17. චත්තාලීසනිපාතො

521. තෙසකුණජාතකං (1)

1. ‘‘වෙස්සන්තරං තං පුච්ඡාමි, සකුණ භද්දමත්ථු තෙ;

රජ්ජං කාරෙතුකාමෙන, කිං සු කිච්චං කතං වරං’’.

2. ‘‘චිරස්සං වත මං තාතො, කංසො බාරාණසිග්ගහො;

පමත්තො අප්පමත්තං මං, පිතා පුත්තං අචොදයි.

3. ‘‘පඨමෙනෙව විතථං, කොධං හාසං නිවාරයෙ;

තතො කිච්චානි කාරෙය්‍ය, තං වතං ආහු ඛත්තිය.

4. ‘‘යං ත්වං තාත තපොකම්මං [තපෙ කම්මං (සී. ස්‍යා. පී.)], පුබ්බෙ කතමසංසයං;

රත්තො දුට්ඨො ච යං කයිරා, න තං කයිරා තතො පුන [පුනං (පී.)].

5. ‘‘ඛත්තියස්ස පමත්තස්ස, රට්ඨස්මිං රට්ඨවඩ්ඪන;

සබ්බෙ භොගා විනස්සන්ති, රඤ්ඤො තං වුච්චතෙ අඝං.

6. ‘‘සිරී තාත අලක්ඛී ච [සිරී ච තාත ලක්ඛී ච (ස්‍යා. පී.)], පුච්ඡිතා එතදබ්‍රවුං;

උට්ඨාන [උට්ඨානෙ (ස්‍යා.)] වීරියෙ පොසෙ, රමාහං අනුසූයකෙ.

7. ‘‘උසූයකෙ දුහදයෙ, පුරිසෙ කම්මදුස්සකෙ;

කාලකණ්ණී මහාරාජ, රමති [රමාති (ක.)] චක්කභඤ්ජනී.

8. ‘‘සො ත්වං සබ්බෙසු සුහදයො [සො ත්වං සබ්බෙසං සුහදයො (ස්‍යා. පී.), සො ත්වං සබ්බෙ සුහදයො (ක.)], සබ්බෙසං රක්ඛිතො භව;

අලක්ඛිං නුද මහාරාජ, ලක්ඛ්‍යා භව නිවෙසනං.

9. ‘‘ස ලක්ඛීධිතිසම්පන්නො, පුරිසො හි මහග්ගතො;

අමිත්තානං කාසිපති, මූලං අග්ගඤ්ච ඡින්දති.

10. ‘‘සක්කොපි හි භූතපති, උට්ඨානෙ නප්පමජ්ජති;

ස කල්‍යාණෙ ධිතිං කත්වා, උට්ඨානෙ කුරුතෙ මනො.

11. ‘‘ගන්ධබ්බා පිතරො දෙවා, සාජීවා [සඤ්ජීවා (පී.)] හොන්ති තාදිනො;

උට්ඨාහතො [උට්ඨහතො (ස්‍යා. පී.)] අප්පමජ්ජතො [මප්පමජ්ජතො (ක.)], අනුතිට්ඨන්ති දෙවතා.

12. ‘‘සො අප්පමත්තො අක්කුද්ධො [අක්කුට්ඨො (පී.)], තාත කිච්චානි කාරය;

වායමස්සු ච කිච්චෙසු, නාලසො වින්දතෙ සුඛං.

13. ‘‘තත්ථෙව තෙ වත්තපදා, එසාව [එසා ච (පී.)] අනුසාසනී;

අලං මිත්තෙ සුඛාපෙතුං, අමිත්තානං දුඛාය [දුක්ඛාය (පී.)] ච’’.

14. ‘‘සක්ඛිසි ත්වං [සක්ඛී තුවං (සී. ස්‍යා. පී.)] කුණ්ඩලිනි, මඤ්ඤසි ඛත්තබන්ධුනි [ඛත්තියබන්ධුනී (පී.)];

රජ්ජං කාරෙතුකාමෙන, කිං සු කිච්චං කතං වරං’’.

15. ‘‘ද්වෙව තාත පදකානි, යත්ථ [යෙසු (පී.)] සබ්බං පතිට්ඨිතං;

අලද්ධස්ස ච යො ලාභො, ලද්ධස්ස චානුරක්ඛණා.

16. ‘‘අමච්චෙ තාත ජානාහි, ධීරෙ අත්ථස්ස කොවිදෙ;

අනක්ඛා කිතවෙ තාත, අසොණ්ඩෙ අවිනාසකෙ.

17. ‘‘යො ච තං තාත රක්ඛෙය්‍ය, ධනං යඤ්චෙව තෙ සියා;

සූතොව රථං සඞ්ගණ්හෙ, සො තෙ කිච්චානි කාරයෙ.

18. ‘‘සුසඞ්ගහිතන්තජනො, සයං විත්තං අවෙක්ඛිය;

නිධිඤ්ච ඉණදානඤ්ච, න කරෙ පරපත්තියා.

19. ‘‘සයං ආයං වයං [ආයවයං (පී.)] ජඤ්ඤා, සයං ජඤ්ඤා කතාකතං;

නිග්ගණ්හෙ නිග්ගහාරහං, පග්ගණ්හෙ පග්ගහාරහං.

20. ‘‘සයං ජානපදං අත්ථං, අනුසාස රථෙසභ;

මා තෙ අධම්මිකා යුත්තා, ධනං රට්ඨඤ්ච නාසයුං.

21. ‘‘මා ච වෙගෙන කිච්චානි, කරොසි [කාරෙසි (සී. ස්‍යා. පී.)] කාරයෙසි වා;

වෙගසා හි කතං කම්මං, මන්දො පච්ඡානුතප්පති.

22. ‘‘මා තෙ අධිසරෙ මුඤ්ච, සුබාළ්හමධිකොධිතං [කොපිතං (සී. ස්‍යා.)];

කොධසා හි බහූ ඵීතා, කුලා අකුලතං ගතා.

23. ‘‘මා තාත ඉස්සරොම්හීති, අනත්ථාය පතාරයි;

ඉත්ථීනං පුරිසානඤ්ච, මා තෙ ආසි දුඛුද්‍රයො.

24. ‘‘අපෙතලොමහංසස්ස, රඤ්ඤො කාමානුසාරිනො;

සබ්බෙ භොගා විනස්සන්ති, රඤ්ඤො තං වුච්චතෙ අඝං.

25. ‘‘තත්ථෙව තෙ වත්තපදා, එසාව අනුසාසනී;

දක්ඛස්සුදානි පුඤ්ඤකරො, අසොණ්ඩො අවිනාසකො;

සීලවාස්සු [සීලවාස්ස (ටීකා)] මහාරාජ, දුස්සීලො විනිපාතිකො’’ [විනිපාතකො (පී.)].

26. ‘‘අපුච්ඡිම්හ කොසියගොත්තං [අපුච්ඡිම්හා කොසියගොත්තං (ස්‍යා.), අපුච්ඡම්හාපි කොසිකං (පී.)], කුණ්ඩලිනිං තථෙව ච;

ත්වං දානි වදෙහි ජම්බුක [ජම්බුක ත්වං දානි වදෙහි (ස්‍යා. පී.)], බලානං බලමුත්තමං’’.

27. ‘‘බලං පඤ්චවිධං ලොකෙ, පුරිසස්මිං මහග්ගතෙ;

තත්ථ බාහුබලං නාම, චරිමං වුච්චතෙ බලං.

28. ‘‘භොගබලඤ්ච දීඝාවු, දුතියං වුච්චතෙ බලං;

අමච්චබලඤ්ච දීඝාවු, තතියං වුච්චතෙ බලං.

29. ‘‘අභිජච්චබලං චෙව, තං චතුත්ථං අසංසයං;

යානි චෙතානි සබ්බානි, අධිගණ්හාති පණ්ඩිතො.

30. ‘‘තං බලානං බලං සෙට්ඨං, අග්ගං පඤ්ඤාබං බලං [වරං (සී.)];

පඤ්ඤාබලෙනුපත්ථද්ධො, අත්ථං වින්දති පණ්ඩිතො.

31. ‘‘අපි චෙ ලභති මන්දො, ඵීතං ධරණිමුත්තමං;

අකාමස්ස පසය්හං වා, අඤ්ඤො තං පටිපජ්ජති.

32. ‘‘අභිජාතොපි චෙ හොති, රජ්ජං ලද්ධාන ඛත්තියො;

දුප්පඤ්ඤො හි කාසිපති, සබ්බෙනපි න ජීවති.

33. ‘‘පඤ්ඤාව සුතං විනිච්ඡිනී [පඤ්ඤා සුතවිනිච්ඡිනී (ස්‍යා. පී.)], පඤ්ඤා කිත්ති සිලොකවඩ්ඪනී [වද්ධනී (පී.)];

පඤ්ඤාසහිතො නරො ඉධ, අපි දුක්ඛෙ සුඛානි වින්දති.

34. ‘‘පඤ්ඤඤ්ච ඛො අසුස්සූසං, න කොචි අධිගච්ඡති;

බහුස්සුතං අනාගම්ම, ධම්මට්ඨං අවිනිබ්භුජං.

35. ‘‘යො ච ධම්මවිභඞ්ගඤ්ඤූ [යො ධම්මඤ්ච විභාගඤ්ඤූ (පී.)], කාලුට්ඨායී මතන්දිතො;

අනුට්ඨහති කාලෙන, කම්මඵලං තස්ස ඉජ්ඣති [කම්මඵලං තස්සිජ්ඣති, ඵලං තස්ස සමිජ්ඣති (ක.)].

36. ‘‘අනායතන [නා’නායතන (පී.)] සීලස්ස, අනායතන [නා’නායතන (පී.)] සෙවිනො;

න නිබ්බින්දියකාරිස්ස, සම්මදත්ථො විපච්චති.

37. ‘‘අජ්ඣත්තඤ්ච පයුත්තස්ස, තථායතනසෙවිනො;

අනිබ්බින්දියකාරිස්ස, සම්මදත්ථො විපච්චති.

38. ‘‘යොගප්පයොගසඞ්ඛාතං, සම්භතස්සානුරක්ඛණං;

තානි ත්වං තාත සෙවස්සු, මා අකම්මාය රන්ධයි;

අකම්මුනා හි දුම්මෙධො, නළාගාරංව සීදති’’.

39. ‘‘ධම්මං චර මහාරාජ, මාතාපිතූසු ඛත්තිය;