ပဌမဂါထာသင်္ဂဏိကံ

သတ္တနဂရေသု ပညတ္တသိက္ခာပဒဝဏ္ဏနာ

၃၃၅. ဧကံသန္တိ ဧတ္ထ ဘုမ္မတ္ထေ ဥပယောဂဝစနန္တိ အာဟ ‘‘ဧကသ္မိံ အံသေ’’တိ. ဒသနခသမောဓာနသမုဇ္ဇလန္တိ ဒသန္နံ နခါနံ သမူဟေန သုဋ္ဌု ဥဇ္ဇလံ. ဧတ္ထ ‘‘သမုဇ္ဇလ’’န္တိ ဣမိနာ အဉ္ဇလိန္တိ ပဒဿ အာဒရေန၊ အဘိမုခံ ဝါ ဇလတိ ဒိဗ္ဗတီတိ အဉ္ဇလီတိ အတ္ထံ ဒဿေတိ. အာသီသမာနရူပေါဝါတိ ဧတ္ထ အာသီသမာနရူပေါ ဧဝါတိ အတ္ထံ ပဋိက္ခိပန္တော အာဟ ‘‘ပစ္စာသီသမာနရူပေါ ဝိယာ’’တိ. ဧတ္ထ ‘‘ဝိယာ’’တိ ဣမိနာ ‘‘အာသီသမာနော ဣဝါ’’တိ ပဒဝိဘာဂံ ကတွာ ဣဝသဒ္ဒေါ ဥပမတ္ထဇောတကောတိ ဒဿေတိ. ကိဿာတိ ဧတ္ထ ကရဏတ္ထေ ဆဋ္ဌီဝိဘတ္တိ ဟောတီတိ အာဟ ‘‘ကေန ကာရဏေနာ’’တိ. ဣဓာတိ မမ နိသိန္နဋ္ဌာနံ. ‘‘အာဂတော’’တိ ဣမိနာ ဣဓမာဂတောတိ ဧတ္ထ မကာရော ပဒသန္ဓိကရမတ္တောတိ ဒဿေတိ. အဿာတိ ဥပါလိဿ ဝိဿဇ္ဇေသီတိ သမ္ဗန္ဓော. သဗ္ဗတ္ထာတိ သဗ္ဗေသု ပဉှေသု. ဣတီတိ ဧဝံ.

တတ္ထာတိ ဝိဿဇ္ဇနေ. ဘဒ္ဒကော တေ ဥမ္မင်္ဂေါတိ ဧတ္ထ ဥမ္မင်္ဂသဒ္ဒေါ ပဉှဝါစကောတိ အာဟ ‘‘ဘဒ္ဒကာ တေ ပဉှာ’’တိ. တတ္ထ တေတိ တဝ. ကသ္မာ ပဉှာ ‘‘ဥမ္မင်္ဂေါ’’တိ ဝုစ္စတီတိ အာဟ ‘‘ပဉ္စာ ဟီ’’တိအာဒိ. ဟိ ယသ္မာ ဥမ္မင်္ဂေါတိ ဝုစ္စတိ၊ တသ္မာ ပဉှာ ဥမ္မင်္ဂေါ နာမာတိ ယောဇနာ. ‘‘ဥမ္မုဇ္ဇိတွာ ဌိတတ္တာ’’တိ ဣမိနာ ဥမ္မုဇ္ဇတီတိ ဥမ္မင်္ဂေါတိ ဝစနတ္ထံ ဒဿေတိ. မုဇဓာတု ဥကာရဿ အကာရော၊ အဝိဇ္ဇန္ဓကာရသင်္ခါတာ ဥဒကတော ဥမ္မုဇ္ဇတီတိ အတ္ထော. ‘‘တဂ္ဃါ’’တိ နိပါတဿ တသ္မာ ကာရဏာတိ အတ္ထံ ဒဿေန္တော အာဟ ‘‘ယသ္မာ’’တိအာဒိ. ‘‘သမ္ပဋိစ္ဆနတ္ထေ’’တိ ဣမိနာ တဂ္ဃသဒ္ဒေါ သာဓုအတ္ထောတိ ဒဿေတိ၊ တဂ္ဃ သာဓူတိ အတ္ထော. တီဏိယေဝါတိ ‘‘သမာဒဟိတွာ ဝိသိဗ္ဗေန္တီ’’တိ ဧကံ၊ ‘‘သာမိသေနာ’’တိ ဧကံ၊ ‘‘သသိတ္ထက’’န္တိ ဧကန္တိ ဣမာနိ တီဏိယေဝ.

စတုဝိပတ္တိဝဏ္ဏနာ

၃၃၆. ယံ တံ ပုစ္ဆိမှာတိ ဧတ္ထ နိဂ္ဂဟိတတော ပရံ အကာရလောပေါတိ အာဟ ‘‘ယံ တံ အပုစ္ဆိမှာ’’တိ. တတ္ထ ယန္တိ ပဉှံ. တန္တိ တုဝံ. ‘‘တွ’’န္တိပိ ပါဌော၊ အယမေဝတ္ထော. တံ တဒေဝါတိ တံ တံ ဧဝ ပဉှံ. အညထာတိ အညံ အာကာရံ.

ယေ ဒုဋ္ဌုလ္လာ သာ သီလဝိပတ္တီတိ ဧတ္ထ နနု သီလဝိပတ္တိံ ပုစ္ဆန္တော ပဉှော နတ္ထိ၊ ကသ္မာ ပန ‘‘သာ သီလဝိပတ္တီ’’တိ ဝိဿဇ္ဇနံ ဝုတ္တန္တိ အာဟ ‘‘ကိဉ္စာပီ’’တိအာဒိ. ဧတန္တိ ‘‘ယေ ဒုဋ္ဌုလ္လာ သာ သီလဝိပတ္တီ’’တိ ဝစနံ. တမေဝတ္ထံ ဝိတ္ထာရေန္တော အာဟ ‘‘စတူသု ဟီ’’တိအာဒိ. ဝတွာတိ သံခေပေန ဝတွာ.

တိဿန္နံ ဝိပတ္တီနန္တိ သီလဝိပတ္တိတော အဝသေသာနံ တိဿန္နံ ဝိပတ္တီနံ. တတ္ထာတိ ‘‘ထုလ္လစ္စယ’’န္တိအာဒိဝစနေ.

‘‘အဗ္ဘာစိက္ခန္တီ’’တိ ပဒဿ ကတ္တာရံ ဒဿေန္တော အာဟ ‘‘ဝဒန္တာ’’တိ. ‘‘တထာဟ’’န္တိအာဒိနာ ဝဒနာကာရံ ဒဿေတိ.

‘‘အယံ ဆဟီ’’တိ ဣမိနာ အယံ သာတိ ဧတ္ထ သာသဒ္ဒေါ ပဒါလင်္ကာရောတိ ဒဿေတိ. ဧတ္တာဝတာတိ ဧတ္တကေန ‘‘ထုလ္လစ္စယ’’န္တိအာဒိဝစနမတ္တေန. ဝိဿဇ္ဇိတံ ဟောတီတိ သမ္ဗန္ဓော.

ဆေဒနကာဒိဝဏ္ဏနာ

၃၃၇. ကတိ ဆေဒနကာနီတိအာဒိပုစ္ဆာနံ အနုသန္ဓိပုစ္ဆာဘာဝံ ဒဿေန္တော အာဟ ‘‘ယသ္မာ ပနာ’’တိအာဒိ. ပုစ္ဆာ ဟိ အနုသန္ဓိအနနုသန္ဓိဝသေန ဒုဝိဓာ. တတ္ထ ဝိဿဇ္ဇနေန အနုသန္ဓိဝသေန ပုစ္ဆာ အနုသန္ဓိပုစ္ဆာ နာမ၊ ဝိဿဇ္ဇနမနပေက္ခိတွာ ယထာကာမပုစ္ဆာ အနနုသန္ဓိပုစ္ဆာ နာမ. တာသံ ဝိတ္ထာရော နေတ္တိအဋ္ဌကထာဒီသု ဂဟေတဗ္ဗော. ဣဓာပိ ‘‘ဧကာဒသ ယာဝတတိယကာ’’တိ ဝိဿဇ္ဇနေန အနုသန္ဓာနတ္တာ အနုသန္ဓိပုစ္ဆာ နာမ. ယသ္မာ ပန ဝိဿဇ္ဇိတောတိ သမ္ဗန္ဓော. သင်္ခါဝသေနာတိ ဧကာဒသာ’’တိ သင်္ခါယ သတ္တိယာ၊ အာယတ္တေန ဝါ. သင်္ခါနုသန္ဓိဝသေနေဝါတိ ‘‘ကတီ’’တိ သင်္ခါယ အနုသန္ဓိဝသေန ဧဝ. တေသန္တိ ပဉှာနံ. တတ္ထာတိ ‘‘ဆ ဆေဒနကာနီ’’တိအာဒိပါဌေ. ဣဒမေဝါတိ ဣဒံ ဧဝ ဝစနံ. အပုဗ္ဗန္တိ ပုဗ္ဗေ န ဝုတ္တံ၊ အပေါရာဏံ နဝန္တိ အတ္ထော. ယံ ပနေတန္တိ ယံ ပန ဧတံ ဝစနံ. ‘‘သောဠသာ’’တိ ဣမိနာ သောဒသာတိ ဧတ္ထ ဒကာရဿ ဠကာရံ ကတွာ ‘‘သောဠသာ’’တိ ပါဌောပိ ယုဇ္ဇတီတိ ဒဿေတိ. ဇာနန္တိ ပညတ္တာတိ ဧတ္ထ ‘‘ဧဝံ ဝတွာ’’တိ ပါဌသေသံ အဇ္ဈာဟရိတွာ ယောဇေတဗ္ဗဘာဝံ ဒဿေန္တော အာဟ ‘‘ဇာန’’န္တိ ဧဝံ ဝတွာ ပညတ္တာ’’တိ. တေတိ ‘‘ဇာန’’န္တိ ပညတ္တာ သိက္ခာပဒါတိ အတ္ထော. ဧဝန္တိ ဝက္ခမာနနယေန. ပဝိသေယျာတီတိ ဧတ္ထ ဣတိသဒ္ဒေါ ပရိသမာနတ္ထော. ဣတိ ဝေဒိတဗ္ဗောတိ ယောဇနာ.

အသာဓာရဏာဒိဝဏ္ဏနာ

၃၃၈. ပုရိမ ပဉှန္တိ ‘‘ကတိ ဆေဒနကာနီ’’တိအာဒိပဉှာနံ ပုရေ ဝုတ္တံ ပဉှံ. တတ္ထာတိ ‘‘ဝီသံ ဒွေ သတာနီ’’တိအာဒိပါဌေ. ‘‘ဒွေအနိယတေဟီ’’တိ ပဒဿ အသမာဟာရဒိဂုဝါကျံ ဒဿေန္တော အာဟ ‘‘ဒွီဟိ အနိယတေဟီ’’တိ. ‘‘သဒ္ဓိ’’န္တိ ဣမိနာ သဟာဒိယောဂေ ကရဏဝစနန္တိ ဒဿေတိ.

ဂါထာယံ ‘‘ဓောဝနဉ္စ သိက္ခာပဒ’’န္တိအာဒိနာ ယောဇနာ ကာတဗ္ဗာ. ဒွေ လောမာတိ ဒွေ ဧဠကလောမသိက္ခာပဒါနိ.

‘‘သကလော’’တိအာဒိကာယ အဍ္ဎတေယျဂါထာယ ယောဇနာ သုဝိညေယျာဝ.

သံဃမှာ ဒသ နိဿရေတိ ဧတ္ထ ‘‘သံဃမှာ နိဿာရီယတီ’’တိ (ပါစိ. ၆၈၀၊ ၇၃၀) ဧဝံ ဝုတ္တာ ဒသာတိ ယောဇနာနယံ ဒဿေန္တော အာဟ ‘‘သံဃမှာ နိဿာရီယတီ’’တိအာဒိ. တတ္ထာတိ ဘိက္ခုနိဝိဘင်္ဂေ. တထာတိ ယထာ ခုဒ္ဒကာ၊ တထာတိ အတ္ထော. ဣတီတိ ဧဝံ.

တေသန္တိ ပါရာဇိကာနံ. ကဏှသပ္ပါဒယော ဒုရာသဒါ ဝိယ ဒုရာသဒါ ဟောန္တီတိ ယောဇနာ. ‘‘ဒုရူပဂမနာတိ ဣမိနာ သဒဓာတုယာ ဂတျတ္ထံ ဒဿေတိ. ဒုရာသဇ္ဇနာတိ ဒုက္ခေန အာသဇ္ဇိတဗ္ဗာ၊ အာသဇ္ဇိတုံ န သုကရာတိ အတ္ထော. သမူပမာတိ သမဥပမာ. သမူပမာကာရံ ဒဿေန္တော အာဟ ‘‘ယထာ’’တိအာဒိ.

သာဓာရဏန္တိ အဋ္ဌဟိ ပါရာဇိကေဟိ သာဓာရဏံ. ဧကေကဿ ပါရာဇိကဿာတိ သမ္ဗန္ဓော. အဝိရူဠှီ ဘဝန္တိ တေတိ ဧတ္ထ ဥပမာနောပမေယျာနံ ပါကဋဘာဝံ ကတွာ ယောဇနာနယံ ဒဿေန္တော အာဟ ‘‘ယထာ ဧတေ’’တိအာဒိ. အဝိရူဠှိဓမ္မာတိ အဝိရူဠှီသဘာဝါ. ပကတိသီလဘာဝေနာတိ ပကတိယာ သီလဝန္တဘာဝေန၊ ‘‘ပကတိသီလာဘာဝေနာ’’တိပိ ပါဌော၊ ပကတိသီလဿ အဘာဝေန၊ အဘာဝဟေတူတိ အတ္ထော. ဧတ္တာဝတာတိ ဧတ္တကေန ‘‘အဋ္ဌေဝ ပါရာဇိကာ’’တိအာဒိဝစနမတ္တေန၊ ဒဿိတံ ဟောတီတိ သမ္ဗန္ဓော. ဝိဘတ္တိယောတိ ပါရာဇိကာဒိဝသေန ဝိဘဇိတဗ္ဗာတိ ဝိဘတ္တိယောတိ. တတ္ထာတိ ‘‘တေဝီသတိ သံဃာဒိသေသာ’’တိအာဒိပါဌေ. သဗ္ဗသင်္ဂါဟိကဝစနန္တိ သဗ္ဗေသံ တိဏ္ဏံ သမထာနံ၊ သဗ္ဗာသံ ဝါ အာပတ္တီနံ သမထာနံ သင်္ဂါဟိကဝစနံ. ‘‘ဒွီဟိ သမထေဟီ’’တိ သမ္မုခါဝိနယေန စ ပဋိညာတကရဏေန စာတိ ဒွီဟိ သမထေဟိ.

ဧတန္တိ ‘‘ဒွေ ဥပေါသထာ ဒွေ ပဝါရဏာ’’တိ ဝစနံ. ဝိဘဇနာနီတိ ဝိဘဇိတဗ္ဗာနံ ဝိဘဇနကိရိယာယ အဝိနာဘာဝတော ဘာဝဝသေန ဝုတ္တံ၊ တသ္မာ ဝိဘဇိတဗ္ဗာတိ ဝိဘတ္တိယောတိ ဝစနတ္ထော ကာတဗ္ဗော. အပရာပိ ဣမာ ဝိဘတ္တိယော ဟောန္တီတိ ယောဇနာ. ဟေဋ္ဌာ ဝုတ္တဿ ‘‘ဝိဘတ္တိမတ္တဒဿနေနေဝ စေတံ ဝုတ္တံ၊ န သမထေဟိ ဝူပသမနဝသေနာ’’တိ ဝစနဿ အတ္ထနယတော အညံ အတ္ထနယံ ဒဿေန္တော အာဟ ‘‘အထဝါ’’တိအာဒိ၊ ‘‘ဣမာပိ ဝိဘတ္တိယော’’တိ ပဒံ ‘‘နိဿာယာ’’တိ ပဒေ အဝုတ္တကမ္မံ. နိဿာယ အာပဇ္ဇန္တီတိ သမ္ဗန္ဓော. တာတိ အာပတ္တိယော. ဝုတ္တပ္ပကာရေဟေဝါတိ တီဟိ သမထေဟီတိ ဝုတ္တပကာရေဟေဝ. တံမူလိကာနန္တိ တေ ဧဝ ဥပေါသထာဒယော မူလမေတာသန္တိ တံမူလိကာ၊ တာသံ. ဣမိနာ ကာရိယူပစာရေန ဝုတ္တနယံ ဒဿေတိ. တာ ဝိဘတ္တိယောတိ ဥပေါသထာဒိဝိဘတ္တိယော.

ပါရာဇိကာဒိအာပတ္တိဝဏ္ဏနာ

၃၃၉. ဧဝံ ဝိဿဇ္ဇေတွာတိ သမ္ဗန္ဓော. ယဒိဒံ အာပတ္တိပါရာဇိကံ နာမာတိ ယောဇနာ. အာပတ္တိပါရာဇိကန္တိ အာပတ္တိသင်္ခါတံ ပါရာဇိကံ. ‘‘ပရာဇယမာပန္နော’’တိ ဣမိနာ သာသနတော ပုဂ္ဂလံ ပရာဇေတီတိ ပါရာဇိကန္တိ ဝစနတ္ထံ ဒဿေတိ. ဏျပစ္စယော ဟေတုကတွတ္ထဝါစကော၊ ယကာရဿ ကကာရော. စုတောတိ စဝကော. ပရဒ္ဓေါတိ ဝိရဒ္ဓေါ. ဘဋ္ဌောတိ ပတိတော. နိရင်္ကတောတိ သံဃမှာ အပသာရိတော. အနီဟတေ တသ္မိံ ပုဂ္ဂလေတိ တသ္မိံ ပုဂ္ဂလေ သံဃမှာ နီဟရိတွာ န ဟရိတေ၊ အနပနီတေတိ အတ္ထော. ‘‘ဥပေါသထပဝါရဏာဒိဘေဒေါ’’တိ ဣမိနာ သံဝါသသရူပံ ဒဿေတိ. ဗျဉ္ဇနေ အာဒရမကတွာ ‘‘ဧတံ အာပတ္တီ’’တိ ဝုတ္တံ. အယံ ဟီတိ အယံ ဧဝံ ဝက္ခမာနော. ဧတ္ထာတိ ဂါထာယံ. တေန တသ္မာတိ ဧတ္ထ ‘‘တသ္မာ’’တိ ပဒေန ‘‘တေနာ’’တိ ပဒဿ ကာရဏတ္ထံ ဒဿေတိ.

ဧတ္ထာတိ ဒုတိယဂါထာယံ. အာဒိမှိ စေဝ ဣစ္ဆိတဗ္ဗောတိ သမ္ဗန္ဓော. ဟီတိ သစ္စံ. ဧတ္ထာတိ ပရိဝါသဒါနာဒီသု စတူသု ကမ္မေသု. ‘‘သံဃော’’တိအာဒိဝစနတ္ထော တိပဒဘိန္နာဓိကရဏဗာဟိရတ္ထသမာသော ဟောတိ၊ စေဝသဒ္ဒစသဒ္ဒေဟိ အာဒိသေသပဒါနံ ဥဘယပဒတ္ထပဓာနဘာဝံ ဒဿေတိ၊ ‘‘ဣစ္ဆိတဗ္ဗော’’တိ ပဒံ ကာရကာနံ ကိရိယာပေက္ခတ္တာ ကိရိယတ္ထာယ ပက္ခိတ္တံ. အဿာတိ အာပတ္တိယာ၊ ဣမိနာ အညပဒံ ဒဿေတိ. ဣစ္ဆိတဗ္ဗတ္ထေ အပစ္စယံ ကတွာ တဒ္ဓိတန္တိပိ ဝဒန္တိ. လဟုကနယော ပနေသ. အယံ ပနေတ္ထ ဂရုကနယော – အာဒိ စ သေသော စ အာဒိသေသာ၊ သံဃော အာဒိသေသေသု အဿာ ဣစ္ဆိတဗ္ဗောတိ သံဃာဒိသေသောတိ.

အနေကံသိကတံ ပဒန္တိ ဧတ္ထ ပဒန္တိ သိက္ခာပဒံ. အနေကံသေန ကတံ အနေကံသိကတန္တိ ဒဿေန္တော အာဟ ‘‘ယသ္မာ ဣဒံ သိက္ခာပဒံ အနေကံသေန ကတ’’န္တိ. ယသ္မာ ကတံ၊ တသ္မာ အနိယတောတိ ပဝုစ္စတီတိ ယောဇနာ. တတ္ထာတိ အနိယတေ. ယတ္ထာတိ သိက္ခာပဒေ. သောပီတိ သိက္ခာပဒဓမ္မောပိ.

အစ္စယေသူတိ ဒေါသေသု. တေ ဟိ နိဒ္ဒေါသံ အတိက္ကမ္မ အယန္တိ ဂစ္ဆန္တိ ပဝတ္တန္တီတိ အစ္စယာတိ ဝုစ္စန္တိ. တေနာတိ အစ္စယေန. ထူလောတိ ဩဠာရိကော. ‘‘ထူလတ္တာ’’တိ ဣမိနာ ‘‘တေနေတ’’န္တိ ဧတ္ထ တေနသဒ္ဒဿ ကာရဏတ္ထံ ဒဿေတိ. အစ္စယဿ ထူလတ္တာတိ သမ္ဗန္ဓော. ဧတန္တိ အာပတ္တိဓမ္မံ. ဣမာယ ဂါထာယ အညေသံ လဟုကာပတ္တီနံ ထူလော အစ္စယော ထုလ္လစ္စယောတိ ဝစနတ္ထံ ဒဿေတိ. ဒွေဘာဝေ သတိ သံယောဂပရတ္တာ ရဿော ဟောတီတိ ဒဋ္ဌဗ္ဗံ.

‘‘နိဿဇ္ဇိတွာ ဒေသေတဗ္ဗတော’’တိ ဣမိနာ နိဿဇ္ဇနံ နိဿဂ္ဂေါ၊ အာပတ္တိဒေသနတော ပုဗ္ဗဘာဂေ ကတ္တဗ္ဗဿ ဝိနယကမ္မဿေတမဓိဝစနံ၊ သော ဧတဿတ္ထီတိ နိဿဂ္ဂိယန္တိ ဝစနတ္ထံ ဒဿေတိ.

ကုသလဓမ္မသဒ္ဒေန ကုသလစိတ္တမေဝ ဂဟေတဗ္ဗန္တိ အာဟ ‘‘ကုသလဓမ္မသင်္ခါတံ ကုသလစိတ္တ’’န္တိ. ‘‘ကုသလစိတ္တံ ပါတေတီ’’တိ ဣမိနာ စိတ္တံ ပါတေတီတိ ပါစိတ္တိယန္တိ ဝစနတ္ထံ ဒဿေတိ. ဧတ္ထ ‘‘စိတ္တပါတိယ’’န္တိ ဝတ္တဗ္ဗေ ပဒဝိပရိယာယံ ကတွာ၊ တကာရဿ စ လောပံ ကတွာ ‘‘ပါစိတ္တိယ’’န္တိ ဝုတ္တံ. အစိန္တေယျော ဟိ ပါဠိနယော. ဏျပစ္စယော ဟေတုကတွတ္ထဝါစကော. နနု ‘‘ပါတေတိ ကုသလံ ဓမ္မ’’န္တိ ဣမိနာဝ ‘‘ပါစိတ္တိယ’’န္တိ ပဒဿ နိဗ္ဗစနံ သိဒ္ဓံ၊ ကသ္မာ ပန ‘‘အပရဇ္ဈတိ စိတ္တသမ္မောဟနဋ္ဌာန’’န္တိ ဝုတ္တန္တိ အာဟ ‘‘ယံ ပနာ’’တိအာဒိ. ယသ္မာ ဟောတီတိ သမ္ဗန္ဓော.

ပါဋိဒေသနီယာသု နိဗ္ဗစနမေဝ အဒဿေတွာ ကသ္မာ ‘‘ဘိက္ခု အညာတကော သန္တော’’တိအာဒိ ဝုတ္တန္တိ အာဟ ‘‘ဝုတ္တဂါရယှဘာဝကာရဏဒဿနတ္ထမေဝါ’’တိ. ‘‘ပဋိဒေသေတဗ္ဗတော’’တိ ဣမိနာ အညာပတ္တိဒေသနာနယတော ‘‘ဂါရယှ’’န္တိအာဒိနာ ပဋိ ဝိသုံ ဝတွာ ဒေသေတဗ္ဗာတိ ပါဋိဒေသနီယာတိ နိဗ္ဗစနံ ဒဿေတိ.

ဒုက္ကဋန္တိ ဧတ္ထ ဒုသဒ္ဒေါ ဒုဋ္ဌုအတ္ထော စ ဝိရူပတ္ထော စ ဟောတီတိ ဒဿေန္တော အာဟ ‘‘ဒုဋ္ဌု ကတံ၊ ဝိရူပံ ဝါ ကတ’’န္တိ. တန္တိ ကမ္မံ. တံ ပနေတန္တိ ဒုက္ကဋံ၊ ခလိတန္တိ သမ္ဗန္ဓော. အဿာတိ ဒုက္ကဋဿ. တဿတ္ထော ဧဝံ ဝေဒိတဗ္ဗောတိ ယောဇနာ. ဟီတိ ဝိတ္ထာရော. ယံ ပါပန္တိ ယောဇနာ. ယဒီတိ အထ. ယဒိသဒ္ဒေါ ဟိ အထပရိယာယော. ဣဒမ္ပီတိ ဣဒမ္ပိ ကမ္မံ၊ ပါပန္တိ သမ္ဗန္ဓော.

‘‘လပိတ’’န္တိ ဣမိနာ ဒုရာဘဋ္ဌန္တိ ဧတ္ထ ဘာသဓာတုယာ ကထနတ္ထံ ဒဿေတိ. ယန္တိ ဝစနံ. ကိဉ္စ ဘိယျောတိ တတော အတိရေကံ ကထေတဗ္ဗဝစနံ ကိဉ္စာတိ အတ္ထော. သံကိလိဋ္ဌဉ္စ ယံ ပဒန္တိ ဧတ္ထ စကာရော ပိသဒ္ဒတ္ထော ‘‘ပဒ’’န္တိ ဧတ္ထ ယောဇေတဗ္ဗော၊ ယံသဒ္ဒေါ ကာရဏတ္ထောတိ အာဟ ‘‘သံကိလိဋ္ဌံ ယသ္မာ တမ္ပိ ပဒ’’န္တိ. တမ္ပိ ပဒန္တိ တမ္ပိ ဝစနံ. ပဒသဒ္ဒေါ ဟိ ဝစနဝါစကော. တမ္ပိ ဝစနံ ယသ္မာ သံကိလိဋ္ဌံ ဟောတီတိ ယောဇနာ. ကထံ သံကိလိဋ္ဌံ ဟောတီတိ ယောဇနာ. ‘‘ယသ္မာ’’တိ ပဒေန ယံသဒ္ဒေါ ကာရဏတ္ထောတိ ဒဿေတိ. နန္တိ ပဒံ. ‘‘ဧတံ ဣတိ ဝုစ္စတီ’’တိ သံဝဏ္ဏေတဗ္ဗပဒံ. ‘‘ဒုဗ္ဘာသိတန္တိ ဧတံ ဝုစ္စတီ’’တိ သံဝဏ္ဏနာပဒံ. ဧတန္တိ ဧတံ ပဒံ၊ ဧတံ ဝစနန္တိ အတ္ထော.

ဧတ္ထာတိ သေခိယဂါထာယ. ဣဒန္တိ အာပတ္တီနံ နိဗ္ဗစနဒီပကံ ဝစနံ၊ ဝုတ္တန္တိ သမ္ဗန္ဓော. ကဿ ဒီပနတ္ထံ ဝုတ္တန္တိ အာဟ ‘‘သင်္ဂဟိတဿ အတ္ထဿ ဒီပနတ္ထ’’န္တိ.

တတ္ထာတိ ‘‘ဆန္နမတိဝဿတီ’’တိအာဒိဝစနေ. ဂေဟန္တိ ပကတိဂေဟံ. ဣဒံ ပန ဂေဟန္တိ ယောဇနာ. ဝိတ္ထာရေန္တော အာဟ ‘‘မူလာပတ္တိဉှီ’’တိအာဒိ. ‘‘အဝိဝဋ’’န္တိ ဝတွာ တဿတ္ထံ ဒဿေတုံ ဝုတ္တံ ‘‘သုစ္ဆန္န’’န္တိ. ဝိဝဋန္တိ အစ္ဆန္နံ. နာတိဝဿနဘာဝံ ဝိတ္ထာရေန္တော အာဟ ‘‘မူလာပတ္တိဉှီ’’တိအာဒိ. ဝိဝရန္တော ဘိက္ခု နာပဇ္ဇတီတိ သမ္ဗန္ဓော. သုဒ္ဓန္တေတိ သုဒ္ဓကောဋ္ဌာသေ. ‘‘တသ္မာ’’တိ စ ‘‘တေနာ’’တိ စ ယေဘုယျေန အတ္ထတော ဧကံ၊ တသ္မာ ဝုတ္တံ ‘‘တေန ကာရဏေနာ’’တိ. ဧဝဉ္စေတံ ဝိဝဋန္တိ ဧဝံ ဧတံ ဆန္နံ စေ ဝိဝဋန္တိ ယောဇနာ.

ပရိပါတိယမာနာနန္တိ အဘိဘူယမာနာနံ. ‘‘ရုက္ခာဒိဂဟနံ အရည’’န္တိ ဣမိနာ ပဝနန္တိ ပဒဿ အရညပရိယာယတံ ဒဿေတိ. ဂတိသဒ္ဒဿ ဘဝဘေဒါဒိအတ္ထံ ပဋိက္ခိပိတွာ ပဋိဿရဏတ္ထေ ဟောတီတိ ဒဿေန္တော အာဟ ‘‘ပဋိဿရဏံ ဟောတီ’’တိ. တန္တိ ပဝနံ. တေတိ မိဂါ. ‘‘အဿသန္တီ’’တိ ပဒေန ‘‘ပဿသန္တီ’’တိ အတ္ထောပိ ဂဟေတဗ္ဗော အဝိနာဘာဝတော၊ အာနာပါနံ ကရောန္တီတိ အတ္ထော. အာကာသောတိ အဇဋာကာသော. ပက္ခီနန္တိ ဝိဟင်္ဂမာနံ. ‘‘သဗ္ဗေသံ သင်္ခတဓမ္မာန’’န္တိ ဣမိနာ ဓမ္မာနန္တိ ဧတ္ထ သင်္ခတဓမ္မောယေဝ ဂဟေတဗ္ဗောတိ ဒဿေတိ. ‘‘ဝိနာသောဝါ’’တိ ဣမိနာ ဝိဘဝသဒ္ဒေါ ဝိနာသဝါစကောတိ ဒဿေတိ. တေသန္တိ သဗ္ဗေသမ္ပိ သင်္ခတဓမ္မာနံ. ဂတီတိ ပတိဋ္ဌာ. ကသ္မာ ဝိဘဝေါ ဓမ္မာနံ ဂတိ ဟောတီတိ အာဟ ‘‘န ဟီ’’တိအာဒိ. ဟီတိ ယသ္မာ. တေတိ သဗ္ဗေပိ သင်္ခတဓမ္မာ. ဝိနာသန္တိ ဝိဘဝံ. သုစိရမ္ပီတိ အသီတိဝဿာဒိကာလမ္ပိ. နိဗ္ဗာနံ အရဟတော ဂတီတိ သံဝဏ္ဏေတဗ္ဗပဒံ. ‘‘ခီဏာသဝဿာ’’တိ ဣမိနာ အရဟတောတိ ပဒဿ အတ္ထံ ဒဿေတိ. ‘‘အနုပါဒိသေသနိဗ္ဗာနဓာတူ’’တိ ဣမိနာ ‘‘နိဗ္ဗာန’’န္တိ ပဒဿ ဣဓ အဓိပ္ပေတနိဗ္ဗာနံ ဒဿေတိ. ဂါထာယ တေ တေ အတ္ထာ သံဂဟေတွာ ဂဏိယန္တိ ဧတ္ထာတိ ဂါထာသင်္ဂဏိကံ.

ဣတိ ပဌမဂါထာသင်္ဂဏိကဝဏ္ဏနာယ ယောဇနာ သမတ္တာ.