၈. ကိံသုကောပမသုတ္တဝဏ္ဏနာ
၂၄၅. စတုန္နံ အရိယသစ္စာနံ ပရိညာဘိသမယာဒိဝသေန ဝိဝိဓဒဿနန္တိ ကိစ္စဝသေန နာနာဒဿနံ ဟောတီတိ ဝုတ္တံ၊ ‘‘ဒဿနန္တိ ပဌမမဂ္ဂဿေတံ အဓိဝစန’’န္တိ. တယိဒံ ဥပရိမဂ္ဂေသု ဘာဝနာပရိယာယဿ နိရုဠှတ္တာ ပဌမမဂ္ဂဿ ပဌမံ နိဗ္ဗာနဒဿနတော. တေနာဟ ‘‘ပဌမမဂ္ဂေါ ဟီ’’တိအာဒိ. ကောစိ ယထာဝုတ္တံ အဝိပရီတံ အတ္ထံ အဇာနန္တော ဉာဏဒဿနံ နာမ အာရမ္မဏကရဏဿ ဝသေန အတိပ္ပသင်္ဂံ အာသင်္ကေယျာတိ တံ နိဝတ္တေတုံ ‘‘ဂေါတြဘူ ပနာ’’တိအာဒိ ဝုတ္တံ. န ဒဿနန္တိ ဝုစ္စတီတိ ဧတ္ထ ရာဇဒဿနံ ဥဒါဟရန္တိ. စတ္တာရောပိ မဂ္ဂါ ဒဿနမေဝ ယထာဝုတ္တေနတ္ထေန၊ ဘာဝနာပရိယာယော ပန ဥပရိ တိဏ္ဏံ မဂ္ဂါနံ ပဌမမဂ္ဂဥပါယဿ ဘာဝနာကာရေန ပဝတ္တနတော. ဒဿနံ ဝိသုဒ္ဓိ ဧတ္ထာတိ ဒဿနဝိသုဒ္ဓိကံ၊ နိဗ္ဗာနံ. ဖဿာယတနံ ကမ္မဋ္ဌာနံ အဿ အတ္ထီတိ ဖဿာယတနကမ္မဋ္ဌာနိကော. ဧသ နယော သေသေသုပိ ပဒေသု.
ပဒေသသင်္ခါရေသူတိ သင်္ခါရေကဒေသေသု. ဟေဋ္ဌိမပရိစ္ဆေဒေန ပထဝိအာဒိကေ ဓမ္မမတ္တေ ဒိဋ္ဌေ ရူပပရိဂ္ဂဟော၊ စက္ခုဝိညာဏာဒိကေ တံသဟဂတဓမ္မမတ္တေ ဒိဋ္ဌေ အရူပပရိဂ္ဂဟော စ သိဇ္ဈတီတိ ဝဒန္တိ.
အဓိဂတမဂ္ဂမေဝ ကထေသီတိ ယေန မုခေန ဝိပဿနာဘိနိဝေသံ အကာသိ၊ တမေဝဿ မုခံ ကထေသိ. အယံ ပနာတိ ကမ္မဋ္ဌာနံ ပုစ္ဆန္တော ဘိက္ခု. ဣမေသန္တိ ဖဿာယတနကမ္မဋ္ဌာနိကပဉ္စက္ခန္ဓကမ္မဋ္ဌာနိကာနံ ဝစနံ. ‘‘အညမညံ န သမေတီ’’တိ ဝတွာ တမေဝတ္ထံ ပါကဋံ ကရောတိ ‘‘ပဌမေနာ’’တိအာဒိနာ. ပဉ္စက္ခန္ဓဝိမုတ္တဿ သင်္ခါရဿ အဘာဝါ ‘‘နိပ္ပဒေသေသူ’’တိ ဝုတ္တံ. တထေဝါတိ ယထေဝ ဖဿာယတနကမ္မဋ္ဌာနိကံ၊ တထေဝ တံ ပဉ္စက္ခန္ဓကမ္မဋ္ဌာနိကံ ပုစ္ဆိတွာ.
သမပ္ပဝတ္တာ ဓာတုယောတိ ရသာဒယော သရီရဓာတုယော သမပ္ပဝတ္တာ၊ န ဝိသမာကာရသဏ္ဌိတာ အဟေသုံ. တေနာဟ ‘‘ကလ္လသရီရံ ဗလပ္ပတ္တ’’န္တိ. ‘‘အတီတာ သင်္ခါရာ’’တိအာဒိ ဝိပဿနာဘိနိဝေသဝသေန ဝုတ္တံ. သမ္မသနံ သဗ္ဗတ္ထကမေဝ ဣစ္ဆိတဗ္ဗံ. စာရိဘူမိန္တိ ဂေါစရဋ္ဌာနံ.
ကာရကဘာဝန္တိ ဘာဝနာနုယုဉ္ဇနဘာဝံ. ပဏ္ဍုရောဂပုရိသောတိ ပဏ္ဍုရောဂီ ပုရိသော. အရိဋ္ဌန္တိ သုတ္တံ. ဘေသဇ္ဇံ ကတွာတိ ဘေသဇ္ဇပယောဂံ ကတွာ. ကရိဿာမီတိ ဘေသဇ္ဇံ ကရိဿာမိ. ဈာမထုဏော ဝိယာတိ ဒဍ္ဎထုဏော ဝိယ ခါရကဇာလနဒ္ဓတ္တာ တရုဏမကုလသန္တာနသဉ္ဆန္နတ္တာ.
ဒက္ခိဏဒွါရဂါမေတိ ဒက္ခိဏဒွါရသမီပေ ဂါမေ. လောဟိတကောတိ လောဟိတဝဏ္ဏော. ဩစိရကဇာတောတိ ဇာတဩလမ္ဗမာနစိရကော ဝိယ. အာဒိန္နသိပါဋိကောတိ ဂဟိတဖလပေါတကော. သန္ဒစ္ဆာယောတိ ဗဟလစ္ဆာယော. ယသ္မာ တဿ ရုက္ခဿ သာခါ အဝိရဠာ ဃနပ္ပတ္တာ အညမညံ သံသန္ဒိတွာ ဌိတာ၊ တသ္မာ ဆာယာပိဿ တာဒိသီတိ ဝုတ္တံ ‘‘သန္ဒစ္ဆာယော နာမ သံသန္ဒိတွာ ဌိတစ္ဆာယော’’တိ၊ ဃနစ္ဆာယောတိ အတ္ထော. တတ္ထာတိအာဒိ ဥပမာသံသန္ဒနံ.
ယေန ယေနာကာရေန အဓိမုတ္တာနန္တိ ဆဖဿာယတနာဒိမုခေန ယေန ယေန ဝိပဿနာဘိနိဝေသေန ဝိပဿန္တာနံ နိဗ္ဗာနဉ္စ အဓိမုတ္တာနံ. သုဋ္ဌု ဝိသုဒ္ဓံ ပရိညာတိသမယာဒိသိဒ္ဓိယာ. တေန တေနေဝါကာရေနာတိ အတ္တနာဓိမုတ္တာကာရေန. ဣဒါနိ တံ တံ အာကာရံ ဥပမာယ သဒ္ဓိံ ယောဇေတွာ ဒဿေတုံ ‘‘ယထာ ဟီ’’တိအာဒိ အာရဒ္ဓံ. တံ သုဝိညေယျမေဝ.
ဣဒန္တိ နဂရောပမံ. တံ သလ္လက္ခိတန္တိ ကိံသုကောပမဒီပိတံ အတ္ထဇာတံ သစေ သလ္လက္ခိတံ. အဿ ဘိက္ခုနော. ဓမ္မဒေသနတ္ထန္တိ ယထာသလ္လက္ခိတဿ အတ္ထဿ ဝသေန လဒ္ဓဝိသေသဿ ဥပဗြူဟနာယ. တဿေဝတ္ထဿာတိ တဿ ဒဿနဝိသုဒ္ဓိသင်္ခါတဿ အတ္ထဿ. စောရာသင်္ကာ န ဟောန္တိ မဇ္ဈိမဒေသရဇ္ဇဿ ပသန္နဘာဝတော. တိပုရိသုဗ္ဗေဓာနီတိ ဥဗ္ဗေဓေန တိပုရိသပ္ပမာဏာနိ နာနာဘိတ္တိဝိစိတ္တာနိ ထမ္ဘာနံ ဥပရိ ဝိဝိဓမာလာကမ္မာဒိဝိစိတ္တဓနုရာကာရလက္ခိတာနိ မနောရမာနိ. တေနာဟ ‘‘နဂရဿ အလင်္ကာရတ္ထ’’န္တိ. နဂရဒွါရဿ ထိရဘာဝါပါဒနဝသေန ဌပေတဗ္ဗတ္တာ ဝုတ္တံ ‘‘စောရနိဝါရဏတ္ထာနိပိ ဟောန္တိယေဝါ’’တိ. ပိဋ္ဌသင်္ဃာတဿာတိ ဒွါရဗာဟဿ. ‘‘ဣမေ အာဝါသိကာ၊ ဣမေ အာဂန္တုကာ၊ တတ္ထာပိ စ ဣမေဟိ နဂရဿ နဂရသာမိကဿ စ အတ္ထော. ဣမေသံ ဝသေန အနတ္ထော သိယာ’’တိ ဇာနနဉာဏသင်္ခါတေန ပဏ္ဍိစ္စေန သမန္နာဂတော. အညာတနိဝါရဏေ ပဋုဘာဝသင်္ခါတေန ဝေယျတ္တိယေန သမန္နာဂတော. ဌာနုပ္ပတ္တိကပညာသင်္ခါတာယာတိ တသ္မိံ တသ္မိံ အတ္ထကိစ္စေ တင်္ခဏုပ္ပဇ္ဇနကပဋိဘာနသင်္ခါတာယ.
ရညာ အာယုတ္တော နိယောဇိတော ရာဇာယုတ္တော၊ တတ္ထ တတ္ထ ရညော ကာတဗ္ဗကိစ္စေ ဌပိတပုရိသော. ကတိပါဟေယေဝါတိ ကတိပယဒိဝသေယေဝ အကိစ္စကရဏေန တဿ ဌာနံ ဝိဗ္ဘမော ဇာတောတိ ကတွာ ဝုတ္တံ – ‘‘သဗ္ဗာနိ ဝိနိစ္ဆယဋ္ဌာနာဒီနိ ဟာရေတွာ’’တိ.
သီသမဿ ဆိန္ဒာဟီတိ သီသဘူတံ ဥတ္တမင်္ဂဋ္ဌာနိယံ တတ္ထ တဿ ရာဇကိစ္စံ ဆိန္ဒာတိ အတ္ထော. အညထာ တဿ ပါကတိကေ အတ္ထေ ဂယှမာနေ ပါဏာတိပါတော အာဏတ္တော နာမ သိယာ. န ဟိ စက္ကဝတ္တိရာဇာ တာဒိသံ အာဏာပေတိ၊ အညေသမ္ပိ တတော နိဝါရကတ္တာ. အထ ဝါ ဆိန္ဒာဟီတိ မမ အာဏာယ အဿ သီသံ ဆိန္ဒန္တော ဝိယ အတ္တာနံ ဒဿေဟိ၊ ဧဝံ သော တတ္ထောဝါဒပဋိကရတ္တပတ္တော ဩဒမေယျာတိ၊ တထာ စေဝ ဥပရိ ပဋိပတ္တိ အာဂတာ. တတ္ထာတိ ဧတသ္မိံ ပစ္စန္တိမနဂရေ.
ဥပ္ပန္နေနာတိ သမထကမ္မဋ္ဌာနေ ဥပ္ပန္နေန.
တဿေဝါတိ သက္ကာယသင်္ခါတဿ နဂရဿ ‘‘ဒွါရာနီ’’တိ ဝုတ္တာနီတိ အာနေတွာ သမ္ဗန္ဓော. ‘‘သီဃံ ဒူတယုဂ’’န္တိ ဝုတ္တာတိ ယောဇနာ. ဟဒယဝတ္ထုရူပဿ မဇ္ဈေ သိင်္ဃာဋကဘာဝေန ဂဟိတတ္တာ ‘‘ဟဒယဝတ္ထုဿ နိဿယဘူတာနံ မဟာဘူတာန’’န္တိ ဝုတ္တံ. ယဒိ ဧဝံ ဝတ္ထုရူပမေဝ ဂဟေတဗ္ဗံ၊ တဒေဝေတ္ထ အဂ္ဂဟေတွာ ကသ္မာ မဟာဘူတဂ္ဂဟဏန္တိ အာဟ ‘‘ဝတ္ထုရူပဿ ဟီ’’တိအာဒိ. ယာဒိသောတိ သမ္မာဒိဋ္ဌိအာဒီနံ ဝသေန ယာဒိသော ဧဝ ပုဗ္ဗေ အာဂတဝိပဿနာမဂ္ဂေါ. ‘‘အယမ္ပိ အဋ္ဌင်္ဂသမန္နာဂတတ္တာ တာဒိသော ဧဝါ’’တိ ဝတွာ အရိယမဂ္ဂေါ ‘‘ယထာဂတမဂ္ဂေါ’’တိ ဝုတ္တော. ဣဒံ တာဝေတ္ထာတိ ဧတ္ထ ဧတသ္မိံ သုတ္တေ ဓမ္မဒေသနတ္ထံ အာဘတာယ ယထာဝုတ္တဥပမာယ ဣဒံ သံသန္ဒနံ.
ဣဒံ သံသန္ဒနန္တိ ဣဒါနိ ဝက္ခမာနံ ဥပမာယ သံသန္ဒနံ. နဂရသာမိဥပမာ ပဉ္စက္ခန္ဓဝသေန ဒဿနဝိသုဒ္ဓိပတ္တံ ခီဏာသဝံ ဒဿေတုံ အာဘတာ. သိင်္ဃာဋကူပမာ စတုမဟာဘူတဝသေန ဒဿနဝိသုဒ္ဓိပတ္တံ ခီဏာသဝံ ဒဿေတုံ အာဘတာတိ ယောဇနာ. ‘‘စတုသစ္စမေဝ ကထိတ’’န္တိ ဝတွာ တာနိ သစ္စာနိ နိဒ္ဓါရေတွာ ဒဿေတုံ ‘‘သကလေနပိ ဟီ’’တိအာဒိ ဝုတ္တံ. ဣဓ နဂရသမ္ဘာရော ဆဒွါရာဒယော. တေန ဟိ ဆဖဿာယတနာဒယော ဥပမိတာ. တေ ပန ဒုက္ခသစ္စပရိယာပန္နာတိ ဝုတ္တံ ‘‘နဂရသမ္ဘာရေန ဒုက္ခသစ္စမေဝ ကထိတ’’န္တိ.
ကိံသုကောပမသုတ္တဝဏ္ဏနာ နိဋ္ဌိတာ.