၁. ပဌမအနိယတသိက္ခာပဒဝဏ္ဏနာ
၄၄၄-၅. ဥဒ္ဒေသန္တိ ဥဒ္ဒိသနံ၊ အာသာဠှိနက္ခတ္တံ နာမ ဝဿူပဂမပူဇာ. သောတဿ ရဟောတိ ဧတ္ထ ရဟော-ဝစနသာမညတော ဝုတ္တံ ဒုဋ္ဌုလ္လသာမညတော ဒုဋ္ဌုလ္လာရောစနပ္ပဋိစ္ဆာဒနသိက္ခာပဒေသု ပါရာဇိကဝစနံ ဝိယ. တသ္မာ ‘‘စက္ခုဿ ရဟေနေဝ ပန ပရိစ္ဆေဒေါ ကာတဗ္ဗော’’တိ ဝုတ္တံ. ကထံ ပညာယတီတိ စေ? ‘‘မာတုဂါမော နာမ တဒဟုဇာတာပိ ဒါရိကာ’’တိ ဝစနတော၊ ‘‘အလံကမ္မနိယေတိ သက္ကာ ဟောတိ မေထုနံ ဓမ္မံ ပဋိသေဝိတု’’န္တိ ဝစနတော စ ရဟောနိသဇ္ဇဿာဒေါ စေတ္ထ မေထုနသန္နိဿိတကိလေသော၊ န ဒုတိယေ ဝိယ ဒုဋ္ဌုလ္လဝါစဿာဒကိလေသော၊ တသ္မာ စ ပညာယတိ ‘‘သောတဿ ရဟော နာဓိပ္ပေတော’’တိ. ကေစိ ပန ‘‘တဉ္စ လဗ္ဘတီတိ ဝစနဿ ဒဿနတ္ထံ ဝုတ္တံ၊ တေန ဒုတိယေ ဝုတ္တာ ဝိညူ ပဋိဗလာ ဂဟိတာ ဟောတီ’’တိ ဝဒန္တိ. ယေန ဝါ သာတိ ဧတ္ထ ဝါ-သဒ္ဒေါ ‘‘တေန သော ဘိက္ခု ကာရေတဗ္ဗော ဝါ’’တိ ယောဇေတဗ္ဗော၊ သော စ ဝိကပ္ပတ္ထော၊ တသ္မာ ကာရေတဗ္ဗော ဝါ ပဋိဇာနမာနော၊ န ဝါ ကာရေတဗ္ဗော အပ္ပဋိဇာနမာနောတိ အတ္ထော. တေန ဝုတ္တံ အဋ္ဌကထာယံ ‘‘ပဋိဇာနမာနောဝ တေန သော ဘိက္ခု ကာရေတဗ္ဗော။ပေ။ န ကာရေတဗ္ဗော’’တိ. တသ္မာ ဧဝ ပါဠိယံ တဒတ္ထဒွယဒဿနတ္ထံ ‘‘သာ စေ ဧဝံ ဝဒေယျာ’’တိအာဒိ ဝုတ္တံ. ‘‘သဒ္ဓေယျဝစသာ’’တိ ဣမိနာ သောတာပန္နာ အတ္ထဘဉ္ဇနကံ န ဘဏန္တိ၊ သေသံ ဘဏန္တီတိ ဝါဒီနံ ဝါဒေါ ပဋိသေဓိတော ဟောတိ. ‘‘ဒိဋ္ဌ’’န္တိ ဝုတ္တတ္တာ ‘‘ဩလောကေသီ’’တိ သုန္ဒရံ. ရက္ခေယျာသီတိ မမ ဝိသေသံ ကဿစိ နာရောစေယျာသီတိ အဓိပ္ပါယော.
၄၄၆. ‘‘သာ စေ ဧဝံ ဝဒေယျ ‘အယျဿ မယာ သုတံ နိသိန္နဿ မာတုဂါမံ ဒုဋ္ဌုလ္လာဟိ ဝါစာဟိ ဩဘာသေန္တဿာ’’’တိ၊ ဣဒံ ကိမတ္ထမေတ္ထ ဝုတ္တံ၊ န အဓိပ္ပေတဉှေတံ ဣဓ သောတဿ ရဟော နာဓိပ္ပေတောတိ ကတွာတိ စေ? အလံကမ္မနိယဋ္ဌာနေ ဒုဋ္ဌုလ္လဝါစာပိ လဗ္ဘတိ၊ န ပန နာလံကမ္မနိယဋ္ဌာနေ မေထုနန္တိ ဒဿနတ္ထံ ဝုတ္တန္တိ ဝေဒိတဗ္ဗန္တိ. ယထာ ဧတံ၊ တထာ ‘‘သာ စေ ဧဝံ ဝဒေယျ ‘အယျဿ မယာ သုတံ မာတုဂါမဿ သန္တိကေ အတ္တကာမပါရိစရိယာယ ဝဏ္ဏံ ဘာသန္တဿာ’’’တိ ဧတမ္ပိ ဣဓ လဗ္ဘတိ၊ န ဒုတိယေ နာလံကမ္မနိယဋ္ဌာနတ္တာတိ ဧကေ. ကင်္ခါဝိတရဏိယံ (ကင်္ခါ. အဋ္ဌ. ဒုတိယာနိယတသိက္ခာပဒဝဏ္ဏနာ) ဣဓာပိ ဒုတိယာနိယတာဓိကာရေ ပါရာဇိကာပတ္တိဉ္စ ပရိဟာပေတွာ ဒုဋ္ဌုလ္လဝါစာပတ္တိယာ ဝုတ္တတ္တာ ပဌမာနိယတေ ဒုဋ္ဌုလ္လဝါစာပတ္တိ န ဝုတ္တာတိ စေ? ‘‘သာ စေ’’တိ တဿာ ပါဠိယာ ပေါတ္ထကာ သောဓေတဗ္ဗာ. ဂဏ္ဌိပဒေ စ ‘‘ဣဓ သိက္ခာပဒေ မေထုနကာယသံသဂ္ဂရဟောနိသဇ္ဇာနမေဝါဂတတ္တာ စက္ခုဿရဟောဝ ပမာဏ’’န္တိ လိခိတံ၊ ဒုတိယာနိယတာဓိကာရေ စ ‘‘အနန္ဓော ကာယသံသဂ္ဂံ ပဿတိ၊ အဗဓိရော ဒုဋ္ဌုလ္လံ သုဏာတိ၊ ကာယစိတ္တတော ကာယသံသဂ္ဂေါ၊ ဝါစာစိတ္တတော ဒုဋ္ဌုလ္လံ၊ ဥဘယေဟိ ဥဘယ’’န္တိ စ လိခိတံ. အဋ္ဌကထာယံ ‘‘သမုဋ္ဌာနာဒီနိ ပဌမပါရာဇိကသဒိသာနေဝါ’’တိ ဝုတ္တတ္တာပိ ဒုဋ္ဌုလ္လဝါဒေါ န သုန္ဒရော ‘‘တဒဟုဇာတာ’’တိ ဝုတ္တတ္တာတိ.
ပဌမအနိယတသိက္ခာပဒဝဏ္ဏနာ နိဋ္ဌိတာ.