවස්සු, මා අකම්මාය රන්ධයි;
අකම්මුනා හි දුම්මෙධො, නළාගාරංව සීදති’’.
39. ‘‘ධම්මං චර මහාරාජ, මාතාපිතූසු ඛත්තිය;
ඉධ ධම්මං චරිත්වාන, රාජ සග්ගං ගමිස්සසි.
40. ‘‘ධම්මං චර මහාරාජ, පුත්තදාරෙසු ඛත්තිය;
ඉධ ධම්මං චරිත්වාන, රාජ සග්ගං ගමිස්සසි.
41. ‘‘ධම්මං චර මහාරාජ, මිත්තාමච්චෙසු ඛත්තිය;
ඉධ ධම්මං චරිත්වාන, රාජ සග්ගං ගමිස්සසි.
42. ‘‘ධම්මං චර මහාරාජ, වාහනෙසු බලෙසු ච;
ඉධ ධම්මං චරිත්වාන, රාජ සග්ගං ගමිස්සසි.
43. ‘‘ධම්මං චර මහාරාජ, ගාමෙසු නිගමෙසු ච…පෙ….
44. ‘‘ධම්මං චර මහාරාජ, රට්ඨෙසු [රට්ඨෙ (පී.)] ජනපදෙසු ච…පෙ….
45. ‘‘ධම්මං චර මහාරාජ, සමණ [සමණෙ (ස්යා. ක.)] බ්රාහ්මණෙසු ච…පෙ….
46. ‘‘ධම්මං චර මහාරාජ, මිගපක්ඛීසු ඛත්තිය;
ඉධ ධම්මං චරිත්වාන, රාජ සග්ගං ගමිස්සසි.
47. ‘‘ධම්මං චර මහාරාජ, ධම්මො චිණ්ණො සුඛාවහො [ධම්මො සුචිණ්ණො සුඛමාවහති (ක.)];
ඉධ ධම්මං චරිත්වාන, රාජ සග්ගං ගමිස්සසි.
48. ‘‘ධම්මං චර මහාරාජ, සඉන්දා [ඉන්දො (පී.), සින්දා (ක.)] දෙවා සබ්රහ්මකා;
සුචිණ්ණෙන දිවං පත්තා, මා ධම්මං රාජ පාමදො [පමාදො (පී. ක.)].
49. ‘‘තත්ථෙව තෙ [වෙතෙ (පී.)] වත්තපදා, එසාව [එසා ච (පී.)] අනුසාසනී;
සප්පඤ්ඤසෙවී කල්යාණී, සමත්තං සාම [සාමං (ක.)] තං විදූ’’ති.
තෙසකුණජාතකං පඨමං.